V SA/Wa 808/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant specjalista - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi Grupy (...) Sp. z o.o. z siedzibą w T. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) lutego 2017 r. nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz Grupy (...) Sp. z o.o. z siedzibą w T. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi Grupy Producentów Rolnych [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej jako: "skarżąca", "spółka" lub "strona") jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: "Prezes ARiMR", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z [...] lutego 2017 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (dalej jako: "Dyrektor OR" lub "organ I instancji") z [...] września 2016 r. nr [...] o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych w okresie od dnia 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r., tj.: za drugi rok. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Na podstawie decyzji z [...] grudnia 2013 r. nr [...] o przyznaniu stronie pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 za okres od 30 kwietnia 2013 r. do 29 kwietnia 2018 r. w dniu 21 maja 2015 r. skarżąca złożyła wniosek o płatność za okres od 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r., tj: za drugi rok. W dniu 7.08.2015 r. pełnomocnik spółki złożył pismo w postępowaniu administracyjnym wraz z załączoną kopią protokołu z kontroli przeprowadzonej przez Marszałka Województwa [...] w siedzibie grupy producentów. W dniu [...].08.2015 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wydał decyzję nr [...] o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych, w okresie od 30-04-2014 do 29-04-2015, to jest za 2 rok działania grupy producentów rolnych. Skarżąca spółka odwołała się od powyższej decyzji. W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego Prezes ARiMR decyzją nr [...] z dnia [...]6.11.2015 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ II instancji wskazał, że Dyrektor OR oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 4 ust. 6 rozporządzenia Komisji (UH) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UB L 25/8 z 28 stycznia 2011 r., z późn. zm.), zgodnie z którym "Wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i inne deklaracje zostają odrzucone, jeżeli beneficjenci lub ich reprezentanci uniemożliwiają przeprowadzenie kontroli. Wszystkie kwoty, które już wypłacono z tytułu tej operacji, zostają odzyskane, uwzględniając kryteria określone w art. 18 ust. 2 niniejszego rozporządzenia". Ponadto przytoczył treść art. 18 ust. 2: Państwo członkowskie odzyskuje wsparcie lub nie przyznaje go lub określa kwotę zmniejszenia pomocy, w szczególności na podstawie rozmiaru, zasięgu i trwałości stwierdzonej niezgodności". Organ II instancji nie podzielił przedstawionej przez organ I instancji wykładni przepisu art. 4 ust. 6 rozporządzenia nr 65/2011, iż fakt oparcia rozstrzygnięcia za pierwszy rok działalności Grupy na powyższym przepisie, musi skutkować również odmową przyznania płatności w kolejnych latach działalności Grupy. Ponadto w ocenie organu II instancji oparcie się przez Dyrektora OR jedynie na fakcie "niedopuszczenia" do kontroli, przy przyjęciu wykładni art. 4 ust. 6 rozporządzenia nr 65/2011, iż przepis ten ma skutek również w postępowaniach dotyczących wniosków o płatność za kolejne lata, spowodowało, że organ I instancji nie przeprowadził całkowicie postępowania wyjaśniającego w zakresie wniosku o płatność za okres od dnia 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r. W związku z powyższym organ II instancji wskazał, iż Dyrektor OR w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy winien przeprowadzić postępowanie polegające w szczególności na: 1) weryfikacji wniosku o płatność złożonego przez Grupę za okres od dnia 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r.; 2) ustaleniu, czy działalność Grupy spełnia wymogi określone w art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005; 3) ustaleniu, czy Grupa spełnia warunki wypłaty pomocy w drugim roku działalności Grupy; 4) weryfikacji dokumentów i wyjaśnień przedstawionych przez Grupę na etapie postępowania odwoławczego; 5) wskazaniu, jakie nowe fakty i dowody pojawiły się w sprawie w ramach wniosku o płatność w drugim roku prowadzenia działalności; 6) wskazaniu w uzasadnieniu decyzji, jakim faktom, dowodom i dokumentom organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a jakim dał wiarę i moc dowodową. Dyrektor OR pismem z [...].12.2015 r. wezwał spółkę do wyjaśnień w trybie art. 50 § 1 Kpa. W odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnień strona złożyła w dniu [...].01.2016 r. korektę wniosku o płatność w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 wraz z załącznikiem nr 2 Wykaz faktur VAT i rachunków, uporządkowanych w ujęciu chronologicznym, potwierdzających wartość i ilość dostarczonych grupie produktów lub grupy produktów przez poszczególnych jej członków w okresie od 30-04-2014 r. do 29-04-2015, załącznikiem nr 3 Wykaz faktur VAT i rachunków, uporządkowanych w ujęciu chronologicznym, potwierdzających przychody netto grupy ze sprzedaży produktów lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, wytworzonych iv gospodarstwach jej członków i sprzedanych odbiorcom niebędącym członkami grupy w okresie od 30.04.2014 do 29.04.2015, wersje elektroniczne ww. załączników na płycie CD-R, pismo wyjaśniające zagadnienia poruszone w wezwaniu, załącznik nr 1 do pisma "wykaz faktur z różnicą 0,01-0,05 zł", kopie not korygujących dotyczących faktur nr [...],[...], [...],[...], [...],[...], odpis pełny z rejestru przedsiębiorstw w Krajowym Rejestrze Sądowym (numer KRS [...]). W dniu [...].03.2016 r. postanowieniem nr [...]dołączono do akt sprawy, dotyczącej wniosku za 2 rok działania grupy, dokumenty zgromadzone w sprawie wszczętej wnioskiem płatność za pierwszy rok działania grupy, złożony w dniu 14.05.2014 r., za okres od 30.04.2013 r. do 29.04.2014 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...].03.2016 r. wydał decyzję nr [...] o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych za okres od 30 kwietnia 2014 r. do 29 kwietnia 2015 r., tj. za drugi rok korzystania z pomocy. Spółka odwołała się od powyższej decyzji. W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego Prezes ARiMR decyzją nr [...] z dnia [...].07.2016 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ II instancji uznał, że Dyrektor OR poprzestał w postępowaniu na ustaleniach dokonanych w zakresie postępowania dotyczącego wniosku o płatność za pierwszy rok działania grupy. Organ II instancji nie podzielił przedstawionej przez organ I instancji wykładni przepisu art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, iż fakt oparcia rozstrzygnięcia za pierwszy rok działalności Grupy na powyższym przepisie, musi skutkować również odmową przyznania płatności w kolejnych latach działalności Grupy. W ocenie Prezesa ARiMR fakt nieprzeprowadzenia całkowicie postępowania w zakresie wniosku o płatność za okres od dnia 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r. wypełnia przesłankę naruszenia przepisów postępowania (art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013), jak również ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, zatem zaistniały podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego. W związku z powyższym organ II instancji wskazał, iż Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy winien przeprowadzić postępowanie polegające w szczególności na: weryfikacji wniosku o płatność złożonego przez Grupę za okres od dnia 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r.; ustaleniu, czy działalność Grupy spełnia wymogi określone w art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005; ustaleniu, czy Grupa spełniła warunki wypłaty pomocy w drugim roku działalności Grupy; weryfikacji dokumentów i wyjaśnień przedstawionych przez Grupę na etapie postępowania odwoławczego; wskazaniu, jakie nowe (akty i dowody pojawiły się w sprawie w ramach wniosku o płatność w drugim roku prowadzenia działalności: wskazaniu w uzasadnieniu decyzji, jakim faktom, dowodom i dokumentom organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a jakim dał wiarę i moc dowodową. Następnie organ I instancji, w dniu [...] września 2016 r. wydał decyzję nr [...] o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych za okres od dnia 30 kwietnia 2014 r. do dnia 29 kwietnia 2015 r., tj. za drugi rok korzystania z pomocy. W dniu 28 października 2016 r. Strona wniosła do Prezesa ARiMR odwołanie od przedmiotowej decyzji, z zachowaniem ustawowego terminu do jego wniesienia. W odwołaniu Strona zarzuca organowi I instancji: 1. obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na wynik sprawy: a) art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem, środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 1387 z późn. zm.; (...) przez jego niezastosowanie i odstąpienie przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR od obowiązku rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i poprzestanie na ustaleniach dokonanych w odrębnym postępowaniu administracyjnym, dotyczącym wniosku o płatność za pierwszy rok działalności GPR [...], zakończonym decyzją Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 11 marca 2016r. Nr 050R/69082 /0011/16; b) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie i zignorowanie przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR okoliczności wynikających z decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (...) jako Organu odwoławczego, z dnia [...] lipca 20 lor. Nr [...], który uchylił wydaną w niniejszej sprawie decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] marca 2016r. Nr [...] i wskazał na okoliczności, jakie Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR musi wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, czego jednak Organ pierwszej instancji nie uczynił i nie sporządził w tym zakresie żadnego uzasadnienia, lecz wbrew stanowisku Prezesa ARiMR rozciągnął skutek stwierdzenia stworzenia tzw. "sztucznych warunków" przez GPR [...] w postępowaniu dotyczącym wniosku o płatność w pierwszym roku działalności grupy także na postępowanie dotyczące wniosku o płatność za drugi rok działalności spółki, co nie znajduje żadnego uzasadnienia; c) art. 80 k.p.a. przez jego niezastosowanie i dowolną, w miejsce swobodnej, ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności wyjaśnień strony złożonych w dniu 14 sierpnia 2014r. oraz 25 stycznia 2016r.t i bezpodstawne stwierdzenie wystąpienia okoliczności wypełniających normę przepisu art. 4 ust 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE.L.2011.25.8; (...) tj. stworzenie przez GPR [...] :zw. sztucznych warunków dla uzyskania płatności, w sytuacji, gdy prawidłowa, zgodna z art. 80 k.p.a. ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że działalność GPR [...]o spełnia wymogi dla uzyskania płatności w systemie wpierania działalności grup producentów rolnych; 2. obrazę przepisu prawa materialnego., tj. art. 35 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U.UE.L.2005.277.1; dalej: "rozporządzenie 1698/2005") przez jego niezastosowanie i bezzasadne przyjęcie, że działalność GPR [...] nie spełnia wymogów określonych w tym przepisie. Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] lutego 2017 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego z [...] września 2016 r. nr [...]. Organ odwoławczy zwrócił uwagę m.in. na fakt, że na podstawie umów dzierżawy z [...] marca 2013 r. działalność członków grupy: L. S., A. B. i Magdaleny S. prowadzona jest na gruntach i w budynkach dzierżawionych również od członka grupy – W. S.. Prezes ARiMR wskazał ponadto, że zgodnie z danymi zawartymi m.in. w decyzjach Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] oraz zgłoszeń o planowanym rozpoczęciu działalności ww. członków grupy wynika, że L. S. oraz A. B. prowadzenie działalności w zakresie w jakim grupa została utworzona rozpoczęli dopiero we wrześniu 2013 r., a zatem 5 miesięcy po zarejestrowaniu grupy w KRS oraz wpisie do rejestru, prowadzonego Marszałka Województwa [...]. Natomiast rozpoczęcie działalności przez M. S. nastąpiło 15 października 2013 r., tj. 6 miesięcy po zarejestrowaniu spółki w KRS oraz wpisie do rejestru, prowadzonego Marszałka Województwa [...]. Powyższe wskazuje, iż na dzień zawiązania grupy ww. członkowie nie byli producentami produktu lub grup produktów w zakresie których grupa została utworzona. Zdaniem organu odwoławczego fakt, iż L. S., M. S. oraz A. B. przed wstąpieniem do grupy nie prowadzili działalności produktu ze względu na który Grupa została utworzona, tj. w zakresie produkcji jaj kurzych, świadczy o niespełnieniu przez Stronę celów określonych w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia nr 1698/2005. Zdaniem organu II instancji nie można zatem uznać, iż nastąpiło dostosowanie do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami grupy, w sytuacji gdy u kilku jej członków przed jej utworzeniem proces taki nie miał miejsca. Prezes ARiMR wskazał dalej, iż w jego ocenie utworzenie grupy producentów rolnych początkowo z 6 członków, z których 3 rozpoczęło prowadzenie działalności ze względu na która grupa powstała, po dacie jej utworzenia, na gruntach dzierżawionych od W. S., będącego również członkiem grupy, wskazuje, iż doszło do podziału gospodarstwa W. S., celem umożliwienia skorzystania z danego działania poprzez obejście przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy. Ponadto dodał, że takie utworzenie grupy doprowadziło do sytuacji przeciwnej do celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia 1698/2005, tj. do sztucznego rozdrobnienia produkcji mającego a celu umożliwienie innym podmiotom rozpoczynającym działalność w zakresie produktu, ze względu na który grupa powstała, wykazaniem się bazą produkcyjną oraz produkcją i umożliwić stronie wypełnienie warunku minimalnej liczby członków grupy. Wyjaśnił, że bez wydzielenia przez W. S. własnych gruntów i budynków gospodarczych M. S., L. S. oraz A. B. grupa nie wypełniłaby warunku minimalnej liczby członków, a tym samym grupa nie otrzymałaby pozytywnej decyzji Marszałka o wpisie do rejestru grup producentów. Organ odwoławczy podkreślił również, że w przedmiotowej sprawie trudno doszukiwać się spełnienia przez grupę celów, dla których spółka powinna być powołana. Wyjaśnił, że W. S. wydzierżawiając innym członkom grupy grunty oraz budynki gospodarcze pod prowadzenie działalności zrezygnował z potencjału produkcyjnego na rzecz innych członków grupy. W takim przypadku nie można mówić o koncentracji podaży oraz efektywności gospodarowania. Zdaniem Prezesa ARiMR w przedmiotowej sprawie, grupa, wypełniła zatem zarówno obiektywny warunek do uznania, że stworzyła sztuczne warunki, tj. poprzez utworzenie grupy niezgodnie z celem wskazanym w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 oraz subiektywny warunek poprzez wykazanie, że cały ciąg zdarzeń, jest zaplanowanym działaniem, które miało na celu ominięcie warunków zawartych w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia 1698/2005 wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji i organizacji sprzedaży, jak również ominięcie przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy, a w dalszej kolejności powodowałoby uzyskanie płatności sprzecznej z celami danego systemu wsparcia. Reasumując organ II instancji wskazał, że nawet, jeżeli zostały spełnione formalne warunki do uzyskania płatności to z ogółu obiektywnych okoliczności wynika, że zostały one spełnione tylko w celu uzyskania korzyści (stworzenie sztucznych warunków w celu uzyskania pomocy finansowej), o czym świadczy m.in.: – podział gospodarstwa W. S. i wydzierżawienie gruntów 3 innym członkom grupy, – brak faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie w jakim grupa została utworzona przez 3 jej członków, przed jej utworzeniem, jak również w pierwszych miesiącach funkcjonowania grupy. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, iż w analizowanym stanie faktycznym, przyznanie spółce pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" spowodowałoby uzyskanie wsparcia przez podmioty, których działalność nie stanowiła realizacji celu określonego w art. 35 ust. 1 lit. a) oraz lit b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 oraz stanowiła ominięcie przepisów rozporządzenia w sprawie wykazu produktów w zakresie dotyczącym minimalnej ilości członków grupy. W konsekwencji, doprowadziłoby to do naruszenia celów i istoty działania, wynikających z przedmiotowej regulacji, zatem zaistniały przesłanki wskazujące na stworzenie przez grupę sztucznych warunków do otrzymania pomocy (art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011). Odnosząc się do zarzutów odwołania Prezes ARiMR wskazał, że z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, iż organy ARiMR wydając decyzje o płatności zobowiązane są sprawdzić, czy wnioskodawca został wpisany do rejestru grup producentów rolnych, jak również czy spełnia kryteria przyznania pomocy określone w przepisach unijnych oraz czy nie występują określone w przepisach unijnych przesłanki do odmowy wypłaty. Dodał, iż spełnianie przez grupę warunków wpisu do rejestru prowadzonego przez Marszałka (obecnie dyrektor oddziału terenowego ARR) nie stoi na przeszkodzie badania przez ARiMR zasadności przyznania i wypłaty pomocy. Organ II instancji za niezasadne uznał zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. wskazując na specyfikę postępowania w przedmiocie przyznania pomocy oraz treść art. 21 u.w.r.o.w. Prezes ARiMR wskazał także, iż przyjmuje do wiadomości wyjaśnienia strony w zakresie specyfiki obrotu jajami ze względu na różny chów drobiu. Jednakże, w jego ocenie, wyjaśnienia te nie mają wpływu na fakt, że chronologia zdarzeń poprzedzająca powstanie grupy, jak również pierwsze miesiące jej działalności wskazują, iż czynności członków grupy były ukierunkowane tylko na potrzeby uzyskania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych". Odnosząc się do pozostałych zarzutów przedstawionych w odwołaniu stwierdził, że nie mogą one powodować zmiany oceny sprawy. Podkreślił, iż swoje rozstrzygnięcie oparł w całości o zebrany w sprawie materiał dowodowy. Dodał, iż fakty stwierdzone przez organ II instancji wskazują, że grupa nie spełnia warunków do przyznania pomocy finansowej. Pismem z 17 marca 2017 r. spółka złożyła skargę na ww. decyzję Prezesa ARiMR zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (tekst jednolity - Dz. U. z 2016 r., poz. 1387 z późn. zm.; dalej: "PROW") przez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i bezzasadne przyjęcie, że jeden z członków Skarżącego GPR [...] Sp. z o. o. (W. S.) dokonał podziału swojego gospodarstwa i wydzierżawił grunty innym członkom Grupy oraz, że 3 z 6 członków Grupy rozpoczęło prowadzenie działalności ze względu na którą Grupa została utworzona dopiero po wydzierżawieniu gruntów od W. S., co nastąpiło po dacie powstania Grupy w sytuacji, gdy okoliczności te nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy i pozostają w sprzeczności z treścią wyjaśnień składanych przez Skarżącą, które zostały uznane przez Prezesa ARiMR za wiarygodne; 2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 1 PROW przez: a) niezgodne z zasadami doświadczenia życiowego stwierdzenie, że utworzenie grupy producentów rolnych początkowo z 6 członków, z których 3 rozpoczęło prowadzenie działalności ze względu na którą Grupa powstała, po dacie jej utworzenia, na gruntach dzierżawionych od W. S., będącego również członkiem Grupy oznacza, że doszło do podziału gospodarstwa W. S. celem umożliwienia skorzystania przez Skarżącego z w/w działania poprzez obejście przepisów prawa stanowiących o minimalnej ilości członków Grupy, podczas gdy na wydzierżawionych gruntach W. S. nie prowadził gospodarstwa i nie mogło przeto dojść do jego podziału, b) wyprowadzenie wniosku o obejściu przez Grupę przepisów prawa stanowiących o minimalnej ilości członków Grupy z naruszeniem zasad logiki formalnej, gdyż nawet bez wydzierżawienia gruntów trzem innym członkom Grupy byłoby możliwym spełnienie warunku minimalnej liczby członków, tj. 5 członków, i uzyskanie przez Grupę pozytywnej decyzji Marszałka o wpisie do rejestru grup producentów rolnych; 3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 1 PROW i brak wyjaśnienia przez Organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w jaki sposób rzekomo występujące po stronie Skarżącego "poszlaki" stworzenia sztucznych warunków dla uzyskania płatności w postaci wydzierżawienia przez W. S. gruntów i obiektów innym członkom Grupy, wystąpienia dysproporcji w wielkości produkcji sprzedanej do Grupy wśród członków, czy też występowania powiązań osobistych pomiędzy członkami Grupy opisane w zaskarżonej decyzji powodują niemożność osiągnięcia któregokolwiek z celów wsparcia określonych w art. 35 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) z dnia 20 września 2005 r. nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (dalej: "rozporządzenie nr 1698/2005"); które to naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prowadziły do poczynienia wadliwych ustaleń organów co do spełnienia wynikającej z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L.2011.25.8 ze zm.; dalej: "rozporządzenie nr 65/2011"), a obecnie art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 roku w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549; dalej: "rozporządzenie nr 1306/2013"), przesłanki istnienia obiektywnych okoliczności pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków nie może zostać osiągnięty któryś z celów wsparcia określonych w art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005. 4. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2007 rM Nr 81, poz. 550 z późn. zm.; dalej: "rozporządzenie wykonawcze") oraz art. 2 i 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. z 2000 r., Nr 88, poz. 983 ze zm.; dalej: "u.g.p.r.") przez: a) bezpodstawną odmowę przyznania Skarżącemu pomocy finansowej w ramach działania na wsparcie działalności grup producentów rolnych z tego powodu, że Skarżący jako grupa producentów rolnych nie spełnia wymagań stawianym grupom producentów rolnych określonych w w/w przepisach, w sytuacji gdy Skarżący spełnia wszystkie warunki formalne wynikające z tego przepisu do przyznania płatności i została wpisana do Rejestru Grup Producentów Rolnych Województwa [...] na podstawie decyzji Marszałka Województwa [...] znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2013 roku, którą to decyzją Prezes ARiMR jest związany w zakresie ustaleń co do spełnienia przez Skarżącego wymogów formalnych co do uzyskania płatności w ramach działania na wsparcie grup producentów rolnych; b) bezzasadne przyjęcie, że dysproporcje pomiędzy wielkością produkcji sprzedanej do Grupy przez poszczególnych jej członków świadczą o stworzeniu przez Grupę tzw. "sztucznych warunków" do uzyskania płatności, w sytuacji, gdy występujące dysproporcje po pierwsze zostały wyjaśnione przez Skarżącą w wyjaśnieniach, których Prezes ARiMR nie zakwestionował, a po drugie o ile występują, to nie mają wpływu na przyznanie pomocy w ramach w/w działania, lecz na jej wysokość; c) pozbawioną podstaw ocenę, że prowadzenie działalności przez L. S., A. B. i M. S. jest pozbawione uzasadnienia ekonomicznego, w sytuacji gdy skala działalność nie wpływa na ocenę spełnienia przez Grupę warunków formalnych do uzyskania płatności, gdyż Organ jest związany w tym zakresie w/w decyzją Marszałka Województwa o wpisie Skarżącego do Rejestru Grup Producentów Rolnych Województwa [...] i nie ma kompetencji do oceny czy Skarżący spełnia wymogi stawiane grupom producentów rolnych w przepisach u.g.p.r. ani do oceny ekonomicznego uzasadnienia działalności poszczególnych członków Grupy; które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy w ten sposób, że Organ II instancji bezpodstawnie zakwestionował spełnienie celów, dla których Grupa powinna być powołana, przez co nie może ona spełnić celów wsparcia określonych w art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005. 5. a w konsekwencji powyższych naruszeń również naruszenie art. 138 § 1 k.p.a. przez jego nieprawidłowe zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji ' Rolnictwa z dnia [...] września 2016 roku nr [...]w sytuacji, gdy w/w decyzja powinna podlegać zmianie przez Prezesa ARiMR przez przyznanie Skarżącemu środków tytułem wsparcia w ramach działania "Grupy producentów rolnych". Skarżąca spółka na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 p.p.s.a. wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2016 roku nr [...], oraz zasądzenie od Prezesa ARiMR na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. Sąd przyjął w poczet materiału dowodowego zawnioskowany przez pełnomocnika strony dowód w postaci zaświadczenia z [...] kwietnia 2017 r. wraz z kserokopią raportu z kontroli z [...] maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym, z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna. Na wstępie należy wskazać, że rozstrzygnięcie zapadłe w niniejszej sprawie zależało od rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt. V SA/Wa 2611/16. Wyrokiem z 26 października 2017 r. Sąd uchylił decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] czerwca 2016 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z [...] marca 2016 r. nr [...] o odmowie przyznania pomocy finansowej dla grupy producentów rolnych za okres od 30 kwietnia 2013 r. do 29 kwietnia 2014 r., tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy. Przechodząc do oceny zarzutów skargi wskazać należy, iż strona podniosła, że na etapie wniosku o płatność do kompetencji organów ARiMR nie należy ocena formalnych warunków dla uzyskania wpisu na listę grup producentów rolnych, jako mających wpływ na stwierdzenie stworzenia sztucznych warunków. W jej ocenie powyższe może stanowić ewentualnie przesłankę do wykreślenia spółki z rejestru grup. Dodała, iż powyższe dotyczy również spełnienia przez grupę celów o których mowa w art. 2 u.g.p.r., tj. dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska. Na poparcie swojej racji strona powołała się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2938/14, który został utrzymany w mocy wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 1572/15 (dostępne w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd stoi na stanowisku, że zarówno organ I jak i II instancji, wydając decyzję w przedmiocie przyznania pomocy finansowej dla grupy producentów rolnych za każdy kolejny rok korzystania z tej pomocy, uprawniony był do kompleksowej oceny wniosku strony, w tym również pod kątem tych przesłanek, które warunkują uzyskanie przez spółkę wpisu do rejestru grup producentów rolnych. O powyższym świadczy istniejąca linia orzecznicza sądów administracyjnych, w tym, co szczególnie istotne dla niniejszej sprawy, pogląd wyrażony w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 9 października 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2240/15 (dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), mocą którego uchylono pierwotną decyzję Prezesa ARiMR wydaną w sprawie o odmowie przyznania środków finansowych za pierwszy rok korzystania z pomocy. We wskazanym wyżej wyroku sąd stwierdził, iż kontrolując działanie grupy wnioskującej o płatność za okres od 30 kwietnia 2013 r. do 29 kwietnia 2014 r., tj. za pierwszy rok korzystania z pomocy, organ w żadnym razie nie naruszał przepisów określających kompetencje Marszałka Województwa. Podkreślono, iż rację ma organ wskazując, że takie rozumienie decyzji o spełnieniu przez grupę warunków prowadzenia działalności (ocenianej przez pryzmat spełnienia warunków art. 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw) prowadziłby do braku możliwości oceny działalności grupy pod kątem praktycznego (nie zaś formalnego) spełnienia celu dla jakiego grupa się zawiązała i została zarejestrowana. Dodano, iż sam fakt rejestracji grupy, a następnie wydanie decyzji z dnia (...) grudnia 2013 r. o przyznaniu pomocy finansowej w ramach działania objętego PROW na lata 2007 – 2013 za okres 30 kwietnia 2013 – 29 kwietnia 2018 r., pozbawiałby ARiMR możliwości badania zasadności wniosku o płatność w sposób merytoryczny, ograniczając wspomniane badanie do badania wyłącznie formalnego, a w konsekwencji do braku możliwości badania, czy nie doszło do sztucznego stworzenia przez beneficjenta warunków wymaganych do otrzymania płatności. Podkreślono jednocześnie, iż decyzja o przyznaniu pomocy finansowej dokonywana jest po sprawdzeniu spełnienia przez grupę określonych § 3 ust. 1 rozporządzenia wymogów formalnych, ale wniosek o płatność składany jest po upływie konkretnego okresu faktycznej działalności grupy i realizacji przyjętego przez nią celu działania – podlega on zatem odrębnej ocenie. Z tego względu organ badając wniosek za okres od 30 kwietnia 2014 r. do 29 kwietnia 2015r., tj. za drugi rok korzystania z pomocy nie naruszył ww. przepisów. Jednocześnie jednak zwrócić należy uwagę, iż Prezes ARiMR w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniósł się do szeregu prezentowanych przez stronę w odwołaniu twierdzeń, które świadczyć miały o spełnieniu przez nią warunków do uzyskania pomocy finansowej, a których niespełnienie, w ocenie organu, było podstawą do wydania decyzji odmownej. Zdaniem Sądu organ odwoławczy dopuścił się zatem również naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Wyjaśnić trzeba, iż obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę – w ramach motywowania podjętej decyzji – jest m.in. ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Odzwierciedlenie tego winno znaleźć się właśnie w uzasadnieniu decyzji. Zarówno doktryna jak i orzecznictwo sądów administracyjnych akcentuje konieczność wyczerpującego odniesienia się w uzasadnieniu decyzji organu II instancji do całości zebranego materiału dowodowego oraz do wszystkich zarzutów podnoszonych przez strony w toku postępowania (por. np. P. Przybysz – Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz LEX 2017, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 979/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 1464/17, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 180/05). W wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 274/97 (LEX nr 48234), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Wspomniane żądania, wnioski i zarzuty mogą być rzecz jasna zawarte także w złożonym przez stronę odwołaniu. Stąd obowiązkiem organu odwoławczego o podstawowym znaczeniu jest również przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego w uzasadnieniu wydanej decyzji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy przypomnieć należy, że organ II instancji, argumentując brak spełnienia przez grupę celów, dla których powinna być powołana, wskazał na zawarcie umów dzierżawy gruntów i budynków pomiędzy W. S., a trzema innymi członkami grupy, co świadczyć miało o rezygnacji z potencjału produkcyjnego W. S. właśnie na rzecz innych członków grupy. Prezes ARiMR nie odniósł się jednak do prezentowych przez spółkę argumentów, iż na wydzierżawionych gruntach, czy w wydzierżawionych innym członkom grupy budynkach, W. S. nie prowadził produkcji, a zatem nie uszczuplił on swego potencjału produkcyjnego. Z powyższym wiąże się również kwestia dysproporcji w wielkości produkcji prowadzonej przez członków grupy. Strona szczegółowo opisała specyfikę obrotu towarem jakim są jaja kurze pochodzące ze wszystkich czterech systemów hodowli kur niosek, w tym m.in. powody, dla których nie należy bezpośrednio porównywać produkcji z różnych chowów opierając się jedynie na porównaniu liczby wyprodukowanych jaj. W ocenie Sądu nie można w tym zakresie uznać za prawidłowe odniesienie się przez organ II instancji do powyższych kwestii poprzez stwierdzenie, iż "Prezes ARiMR przyjmuje do wiadomości wyjaśnienia strony w zakresie specyfiki obrotu jajami ze względu na różny chów drobiu" oraz wskazanie dalej, iż powyższa kwestia nie ma wpływu na podjęte przez organ rozstrzygnięcie (s. 11 decyzji). Brak wyraźnej oceny argumentów strony i nie poparcie swego stanowiska uzasadnieniem, uniemożliwia w konsekwencji Sądowi jego ocenę. Podkreślenia również wymaga, iż dokonanie przez organ odwoławczy analizy powyższych okoliczności, czego w zaskarżonej decyzji zabrakło, będzie istotne nie tylko dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Ustalenia poczynione w tym zakresie będą miały bowiem znaczenie również przy ocenie spełnienia przez stronę przesłanek otrzymania pomocy za kolejne lata. Niewątpliwie, jako naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., uznać także należało zbiorcze odniesienie się przez organ do zarzutów odwołania, poprzez sformułowanie: "Odnosząc się do pozostałych zarzutów przedstawionych przez Stronę w odwołaniu od decyzji (...), należy stwierdzić, że nie mogą one powodować zmiany oceny sprawy" (s. 17 decyzji). W świetle przedstawionych wyżej argumentów, tego typu działanie organu należało również zakwalifikować jako naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać trzeba, że dopiero prawidłowo ustalony stan faktyczny pozwala na ocenę, czy w sprawie organy administracji trafnie zastosowały przepisy prawa materialnego. Jak wyżej wskazano w niniejszej sprawie przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji były błędy organu przy sporządzaniu decyzji (nieprawidłowe wskazanie daty i numeru decyzji organu I instancji, brak wskazania stanowiska służbowego osoby, która decyzję wydała) oraz stwierdzenie, że nie wszystkie istotne dla sprawy okoliczności zostały należycie wyjaśnione (organ nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania), co w konsekwencji skutkowało wadliwym uzasadnieniem decyzji. Mając na uwadze charakter stwierdzonych uchybień odniesienie się do pozostałych zarzutów jak i ocena zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego byłaby zatem przedwczesna. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ odwoławczy winien, uwzględniając przedstawione wyżej uwagi, w decyzji sporządzonej zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., odnieść się do wszystkich podniesionych przez stronę w odwołaniu zarzutów i ustalić wszystkie niezbędne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, tak, aby Sąd miał następnie możliwość dokonania ich weryfikacji. Mając powyższe na względzie stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. – należało uchylić decyzję organu II instancji. O kosztach rozstrzygnięto na zasadzie art. 200 i art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a i w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Na łączną kwotę 697 zł przysługujących do zwrotu stronie kosztów postępowania sąd zaliczył 200 zł tytułem uiszczonego wpisu stałego od skargi, 480 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.