V SA/Wa 4391/15

WyrokWSA w Warszawie2016-06-03

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Beata Krajewska, Bożena Zwolenik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje zwrot podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów osobowych, jeśli nie wykazał, że dysponował pojazdami jak właściciel i dokonał ich przemieszczenia we własnym imieniu?
Ratio decidendi
Podatnikowi nie przysługuje zwrot podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów osobowych, jeśli nie spełnił przesłanki dotyczącej dysponowania pojazdami jak właściciel i dokonania ich przemieszczenia we własnym imieniu. Mimo że katalog dokumentów potwierdzających dostawę nie jest zamknięty, organ może odmówić zwrotu, jeśli przedstawione przez podatnika dowody są sprzeczne z innymi zgromadzonymi w sprawie, wskazującymi, że faktyczna więź zbywcy z pojazdami ustała wraz z wydaniem ich nabywcy do przetransportowania.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zwrot podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów osobowych. Naczelnik Urzędu Celnego odmówił zwrotu, a Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy. Organy uznały, że spółka nie wykazała, iż dysponowała pojazdami jak właściciel i dokonała ich przemieszczenia we własnym imieniu, co stanowiło przesłankę odmowy zwrotu. Spółka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących prawa do rozporządzania pojazdami jak właściciel oraz naruszenie przepisów postępowania podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant - referent Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi G. D. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu podatku akcyzowego oddala skargę. Przedmiotem skargi złożonej przez [...] Spółka z o.o. z siedzibą w P. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. (dalej: "Dyrektor IC" "organ II instancji" "organ odwoławczy") z dnia [...] września 2015 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. (dalej: "Naczelnik UC", "organ I instancji") z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], odmawiającą zwrotu podatku akcyzowego w wysokości [...] zł z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów osobowych. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. (data wpływu wniosku do organu I instancji: [...] sierpnia 2014 r.) Skarżąca wystąpiła o zwrot podatku akcyzowego w wysokości [...] z tytułu dokonanej dostawy wewnątrzwspólnotowej [...] samochodów osobowych. Do wniosku dołączono m. in.: międzynarodowy samochodowy list przewozowy CMR, faktury zakupu i sprzedaży samochodów. Po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Naczelnik UC, odmówił zwrotu podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów. Po rozpoznaniu odwołania, wniesionego przez Skarżącą od ww. decyzji, Dyrektor IC decyzją z [...] lutego 2015 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, stwierdzając, że wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części oraz ponownego sporządzenia rozstrzygnięcia w taki sposób, aby pomiędzy jego elementami, takimi jak: podstawa prawna, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, istniała wewnętrzna spójność. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania podatkowego, decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Naczelnik UC, odmówił zwrotu podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów, wskazując, że nie została spełniona jedna z przesłanek warunkujących zwrot podatku akcyzowego – przesłanka dotycząca dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej przez podmiot we własnym imieniu lub realizacji tej dostawy na zlecenie podmiotu. Skarżąca odwołała się od decyzji Naczelnika UC z [...] czerwca 2015 r. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, decyzją z dnia [...] września 2015 r. Dyrektor IC, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613); dalej: "O.p." oraz art. 107 ust. 1, ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t. j. Dz.U. z 2015 r., poz. 612); dalej: "u.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. Dyrektor IC wskazał, że uprawnionym do zwrotu akcyzy z tytułu wewnątrzwspólnotowej dostawy samochodu osobowego jest podmiot, który: 1) nabył prawo rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, 2) dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej lub eksportu we własnym imieniu lub jeżeli w jego imieniu ta dostawa lub eksport były realizowane, 3) nie dokonał wcześniej rejestracji samochodu osobowego na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, 4) wykazał, że akcyza od samochodu została w kraju zapłacona, 5) złożył wniosek o zwrot akcyzy właściwemu naczelnikowi urzędu celnego, 6) zachował jednoroczny termin złożenia wniosku liczony od dnia dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej. Natomiast - zdaniem Dyrektora IC – Skarżąca w odniesienie do wszystkich siedmiu pojazdów nie spełniła przesłanki dotyczącej dysponowania nimi jak właściciel i przemieszczenia ich w imieniu własnym. Jako dowód dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej Skarżąca przedstawiła list przewozowy CMR nr [...] z [...] listopada 2013 r. Wprawdzie w polu nr 1 i nr 22 CMR zamieszczono dane Skarżącej jako nadawcy, jednak inne dowody uniemożliwiają przyjęcie, iż Spółka w chwili dokonania dostawy władała tymi samochodami jak właściciel i dostawa został zrealizowana w jej imieniu. Dowodami tymi są: oświadczenie przewoźnika [...] i spedytora [...], który wykonywał usługę transportowa na zlecenie nabywcy wewnątrzwspólnotowego, zlecenie transportowe oraz faktura za wykonaną usługę przewozu. W ocenie organu odwoławczego, faktyczna więź zbywcy (podatnika) z pojazdami ustała wraz z wydaniem ich nabywcy do przetransportowania (przemieszczenia) na terytorium innego państwa członkowskiego, co potwierdza, że dostawa wewnątrzwspólnotowa pojazdów została dokonana przez działającego w imieniu własnym nabywcę, a nie podatnika. W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1. art. 107 ust.3 u.p.a. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że Strona nie dysponowała prawem rozporządzania pojazdami jak właściciel, 2. art. 121, art. 122, art.187, art. 191 O. p. poprzez niepodjęcie wszelkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie rzeczywistego stanu sprawy, a prowadzenie postępowania dowodowego w sposób mający na celu jedynie wykazanie braku spełnienia przesłanek uprawniających do zwrotu akcyzy oraz poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny przedstawionych przez Stronę dowodów, a w konsekwencji naruszenie art. 107 ust. 3 u. p. a. poprzez błędne przyjęcie, że Strona nie udowodniła dokonania dostawy eksportu w jej imieniu. W uzasadnieniu skargi Skarżąca podniosła, że katalogi dokumentów wymienionych w art. 107 ust. 3 u.p.a. oraz § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 lutego 2009 r. w sprawie zwrotu akcyzy od samochodu osobowego - Dz. U. Nr 32, poz. 246 (dalej: rozporządzenie z 24 lutego 2009 r.) nie są zamknięte, a zatem Strona może na potwierdzenie dostawy czy eksportu przedstawić zarówno dokumenty celne, jak i dokumenty prywatne (handlowe) pochodzące do firmy transportowej bądź kontrahenta zagranicznego. Zdaniem Skarżącej, organ błędnie uznał, iż Spółka nie przedstawiła odpowiednich dokumentów potwierdzających dokonanie eksportu i dostawy w jej imieniu, powołując się na dane widniejące w rubrykach nr 1 i nr 22 dokumentu CMR. Mimo, że w czasie dostawy i transportu Spółka nie była już właścicielem spornych pojazdów, to ona zleciła transport i przedmiotowe zlecenie było realizowane w jej imieniu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IC wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem sporu w sprawie jest kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia odmawiającego zwrot akcyzy. Zgodnie z art. 107 ust. 1 u.p.a. podmiotowi, który nabył prawo rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, i który dokonuje dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym samochodu osobowego, od którego akcyza została zapłacona na terytorium kraju, lub jeżeli w jego imieniu ta dostawa albo eksport są realizowane, przysługuje zwrot akcyzy na wniosek, złożony właściwemu naczelnikowi urzędu celnego w terminie roku od dnia dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu tego samochodu osobowego. Ustawodawca ponadto postanowił, że podmiot, o którym mowa w cyt. art. 107 ust. 1 u.p.a., jest obowiązany posiadać dokumenty potwierdzające dokonanie dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu, którymi są w szczególności: dokumenty przewozowe, celne, faktura i specyfikacja dostawy oraz inne dokumenty handlowe związane z dostawą wewnątrzwspólnotową albo eksportem (art. 107 ust. 3 u.p.a.). Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia z 24 lutego 2009 r., warunkiem otrzymania zwrotu akcyzy w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu samochodu osobowego realizowanego bez udziału przewoźnika lub spedytora, przy użyciu własnego środka transportu, jest złożenie przez podmiot, który dokonał dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu samochodu osobowego, pisemnego oświadczenia o terminie i sposobie wywozu oraz miejscu dostarczenia samochodu osobowego poza terytorium kraju. Według § 2 ust. 2 tego aktu, w przypadku gdy oświadczenia, o których mowa w ust. 1, oraz dokumenty wymienione w art. 107 ust. 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, zwanej dalej "ustawą", nie potwierdzają wykonania dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu samochodu osobowego, podmiot obowiązany jest do przedłożenia innych dokumentów wskazujących na ich wykonanie, w szczególności: 1) korespondencji handlowej; 2) dokumentu dotyczącego ubezpieczenia lub frachtu; 3) dokumentu potwierdzającego zapłatę za wykonaną dostawę wewnątrzwspólnotową albo eksport. Do wniosku o zwrot załącza się dowód zapłaty akcyzy na terytorium kraju lub fakturę z wykazaną kwotą akcyzy oraz dokumenty potwierdzające dokonanie dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu, o których mowa w art. 107 ust. 3 u.p.a. (art. 107 ust. 4 u.p.a.) Przesłankami zwrotu podatku akcyzowego, zgodnie z treścią powołanych przepisów, są: 1) nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, 2) dokonanie dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu we własnym imieniu lub zlecenie we własnym imieniu realizacji tych czynności, 3) brak zarejestrowania samochodu osobowego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, 4) zapłata akcyzy od samochodu osobowego na terytorium kraju, 5) złożenie wniosku właściwemu Naczelnikowi Urzędu Celnego, 6) zachowanie terminu jednego roku do złożenia wniosku, liczonego od dnia dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu samochodu osobowego. Warunki jakie ustawodawca sformułował w tym przepisie, odnoszą się do samochodu, do podmiotu ubiegającego się o zwrot akcyzy i do samego wniosku. Dla rozpoznania wniosku o zwrot podatku akcyzowego konieczne jest, aby pozytywnego wszystkie przesłanki zostały spełnione łącznie. Innymi słowy, niespełnienie choćby jednej przesłanki uniemożliwia dokonanie zwrotu podatku akcyzowego wnioskodawcy. W niniejszej sprawie przyczyną odmowy zwrotu podatku akcyzowego było niespełnienie przesłanki w zakresie dysponowania prawem rozporządzania spornymi pojazdami jak właściciel i dokonania przemieszczenia ich we własnym imieniu. Skarżąca zasadnie podniosła, że katalogi dokumentów wymienione w przepisach art. 107 ust. 3 u.p.a. i § 2 ust. 2 rozporządzenia z 24 lutego 2009 r. nie mają charakteru zamkniętego. Również stosownie do art. 180 O.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Jednakże podkreślić należy, iż oświadczenia strony i przedstawiane przez nią dokumenty korzystają z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami bądź faktami znanymi organowi podatkowemu z urzędu (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 września 1990 r., sygn. akt III ARN 9/90). Tymczasem w niniejszej sprawie dokumenty przedłożone przez Skarżącą nie są zbieżne z innymi dowodami zgromadzonym w sprawie. W szczególności należy wskazać na (skierowane do organu I instancji) pismo spedytora A. K. z dnia [...] października 2014 r., w którym wyżej wymieniony oświadczył, że firma [...] na zlecenie firmy [...] z siedzibą we [...], dokonała w dniu [...] listopada 2013 r. dostawy spornych samochodów. Oświadczenie to jest spójne z treścią pisma przewoźnika – B. P. ([...]) z [...] września 2014 r. i załączoną do tego pisma fakturą VAT za usługę transportową (transport wewnątrzwspólnotowy), w której jako nabywca usługi został wskazany A. K.. Z powyższych dokumentów wynika, iż więź zbywcy (Skarżącej) ustała z chwilą wydania spornych pojazdów nabywcy do przetransportowania (przemieszczenia) ich na terytorium innego państwa członkowskiego. Dostawy tej dokonał w imieniu własnym nabywca, on bowiem rozporządzał spornymi samochodami jak właściciel od chwili ich odbioru na terenie kraju. Nie ma przy tym znaczenia zarówno okoliczność, czy nabywca w chwili odbioru towaru jest już jego właścicielem, jak również to, czy nabywca odbiera towar osobiście czy też przez przewoźnika działającego na jego zlecenie. W świetle powyższego, organ odwoławczy miał uzasadnione podstawy do odmowy zwrotu akcyzy od przedmiotowych pojazdów z tytułu niespełnienia przesłanki rozporządzania spornymi pojazdami jak właściciel i dokonania przemieszczenia ich we własnym imieniu. W ocenie Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. W szczególności nie naruszyły sformułowanej w art. 122 O.p. zasady prawdy obiektywnej znajdującej rozwinięcie w art. 187 i 191 O. p., a podjęte rozstrzygnięcie wydały na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając decyzję za prawidłową, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło