V SA/Wa 467/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA – - Beata Blankiewicz – Wóltańska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o nadanie statusu uchodźcy postanawia: - odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącego: S.M. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o nadanie statusu uchodźcy. W dniu [...] października 2012 r. do Biura Podawczego tutejszego Sądu wpłynęło pismo oznaczone datą [...] sierpnia 2012 r., w którym pełnomocnik skarżącego wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 sierpnia 2012 r. Postanowieniem z dnia 26 października 2012 r. Sąd odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 22 sierpnia 2012 r. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 26 października 2012 r., które Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 12 grudnia 2012 r. II OZ 1103/12 oddalił. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. (data nadania) pełnomocnik skarżącego wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 sierpnia 2012 r. W piśmie pełnomocnik wyjaśnił, że w terminie do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia przebywał poza siedzibą kancelarii z powodów osobistych (śmierć bliskiej osoby) i nie mógł należycie wykonywać swoich obowiązków. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został wysłany pocztą, listem zwykłym, ale stempel na znaczku pocztowym wysyłki okazał się nieczytelny. Pełnomocnik uzasadnia, że nie może ponosić odpowiedzialności za prawidłowe funkcjonowanie poczty polskiej, a ponadto przepisy prawa nie nakładają na stronę obowiązku nadawania przesyłek rejestrowanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek strony skarżącej o przywrócenie uchybionego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r. poz. 270) dalej "p.p.s.a.", Sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli bez swojej winy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Stosownie do art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana - w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z przepisu tego wynika ponadto, że równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W nawiązaniu do okoliczności podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu należy wskazać, że nie uprawdopodabniają one, że do uchybienia terminu doszło na skutek zdarzeń, za które strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie ponosi odpowiedzialności. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Podkreślenia wymaga przy tym, że w sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminowi należy oceniać z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności procesowych przez tego pełnomocnika. To strona bowiem ponosi wszelkie konsekwencje działania bądź zaniechania reprezentującego ją w sprawie pełnomocnika. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej nie wykazał w przekonujący sposób, że bez swojej winy uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 sierpnia 2012 r., jak tego wymaga art. 87 § 2 p.p.s.a. Podkreślić należy, że kwestia uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia została prawomocnie zakończona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 grudnia 2012 r., sygn. akt II OZ 1103/12. W postanowieniu tym NSA zgodził się z podnoszonym w zażaleniu argumentem, iż art. 83 § 3 p.p.s.a. nie nakłada na stronę obowiązku wysyłania pism skierowanych do sądu jako przesyłek rejestrowych. Sąd ten stwierdził jednak, że "nadanie pisma w trybie art. 83 § 3 p.p.s.a. jest czynnością procesową, a w konsekwencji nakłada na stroną obowiązek posiadania dowodu nadania pisma". Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazał, że dowodem takim jest potwierdzenia nadania pisma w postaci przesyłki rejestrowanej. Nadanie pisma listem zwykłym pozbawia w praktyce zainteresowanego urzędowego dowodu dokonania czynności, aczkolwiek nie wyklucza możliwości przeprowadzenia innych dowodów mających na celu wykazanie terminowości podjętych działań. W ocenie NSA strona, nadając pismo w urzędzie pocztowym listem zwykłym zamiast listem poleconym, nie dochowała należytej staranności, jakiej wymaga się zwłaszcza od profesjonalnego pełnomocnika. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik argumentował, że w terminie do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia przebywał poza siedzibą kancelarii z powodów osobistych (śmierć bliskiej osoby) i dlatego nie mógł należycie wykonywać swoich obowiązków. W ocenie Sądu wskazanych okoliczności nie można uznać za wystarczające do uznania, że skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi. Tłumaczenia pełnomocnika o wysłaniu wniosku pismem zwykłym, oświadczenie, że nie może ponosić odpowiedzialności za działanie poczty polskiej nie usprawiedliwiają nieprawidłowego postępowania pełnomocnika. Za okoliczność wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu, nie można uznać tragicznego wydarzenia w życiu pełnomocnika, jaką była śmierć bliskiej osoby. Zwrócić uwagę należy, że sporządzenie wniosku do Sądu o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest w jakiejkolwiek mierze czynnością skomplikowaną. Przepisy nie wymagają, aby taki wniosek spełniał szczególne wymogi formalne. Okoliczność, że wniosek podpisany przez pełnomocnika został wysłany zwykłym listem może świadczyć w ocenie Sądu, co najwyżej o braku staranności pełnomocnika w doborze osób, przy pomocy których prowadzi on działalność gospodarczą i nie może prowadzić do uznania, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy pełnomocnika. Jeszcze raz podkreślić należy, iż brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Dokonując oceny wystąpienia tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zatem o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik, nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 sierpnia 2010 r., sygn. akt II FZ 422/10, LEX nr 742477). Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.