V SA/Wa 763/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz – Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant: - sekr. sąd. Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi J. K. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych: oddala skargę. Przedmiotem skargi rozpatrywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jest skarga J.K. (dalej: Skarżący, Wnioskodawca) na pismo - akt z zakresu administracji publicznej - z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w Warszawie wydane w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym: W dniu [...] października 2011 r. w Małopolskim Oddziale Regionalnym ARiMR Skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw". Wnioskodawca zwrócił się do organu o pomoc na rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, którego sposób użytkowania miał zostać zmieniony na budynek handlowo-usługowy. W trakcie procesu weryfikacji wniosku Skarżący został dwukrotnie wezwany do usunięcia braków formalnych. Po rozpatrzeniu wniosku ARiMR odmówiła przyznania pomocy, o czym Skarżący został poinformowany pismem [...] z dnia [...] maja 2012 r. Skarżący wezwał Agencję do usunięcia naruszenia prawa, jednakże w wyniku postępowania odwoławczego organ stwierdził, że w trakcie rozpatrywania wniosku nie doszło do naruszenia prawa. Wobec tego Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 16 stycznia 2013 r. o sygn. akt V SA/Wa 2041/12 oddalił skargę na powyższe rozstrzygnięcie ARiMR. Skargę kasacyjną od ww. wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjny złożył Skarżący, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem sygn. akt II GSK 736/1 z dnia 8 lipca 2014 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia do WSA oraz zasądził od ARiMR na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem sygn. akt V SA/Wa 3416/14 z dnia 19 lutego 2015 r. uchylił zaskarżone rozstrzygniecie oraz zasądził od ARiMR na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. W wyniku ponownej analizy wniosku i kilkukrotnym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ ostatecznie pismem [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. odmówił ponownie przyznania pomocy, wskazując na zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw", które reguluje rozporządzenie MRiRW z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883, z późn. zm.; zwane dalej rozporządzeniem MRiRW z dnia 17 lipca 2008 r.), wydane w oparciu o delegację ustawową, a mianowicie art. 29 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173, z późn. zm.; zwanej dalej ustawą z dnia 7 marca 2007 r.). Organ podkreślił, iż przepisy § 13 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z dnia 17 lipca 2008 r. zaliczają do kosztów kwalifikowanych koszty budowy, przebudowy lub remontu połączonego z modernizacja niemieszkalnych obiektów budowlanych oraz koszty nadbudowy, przebudowy lub remontu połączonego z modernizacja istniejących budynków mieszkalnych. Zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2010 Nr 243 poz. 1623), pod pojęciem "budowa" należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. W odróżnieniu od przebudowy z rozbudową mamy do czynienia w przypadku zmiany, innych poza wysokością, charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego jak kubatura, powierzchna zabudowy, jego długość czy szerokość. Rozbudową będzie więc powiększenie istniejącego obiektu budowlanego o dodatkowe pomieszczenie, które stanowi część obiektu budowlanego, w tym przypadku budynku mieszkalnego o budynek usługowy. Wskazano również na niemożność podpisania umowy. Z uwagi bowiem na zaistnienie okoliczności i niespełnienie warunków określonych w § 10 ust. 1 pkt 1 w związku z § 13 ust. 1 pkt 1 oraz § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego nie ma możliwości podpisania umowy na realizację operacji, a w konsekwencji brak jest możliwości złożenia wniosku o płatność ostateczną. Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. Skarżący złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, na które to pismo organ pismem [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. poinformował Skarżącego o negatywnym wyniku rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie w całości rozstrzygnięcia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] wydanego w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, jak też o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania w postaci: 1) art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, wyrażonych w wyroku WSA w Warszawie w sprawie V/SA/Wa 3416/14 w szczególności: • wiążącej organ oceny prawnej, zgodnie z którą "w ocenie Sądu w niniejszej sprawie przy ocenie kwestii budowy/rozbudowy należy również wziąć pod uwagę treść definicji formułowanych przez prawo budowlane, gdzie budowa rozumiana jest też jako rozbudowa", • uznania przez WSA, ze kwestia konstrukcyjnej odrębności budynków jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia, • uznania, że obowiązkiem organu była analiza złożonej przez skarżącego dokumentacji fotograficznej, • konieczności uwzględnienia znajdującego się w aktach sporawy oświadczenia projektanta budynku, 2) art. 21 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz art. 22 ust. 2 zd. 2 i art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz § 18 ust. 5 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, poprzez: • naruszenie przez organ zasady praworządności oraz obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego polegające na pominięciu podnoszonych przez stronę zarzutów i twierdzeń dotyczących w szczególności przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, z których wynika, że dwa budynki powstałe wskutek rozbudowy i połączone ze sobą mogą i powinny być traktowane w określonych sytuacjach jako odrębne budynki; • naruszenie przez organ zasady praworządności oraz obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego polegające na pominięciu podnoszonych przez stronę zarzutów i twierdzeń dotyczących w szczególności niezgodności przepisów rozporządzenia Ministra rolnictwa z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 z ustawą zawierającą delegację do wydania rozporządzenia; • naruszenie przez organ zasady praworządności oraz obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego polegające na pominięciu podnoszonych przez stronę zarzutów i twierdzeń dotyczących w szczególności konsekwentnego dokonywania przez organ w toku postępowania wykładni przepisów ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w sposób sprzeczny z regulacjami prawa europejskiego i niezapewniający tak dalece jak to możliwe osiągnięcia celów regulacji europejskiej; • naruszenie przez organ zasady praworządności oraz obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, polegające na oparciu przez organ rozstrzygnięcia w sprawie na opinii rzeczoznawcy, która jest nieprzydatna w sprawie, wewnętrznie sprzeczna i nieoparta na zasadach wiedzy specjalistycznej oraz przepisach powszechnie obowiązującego prawa, w szczególności przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; • naruszenie przez organ zasady praworządności, obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu poprzez zignorowanie prośby strony o udzielenie dodatkowego terminu na złożenie ekspertyzy technicznej służącej udowodnieniu prawdziwości twierdzeń strony; • naruszenie przez organ zasady praworządności oraz obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, polegające na nierozstrzygnięciu wątpliwości dotyczących wykładni przepisów prawa, które zaistniały w toku postępowania na korzyść strony; • naruszenie przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż z jednej strony doprowadziły do ustalenia błędnego stanu faktycznego w sprawie i w konsekwencji wydania rozstrzygnięcia sprzecznego z przepisami prawa, jak również - przy założeniu, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony - do niewłaściwej wykładni przepisów prawa materialnego, niezastosowania wykładni prounijnej i incydentalnej kontroli konstytucyjnej, co skutkowało wydaniem niekorzystnego rozstrzygnięcia w sprawie; Skarżący wskazał również na naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci: • § 13 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 w zw. z art. 3 pkt 2 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w zw. z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że inwestycja polegająca na dobudowaniu do istniejącego budynku mieszkalnego konstrukcji (zarówno samodzielnej jak i niesamodzielnej) o charakterze niemieszkalnym o większej powierzchni użytkowej niż powierzchnia dotychczas istniejącego budynku nie stanowi "budowy budynku niemieszkalnego"; • § 13 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra rolnictwa z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 w zw. z art. 3 pkt 2 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię tych przepisów w zakresie pojęcia "rozbudowa", zgodnie z którą o tym, czy dochodzi do rozbudowy decyduje bliskość przestrzenna lub wspólność elementów konstrukcyjnych z istniejącym obiektem, a nie to, czy nowy obiekt i staje się integralną częścią obiektu istniejącego czy samodzielnym budynkiem; • art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wniosek nie spełnia "warunków przyznania pomocy"; • art. 92 ust. 1 Konstytucji w zw. z art. 184, art. 178 ust. 1 i art. 8 Konstytucji poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie, a w konsekwencji zaniechanie dokonania incydentalnej kontroli konstytucyjności przepisów rozporządzenia Ministra rolnictwa z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie jego § 13 ust. 1 pkt 1 i 2 mimo wydania tych przepisów z naruszeniem wskazań zawartych w delegacji ustawowej oraz z jej przekroczeniem; • art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (dawniej art. 10 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską) poprzez dokonanie wykładni § 13 ust. 1 pkt i 2 rozporządzenia Ministra rolnictwa z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 w sposób sprzeczny z regulacjami prawa europejskiego i niezapewniający tak dalece jak to możliwe osiągnięcia celów regulacji europejskiej, w szczególności: - art. 52 i art. 55 oraz pkt 46 preambuły rozporządzenia Rady nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), - art. 55 ust. 1 pkt a Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), poprzez przyjęcie, że rozbudowa budynku mieszkalnego o część niemieszkalną nie może być objęta pomocą w ramach programu "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienie wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej p.p.s.a.), sprowadza się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie organu odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając skargę we wskazanym wyżej zakresie Sąd uznał, że jest ona niezasadna, albowiem nie dopatrzył się naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia ARiMR. Zgodnie z § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. pomoc jest przyznawana jeżeli zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną nastąpi nie później jednak niż do dnia 30 września 2015 r., wcześniej termin ten był określony na dzień 30 czerwca 2015 r. Obecne brzmienie tego przepisu zostało wprowadzone mocą § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 czerwca 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 832), zmieniającego rozporządzenie z dniem 18 czerwca 2015 r. W myśl § 2 rozporządzenia zmieniającego umowa o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 zawarta przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia może być zmieniona w zakresie wynikającym ze zmian wprowadzonych tym rozporządzeniem, jeżeli beneficjent najpóźniej do dnia 30 czerwca 2015 r. złoży w oddziale regionalnym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w którym została zawarta umowa o przyznanie pomocy finansowej, wniosek o dokonanie takich zmian. Dodatkowo z § 3 wynika, iż w przypadku zmiany umowy na podstawie § 2, jeżeli wniosek o płatność został złożony po dniu 30 czerwca 2015 r., czynności, o których mowa w § 30 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia zmienianego w § 1, dokonuje się w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o którym mowa odpowiednio w § 30 ust. 1, 2 lub 4 rozporządzenia zmienianego w § 1. Z treści przywołanych przepisów nie wynika zatem, iż w dniu ... grudnia 2015 r., a więc wydania rozstrzygnięcia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr ... wydanego w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, które podlega ocenie Sądu w niniejszej sprawie, było możliwym przyznanie pomocy na mocy przepisów cyt. rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. Treść § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. implikuje konieczność zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną nie później niż do dnia 30 września 2015 r. jako jeden z warunków przyznania pomocy w ramach tego działania. W realiach rozpoznawanej sprawy Skarżący nie miał możliwości spełnienia tego wymogu. Należy wskazać, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpoznającego sprawę Skarżącego po wyroku NSA, zapadł w dniu 19 lutego 2015 r. i dopiero po tej dacie organ miał sposobność ponownie rozpoznać wniosek Skarżącego, w ramach czego bezsprzecznie był związany ww. prawomocnym wyrokiem WSA oraz wyrokiem NSA z dnia 8 lipca 2014 r. Podkreślić przy tym należy, że związanie wyrokiem sądowym nie wyłącza równocześnie obowiązku dokonania przez Agencję oceny spełnienia przez wniosek innych wymogów określonych obowiązującymi przepisami sprawa, szczególnie jeżeli wskutek zmiany okoliczności faktycznych (tu: upływ czasu - przyp. Sądu) należało rozważyć zastosowanie unormowań nie branych wcześniej pod uwagę. Do tych unormowań niewątpliwie zalicza się § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. Należy także zwrócić uwagę, że określony w tym przepisie termin jest terminem materialnoprawnym, który ogranicza w czasie dochodzenie lub inną formę realizacji praw podmiotowych, a jego skuteczny upływ prowadzi do wygaśnięcia określonego prawa podmiotowego lub uniemożliwia korzystanie z niego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Wraz z upływem dnia 30 września 2015 r. Skarżący stracił uprawnienie do otrzymania pomocy, choćby spełnił wszystkie pozostałe wymogi. ARiMR miał zatem obowiązek poinformować Skarżącego o odmowie przyznania pomocy finansowej zgodnie z dyspozycją § 18 ust. 6 w związku z § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. Należy przy tym wskazać, że rozpatrując niniejszą sprawę Sąd - w kontekście przywołanych wyżej argumentów - nie mógł odnieść się do pozostałych kwestii związanych ze złożeniem przez Skarżącego wniosku i podnoszonych przez Stronę skarżącą zarzutów naruszenia prawa materialnego i procesowego, albowiem w świetle brzmienia cyt. przepisu § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. odmowa przyznania pomocy została podjęta zgodnie z tym przepisem, a treść cyt. przepisów nie pozostawiała organowi możliwości podjęcia innego rozstrzygnięcia. Co do zarzutów naruszenia przepisów ustawy p.p.s.a. przypomnieć należy, iż w myśl art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia (art. 171 p.p.s.a.). Związanie, o którym mowa w art. 170 p.p.s.a. (tzw. moc wiążąca prawomocnego orzeczenia sądu) polega na związaniu wymienionych w nim podmiotów dyspozycją zawartej w wyroku skonkretyzowanej, zindywidualizowanej i trwałej normy prawnej wywiedzionej przez sąd z norm generalnych i abstrakcyjnych zawartych w przepisanych prawnych. Podmioty te muszą bez wyjątku przyjmować, iż dana kwestia prawna w odniesieniu do danego podmiotu kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu (por.: J. Jagielski, w: R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, s. 662). W przypadku wyroku uwzględniającego skargę ową "daną kwestię prawną" należy utożsamiać z oceną prawną, o jakiej mowa w art. 153 p.p.s.a. W myśl tego przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Pojęcie "ocena prawna" oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić zarówno do przepisów prawa materialnego, jak i procesowego (por.: wyrok NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1929/09, dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.gov.pl). Musi zostać wyrażona w orzeczeniu, co oznacza, że za przedmiot związania można uznać jedynie te elementy oceny odnoszącej się do przepisów prawa, które zostały zamieszczone przez sąd w wydanym orzeczeniu. Powinny mieć one postać jednoznacznych twierdzeń, sformułowanych w sposób jasny, umożliwiający organowi administracji publicznej oraz sądowi ustalenie treści związania bez potrzeby podejmowania skomplikowanych zabiegów interpretacyjnych. Z zakresu związania wyłączyć więc należy oceny wyrażone w sposób niejednoznaczny, jak również oceny przybierające postać pośrednich wniosków, jakie można wywieść z rozważań przedstawionych w uzasadnieniu orzeczenia sądowego. Jeżeli zatem dana kwestia nie była przedmiotem rozważań sądu i nie znalazła jednoznacznego wyrazu w pisemnym uzasadnieniu orzeczenia, to brak jest podstaw, aby w odniesieniu do niej uznać, że mogłaby w jakikolwiek sposób wiązać zarówno organ administracji publicznej, jak i sąd administracyjny (por. wyrok SN z dnia 13 czerwca 2002 r., sygn. akt III RN 106/01; wyroki NSA z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2562/10 oraz z dnia 30 października 2014 r., sygn. akt I GSK 143/13, dostępne tamże). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że istotą sporu na kanwie poprzedniej skargi Skarżącego było uznanie przez Agencję, że brakiem jego wniosku jest odmowa przeniesienia do kategorii kosztów niekwalifikowanych kosztów rozbudowy budynku mieszkalnego. Zdaniem ARiMR było to niezgodne z § 13 ust. 4 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r., według którego pomoc nie obejmuje innych kosztów, niż te określone w ust. 1 tego przepisu. Skoro więc § 13 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia nie obejmuje refundacji kosztów rozbudowy obiektu, to według organu pomoc w tym zakresie nie mogła być przyznana. Trzeba też wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny, w wyroku z dnia 8 lipca 2014 r., nie odniósł się do tej kwestii bezpośrednio. Sąd Kasacyjny stwierdził jedynie, że konsekwencją badania przez WSA zaskarżonego rozstrzygnięcia w granicach określonych mającymi zastosowanie przepisami prawa było ustalenie, że stan faktyczny sprawy nie jest jasny i wymaga dalszego badania. Z kolei z treści uzasadnienia wyroku z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 3416/14 WSA w Warszawie wynikało, że stosując § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. przy dokonywaniu oceny kwestii budowy/rozbudowy budynku należy wziąć pod uwagę treść definicji formułowanych przez prawo budowlane, gdzie budowa jest rozumiana również jako rozbudowa. W tej kwestii ARiMR był więc związany prawomocnym orzeczeniem Sądu w rozumieniu art. 170 p.p.s.a. i w tym zakresie ww. wyrok z dnia 19 lutego 2015 r. ma powagę rzeczy osądzonej. Natomiast kwestia zasadności odmowy przyznania Skarżącemu pomocy na postawie § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. nie była badana w poprzednim postępowaniu sądowoadministracyjnym, co wyklucza związanie organu powyższymi orzeczeniami WSA i NSA w tej materii. Przywołując zatem treść cyt. § 13 ust. 1 pkt 1 i 2, § 11 ust. 1 pkt 1 oraz § 18 ust. 3-5 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. w ocenie Sądu należy uznać, że interpretacja poczyniona przez Agencję jest błędna. Mając na uwadze definicje zawarte w art. 3 pkt 6, 7a i pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, obecnie Dz. U. z 2016 r., poz. 290 z p. zm.) w ocenie Sądu brak było jakichkolwiek powodów, aby ograniczać prawo do pomocy w tym przypadku i wniosek Skarżącego winien być w części dot. rozbudowy rozpatrzony w oparciu o § 13 ust. 1 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. Jednocześnie należy jeszcze raz podkreślić, że możliwość zakończenia realizacji projektu i złożenia wniosku o płatność ostateczną nie później niż do dnia 30 września 2015 r. jest takim samym wymogiem, jak pozostałe określone w rozporządzeniach z dnia 17 lipca 2008 r. , regulujących warunki i tryb przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej, o którą wnioskował Skarżący. Wobec niezaprzeczalnego upływu tego terminu i związanych z tym skutków prawnych, które Sąd wymienił powyżej, organ słusznie zbadał również spełnienie wymogu z § 10 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym zarzuty zawarte w skardze, w tym dot. przepisów proceduralnych określonych w ustawie z dnia 7 marca 2007 r., nie zostały przez Sąd uwzględnione. Z wyżej wskazanych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.