V SA/Wa 471/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-07-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jeśli nie udokumentował jej doręczenia stronie skarżącej?Ratio decidendi
Pełnomocnikowi z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, pod warunkiem udokumentowania jej doręczenia stronie skarżącej. Koszty przesyłki do Okręgowej Rady Adwokackiej nie są uznawane za niezbędne wydatki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata A. M. U., ustanowionego z urzędu, o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek został początkowo odrzucony przez referendarza sądowego z powodu braku dowodu doręczenia opinii stronie skarżącej. Adwokat wniósł sprzeciw, dołączając dowód nadania przesyłki do strony. Sąd rozpoznał wniosek merytorycznie.Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. M. U. kwotę 299,40 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Z. K. na postanowienie Ministra Finansów z dnia ... grudnia 2014 r. nr ... w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A. M. U., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 299,40 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt dziewięć złotych i czterdzieści groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) oraz tytułem niezbędnych i udokumentowanych wydatków adwokata kwotę 4,20 zł (cztery złote i dwadzieścia groszy).
Postanowieniem z dnia 6 października 2015 r. o sygn. akt II GZ 509/15 Naczelny Sąd Administracyjny przyznał skarżącemu prawo w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
W dniu [...] stycznia 2016 r. Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła w niniejszej sprawie pełnomocnikiem z urzędu adwokata A. M. U..
Wyrokiem z dnia 10 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. K..
Wyznaczony pełnomocnik nadesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismo procesowe z dnia 16 maja 2016 r., zatytułowane "Opinia o niestwierdzeniu podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej", w którym zawarł wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, powiększone o kwotę 8,40 zł, stanowiącą wydatki pełnomocnika na koszty przesłania przedmiotowej opinii do Sądu oraz Okręgowej Rady Adwokackiej w W..
Postanowieniem z dnia 24 maja 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił adwokatowi A. U. przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. W uzasadnieniu wskazał, iż pełnomocnik wraz z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia złożył do Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, której odpis przesłał także Okręgowej Radzie Adwokackiej w W., natomiast nie przedłożył dowodu na to, że opinia ta została przekazana stronie skarżącej. Podniósł przy tym, iż w sprawie nie ma zastosowania przepis art. 177 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; zwanej dalej: "p.p.s.a."), który znajduje stosuje się w sprawach wszczętych po dokonaniu nowelizacji p.p.s.a., tj. po dniu 15 sierpnia 2015 r.
Pełnomocnik z urzędu wystąpił ze sprzeciwem z dnia 1 czerwca 2016 r., wnosząc o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu, powiększonego o kwotę 16,80 zł, stanowiącą wydatki pełnomocnika na koszty przesłania przedmiotowej opinii do Sądu, do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. oraz do strony skarżącej. Do sprzeciwu załączył dowód nadania przesyłki listowej poleconej, zaadresowanej do Z. K., wyjaśniając w uzasadnieniu, iż jest to "dowód nadania opinii skarżącemu".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 260 p.p.s.a. – w brzmieniu mającym zastosowanie do postępowań wszczętych przed dniem 15 sierpnia 2015 r. – wniesienie sprzeciwu na zarządzenie referendarza sądowego skutkuje tym, iż traci ono moc a wniosek podlega ponownemu rozpoznaniu.
Oznacza to, że Sąd ma do rozpoznania wniosek pełnomocnika wyznaczonego z urzędu – adwokata A. M. U. – z dnia 16 maja 2016 r. o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu poprzez sporządzenie opinii o barku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Stosownie do treści przepisu art. 250 § 1 p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801; zwane dalej: "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 23, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r.
Wobec tego, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało zakończone w pierwszej instancji wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2016 r., do rozpoznania wniosku pełnomocnika z dnia 10 marca 2016 r. zastosowanie znajdują przepisy rozporządzenia. Chodzi bowiem o nieopłaconą pomoc prawną udzieloną przez pełnomocnika z urzędu po zakończeniu postępowania w pierwszej instancji (opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej).
Wniosek o przyznanie wynagrodzenia jest zasadny i podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata.
W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, opłata maksymalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
Przedmiotem niniejszej sprawy było oddalenie skargi na czynność egzekucyjną, zatem zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzania, opłata maksymalna wynosi 480 zł.
Wobec tego, iż adwokat został ustanowiony w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, przyznać należało na jego rzecz wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 50% opłaty maksymalnej, tj. w wysokości 240 zł.
Jednocześnie, wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług, o czym stanowi § 4 ust. 3 rozporządzenia.
Sąd uwzględnił również w części wniosek o zasądzenie kosztów niezbędnych i udokumentowanych wydatków adwokata.
W sprzeciwie z dnia 1 czerwca 2016 r. pełnomocnik wystąpił o zasądzenie kwoty 16,80 zł, jednakże wszystkie wyszczególnione przez pełnomocnika wydatki nie mogły być uznane za "niezbędne" czy też za "udokumentowane". W tym zakresie wskazać należy, iż nie można było uznać za "niezbędny" wydatku w kwocie 4,20 zł za przesyłkę poleconą nadaną w dniu 17 maja 2016 r. do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. (wydatek udokumentowany na k. 101 akt sądowych), bowiem żaden z przepisów mających zastosowanie do spraw wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r., jak również do spraw wszczętych po tej dacie, nie zobowiązuje pełnomocnika do przesłania opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej do właściwego samorządu adwokackiego. Na marginesie zauważyć należy, iż w przepisie art. 177 § 4 p.p.s.a., który – jak słusznie zauważył to referendarz sądowy – nie znajduje w niniejszej sprawie zastosowania, mowa jest jedynie o złożeniu opinii w sądzie wraz z odpisem dla strony, dla której pełnomocnik został ustanowiony. Nie można było również uwzględnić kosztów dwóch przesyłek listowych poleconych skierowanych do Sądu, a obejmujących opinię z dnia 16 maja 2016 r. (k. 9-102 akt sądowych) oraz sprzeciw z dnia 1 czerwca 2016 r. (k. 112-115 akt sądowych), albowiem wydatki te nie zostały "udokumentowane".
Sąd uznał natomiast za zasadne uwzględnienie niezbędnego i udokumentowanego wydatku w wysokości 4,20 zł, tytułem nadania przesyłki pocztowej poleconej, obejmującej opinię skierowaną do strony skarżącej w dniu 1 czerwca 2016 r. (k. 114 akt sądowych), który to wydatek zasądził – stosowanie do § 2 pkt 2 rozporządzenia – jako koszty nieopłaconej pomocy prawnej.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjna w Warszawie opierając się na przepisach art. 254 § 1 i art. 260 p.p.s.a. w związku z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło