V SA/Wa 716/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. K. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym za bezzasadne p o s t a n a w i a: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2014 r. sygnatura akt V SA/Wa 716/14 W złożonym w dniu [...] maja 2014 r. na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy W. K. (dalej "Skarżący"), wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w 1998 r. na skutek klęski żywiołowej utracił plony w dzierżawionym gospodarstwie rolnym, a w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego komornik odebrał mu bydło i sprzęt rolniczy, które służyły do prowadzenia produkcji rolnej. Wyjaśniał, że nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości, nie osiąga dochodów, zatem nie stać go na ponoszenie kosztów sądowych i opłacenie profesjonalnej pomocy prawnej. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynikało, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W odpowiedzi na wezwanie do przedstawienia dodatkowych dokumentów Skarżący nadesłał oświadczenie, że nie posiada majątku, w tym nieruchomości. Nie otrzymuje pomocy od rodziny, opieki społecznej, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Nie posiada żadnych źródeł przychodów, ani z tytułu wykonywanej pracy, ani z tytułu zasiłku emerytalnego, nie składa zeznań podatkowych. Oświadczył, że w 1998 r. zawarł z żoną umowę o rozdzielności majątkowej oraz o podziale majątku wspólnego. Podkreślił, że małżonkowie prowadzą odrębne gospodarstwa. W wyniku rozpoznania wniosku referendarz sądowy postanowieniem z dnia 18 czerwca 2014 r. odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Pismem z dnia [...] lipca 2014 r. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia. W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację materialną i obowiązującą umowę o rozdzielności majątkowej z żoną. W wyniku złożonego sprzeciwu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 17 lipca 2014 r. odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Dokonując analizy złożonego formularza PPF oraz przedłożonych dokumentów i oświadczeń Sąd I instancji uznał, że sytuacja finansowa nie została wyjaśniona, bowiem nie wiadomo skąd Skarżący czerpie środki na utrzymanie, skoro nie posiada żadnych źródeł dochodu ani oszczędności, nie korzysta z pomocy społecznej, a mimo to prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z uwagi na braki istniejące w dokumentacji oraz niejasności w złożonym oświadczeniu majątkowym Sąd uznał, że wnioskodawca nie wykazał, iż spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. W zażaleniu na powyższe postanowienie W. K. wniósł o jego uchylenie i przyznanie prawa pomocy wskazując, że Sądowi z urzędu znana jest trudna sytuacja Skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 5 września 2014 r. sygn. akt II GZ 494/14 oddalił zażalenie na postanowienie z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 716/14 uznając je za bezzasadne. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia NSA wskazał, że Sąd I instancji zasadnie zaskarżonym postanowieniem odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy z uwagi na brak wymaganej z jego strony współpracy w wyjaśnieniu sytuacji majątkowej i osobistej. Pomimo, że Skarżący został wezwany do nadesłania dokumentów, które pozwoliłyby na określenie jego sytuacji materialnej, kierowanego do niego wezwania nie wykonał, nie przedstawiając wskazywanych dokumentów, bądź przedkładając oświadczenia, których wiarygodność budzi uzasadnione zastrzeżenia. Skarżący jako osoba chcąca skorzystać z prawa pomocy, winien liczyć się z koniecznością udzielenia wszelkich wyjaśnień odnoszących się do jego sytuacji materialnej, a także udokumentowania podnoszonych okoliczności. Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2015 r. Skarżący ponownie zwrócił się o przyznanie prawa pomocy. W formularzu PPF wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że Sądowi z urzędu znana jest trudna sytuacja w jakiej się znajduje. Ponownie wskazał, że nie posiada żadnego majątku i nie uzyskuje dochodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Należy zauważyć, że sprawa z wniosku Skarżącego o udzielenie prawa pomocy w zakresie całkowitym została już rozstrzygnięta postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 716/14, a postanowienie to stało się prawomocne, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Skarżącego uznając, iż jest ono nieuzasadnione. Postanowienie w sprawie prawa pomocy należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne – art. 165 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) - dalej "p.p.s.a.". Strona – jeżeli jej poprzedni wniosek załatwiony został negatywnie – może złożyć kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Natomiast Sąd, rozpoznając ponowny wniosek ocenia, czy nastąpiła zmiana okoliczności i czy zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a. Bez zmiany okoliczności brak jest podstaw do jakiejkolwiek modyfikacji wcześniej wydanego postanowienia. Zmiana musiałaby być tego rodzaju, żeby przyznanie prawa pomocy stało się zasadne. Mogłoby się to stać tylko w przypadku zmiany polegającej na pogorszeniu się sytuacji materialnej strony, co wnioskodawca musiałby wykazać, zgodnie z regułami, jakimi rządzi się postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie wskazał okoliczności, które mogłyby zostać ocenione w korzystny dla niego sposób i tym samym mogłyby uzasadniać zmianę postanowienia z dnia 17 lipca 2014 r. Skarżący nie dołączył do wniosku żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że zaistniały nowe okoliczności faktyczne lub prawne stanowiące podstawę do zmiany wydanego w sprawie postanowienia. Nadal sytuacja finansowa nie została wyjaśniona, bowiem nie wiadomo skąd Skarżący czerpie środki na utrzymanie, skoro nie wykazuje żadnych źródeł dochodu ani oszczędności, nie korzysta z pomocy społecznej, a mimo to prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z uwagi na powyższe, argumentacja zawarta w postanowieniu z 17 lipca 2014 r. pozostaje aktualna, co oznacza, że ma ona nadal moc obowiązującą. Sąd nie doszukał się bowiem podstaw do zmiany bądź uchylenia postanowienia polegającego na przyznaniu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Dlatego też działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 165 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.