V SA/Wa 4663/15
WyrokWSA w Warszawie2016-06-16
Skład orzekający: Michał Sowiński, Beata Krajewska, Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych (P.z.p.) przy wyborze wykonawcy usług wynajmu sal i cateringu, polegające na nieuprawnionym podziale zamówienia, skutkuje obowiązkiem zwrotu środków dofinansowania unijnego wraz z odsetkami?Ratio decidendi
Naruszenie przepisów P.z.p. przy wyborze wykonawcy usług wynajmu sal i cateringu, w tym nieuprawniony podział zamówienia w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy, stanowi naruszenie procedur określonych w umowie o dofinansowanie i wytycznych dotyczących kwalifikowania wydatków, co skutkuje obowiązkiem zwrotu środków dofinansowania wraz z odsetkami, zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o zwrocie części dofinansowania unijnego na realizację projektu. Województwo [...] zostało zobowiązane do zwrotu kwoty 4.714,03 zł wraz z odsetkami z powodu naruszenia przepisów P.z.p. przy wyborze wykonawców usług wynajmu sal i cateringu na organizowane seminaria. Organ I instancji uznał, że beneficjent nie zastosował P.z.p., dokonując nieuprawnionego podziału zamówienia. Organ II instancji uchylił decyzję w części dotyczącej odsetek, ale utrzymał w mocy pozostałe rozstrzygnięcia. Województwo zaskarżyło decyzję organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. oraz ustawy o finansach publicznych i P.z.p.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Województwa [...] na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi Województwa M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu oddala skargę
Przedmiotem skargi Województwa [...] jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju (obecnie Minister Rozwoju) z [...] października 2015r. nr [...] uchylająca decyzję [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych (dalej: [...]JWPU/IW/organ I instancji) z [...] czerwca 2015r. nr [...] w części dotyczącej naliczenia odsetek od kwoty 4.714,03 zł od dnia 1 do 11 lipca 2014r. oraz od dnia 27 sierpnia 2015r. do dnia doręczenia decyzji IZ PO KL (Ministra Infrastruktury i Rozwoju) i w tym zakresie umorzył postępowanie I instancji, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy.
Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym:
Na podstawie umowy o dofinansowanie projektu pt. "[...]" nr [...] zawartej w dniu [...] kwietnia 2010 r. pomiędzy Ministrem Rozwoju Regionalnego a Województwem [...] realizowany był projekt o wartości dofinansowania 11.292.657,15 zł w okresie od 1 września 2009 r. do 30 października 2015 r.
W dniu [...] marca 2014 r. [...]JWPU (Instytucja Pośrednicząca II stopnia) wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu przez Samorząd Województwa [...], części przyznanego dofinansowania dotyczącego ww. projektu.
W dniu [...] kwietnia 2014 r. [...]JWPU wydała decyzję nr [...], zobowiązującą Samorząd Województwa [...] do zwrotu kwoty 4 714,03 zł, wraz z odsetkami.
Po rozpoznaniu odwołania, Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z [...] lipca 2014 r. znak [...], uchylił decyzję organu I instancji, w części dotyczącej odsetek od kwoty 4.714,03 zł od dnia 1 lipca 2014 r. do dnia doręczenia decyzji IZ PO KL i w tym zakresie umorzył postępowanie w pierwszej instancji, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy.
Decyzja organu II instancji została zaskarżona przez Samorząd Województwa [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który po rozpoznaniu sprawy wyrokiem z 28 stycznia 2015r. sygn. akt: V SA/Wa 2513/14 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Sąd przyjął, że decyzja organu I instancji objęta była wadą, wynikająca z wydania decyzji przez osobę podlegająca wyłączeniu od udziału w postępowaniu o zwrot dofinansowania z uwagi na to, że była przedstawicielem jednej ze stron (skarżącego), w chwili zawierania umowy o dofinansowanie projektu. Ponadto poddano w wątpliwość umowę o dofinansowanie i to czy ma ona charakter wiążący, z uwagi na załączone do akt administracyjnych pełnomocnictwo do podpisania umowy udzielone przez Ministra Rozwoju Regionalnego w dniu [...] marca 2010 r., które nie zostało podpisane, podobnie jak również uchwała Zarządu Województwa [...] z [...] września 2009 r., upoważniająca do podpisania umowy po stronie Województwa [...] nie została podpisana przez Marszałka Województwa [...].
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy [...]JWPU ustaliła, że na podstawie zawartej umowy o dofinansowanie oraz aneksu nr [...] z [...] lipca 2013 r., przyznano beneficjentowi dofinansowanie na realizację projektu w łącznej kwocie nieprzekraczającej 11.292.657,15 zł, stanowiącej nie więcej niż 92,5 % całkowitych wydatków kwalifikowanych. Równocześnie beneficjent zobowiązał się do wniesienia wkładu własnego w kwocie 915.620,85 stanowiącej 7,5% całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektów.
Ponadto, jak ustaliła IW, zgodnie ze szczegółowym budżetem projektu, beneficjent przewidział poniesienie wydatków na organizację okresowych konferencji, seminariów, infoseminariów, spotkań. Na realizację ww. pozycji budżetu beneficjent zaplanował wydatki w kwocie 463.731,00 zł. Wykonawcy powyższych seminariów zostali wyłonieni bez przeprowadzenia procedur określonych w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907, z późn. zm.); dalej: "P.z.p.".
Pismem z 8 maja 2013 r. organ I instancji zwrócił się do beneficjenta m.in. z prośbą o udzielenie informacji o szacunkowej wartości zamówienie przewidzianej na realizację poszczególnych kosztów stanowiących odrębny przedmiot zamówienia w rozumieniu P.z.p. wchodzących w skład zadania nr 6 Upowszechnianie rezultatów monitoringu i ewaluacji (Info Promo) poz. 23 budżetu, tj. koszt wynajęcia sali, koszt cateringu, koszt zaangażowania ekspertów zewnętrznych oraz koszt obsługi technicznej konferencji.
Pismem z 15 maja 2013 r. beneficjent zaznaczył, że wartość szacunkowa poszczególnych działań jest niemożliwa do określenia i musi być szacowana każdorazowo po opisaniu zakresu zamówienia - a opis ten wynika nie tylko z wcześniejszych założeń ale też z bieżącej sytuacji, wyników badań, zmian w zakresie wspierania rozwoju i monitorowania innowacyjności, pojawiającego się nowego podejścia do regionalnych strategii innowacyjności itp.
Pismem z [...] czerwca 2013 r. [...]JWPU przekazała beneficjentowi informację pokontrolną nr [...] z [...] czerwca 2013 r., w której to wskazane zostało m.in., iż w opinii IW beneficjent zobowiązany był do wyboru wykonawcy usługi najmu sal i cateringu w oparciu o przeprowadzenie postępowania przetargowego, zgodnie z art. 10 P.z.p. Równocześnie w związku z nieudzieleniem przez beneficjenta zamówienia w jednym z podstawowych trybów określonych w art. 10 ust. 1 P.z.p., [...]JWPU uznała za niekwalifikowalne faktycznie poniesione wydatki związane z zapłatą za wynajem sali i organizacją cateringu na dwóch infoseminariach w kwocie 4.714,02 zł.
Pismem z 9 lipca 2013 r. beneficjent wskazał, że planowane wydatki w ramach pozycji kosztów nie są równoznaczne z szacunkową wartością zamówienia, ta bowiem jest określana już na poziomie realizacji konkretnego zdefiniowanego zamówienia. Zaś budżet szczegółowy projektu obejmuje tylko wartości uśrednione.
W odpowiedzi na powyższe pismem z 18 września 2013 r. [...]JWPU wskazała, iż określając kwotę w poz. 23 budżetu beneficjent mógł przewidzieć poszczególne szacunkowe wartości zamówienia kosztów związanych z wynajęciem sal i cateringiem. Jednocześnie IW powołując się na opinię Prezesa UZP podkreśliła, że podstawą ustalenia wartości zamówienia jest całkowite szacunkowe wynagrodzenie wykonawcy, bez podatku od towarów i usług, ustalone przez zamawiającego z należytą starannością. Do pisma załączono informację pokontrolną nr [...].
Pismem z 25 września 2013 r. beneficjent wyjaśnił, że nie jest możliwe oszacowanie wartości zamówienia rozumianego jako organizacja jednostkowego wydarzenia: konferencji/seminarium ze względu na brak możliwości określenia jego cech, tzn. liczby uczestników, miejsca spotkania czy usług towarzyszących, np. noclegów.
Pismem z 10 października 2013 r. [...]JWPU wskazała na niezasadność zastrzeżeń dotyczących braku możliwości oszacowania wartości zamówienia, podtrzymując stanowisko o naruszeniu przez beneficjenta P.z.p. Przy piśmie tym przekazano zalecenia pokontrolne nr [...] z [...] października 2013r. zawierające specyfikację braków i nieprawidłowości, w których to wezwano beneficjenta do dokonania zwrotu środków niekwalifikowalnych, za które uznano wydatki poniesione na realizację pozycji 23 budżetu (zadanie nr 6 wniosku o dofinansowanie), z uwagi na niezastosowanie przepisów P.z.p., przy wyłonieniu wykonawcy usługi najmu sal i cateringu. Łącznie suma wydatków niekwalifikowalnych, jak ustaliła IW wynikająca z nałożonej korekty finansowej na ww. zamówienie opiewała na kwotę 4.714,03 zł.
Strona pismem z 23 października 2013 r., poinformowała o odmowie wdrożenia zaleceń pokontrolnych oraz nie uiściła żądanej należności we wskazanym terminie.
Z uwagi na powyższe [...]JWPU w dniu [...] marca 2014r. wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu przez Samorząd Województwa [...] części przyznanego dofinansowania.
Decyzją z [...] czerwca 2015r. nr [...],[...]JWPU zobowiązała Samorząd Województwa [...] do zwrotu kwoty 4.714,03 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od:
- kwoty 1.642,11 zł - stanowiącej wydatki niekwalifikowalne poniesione na zorganizowanie seminarium w dniu 8 grudnia 2011 r., od dnia przekazania transzy dofinansowania, z której ponoszone były niekwalifikowalne wydatki, tj. od dnia 3 listopada 2011 r., do dnia zwrotu,
- kwoty 3.071,92 zł - stanowiącej wydatki niekwalifikowalne poniesione na zorganizowanie seminarium w dniu 14 grudnia 2012 r., od dnia przekazania transzy dofinansowania, z której ponoszone były niekwalifikowalne wydatki, tj. od dnia 16 marca 2012 r. do dnia zwrotu.
W treści uzasadnienia organ I instancji wskazał, że z oświadczenia sporządzonego w dniu 25 kwietnia 2013r. wynika, iż beneficjent znał ilość planowanych infoseminariów z podziałem na lata (w 2013 r. – 8 , 2014 r. - 10, 2015 r. - 4) oraz ilość konferencji, które zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie miały być organizowane w liczbie 4/rok. Dodatkowo w uzasadnieniu kosztów zadania nr 6 poz. 23 budżetu dokonano oszacowania ilości uczestników konferencji i seminariów na poziomie 150-200 osób na konferencji oraz 40-50 na seminarium. Równocześnie w uzasadnieniu tym wskazano, iż większość konferencji będzie organizowana na terenie W. W ocenie organu, powyższe wskazuje, że strona była w posiadaniu informacji i danych, na podstawie których mogła dokonać szacunkowej oceny wartości zamówienia dot. najmu sal i usług cateringu.
Zatem, jak podkreślił organ I instancji beneficjent zlecając wykonawcom usługę wynajmu sal wraz z obsługą cateringową nie udzielił zamówienia w jednym z podstawowych trybów określonych w art. 10 ust. 1 P.z.p., naruszył tym samym art. 32 ust. 2 w związku z art. 10 P.z.p. Tym samym [...]JPWU uznaje za niekwalifikowalne faktycznie poniesione wydatki związane z zapłatą za wynajem sali i organizacją cateringu na dwóch infoseminariach w kwocie 4.714,03 zł wynikającej z zastosowanej korekty finansowej.
Od powyższej decyzji Województwo [...] złożyło odwołanie, w którym wniosło o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Wnoszący odwołanie podkreślił, że nie jest możliwe podanie szacunkowej wartości zamówienia w odniesieniu do całego okresu realizacji projektu. Dodał, że zakres realizowanych zamówień, finansowanych w ramach poz. 23 budżetu projektu nie jest identyczny i wynika z aktualnych przesłanek: celu szczegółowego przedsięwzięcia, liczby i składu uczestników, aktualnych potrzeb grupy docelowej, konieczności zaangażowania ekspertów zewnętrznych, miejsca i czasu trwania przedsięwzięcia. Wreszcie zaznaczył, że w jego opinii, niemożliwe było opisanie przedmiotu zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, a także podanie terminu wykonania zamówienia, czego wymagała ustawa P.z.p.
Decyzją z [...] października 2015r. nr [...], Minister Infrastruktury i Rozwoju uchylił decyzję organu I instancji, w części dotyczącej naliczenia odsetek od kwoty 4.714,03 zł od dnia 1 do 11 lipca 2014r. oraz od dnia 27 sierpnia 2015r. do dnia doręczenia decyzji IZ PO KL i w tym zakresie umorzył postępowanie I instancji, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy.
Zdaniem organu odwoławczego, z treści wniosku o dofinansowanie wynika, że beneficjent przewidział, że w związku z organizacją konferencji, seminariów i infoseminariów będzie ponosił wydatki dotyczące: wynajmu sali, cateringu, zaangażowania ekspertów zewnętrznych, koszty obsługi technicznej (transport, noclegi). Jednocześnie przewidział, że część z tych wydarzeń odbędzie się poza W. Powyższe dowodzi w ocenie Ministra, że strona zaplanowała już na początku realizacji projektu, że będzie organizowała wiele konferencji, seminariów, infoseminariów i spotkań w ramach projektu. Strona wiedziała też, jakie rodzaje usług będą wymagane do realizacji ww. wydarzeń: wynajem sali, catering, zaangażowanie ekspertów zewnętrznych, transport, noclegi. Oszacowała też jaka będzie liczba uczestników konferencji (150-200 osób) i seminariów (40-50 osób).
W ocenie organu II instancji, nie jest zatem możliwa do przyjęcia argumentacja strony, że nie mogła wyodrębnić zamówienia dotyczącego wynajmu sal i obsługi cateringowej, ani też oszacować wartości tego zamówienia. IZ wyjaśniła, że kluczową kwestią dla ustalenia, czy doszło do nieuprawnionego podziału zamówienia w celu wyłączenia stosowania przepisów ustawy P.z.p. jest ustalenie, czy w sprawie występuje jedno zamówienie, które zostało podzielone na części, czy też kilka niezależnych, samoistnych zamówień, z których każde wymaga odrębnej analizy pod kątem stosowania przepisów ustawy. Na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie, w ocenie organu II instancji beneficjent był w stanie określić zakres zamówienia oraz oszacować jego wartość. Jednocześnie wartość zamówienia powinien był ustalona w odniesieniu do całego okresu realizacji projektu, gdyż zakres usługi (wynajem sal i catering) pozostawał ten sam. Również miejsce realizacji usługi (W. i okolice) nie wykluczał możliwości realizacji usługi przez jednego wykonawcę. To strona była odpowiedzialna, co podkreślił Minister za określenie miejsca planowanych wydarzeń i powinna ustalić, czy oprócz usługi wynajmu sal i cateringu zapewniać będzie też noclegi i transport dla uczestników. Organ odwoławczy wskazał również, że zaskarżona decyzja obejmuje wyłącznie wydatki poniesione na usługę wynajmu sal i cateringu, a strona winna zsumować wartość usługi na wynajem sal z obsługą cateringową w ramach całego projektu. Wartość usługi wynajmu sal z obsługą cateringową przekraczała próg 14 tys. euro i z tego względu strona powinna stosować P.z.p. przy udzielaniu zamówienia na te usługi.
Województwo [...] w treści skargi do Sądu zaskarżyło ww. decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, zobowiązującą skarżącego do zwrotu kwoty 4.714,03 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków do dnia zwrotu, z wyłączeniem naliczania odsetek od wskazanej kwoty od dnia 1 do dnia 11 lipca 2014 r. oraz od dnia 27 sierpnia 2015 r. do dnia doręczenia decyzji IZ PO KL (6 października 2015 roku).
Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie:
1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.); dalej: "k.p.a.", poprzez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego polegające na braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie przyjętego rozstrzygnięcia co do naruszenia przez skarżącego art. 32 ust. 2 P.z.p., w tym braku odniesienia się do argumentów i zarzutów skarżącego zawartych w tym zakresie w odwołaniu lub lakoniczne odniesienie się do nich;
2) art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885, z późn. zm.), dalej "u.f.p.", w zw. z art. 32 ust. 2 P.z.p., Wytycznymi w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, podrozdział 3.1, oraz § 3 ust. 1 i ust. 2 umowy nr [...] o dofinansowanie projektu: "[...]" zawartej w dniu [...] kwietnia 2010r. pomiędzy Ministrem Rozwoju Regionalnego jako Instytucją Zarządzającą PO KL a Województwem [...] jako beneficjentem systemowym, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w następstwie błędnego ustalenia, że beneficjent wykorzystał przyznane mu dofinansowanie w części z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., tj. nie zastosował się do wymogów ustawy P.z.p. przy udzielaniu zamówienia na usługi wynajmu sali i cateringu w związku z organizowanymi w ramach projektu infoseminariami i dokonał niedozwolonego podziału zamówienia publicznego na części w rozumieniu art. 32 ust. 2 P.z.p.
W uzasadnieniu skargi jej autor podkreślił, że nie było zasadne łączne traktowanie przedmiotu zamówienia ani nie było możliwe oszacowanie wartości zamówienia, gdyż nie zachodziła w przypadku tych zamówień tożsamość przedmiotowa ani podmiotowa. Niesłusznie ponadto, jak zaznaczył wnoszący skargę mylony jest proces planowania zakresu projektu, jego konstruowania mający swoje odzwierciedlenie we wniosku o dofinansowanie projektu, w kontekście liczby planowanych seminariów i konferencji z bieżącą sytuacją wynikającą z potrzeb grup docelowych tych spotkań. W momencie wszczęcia postępowania nie znany i nie możliwy był do ustalenia zakres i rozmiar usług niezbędnych do realizacji zadania w całym 6-letnim okresie realizacji projektu. W ocenie skarżącego skomplikowana struktura projektu realizowanego w tak dynamicznie zmieniającym się obszarze jak monitoring innowacyjności tłumaczy konieczność realizacji działań projektowych innych niż pierwotnie zakładano.
W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.); określanej dalej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie jest prawidłowość decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2015 r.
Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że jest ona prawidłowa. Ocena ta wynika z konfrontacji prawidłowo poczynionych ustaleń faktycznych z dyspozycjami norm zawartych w przepisach prawnych mających zastosowanie w sprawie.
Materialnoprawną podstawę orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10. Zgodnie z art. 184 ust. 1 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu.
Należy wyjaśnić, iż skarżący w dniu [...] kwietnia 2010 r. zawarł ze Skarbem Państwa - Ministrem Rozwoju Regionalnego umowę o dofinansowanie projektu pt. "[...]", który był realizowany w okresie od dnia 1 września 2009 r. do dnia 30 października 2015 r. Głównym celem projektu było zapewnienie właściwego poziomu nadzoru procesów wdrażania R. i budowy systemu monitoringu ww. procesów w perspektywie lat 2008-2015.
W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości w rozliczaniu wydatków na wynajem sal i cateringu. W ocenie kontrolujących skarżący nie zastosował przepisów P.z.p. przy wyborze wykonawcy, ponieważ w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy dokonał nieuprawnionego podziału zamówienia na części. Na skarżącego została nałożona korekta finansowa w wysokości 25% wydatków uznanych za niekwalifikowalne, tj. 4.714,02 zł i został on wezwany do jej zwrotu. Brak zwrotu w terminie skutkował wszczęciem postępowania administracyjnego i wydaniem decyzji o zwrocie środków.
Odnosząc się do zarzutu błędnego ustalenia, że przyznane dofinansowanie zostało wykorzystane w części z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p. w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych w terminie 14 dni. Procedurami, o których mowa w art. 184 u.f.p. są zarówno umowa o dofinansowanie, jak i Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Skarżący, na podstawie umowy o dofinansowanie zobowiązał się do stosowania aktualnie obowiązującej treści Wytycznych (§ 3 ust. 4), w których zawarto wymóg, żeby ponoszone przez beneficjenta wydatki były zgodne z przepisami prawa krajowego i wspólnotowego, w szczególności z P.z.p. (3.1. Podrozdział 1 pkt 1 lit. k Wytycznych).
Naruszenie przez skarżącego przepisów P.z.p., stanowi zatem naruszenie Wytycznych oraz w konsekwencji umowy o dofinansowanie, będących procedurami, o których mowa w art. 184 u.f.p. Natomiast stwierdzenie naruszenia procedur skutkuje skierowaniem do beneficjenta decyzji o zwrocie środków zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p. Skarżący jako jednostka sektora finansów publicznych, co do zasady zobowiązany jest do stosowania przepisów P.z.p. (art. 3 ust. 1 pkt 1 P.z.p.), nie sposób zatem podzielić argumentacji, że beneficjent nie dokonał nieuprawnionego podziału zamówienia na części, co uzasadniałoby odstąpienie od stosowania przepisów P.z.p., ponieważ każde z zamówień nie przekraczało równowartości 14 000 euro netto (art. 4 ust. 8 P.z.p. w brzmieniu obowiązującym do dnia 16 kwietnia 2014 r.).
Nietrafne jest twierdzenie skarżącego, że udzielone przez niego zamówienia nie spełniały kryterium tożsamości przedmiotowej i podmiotowej zamówienia. Należy zważyć, iż tożsamość przedmiotowa zachodzi wówczas, gdy usługi, dostawy lub roboty budowlane są tego samego rodzaju i o tym samym przeznaczeniu, natomiast tożsamość podmiotowa oznacza, że zamówienie może być wykonane przez jednego wykonawcę. Należy w powyższym kontekście wskazać, iż przedmiot zamówienia był znany beneficjentowi począwszy od etapu składania wniosku o dofinansowanie. W budżecie projektu przewidziane zostały bowiem wydatki na sfinansowanie corocznych konferencji, które obejmowały m.in. sporne wydatki, tj. wynajem sal szkoleniowych i catering. Rodzaj tych usług pozostawał niezmienny przez cały okres realizacji projektu. Nie sposób przy tym zgodzić się ze stwierdzeniem, że brak było możliwości określenia liczby uczestników czy miejsca spotkania. Jak bowiem wynika ze szczegółowego budżetu spornego projektu wnioskodawca założył, że większość konferencji będzie organizowana na terenie W., natomiast średnia liczba uczestników konferencji to 150-200 osób, a w przypadku seminariów 40-50 osób. Zatem we wniosku w sposób bardzo precyzyjny określono przedmiot zamówienia, który pozostał niezmienny, co oznacza spełnienie przesłanki tożsamości przedmiotowej. Należy również podkreślić, iż, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, na rynku usług szkoleniowych istnieje wiele podmiotów, które oferują kompleksową obsługę konferencji, seminariów czy szkoleń, uwzględniając wynajem sal i zapewnienie cateringu uczestnikom. Skarżący na etapie planowania budżetu znał średnią liczbę uczestników seminariów, co powoduje bezzasadność zarzutu braku możliwości oszacowania poszczególnych wydatków. Bez znaczenia pozostaje przy tym, czy wykorzystano pełną wysokość zagwarantowanych w budżecie projektu na ten cel środków. Wydatki zaakceptowane we wniosku o dofinansowanie oznaczają bowiem kwoty maksymalne na daną pozycję. Jednak fakt ich zaakceptowania nie oznacza automatycznie, że wydatki te są w całości kwalifikowalne.
Odnosząc się zaś do stwierdzenia, że wydatek na wynajem sali podlega wyłączeniu na podstawie art. 4 pkt 3 lit. i P.z.p. należy wyjaśnić, iż zgodnie z literalnym brzmieniem powołanej regulacji ustawy nie stosuje się do nabycia własności nieruchomości oraz innych praw do nieruchomości, w szczególności dzierżawy i najmu. Celem wprowadzenia tej regulacji była racjonalizacja rozwiązań ustawowych, mająca na celu zwolnienie z obowiązku stosowania P.z.p. w przypadku gdy zamawiający zainteresowany jest konkretnym obiektem/nieruchomością, a zatem zamówienie może być zrealizowane tylko przez jednego wykonawcę (właściciela, wynajmującego, dzierżawcę), co z góry wyklucza konkurencyjność. Nie jest spełniona wówczas przesłanka tożsamości podmiotowej zamówienia. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w niniejszej sprawie. Skarżący mógł zorganizować seminaria w każdej dostępnej w terminie organizacji seminariów sali, które odpowiadałyby ogólnym wymaganiom zamawiającego.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący nieprawidłowego określenia wartości szacunkowej zamówienia. Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z art. 32 ust 1 P.z.p. postawą ustalenia wartości zamówienia jest całkowite szacunkowe wynagrodzenie wykonawcy, bez podatku od towarów i usług, ustalone przez zamawiającego z należytą starannością. Brak jest przy tym podstaw do kwestionowania twierdzenia skarżącego, który średnią wartość wynajmu sal i cateringu ustalił uwzględniając koszt dwóch zorganizowanych już seminariów oraz uwzględniając, że koszt przyszłych będzie wyższy i wyniesie ok. 300.000 zł.
Wbrew twierdzeniom skarżącego nie ma zastosowania w niniejszej sprawie art. 6a P.z.p. Wskazany przepis dotyczy bowiem wyłączenia części zamówienia z całości, która jest realizowana zgodnie z procedurą przetargową, a nie podziału całego zamówienia. Sąd podziela stanowisko organu, iż sens normatywny art. 32 ust. 2 P.z.p. sprowadza się do ustalenia, że zamawiający nie może dokonywać podziału zamówienia w taki sposób, aby na skutek ustalenia wartości dla każdej z wydzielonych części zamówienia doszło do nieuprawnionego wyłączenia stosowania przepisów ustawy P.z.p. Na marginesie należy zauważyć, że zgodnie z art. 32 ust. 4 P.z.p., jeżeli zamawiający dopuszcza możliwość składania ofert częściowych, albo udziela zamówienia w częściach, z których każda stanowi przedmiot odrębnego postępowania, wartością zamówienia jest łączna wartość poszczególnych części zamówienia. Zatem nawet dopuszczalne udzielenie zamówienia w częściach wiąże się z koniecznością zsumowania wartości wszystkich częściowych zamówień, a to następnie decyduje o właściwej procedurze postępowania o udzielenie zamówienia na każdą z części.
Za nieuprawniony Sąd uznał ponadto zarzut niewykazania przez organy orzekające w sprawie, że skarżący działał w celu uniknięcia stosowania P.z.p. W zaskarżonej decyzji wskazane zostało, że dokonanie podziału zamówienia na części stanowiło konsekwencję nieprawidłowego ustalenia wartości zamówienia.
Również zarzuty naruszenia prawa procesowego należy uznać za bezpodstawne. Wbrew twierdzeniom skarżącego, organ odwoławczy w uzasadnieniu prawnym zaskarżonej decyzji w sposób precyzyjny wyjaśnił podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa materialnego.
Podsumowując uznać należy, iż organ II instancji dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, a także przestrzegał wskazanych reguł procesowych. Z akt sprawy i z uzasadnienia decyzji wynika, że zbadał on wyczerpująco wszystkie okoliczności faktyczne i dokonał obiektywnej oraz wnikliwej ich oceny.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło