V SA/Wa 424/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi K. P. – N. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania; oddala skargę. W dniu [...] czerwca 2004 r. skarżąca złożył w BP ARiMR w B. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na 2004 r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. Kierownik BP ARiMR w B. przyznał skarżącej płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania do podanych we wniosku gruntów rolnych o powierzchni 41,3 ha w wysokości 7392,70 zł. Płatność została przekazana na rachunek bankowy skarżącej, wskazany we wniosku o wpis do ewidencji producenta. W dniu [...] maja 2005 r. skarżąca złożyła w BP ARiMR w B. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich lub przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005. W dniu [...] października 2005 r. w gospodarstwie skarżącej została przeprowadzona kontrola na miejscu, która wykazała, iż na działkach rolnych zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności z tytułu ONW na rok 2005 nie jest prowadzona działalność rolnicza. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Kierownik BP ARiMR w B. odmówił przyznania skarżącej płatności ONW na rok 2005. Natomiast w dniu [...] lipca 2009 r. Prezes ARiMR wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych na mocy decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r. W dniu [...] sierpnia 2009 r. Prezes ARiMR wydał decyzję o ustaleniu skarżącej kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w wysokości 7.392,70 zł. Po rozpoznaniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes ARiMR decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. utrzymał ww. decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2009 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa ARiMR z dnia [...] grudnia 2009 r. Uzasadniając skargę podniosła w szczególności, że decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. stwierdzono, iż płatności w kwocie 7 392,70 zł stanowią należne jej świadczenie z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Natomiast decyzją Prezesa ARiMR z dnia [...] sierpnia 2009 r. utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., rozstrzygnięto, iż ta sama kwota obejmująca tą samą płatność, stanowi świadczenie nienależne, przy czym nie wyeliminowano z obrotu prawnego wcześniejszej decyzji wydanej w tym zakresie rozstrzygającej odmiennie tę samą kwestię. W ocenie skarżącej rozstrzygnięcie przez organ sprawy załatwionej wcześniej decyzją ostateczną, jest możliwe tylko po uchyleniu pierwotnej decyzji w ustalonym przez prawo trybie. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. Nr 98 poz. 634), Prezes ARiMR ustala, w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej; b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Środki finansowe nienależnie wypłacone skarżącej z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania pochodzą ze środków z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz ze środków krajowych przeznaczonych na współfinansowanie, tj. z funduszy o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-2 ustawy. Podkreślić należy, iż w dniu otrzymania płatności ONW na rok 2004 powstało po stronie skarżącej pięcioletnie zobowiązanie do prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych, do których przedmiotowa płatność została przyznana. Jednakże – jak wykazała przeprowadzona kontrola – skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej przed upływem okresu zobowiązania. Skarżąca nie kwestionowała ustaleń poczynionych podczas tej kontroli. Zgodne z §2 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 73 poz. 657 z późn.zm.) płatność ONW udziela się producentowi rolnemu, który zobowiąże się do przestrzegania wymagań o których mowa w art. 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz.Urz. WE L 160 z 26 czerwca 1999 r. z późn.zm.). Wymagania, o których mowa w art. 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. polegają na: - prowadzeniu działalności rolniczej na obszarze o powierzchni co najmniej 1 ha (obszar ten określony został w §2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ONW); - prowadzeniu działalności rolniczej na obszarze znajdującym się w mniej korzystnej sytuacji, przez przynajmniej 5 lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego; - stosowaniu ogólnej dobrej praktyki rolniczej zgodnie z potrzebą ochrony środowiska i utrzymaniu krajobrazu wiejskiego, w szczególności o zrównoważone gospodarowanie. Wskazać również należy, że skarżąca składając w dniu [...] czerwca 2004 r. do kierownika BP ARiMR wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004, podpisała oświadczenie z sekcji X na stronie 4 "Oświadczenia i zobowiązania", że: "zobowiązuje się do prowadzenia działalności rolniczej na wszystkich działkach rolnych będących w jego posiadaniu i położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, przez okres 5 lat od dnia otrzymania pierwszej płatności z tytułu wsparcia działalności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania", a zatem wiedziała o ciążących na niej obowiązkach, wynikających z przystąpienia do programu ONW. Zgodnie z §9 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia ONW: w przypadku zaniechania działalności rolniczej na działkach rolnych położonych na obszarze ONW w okresie objętym zobowiązaniem, producent rolny zwraca całą płatność ONW, za cały okres jej pobierania, jeżeli zaniechanie nastąpiło na wszystkich działkach rolnych położonych na obszarze ONW. Skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej na całej powierzchni objętej zobowiązaniem ONW – 41,30 ha, tym samym zobowiązana jest do zwrotu otrzymanej płatności w wysokości 7392,70 zł. Powyższy przepis stanowi samoistną podstawę do windykowania wypłaconej płatności producentowi rolnemu w związku z zaniechaniem prowadzenia działalności rolniczej na obszarze ONW. Postępowanie w sprawie ustalenia przypadającej do zwrotu kwoty nienależnie pobranych płatności zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji jest natomiast postępowaniem odrębnym od postępowania zakończonego wydaniem decyzji o przyznaniu skarżącej wnioskowanej płatności ONW. W konsekwencji – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze – do wydania zaskarżonej decyzji nie było konieczne uprzednie stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 23 grudnia 2004 r. Z wymienionych względów stwierdzić należy, iż ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności ONW za 2004 rok nastąpiło w sposób prawidłowy a decyzja administracyjna w tym zakresie odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze, Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.