V SA/Wa 717/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Protokolant - Urszula Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia ... grudnia 2007 r. nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu kary pieniężnej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD) z dnia ... grudnia 2007 r., nr ... utrzymano w mocy decyzję ... Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia ... sierpnia 2007r. nr ... Zaskarżoną decyzję wydano w następującym stanie faktycznym: ... Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: WITD) decyzją z dnia ... lutego 2005r. nałożył karę pieniężną w wysokości ... złotych na S. J. (dalej: skarżący) prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "..."tytułem naruszenia postanowień ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (DzU. Z 2007r., Nr 125, poz. 874 ze zmianami). W dniu 10 czerwca 2005r. skarżący wystąpił do ... Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z wnioskiem o rozłożenie należności na raty. Organ I instancji decyzją z dnia ... czerwca 2005r. nr ...odmówił skarżącemu rozłożenia przedmiotowej należności na raty. Od powyższego rozstrzygnięcia strona wniosła odwołanie. W wyniku złożonego odwołania GITD decyzją z dnia .. października 2005r. nr ... utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Od powyższego rozstrzygnięcia organu II instancji strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w wyniku której w dniu 9 marca 2006r. został wydany wyrok (Sygn. akt III SA/Wa 3355/05), którym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, iż uchylona decyzja nie może być wykonana w całości. GITD decyzją nr ... z dnia ... października 2006r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W toku tego postępowania w dniu 19 listopada 2006r. S. J.wystąpił z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu kary pieniężnej nałożonej przez ... Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia ... lutego 2005r. Podstawą ubiegania się o umorzenie były: zły stan zdrowia i bardzo słaba kondycja finansowa. W toku postępowania wyjaśniającego, organ I instancji czterokrotnie zwracał się do skarżącego o przedstawienie dokumentów wskazujących na jego trudną sytuację finansową (pismami z dnia: 13 grudnia 2006r., 15 stycznia 2007r., 21 marca 2007r. i 12 maja 2007r.). W odpowiedziach na ww. pisma wnioskodawca opisał swój stan zdrowia. Poinformował, iż jest chory na ..., leczy się na oddziale ... Oświadczył, iż jego leczenie jest bardzo kosztowne. Nadmienił, iż wszelkie dokumenty zostaną dostarczone po jego operacji. W piśmie z dnia 23 stycznia 2007r. żona – K. J. poinformowała, iż mąż jej – S. J. przebywa w szpitalu. Ponadto, podała, że oboje małżonkowie utrzymują się jedynie z jej emerytury. W dniu 06.04.2007r. S. J. nadmienił, iż między nim i jego żoną istnieje rozdzielność majątkowa. Następnie w dniu 15.06.2007r. wnioskodawca przesłał zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. stwierdzające stan zaległości (wystawione na dzień ...06.2007r.) wynoszący ... zł. oraz zaświadczenie ZUS Oddział w O. Inspektorat w K. z dnia ...06.2007r. o zaleganiu z opłatą składek na ubezpieczenia społeczne w kwocie ... zł., na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie ... zł. i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w kwocie ... zł., a także zaświadczenie lekarskie Akademickiego Szpitala Klinicznego (karta informacyjna nr ... z dnia ...02.2007r.). W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, organ I instancji wydał na podstawie art. 42 ust. 1 wraz z ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2005r., Nr 249, poz. 2104 ze zm.) decyzję nr ... z dnia 20 sierpnia 2007r., którą odmówił S. J. "..."uwzględnienia jego wniosku w sprawie umorzenia kary pieniężnej nałożonej decyzją WITD nr ... z dnia ... lutego 2005r. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie. W wyniku postępowania odwoławczego GITD decyzją z dnia ... grudnia 2007r., nr ... utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości, powołując jako podstawę prawną decyzji art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1660r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 42 ustawy 42 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2005r., Nr 249, poz. 2104 ze zm.). Jednoznacznie stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do umorzenia dłużnej należności. Jednocześnie podkreślił, iż nadesłane w postępowaniu przed organem I i II instancji przez skarżącego dokumenty nie mogły zostać uznane przez organy za spełniające przesłanki niezbędne do wydania decyzji o umorzeniu zaległości pieniężnej, bowiem nie udowodniły faktu zaistnienia okoliczności z art. 42 ust. 1 ustawy o finansach publicznych. Nadto organ stwierdził, iż podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczące złego stanu zdrowia, czy też nie posiadania na własność samochodu marki ..., z którym związana jest wymierzona kara w kontekście wyżej powołanego przepisu nie mogły zostać wzięte pod uwagę. GITD podkreślił, że przytaczane argumenty nie mają wpływu na skuteczność prowadzonego wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego i na ich podstawie nie można uprawdopodobnić, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia nalezności. Niniejsza decyzja został doręczona stronie w dniu 27 grudnia 2007r. S. J. w dniu 30 stycznia 2008r. złożył skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając decyzji naruszenie art. 42 pkt 3 ustawy o finansach publicznych i wniósł o uchylenie decyzji GITD nr ... z dnia ... grudnia 2007r. i umorzenie postępowania w tym przedmiocie, a także o przywrócenie terminu do złożenia skargi z uwagi na swoją przewlekłą i ciężką chorobę udokumentowaną zaświadczeniem lekarskim z dnia ... stycznia 2008r. Ponadto, wniósł o zwolnienie z kosztów postępowania sadowego. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o odrzucenie skargi na decyzję GITD z dnia ... grudnia 2007r., nr ... ze względu na uchybienie ustawowemu trzydziestodniowemu terminowi do złożenia skargi do WSA w Warszawie powołując się na art. 53 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.). Ponadto, w dalszej części odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, a nadto w przypadku wniesienia skargi w terminie, wniósł o oddalenie skargi jako bezpodstawnej. Postanowieniem z dnia 18 marca 2008r. WSA w Warszawie przywrócił skarżącemu termin do złożenia skargi, oceniając, iż w niniejszej sprawie występuje okoliczność braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi ze względu na chorobę skarżącego. Mając na uwadze powyższe, GITD złożył w dniu ... marca 2009r. dodatkowe pismo, w którym podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi S. J.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie podniesienia wymaga, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Skarżone rozstrzygnięcie wydane zostało w ramach tzw. uznania administracyjnego, co uzasadnia by w pierwszej kolejności dokonać oceny działań podejmowanych przez organ administracyjny w postępowaniu z wniosku strony, jak również prawidłowości zastosowanych przepisów proceduralnych. Przypomnieć w tym miejscu należy, iż podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie przepisów postępowania jest – stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. – tylko takie ich naruszenie, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, a co więcej wpływ istotny. W ocenie Sądu stan faktyczny, na gruncie którego orzekały organy administracyjne, został ustalony w sprawie prawidłowo. Analiza akt postępowania nie potwierdza bowiem, aby zapadłe decyzje wydano w wyniku wadliwie przeprowadzonego postępowania dowodowego, charakteryzującego się brakiem staranności, które miałoby w konsekwencji doprowadzić do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy poprzez błędną interpretację zebranych dowodów. Organ prowadzący postępowanie działał zgodnie z zasadą praworządności i na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Dopełnił powinności: tak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego, jak i prawidłowej jego oceny, nie naruszając w tym względzie podstawowej zasady postępowania dowodowego, tj. zasady swobodnej oceny dowodów. Ocena zebranych w sprawie dowodów, w tym analiza materiałów obrazujących sytuację materialną strony, znalazła swój wyraz w uzasadnieniu skarżonej decyzji i zdaniem Sądu jest ona zgodna z prawem. Argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć istotny wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Odnosząc się do zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego zauważyć należy, iż zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2005r., Nr 249, poz. 2104 z późn. zm. – dalej: ustawa o finansach publicznych) należności pieniężne, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej, przypadające państwowym jednostkom budżetowym, państwowym zakładom budżetowym, państwowym gospodarstwom pomocniczym i państwowym funduszom celowym, mogą być umarzane w całości lub w części, a ich spłata odraczana lub rozkładana na raty, z zastrzeżeniem ust. 7, gdy: 1) osoba fizyczna - zmarła, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawiła ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawiła przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej wysokość 6.000 zł; 2) osoba prawna - została wykreślona z właściwego rejestru osób prawnych przy jednoczesnym braku majątku, z którego można by egzekwować należność, a odpowiedzialność z tytułu należności nie przechodzi z mocy prawa na osoby trzecie; 3) zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne; 4) jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej uległa likwidacji. Mając na uwadze zarówno stan faktyczny jak i stan prawny niniejszej sprawy, Sąd stwierdza, iż GITD w postępowaniu administracyjnym słusznie uznał, iż nie zachodzi żadna z obligatoryjnych przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 42 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, tym bardziej że w odniesieniu do osoby S. J., który jest osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą (przedsiębiorcą) wyłączeniu podlega przesłanka z pkt 2 i 4. Sąd podkreśla, że organ prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy wskazując, że mimo wezwań skarżący nie wykazał w dostateczny i pełny sposób swojej sytuacji materialnej do czego był wzywany. Skarżący podnosił, że wcześniej prowadzono przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne, które skończyło się umorzeniem postępowania. Zważyć jednak należy, że w sytuacji gdy skarżący mieszka z żoną i w chwili obecnej dysponują oni stałymi dochodami w postaci emerytury i renty ( co skarżący przyznał), nie można w sposób odpowiedzialny stwierdzić, że w przypadku skarżącego zachodzi sytuacja określona w art. 42 ust. 1 pkt 3 ustawy o finansach publicznych. W okolicznościach sprawy brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że zachodzi uzasadnione podejrzenie co do tego, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów postępowania. Natomiast stwierdzenie, że postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne, zdaniem Sądu byłoby możliwe gdyby tylko je przeprowadzono. Wskazać bowiem należy, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) postępowanie egzekucyjne prowadzone jest przez organ egzekucyjny, który to organ uprawniony jest do stosowania określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanego obowiązków o charakterze pieniężnym oraz zabezpieczeniu wykonania tych obowiązków. Mając na uwadze powyższe, należy wskazać, że tylko organ egzekucyjny może stwierdzić, że postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. W aktach administracyjnych nie ma postanowienia właściwego organu egzekucyjnego stanowiącego o powyższym. Zarówno bowiem powoływana przez skarżącego przesłanka w postaci złego stanu zdrowia, jak i brak uprawnień właścicielskich w stosunku do pojazdu - jak trafnie zauważył organ administracyjny - nie mają wpływu na skuteczność ewentualnie prowadzonego przeciwko stronie postępowania egzekucyjnego i na ich podstawie nie można było uprawdopodobnić, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.