V SA/Wa 4823/15
WyrokWSA w Warszawie2016-12-01
Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sławomir Fularski, Justyna Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej prawidłowo orzekł o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, pomimo zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, w tym braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego i niewyczerpującego zebrania dowodów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe naruszyły przepisy prawa procesowego w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności, organ pierwszej instancji nie zapewnił stronie czynnego udziału w postępowaniu, nie odnosząc się do jej pisma i wniosków dowodowych, a organ odwoławczy nie usunął tych uchybień. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.Stan faktyczny
Skarżący został obciążony decyzją o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku akcyzowym. Organ pierwszej instancji orzekł o odpowiedzialności skarżącego, uznając egzekucję z majątku spółki za bezskuteczną i stwierdzając, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu w czasie powstania zaległości. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym brak możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego i niewyczerpujące zebranie dowodów, a także naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących stanu niewypłacalności spółki.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Sławomir Fularski, Sędzia WSA - Justyna Mazur (spr.), Protokolant - specjalista Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe w podatku akcyzowym; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz [...] kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi, wniesionej przez S. J.(dalej także: "strona", "skarżący") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. (dalej także: "Dyrektor IC", "organ odwoławczy") nr [...] z dnia [...] października 2015 r., utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. (dalej także: "Naczelnik UC", "organ I instancji") nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości podatkowe w podatku akcyzowym [...] Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w P. (dalej: "Spółka", "podatnik") wynikające z decyzji Naczelnika UC nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki P. C. nr nadwozia [...] w kwocie [...] zł z odsetkami w kwocie [...] zł.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
Naczelnik UC decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] określił zobowiązanie Spółki w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki P. C. nr nadwozia VIN [...] w kwocie [...] zł. W związku
z nieuregulowaniem zaległości podatkowych Spółki [...] w podatku akcyzowym wynikających z decyzji Naczelnika UC, Dyrektor IC wystawił tytuł wykonawczy. Prowadzone postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do wyegzekwowania należności objętej tytułem wykonawczym. Biorąc pod uwagę, że czynności egzekucyjne prowadzone wobec Podatnika nie doprowadziły do wyegzekwowania należności, uznano że egzekucja jest bezskuteczna.
Mając powyższe na uwadze Naczelnik UC postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie przeniesienia na S. J., członka zarządu Spółki odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki w podatku akcyzowym wynikające z decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2014 r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Naczelnik UC orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej strony za zaległości Spółki w podatku akcyzowym wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w łącznej kwocie [...] zł powstałe w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego w miesiącu lipcu 2010 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna, natomiast skarżący pełnił funkcję członka zarządu tej Spółki w okresie, w którym powstała zaległość podatkowa Spółki w podatku akcyzowym. Wskazał, iż zostały spełnione przesłanki pozytywne z art. 116 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613; dalej: "Ordynacja podatkowa", "O.p."), nie stwierdzono jednocześnie wystąpienia przesłanek egzoneracyjnych.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił:
1. naruszenie przepisów postępowania, w postaci art. 200 § 1, 192 i 188
w związku z art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się, co do zebranego materiału dowodowego i pominięcie wniosków dowodowych strony, w wyniku wydaniu decyzji przed upływem siedmiodniowego terminu wyznaczonego stronie na wypowiedzenie się w sprawie, co do zebranego materiału dowodowego i w efekcie niezapoznanie się ze stanowiskiem oraz wnioskami zawartymi w piśmie nadanym przez pełnomocnika strony listem poleconym w siódmym dniu od daty doręczenia wezwania istotnym z punktu widzenia ewentualnej odpowiedzialności strony, skutkujące w dalszej kolejności niezapewnieniem stronie czynnego udziału w postępowaniu, jak również oparciem decyzji na materiale dowodowym, co, do którego strona nie miała możliwości się wypowiedzieć, podczas gdy rozpatrzenie stanowiska i wniosków, przy prawidłowej ocenie materiału dowodowego (uwagi jak w pkt. 2) poniżej) skutkować powinno uznaniem negatywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki, wskazanych w art. 116 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej;
2. naruszenie przepisów postępowania, w postaci art. 122 § 1, art. 187
§ 1, 191 oraz 197 Ordynacji podatkowej, poprzez niewyczerpujące zebranie dowodów oraz rozpatrzenie już zebranego materiału dowodowego, w szczególności:
a) nie zwrócenie się, zwłaszcza w świetle pisma Referatu Kontroli Przedsiębiorców Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. (wskazał niezbędną do wydania opinii dokumentację) oraz stanowiska strony, do sądu rejestrowego celem i) ustalenia miejsca złożenia dokumentacji zlikwidowanej Spółki, dokonanego zgodnie z art. 288 § 3 K.s.h. i wystąpienia do jej dysponenta o wydanie oraz ii) żądania przedłożenia kompletu sprawozdań finansowych oraz z działalności Spółki, które zgodnie z informacjami w rejestrze przedsiębiorców zostały złożone za lata 2009-2012, a zatem do daty rozpoczęcia likwidacji;
b) nie uzyskanie profesjonalnej opinii czy to biegłego, czy to wyżej wspomnianej wyspecjalizowanej jednostki organu, w zakresie stanu niewypłacalności Spółki i dokonanie oceny materiału dowodowego samodzielnie, podczas, gdy wymagane są wiadomości specjalne;
c) błędną ocenę zebranego materiału, w szczególności pominięcie wynikających z już przedłożonej fragmentarycznej dokumentacji księgowej
i podatkowej Spółki, okoliczności wskazanych szczegółowo w stanowisku pełnomocnika strony z dnia [...] czerwca 2015 r., wskazujących na dobrą sytuację finansową Spółki w 2010 r. i brak przesłanek do przyjęcia stanu niewypłacalności Spółki (np. kwota ok. [...] zł na rachunku bankowym), a zatem i do ewentualnego składania wniosku o upadłość Spółki, podczas gdy przy prawidłowej ocenie taka konstatacja oznaczałaby konieczność uznania negatywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, wskazanych w art. 116 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej;
3. naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci, art. 11 ust. 2 ustawy
z dnia 28 lutego 2003 r. (t.j. z dnia 5 lutego 2015 r., Dz. U. poz. 233) Prawo upadłościowe (dalej: "Prawo upadłościowe") poprzez błędną wykładnię i uznanie, że wartość "majątku" spółki kapitałowej jest równoznaczna z wartością jej kapitału zakładowego, a wartość zobowiązań z pozycją "pasywa" w bilansie, a następnie po ich porównaniu, przyjęciu, że Spółka była w 2010 r. w stanie niewypłacalności, podczas gdy prawidłowo wartość "majątku" oznacza wartość faktycznie posiadanego mienia w rozumieniu art. 44 K.c., w tym wierzytelności wobec osób trzecich i innych praw majątkowych, natomiast wartości te porównane powinny być z wysokością zobowiązań Spółki, w rozumieniu cywilnoprawnym, i tak oceniona Spółka nie była
w stanie niewypłacalności, w rozumieniu tego przepisu.
W wyniku rozpoznania odwołania Dyrektor IC decyzją z dnia [...] października 2015 r., wskazana na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika UC z dnia [...] czerwca 2015 r.
Organ odwoławczy przytoczył podstawy prawne mające zastosowanie
w sprawie i wyjaśnił, że decyzja Naczelnika UC została wydana dniu [...] czerwca 2015 r., czyli przed upływem terminu, o którym mowa w art. 118 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. przed upływem 5-letniego okresu przedawnienia, który w niniejszej sprawie upływa z dniem 31 grudnia 2015 r. Z uwagi na ww. termin przedawnienia organ odwoławczy także może prowadzić postępowanie.
Dyrektor IC wskazał, iż przedmiotem postępowania w sprawach odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania podatkowe podatnika są wyłącznie kwestie związane z odpowiedzialnością tych osób. Podatnik nie może już być stroną postępowania, chociaż przedmiotem odpowiedzialności osoby trzeciej jest obowiązek wykonania jego zobowiązania podatkowego, które stało się zaległością podatkową. Tym samym, w postępowaniu w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej nie rozstrzyga się już kwestii związanych z ustaleniem istnienia obowiązku podatkowego oraz wysokością zobowiązania podatkowego, gdyż rozstrzygnięcie w tym zakresie jest już ostateczne (s. 7 zask. dec.).
Organ odwoławczy powołał treść art. 116 § 1, 2 i 4 Ordynacji podatkowej
i wyjaśnił, że ustawodawca ustanowił przesłanki odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych za zaległości podatkowe tych spółek. Przesłanki te dzieli się na pozytywne i negatywne (s. 8 zask. dec.).
W ocenie Dyrektora IC, w sprawie zaistniały pozytywne przesłanki do ustalenia odpowiedzialności członka zarządu, bowiem egzekucja prowadzona wobec Spółki okazała się bezskuteczna oraz skarżący pełnił funkcję członka zarządu
w czasie powstania zaległości podatkowej (s. 9 zask. dec.).
W prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie zdołano bowiem ustalić majątku ruchomego, bądź nieruchomego stanowiącego własność [...] Sp.
z o.o. w likwidacji. Na poczet należności objętej tytułem wykonawczym nie wyegzekwowano żadnej kwoty i nie zastosowano skutecznego środka egzekucyjnego. Dyrektor IC dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego
w [...] S.A., [...] S.A., [...] S.A. oraz zajęcia wierzytelności pieniężnych w Pierwszym W. Urzędzie Skarbowym, które okazały się nieskuteczne. Kolejno, przydzielił przedmiotowy tytuł wykonawczy poborcy skarbowemu Izby Celnej w P. w celu przeprowadzenia czynności egzekucyjnych. Z dokonanych czynności w terenie został sporządzony raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych (s. 9 zask. dec.).
Dyrektor IC wyjaśnił, że szereg podjętych czynności egzekucyjnych nie pozwolił na realizację zaległości w podatku akcyzowym, nie doprowadził do wyegzekwowania zaległości, a więc egzekucja przeciwko Spółce okazała się bezskuteczna, a tym samym wystąpiła pozytywna przesłanka w postaci bezskuteczności egzekucji (s. 10 zask. dec.).
Organ odwoławczy powtórzył, że zaległość podatkowa w podatku akcyzowym za zobowiązanie podatkowe powstałe w lipcu 2010 r. powstała w czasie, w którym S.J. pełnił funkcję członka zarządu w Spółce z o.o. [...]
w likwidacji. Zgodnie bowiem z odpisem pełnym z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr KRS [...] z dnia [...] marca 2015 r., od dnia [...] kwietnia 2010 r. do [...] października 2010 r. Prezesem Zarządu [...] Sp.
z o.o. w likwidacji był S. J.. Ponadto, w dniu [...] marca 2011 r. zostało złożone sprawozdanie finansowe Spółki za rok 2010 r., które także podpisał S. J.. Tak więc S. J. pozostawał w dacie sporządzenia sprawozdania finansowego członkiem zarządu, skoro złożył podpis pod tym dokumentem. Zdaniem Dyrektora IC, w okresie od [...] kwietnia 2010 r. do [...] października 2010 r., S. J. piastował funkcję członka zarządu Spółki i okoliczność ta nie budzi żadnych wątpliwości (s. 11 zask. dec.) Bez znaczenia jest to, czy zobowiązany jest obecnym, czy byłym członkiem zarządu. Kluczowe jest natomiast, czy w czasie pełnienia przez niego funkcji upłynął termin płatności zobowiązania podatkowego. W przedmiotowej sprawie termin płatności zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym upływał w dniu [...] lipca 2010 r.,
a zatem w terminie, w którym S. J. pełnił funkcję członka zarządu Spółki (s. 12 zask. dec.).
Dyrektor IC analizując przesłanki egzoneracyjne wskazał na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FPS 3/09, w której stwierdzono, że w każdym przypadku orzekania o odpowiedzialności członka zarządu organ podatkowy jest zobowiązany zbadać, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, gdyż tylko niezłożenie wniosku o upadłość
w terminie czyni otwartą kwestię odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy podzielił stanowisko zaprezentowane w uchwale ( s. 12 zask. dec.).
Organ odwoławczy zauważył, iż w każdym przypadku orzekania
o odpowiedzialności członka zarządu organ podatkowy jest zobowiązany zbadać, czy i kiedy wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, gdyż tylko niezłożenie wniosku o upadłość w terminie czyni otwartą kwestię odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Odpowiedzialność członka zarządu może wchodzić w rachubę tylko w sytuacji, gdy w stosunku do spółki wystąpiły przesłanki upadłości. Z kolei członek zarządu tylko wtedy ponosi odpowiedzialność, kiedy obowiązku w zakresie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego nie wypełnił w terminie lub też, że ponosi winę za jego niewypełnienie. W każdym przypadku należy zatem ustalić, że taki obowiązek
w ogóle na członku zarządu ciążył oraz kiedy powinien być dopełniony (s. 13 zask. dec.).
Dyrektor IC dokonał analizy dokumentów znajdujących się w aktach sprawy,
a w szczególności sprawozdań finansowych za lata 2009-2010 i stwierdził, że brak jest przesłanek egzoneracyjnych, które wykluczałyby orzeczenie o odpowiedzialności strony za zobowiązania spółki jako członka zarządu, a bezsporne było, że strona nie złożyła wniosku o upadłość spółki. Podkreślił, że dla oceny "właściwego czasu" do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości będzie miało wystąpienie zaistnienia jednej z dwóch przesłanek określonych w art. 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2012 r. poz. 1112, ze zm., dalej: u.p.u.n.). Zatem niewypłacalność istnieje więc nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków, lecz także wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn, np. nie wykonuje zobowiązań w celu doprowadzenia swego kontrahenta do stanu niewypłacalności albo też nie wykonuje zobowiązań z innych przyczyn (s. 14 - 15 zask. dec.).
Organ podał, że za pomocą dostępnych środków dowodowych ustalono jaka była rzeczywista sytuacja finansowa Spółki w okresie sprawowania przez skarżącego funkcji członka zarządu. Ustalono, że [...] działała w formie spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością od [...] lutego 2009 r. i została zarejestrowana
w Krajowym Rejestrze Sądowym pod numerem KRS [...]. W dniu [...] lutego 2009 r. Spółka została zarejestrowana pod nazwą [...] Sp. z o.o. Dotychczasowy udziałowiec C., [...] & Z. Spółka komandytowa dnia [...] kwietnia 2010 r. zbyła swoje udziały na rzecz [...]. Z powodu zmiany udziałowca i nazwy na [...] zmieniono umowę Spółki (s. 16 zask. dec.).
Natomiast w wyniku dokonanej analizy bilansu Spółki za lata 2009 i 2010 stwierdzono, że aktywa i pasywa na dzień [...] grudnia 2009 r. wynosiły [...] zł,
a na dzień [...] grudnia 2010 r. była to kwota [...] zł. Majątek trwały był niewielki. W analizowanej Spółce kapitał własny w II roku zmniejszył się z kwoty [...] zł do - [...] zł z powodu wygenerowania straty netto w wysokości [...] zł. Zwiększeniu w tym samym okresie uległy zobowiązania i rezerwy na zobowiązania z [...] zł do kwoty [...] zł. W analizowanym okresie nie utworzono rezerw na zobowiązania oraz w strukturze źródeł finansowania nie występują zobowiązania długoterminowe. W ocenie Dyrektora IC z powyższego wynika, że kapitały obce mają w I roku 70% udziału, a w II roku 101,6% udziału w strukturze pasywów ogółem.
W kapitałach obcych występują tylko zobowiązania bieżące, czyli zobowiązania
o wysokim stopniu pilności spłaty. Wzrost udziału obcych źródeł finansowania majątku może świadczyć o osłabieniu pozycji finansowej spółki o wzroście jej zadłużenia i zmniejszeniu stopnia samodzielności finansowej (s. 16 zask. dec.).
Organ odwoławczy zauważył także, iż szczegółową sytuację ekonomiczną przedstawia Rachunek zysków i strat, który jest wartościowym zestawieniem elementów kształtujących wynik finansowy jednostki za bieżący i poprzedni rok obrotowy, sporządzone na określony dzień bilansowy. Spółka sporządza rachunek zysków i strat w wariancie porównawczym. Wskazani, iż za rok 2009 Spółka wygenerowała stratę netto w wysokości [...] zł, natomiast w 2010 roku wygenerowała stratę netto w kwocie [...] zł. W II roku znacznie zwiększyły się koszty finansowe i w związku z tym Spółka poniosła stratę netto w wysokości [...] zł, opłaciła podatek dochodowy w wysokości [...] zł, co podwyższyło osiągnięcie straty netto do wysokości [...] zł (s. 16 zask. dec.).
Na podstawie dostępnych danych Dyrektor IC stwierdził, że sytuacja finansowa przedsiębiorcy w I roku (niepełnym kalendarzowym) i w II roku była trudna. Spółka w II roku osiągnęła ujemne wyniki, nie dysponowała w I i II roku majątkiem trwałym ze względu na rodzaj prowadzonej działalności oraz posiadała kapitał podstawowy w wysokości [...] zł, który nie pokrywał straty, w związku z czym kapitał własny był ujemny. Z trzech modeli oceniających zagrożenie przedsiębiorcy upadłością żaden nie wskazuje na bankructwo i dwa klasyfikują analizowaną Spółkę jako dość dobrą, a jeden jako słabą. Z kolei z bilansów nie wynika wprost, że kwoty
o wysokości zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym zostały ujęte
w księgach rachunkowych Spółki w 2009 r. i 2010 r. Majątek Spółki [...]
w likwidacji nie wystarczał na zaspokojenie długów w postaci zaległości podatkowych z tytułu niewykonanego zobowiązania w podatku akcyzowym powstałego w 2010 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucji (s. 18 zask. dec.).
Dyrektor IC stwierdził, że przeprowadzony w sprawie dowód z dokumentacji finansowej Spółki pozwolił na dokonanie analizy finansowej, w wyniku której ustalono sytuację ekonomiczną Spółki, która zdaniem organu odwoławczego nie pozwalała na zaspokojenie jej wierzytelności.
Następnie Dyrektor IC stwierdził, że badając istnienie "właściwego czasu" miał obowiązek uwzględnić wysokość zobowiązania podatkowego, określonego w decyzji organu podatkowego nawet, jeżeli decyzja ta została wydana w okresie, kiedy członek zarządu nie pełnił już funkcji. W przypadku zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa to Spółka była zobowiązana do zapłaty podatku należnego w terminach wyznaczonych przez przepisy prawa. Przy analizie przesłanki niewypłacalności w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe
i naprawcze istotna jest też okoliczność, że Spółka na bieżąco nie regulowała swoich zobowiązań, kosztem Skarbu Państwa. Spółka zarówno przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, jak też w toku postępowania egzekucyjnego nie uregulowała zaległości podatkowych. W sprawie postępowanie egzekucyjne nie dało rezultatów i wystąpiła bezskuteczność egzekucji co do zaległości w akcyzie powstałych w dniu [...] lipca 2010 r., czyli w czasie gdy skarżący pełnił funkcję członka zarządu.
W ocenie Dyrektora IC jednym z obowiązków członka zarządu jest monitorowanie zadłużenia spółki pozwalające na zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego, co z kolei uwalnia go od odpowiedzialności za jej zaległości podatkowe. Zatem, w zakresie obowiązków skarżącego pełniącego funkcję członka zarządu Spółki była kontrola terminowości regulowanych przez Spółkę zobowiązań. W tej sytuacji niezgłoszenie we właściwym czasie stosownego wniosku jest wynikiem zawinionego zaniechania obowiązków członka zarządu. Członkowi zarządu powinien być znany na bieżąco stan finansów spółki, a co za tym idzie, możliwość zaspokojenia długów. Zdaniem organu odwoławczego, w sprawie uzasadnione jest twierdzenie, że w okresie pełnienia przez stronę funkcji członka zarządu wystąpiły przesłanki niewypłacalności spółki z uwagi na trwałe zaprzestanie płacenia długów (s. 19-20 zask. dec.).
Spółka na dzień [...] grudnia 2010 r. (zaległości w podatku akcyzowym wynosiły wówczas [...] zł) nie dysponowała majątkiem, który wystarczałby na zaspokojenia roszczeń wszystkich wierzycieli, w szczególności do uregulowania podatku akcyzowego. Organ odwoławczy stwierdził, że Spółka zaprzestała regulowania swoich publicznoprawnych zobowiązań, najpóźniej licząc, począwszy od dnia [...] czerwca 2010 r., z tym dniem bowiem zaprzestała regulowania drugiego zobowiązania (por. wyrok WSA w Gdańsku z 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 194/74: wyrok NSA z 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I FSK 924/12). W konsekwencji na potrzeby tego postępowania organ stwierdził, że strona aby uwolnić się od odpowiedzialności za zobowiązania spółki, winna w 14-dniowym terminie wskazanym w ustawie Prawo upadłościowe i naprawcze podjąć kroki zmierzające do ogłoszenia jej upadłości lub wszczęcia postępowania układowego. W sprawie powinno to nastąpić najpóźniej w dniu [...] lipca 2010 r., pomimo tego wniosek o ogłoszenie upadłości nie został w ogóle zgłoszony (s. 20 -21 zask. dec.).
Strona również nie uwolniła się od odpowiedzialności poprzez wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Konkludując Dyrektor IC uznał, iż w sprawie przesłanki uwolnienia się od odpowiedzialności członka zarządu z art. 116 § 1 Ordynacja podatkowa nie zostały spełnione, a zatem zasadne jest stwierdzenie, że nie wykazano przesłanek egzoneracyjnych, które wykluczałyby orzeczenie o odpowiedzialności strony za zaległości podatkowe [...] Sp. z o.o. w likwidacji za zaległości podatkowe powstałe w okresie objętym postępowaniem (s. 21 zask. dec.).
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy zauważył, że obowiązek organów podatkowych w zakresie przeprowadzenia dowodów nie jest nieograniczony i bezwzględny, a podatnik nie może czuć się zwolniony od współdziałania w gromadzeniu dowodów, zwłaszcza jeśli nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów dla niego niekorzystnych.
W ocenie Dyrektora IC nie jest wystarczającą przesłanką uwolnienia się od odpowiedzialności podatkowej wskazanie w odwołaniu, że kondycja finansowa Spółki w 2010 r. była dobra. Zauważył, iż w sprawozdaniu finansowym za 2010 r. nie wykazano zobowiązań Spółki z tytułu podatku akcyzowego (s. 23 zask. dec.). Organ odwoławczy zaznaczył, że w piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. stanowisko strony co do przedmiotowej sprawy oraz nadesłane dowody, m. in. kopia sprawozdania finansowego za 2010 r. powinny być uwzględnione przez organ podatkowy I instancji na etapie wydawania zaskarżonej decyzji. Organ podatkowy I instancji nie odniósł się do nich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ani też w odrębnym postanowieniu. Zatem, w ocenie Dyrektora Izby Celnej w W. działanie takie jest wadliwe, jednakże, co zostało wykazane w postępowaniu odwoławczym, nadesłane dowody nie zmieniłyby zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. Ze wskazanego pisma strony nie wynikają żadne istotne fakty, czy okoliczności, które mogłyby przyczynić się do wyjaśnienia sprawy w odmienny sposób. Zatem, w sprawie doszło do naruszenia art. 188 Ordynacji podatkowej, co jednakże konwalidował organ odwoławczy (s. 23 zask. dec.).
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 11 ust. 2 ustawy Prawo upadłościowe poprzez błędną wykładnię i uznanie, że wartość "majątku" spółki kapitałowej jest równoznaczna z wartością jej kapitału zakładowego, a wartość zobowiązań z pozycją "pasywa" w bilansie, a następnie po ich porównaniu, przyjęciu, że Spółka była w 2010 r. w stanie niewypłacalności, podczas gdy prawidłowo wartość "majątku" oznacza wartość faktycznie posiadanego "mienia" w rozumieniu art. 44 K.c., w tym wierzytelności wobec osób trzecich i innych praw majątkowych, natomiast wartości te porównane powinny być z wysokością zobowiązań Spółki, w rozumieniu cywilnoprawnym, i tak oceniona Spółka nie była w stanie niewypłacalności, organ podatkowy II instancji konwalidował to uchybienie dokonując analizy finansowej Spółki na podstawie sprawozdań finansowych z 2009 r. i 2010 r. Analiza finansowa wykazała, że istniało wysokie ryzyko niewypłacalności Spółki i ponownie należy podkreślić, że sprawozdanie to nie zawierało zobowiązań z tytułu podatku akcyzowego. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Dyrektora IC w sprawie uzasadnione jest twierdzenie, że w okresie pełnienia przez stronę funkcji prezesa zarządu Spółki wystąpiły przesłanki jej niewypłacalności (s. 24 zask. dec.).
Organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności Strony jako członka zarządu [...] Sp. z o.o., za zaległości tej Spółki z tytułu podatku akcyzowego, wraz
z odsetkami za zwłokę od tych zaległości (s. 26 zask. dec.).
Pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej
w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...], wnosząc o uchylenie decyzji organów obydwu instancji. Autor skargi zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów:
1) postępowania, w postaci art. 188, art. 187 § 1, art. 180 w związku z art. 122 § 1 oraz art. 235 Ordynacji podatkowej, poprzez błędną ocenę, iż dowody, których przeprowadzenie wnosił skarżący, pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. (pkt. 2.2.
i 2.3. preambuły) na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego oraz
w odwołaniu od decyzji I instancji, nie dotyczą okoliczności istotnych dla sprawy, w zakresie przesłanek egzoneracyjnych z art. 116 § ust. 1 Ordynacji podatkowej, to jest:
a) nie zwrócenie się, zwłaszcza w świetle pisma Referatu Kontroli Przedsiębiorców Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. (wskazał niezbędną do wydania opinii dokumentację) oraz stanowisko skarżącego, do sądu rejestrowego celem: i) ustalenia miejsca złożenia dokumentacji likwidowanej Spółki, dokonanej zgodnie z art. 288 § 3 K.s.h.
i wystąpienia do jej dysponenta o wydanie oraz ii) żądania przedłożenia kompletu sprawozdań finansowych oraz z działalności Spółki, które zgodnie
z informacjami w rejestrze przedsiębiorców zostały złożone za lata 2009 -2012, a zatem do daty rozpoczęcia likwidacji;
b) nie uzyskanie profesjonalnej opinii biegłego z zakresu rachunkowości, co do stanu niewypłacalności Spółki opartej na dokumentacji, uzyskanej zgodnie
z pkt a) powyżej, w szczególności dokumentacji księgowej i podatkowej, co wiązało się z błędną oceną zebranego materiału, pominięciem wynikających
z już przedłożonej fragmentarycznej dokumentacji księgowej i podatkowej Spółki, okoliczności wskazanych szczegółowo w stanowisku pełnomocnika Strony z dnia [...] czerwca 2015 r. wskazujących na dobrą sytuację finansową Spółki w dniu [...] sierpnia 2010 r. (data odwołania skarżącego z funkcji członka zarządu) i brak przesłanek do przyjęcia stanu niewypłacalności Spółki (np. kwota ok. [...] zł na rachunku bankowym), a zatem i do ewentualnego składania wniosku o upadłość Spółki, podczas gdy przy prawidłowej ocenie taka konstatacja oznaczałaby konieczność uznania negatywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, wskazanych w art. 116 § 1 ust.
1 Ordynacji podatkowej, w postaci braku stanu niewypłacalności, o którym mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 233);
2) postępowania, w postaci art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 197 w związku
z art. 235 Ordynacji podatkowej poprzez oparcie decyzji, w zakresie ustalenia stanu majątkowego Spółki, w tym oceny przesłanek stanu niewypłacalności Spółki, na wewnętrznej analizie finansowej Spółki z dnia [...] października 2015 r. ("Analiza"), w oparciu o szczątkową dokumentację Spółki, w postaci niekompletnych sprawozdań finansowych, podczas, gdy i) do takiej oceny wymagane są wiadomości specjalne, ii) podstawą oceny stanu niewypłacalności, z uwagi na charakter nie mogą być wyłącznie niekompletne sprawozdania finansowe nie odzwierciedlające "realnych" obciążeń i wartości składników majątku, iii) Analiza nie określa stanu faktycznego Spółki na datę odwołania skarżącego z pełnionej funkcji (dzień [...] sierpnia 2010 r.), lecz co najwyżej na koniec roku kalendarzowego, jak również iv) wadliwości tej analizy z uwagi na wewnętrzną sprzeczność i nieprawidłowe wykonanie, podczas gdy prawidłowo po uzyskaniu pełnej dokumentacji księgowej i podatkowej Spółki, stosowną opinię powinien wydać biegły z zakresu rachunkowości, ustalając stan zobowiązań
i wartość majątku oraz ustalając, czy istniały zobowiązania wymagalne
i niezapłacone na dzień [...] sierpnia 2010 r.;
3) postępowania, w postaci art. 122 w związku z art. 191 oraz art. 116 ust. 1 pkt b) Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że w ramach oceny czy zachodził stan niewypłacalności Spółki w okresie pełnienia funkcji prezesa zarządu przez skarżącego, winny być uwzględniane zaległości w podatku akcyzowym Spółki
w kwocie [...] zł, co, do których nie były w tamtym okresie wydane decyzje określające wysokość zobowiązania Spółki (wydawane od 2012r.), z pominięciem okoliczności, że:
a) przedstawiciele Spółki, w tym skarżący nie posiadali wiedzy o istniejącym zobowiązaniu podatkowym do daty doręczenia Spółce decyzji podatkowych
o określeniu zobowiązania;
b) jednocześnie, co jest faktem znanym organom podatkowym z urzędu kwestia, kwestia czy pojazdy typu [...] traktowane w Unii Europejskiej, jako ciężarówki, stanowią przedmiot opodatkowania akcyzą była sporna i dopiero orzecznictwo sądów administracyjnych w latach 2012-2013 rozstrzygnęło te kwestie na niekorzyść podatników;
c) w sytuacji, gdy zobowiązanie podatkowe będące przedmiotem niniejszej sprawy miałoby powstać w dniu [...] lipca 2010 r., to skarżący został odwołany z pełnionej funkcji w okresie dwóch tygodni, w którym był obowiązany złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości zgodnie z art. 21 Prawa upadłościowego, co niewątpliwie uniemożliwiło jego złożenie, przy czym w razie nieuwzględnienia zarzutu z pkt 4. poniżej, te okoliczności powinny stanowić przesłankę braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki w terminie,
o którym mowa w art. 116 ust. 1 pkt b) Ordynacji podatkowej;
4) prawa materialnego w postaci, art. 11 ust. 1 i art. 21 Prawa upadłościowego oraz art. 116 ust. 1 pkt a) Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie, że w ramach oceny czy zachodził stan niewypłacalności Spółki w okresie pełnienia funkcji prezesa zarządu przez skarżącego, winny być uwzględniane zaległości w podatku akcyzowym Spółki w kwocie [...] złotych odnośnie, których nie były
w tamtym okresie wydane decyzje określające wysokość zobowiązania Spółki (wydawane od 2012 r.), podczas gdy regulacja art. 11 ust. 1 oraz art. 21 Prawa Upadłościowego odnosi się do wierzytelności wymagalnych i wiadomych władzom Spółki, co skutkowałoby przyjęciem, że zobowiązania podatkowe nie stwierdzone decyzjami nie powinny być uwzględnione, jak również przepis ten wymaga od organu (niedokonanej) oceny na ile ewentualne niespłacanie zobowiązań "ma charakter trwały i dotyczy przeważającej części zobowiązań", co miało wpływ na treść decyzji, bowiem stanowiło w ocenie organu przesłankę niezbędną do uznania Spółki za niewypłacalną w rozumieniu wyżej przywołanego przepisu;
5) prawa materialnego w postaci art. 11 ust. 2 Prawa Upadłościowego, poprzez błędną wykładnię i odnoszenie wartości "majątku", którą należy określić, celem ustalenia stanu niewypłacalności, do danej w postaci kapitału zakładowego tudzież księgowych zapisów zawartych w sprawozdaniach finansowych, podczas gdy prawidłowo pojęcie to oznacza wartość faktycznie posiadanego mienia
w rozumieniu art. 44 K.c. i wartość ta nie wynika ze sprawozdań finansowych,
a powinna być ustalona w oparciu o pełną dokumentację księgową Spółki i tak ustalona być przedmiotem oceny, czy Spółka nie była w stanie niewypłacalności, w rozumieniu wyżej przywołanego przepisu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IC wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi
i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa
w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ww. ustawy).
Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: "p.p.s.a.").
Z wymienionych przepisów wynika, iż Sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa
i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy podatkowe naruszyły przepisy prawa procesowego w sposób, mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co
w konsekwencji prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącego z [...] Sp. z o.o. w likwidacji
z siedzibą w P. za zaległości podatkowe tej Spółki w podatku akcyzowym, wynikające z decyzji Naczelnika UC z dnia [...] lutego 2014 r. określającej zobowiązanie podatkowe Spółki w tym podatku z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki P. C., które to zobowiązanie powstało w lipcu 2010 r., wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi. Podstawę prawną decyzji stanowią art. 107 § 1 i § 2 pkt 2 i 4 oraz art. 116 § 1, § 2 i § 4 Ordynacji podatkowej. Orzekające w sprawie organy uznały, iż w okolicznościach niniejszej sprawy zostały spełnione przesłanki pozytywne wynikające z art. 116 § 1 O.p., jednocześnie nie zostały wykazane przesłanki uwalniające skarżącego od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki, wynikające z ww. przepisu. Ustalenia będące podstawą rozstrzygnięcia organ odwoławczy oparł o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, uzupełniając przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie o analizę finansową dokonaną w oparciu
o zgromadzone w aktach niniejszej sprawy informacje celem oceny sytuacji finansowo-ekonomicznej [...] Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w P. (karta 272-267 akt podatkowych).
Jak wynika z treści skargi, jej zarzuty przede wszystkim wskazują na naruszenie przepisów postępowania, skutkujące błędnymi ustaleniami co do sytuacji finansowej Spółki, oceny przesłanek wystąpienia stanu jej niewypłacalności.
W dalszej kolejności zostały wskazane zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego.
Zgodnie z art. 116 § 1 O.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się
w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Nie ulega zatem wątpliwości, iż w okolicznościach niniejszej sprawy konieczne jest ustalenie istnienia i data powstania zaległości podatkowej w odniesieniu do okresu sprawowania przez skarżącego funkcji członka zarządu, jak również ustalenie czy egzekucja należności z majątku Spółki okazała się bezskuteczna, czy skarżący wskazał mienie Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie należności Spółki, a także czy zaistniały przesłanki do ogłoszenia upadłości, w konsekwencji czy zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości, a w przypadku jego nie zgłoszenia, jak to miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy – niezgłoszenie tego wniosku nastąpiło bez winy skarżącego. Odwołanie się art. 116 § 1 O.p. do pojęcia ogłoszenia upadłości rodzi konieczność dokonania ustaleń z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz.1361 j.t. ze zm., dalej: "Prawo upadłościowe i naprawcze"
– w brzmieniu obowiązującym okresie pełnienia przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu Spółki), ze szczególnym uwzględnieniem art. 10 i art. 11 ww. ustawy. Zgodnie z art. 10, ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, upadłość ogłasza się
w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. W myśl zaś art. 11 tej ustawy dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych (ust. 1), dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje (ust. 2). Tym samym dla rozstrzygnięcia o istnieniu solidarnej odpowiedzialności członka zarządu ze Spółką na podstawie art. 116 O.p. konieczne jest ustalenie czy i ewentualnie kiedy wystąpiły przesłanki ogłoszenia upadłości Spółki, a także w przypadku gdy przesłanki takie wystąpiły, a wniosek nie został zgłoszony, czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiły bez winy członka zarządu.
Nie budzi także wątpliwości Sądu, iż jedynie prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy pozwala na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Przy dokonywaniu ustaleń stanu faktycznego sprawy organy są zobowiązane do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.) oraz oceny na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 O.p.). Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu winno zostać uwzględnione, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem (art. 188 O.p.), w myśl art. 180 § 1 O.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 O.p.).
W ocenie Sądu postępowanie zostało przeprowadzone z naruszeniem powyższych przepisów, a naruszenie to poddaje w wątpliwość prawidłowość
i kompletność ustalenia stanu faktycznego sprawy co sytuacji finansowej Spółki
i wystąpienia przesłanek uzasadniających zgłoszenie przez skarżącego wniosku
o ogłoszenie upadłości Spółki, których wystąpienie jest niezbędne dla obciążenia skarżącego zobowiązaniami Spółki i dla uwolnienia się od odpowiedzialności, o której mowa w art. 116 § 1, § 2 i § 4 O.p. rodzi potrzebę wykazania przesłanek egzoneracyjnych. Powyższe nie pozwala na dokonanie oceny prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego w niniejszej sprawie, a tym samym mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zauważyć bowiem należy, iż skarżący w piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r. zawarł swoje stanowisko w sprawie. Wskazując, iż w jego ocenie nie zachodzą przesłanki z art. 116 § 1 O.p., albowiem nie zachodziły przesłanki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego), zgłosił szereg wniosków dowodowych, w tym zmierzających do pozyskania dokumentów, które mogłyby się przyczynić do ustalenia kondycji finansowej Spółki w kontekście ustalenia czy zostały spełnione przesłanki do ogłoszenia upadłości, ewentualnie w jakiej dacie, a zarazem czy nie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości obciąża skarżącego. W punktach 2.2 i 2.3 ww. pisma wskazano bowiem na dokumentację księgową Spółki za lata 2010 i 2011. Tymczasem organ odwoławczy pominął powyższe wnioski, powołując się na brak nieograniczonego i bezwzględnego obowiązku przeprowadzania przez organy podatkowe dowodów, uznając za wystarczające uzupełnienie postępowania w oparciu o ww. analizę. Tymczasem w analizie (w jej wnioskach) wskazano,
iż podstawowym źródłem informacji do analizy finansowej jest sprawozdanie finansowe za ostatnie 3 lata, obejmujące co najmniej bilans, rachunek zysku i strat oraz informację dodatkową, zaś w aktach znalazły się tyko dwa sprawozdania finansowe, to jest za okres od [...] lutego 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. i od dnia
[...] stycznia 2010 r. do dnia [...] grudnia 2010 r. Z powyższego wynika, iż postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie nie może być uznane za przeprowadzone w sposób odpowiadający wymogom przywołanych wyżej przepisów Ordynacji podatkowej.
Zauważyć jednocześnie należy, iż pismo z dnia [...] czerwca 2015 r., o którym mowa wyżej zostało sporządzone w odpowiedzi na postanowienie Naczelnika UC
z dnia [...] czerwca 2015 r. o wyznaczeniu stornie 7 dniowego terminu na zapoznanie się z aktami sprawy i wypowiedzenie co do zebranego materiału dowodowego. Postanowienie to, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] czerwca 2015 r. Tym samym termin 7 dni zakreślony postanowieniem upływał w dniu [...] czerwca 2015 r. Pismo z dnia [...]czerwca 2015 r. zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w tym samym dniu, to jest
z zachowaniem zakreślonego przez organ I instancji terminu. Wpłynęło zaś do organu w dniu [...] czerwca 2015 r. Decyzji organu I instancji została wydana
w następnym dniu, i brak jest w niej odniesienia się do treść ww. pisma i zawartych
w nim wniosków. W tych okolicznościach, brak jest podstaw do uznania wypełnienia przez organ I instancji obowiązków wynikających z art. 200 § 1 O.p., a wydanie
i doręczenie stronie postanowienia z dnia [...] czerwca 2015 r., które miało umożliwić stronie wypowiedzenie się w sprawie zebranych dowodów miało charakter wyłącznie formalny i iluzoryczny. Działanie organu odwoławczego, jak wynika z wcześniejszych wywodów uchybień tych nie usunęło.
Z tych względów powyższe uchybienia wypełniają dyspozycję z art. 145
§ 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i obligują Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Przy ponownym rozpoznaniu organ odwoławczy winien uwzględnić powyższe rozważania. Jednocześnie należy mieć na uwadze bieg/upływ terminu przedawnienia.
Odnoszenie się zaś do pozostałych zarzutów skargi należy uznać za niecelowe i przedwczesne.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 wyroku.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i § 2, art. 209 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej
z urzędu (Dz.U.2013.461 j.t. ze zm.) w zw. z § 21 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800). Wskazana w punkcie 2 wyroku kwota obejmuje uiszczony przez skarżącego wpis sądowy w kwocie [...] zł, wynagrodzenie pełnomocnika ([...] zł) oraz uiszczoną opłatę skarbową od pełnomocnictwa ([...]zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło