V SA/Wa 828/13
WyrokWSA w Warszawie2013-11-08
Skład orzekający: Andrzej Kania, Irena Jakubiec-Kudiura, Izabella Janson
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Finansów, działając jako organ nadzoru w postępowaniu egzekucyjnym, może wstrzymać postępowanie egzekucyjne w sytuacji, gdy wierzyciel (ZUS) nie wyraził na to zgody, a skarżący powołuje się na trudną sytuację życiową, przedawnienie zobowiązania oraz toczące się postępowanie sądowe o umorzenie składek?Ratio decidendi
Minister Finansów, działając jako organ nadzoru, nie może wstrzymać postępowania egzekucyjnego, jeśli wierzyciel (ZUS) nie wyraził na to zgody, zgodnie z art. 23 § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Kwestia przedawnienia zobowiązania oraz umorzenia składek powinna być kierowana do wierzyciela (ZUS) lub organu egzekucyjnego, a nie do organu nadzoru rozpatrującego wniosek o wstrzymanie egzekucji. Trudna sytuacja życiowa zobowiązanego nie jest podstawą do wstrzymania postępowania przez organ nadzoru w tym trybie.Stan faktyczny
Skarżący W.D. złożył skargę na postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego na rzecz ZUS. Wniosek o wstrzymanie egzekucji uzasadniano toczącym się postępowaniem sądowym o umorzenie składek, trudną sytuacją życiową i finansową skarżącego oraz zarzutem przedawnienia. Wierzyciel (ZUS) nie wyraził zgody na wstrzymanie egzekucji. Skarżący zarzucił organom nieuwzględnienie kwestii przedawnienia, trudnej sytuacji rodziny oraz naruszenie zasad sprawiedliwości społecznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant st. specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2013 r. sprawy ze skargi W.D. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z [...] sierpnia 2012 r. w przedmiocie wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. przeciwko W. D.
Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym:
Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko W. D. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...]. Odpisy tytułów wykonawczych zostały zobowiązanemu doręczone w dniu [...] marca 2010 r. W toku postępowania egzekucyjnego pełnomocnik zobowiązanego w osobie jego żony zgłaszał różne wnioski dotyczące prowadzonej egzekucji w tym zarzuty, wniosek o zwolnienie spod egzekucji określonego składnika majątkowego jak również pismami z dnia [...] czerwca 2012 r., doprecyzowanymi pismami z [...] czerwca 2012 r. i [...] lipca 2012 r. zwrócił się o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Wniosek ten został uzasadniony okolicznością toczącego się postępowania sądowego ( przed NSA) przeciwko ZUS o umorzenie zaległych składek na ubezpieczenie społeczne oraz bardzo trudną sytuacją zobowiązanego wynikającą ze stanu zdrowia jego i członków jego rodziny pozostającymi z nim we wspólności domowej oraz niskimi dochodami w postaci emerytur i renty córki.
W związku z treścią wniosku wierzyciel, który miał prawo przedstawić w tej kwestii swoje stanowisko w sprawie nie wyraził zgody na wstrzymanie egzekucji, co spowodowało, że organ nadzoru w postaci Dyrektora Izby Skarbowej odmówił wstrzymania egzekucji.
Od postanowienia tego pełnomocnik zobowiązanego złożył zażalenie, w którym przedstawił sytuację, która doprowadziła do powstania zadłużenia wobec ZUS, sytuację życiową i finansową zobowiązanego i jego rodziny oraz wniósł o umorzenie zaległości dochodzonych w toku przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. Nadto wskazał, że w sprawie doszło do przedawnienia zobowiązania.
Po rozpoznaniu zażalenia Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Minister w uzasadnieniu postanowienia przedstawił stan faktyczny sprawy oraz odniósł się do zarzutów zażalenia i wskazał powołując się na treść art. 23 § 6 i § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, że postanowienie organu I instancji jest zgodne z w/w przepisami zatem zażalenie nie może być uwzględnione. Wskazał ponadto, że adresatem wniosku o umorzenie zaległości może być jedynie wierzyciel, którym jest ZUS zaś jeśli chodzi o kwestię przedawnienia strona ma prawo powołać się na tę przesłankę wobec organu egzekucyjnego.
Od postanowienia skargę złożył zobowiązany W. D.
W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji.
W skardze zarzucił, że organ II instancji ograniczył się w zasadzie do oceny postanowienia organu I instancji podczas gdy jego głównym zarzutem jest kwestia przedawnienia obciążających go należności, które musi spłacać ponieważ organy nie biorą pod uwagę okoliczności, że odmowa zwolnienia nadpłaty podatku godzi w jego rodzinę, co kłóci się z zasadami sprawiedliwości i solidarności społecznej. Organy nie wzięły pod uwagę trudnej sytuacji jego rodziny mimo podnoszenia tej okoliczności oraz tego, że sytuacja ta kwalifikuje się do wzięcia jej pod rozwagę przy umorzeniu zaległości na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w sprawie której (umorzenia) toczą się sprawy sądowe. W konsekwencji ze względu na to, że egzekucja jest skuteczna, mimo, że otrzymywane przez niego świadczenie emerytalne jest niskie, pozbawia się go środków na utrzymanie rodziny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona a jej zarzuty nie są trafne.
Wbrew twierdzeniom skarżącego Minister Finansów przedstawił w sposób właściwy stan sprawy oraz przepisy mające w niej zastosowanie. Należy przypomnieć, że przedmiotem sprawy jest żądanie skarżącego dotyczące wstrzymania postępowania egzekucyjnego w związku z czym organy były zobowiązane do rozstrzygnięcia tylko tej konkretnej sprawy w ramach toczącego się postępowania egzekucyjnego. Organem egzekucyjnym w sprawie na wniosek wierzyciela czyli ZUS – jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w P., zatem to do niego należy skierować żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.) oparte na zarzucie przedawnienia. Należy pamiętać co podkreślił Minister, że w sprawie występuje on jako organ II instancji nad organem nadzoru, którym jest Dyrektor Izby Skarbowej w L. – zgodnie z treścią art. 23 § 1 w zw. z § 5 w/w przepisu u.p.e.a. Zgodnie bowiem z treścią art. 23 § 1 u.p.e.a. "Nadzór nad egzekucją administracyjną sprawują organy wyższego stopnia w stosunku do organów właściwych do wykonywania tej egzekucji". W myśl § 6. w/w przepisu organy sprawujące nadzór mogą, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ, z zastrzeżeniem § 7 w myśl, którego z kolei Dyrektor izby skarbowej może wstrzymać czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne dotyczące innych należności pieniężnych niż pozostających we właściwości urzędów skarbowych wyłącznie za zgodą wierzyciela. W przedmiotowej sprawie wierzyciel, nie wyraził zgody na wstrzymanie postępowania egzekucyjnego uzasadniając szczegółowo swoje stanowisko i wskazując m.in., że postępowanie przed NSA, na które powoływał się skarżący a dotyczące sprawy o umorzenie jego zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne należne na rzecz ZUS zostało zakończone wyrokiem z dnia 23 lutego 2012 r. sygn. II GSK 43/11, oddalającym skargę kasacyjną skarżącego. W tym stanie rzeczy organ nadzoru czyli Dyrektor Izby Skarbowej w L. był zobowiązany do wydania odmownego rozstrzygnięcia w zakresie wniosku zobowiązanego w związku z powyższym zarzut skargi dotyczący przedawnienia, nie może być na tym etapie sprawy uwzględniony przez Sąd. Ponadto przepisy w oparciu, o które działa organ nadzoru nie uzależniają treści jego rozstrzygnięcia od trudnej sytuacji zobowiązanego w związku z czym Sąd nie może uznać tego zarzutu skargi za prawidłowy. Pożądanego skutku nie może też wywrzeć odwoływanie się w skardze do treści art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ponieważ wniosek o umorzenie składek na ubezpieczenie społeczne może być kierowany wyłącznie do wierzyciela, którym jest ZUS. Bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy pozostają też twierdzenia skarżącego zawarte w skardze a odnoszące się do nadpłaty podatku jako, że były one przedmiotem rozważań w sprawie dotyczącej zwolnienia spod egzekucji.
W tym stanie rzeczy uznając, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło