V SA/Wa 859/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-02-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony na podstawie oświadczenia pełnomocnika o braku zapłaty tych kosztów przez stronę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że na podstawie art. 250 i art. 258 p.p.s.a. oraz odpowiednich przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, pełnomocnik ustanowiony z urzędu ma prawo do wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną, a wniosek o zasądzenie tych kosztów może być uwzględniony, jeśli pełnomocnik oświadczy, że koszty nie zostały pokryte przez stronę. Stawki wynagrodzenia ustala się zgodnie z rozporządzeniem, a do kwoty dolicza się podatek VAT.Stan faktyczny
Skarga J. P. dotyczyła decyzji Ministra Finansów z marca 2010 r. o odmowie umorzenia opłaty legalizacyjnej. WSA w Warszawie oddalił skargę 9 września 2010 r. Skarżący uzyskał prawo do pomocy prawnej z urzędu na sporządzenie skargi kasacyjnej. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi i wystąpił o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Zasądził ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz adwokata R. G. kwotę 221,40 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym wynagrodzenie 180 zł oraz podatek VAT 41,40 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej p o s t a n a w i a : - zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata R. G., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych i czterdzieści groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł (czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy).
Wyrokiem z 9 września 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. P. na decyzję Ministra Finansów z [...] marca 2010 r.
Na wniosek skarżącego przyznane zostało – postanowieniem z 29 października 2010 r. – prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej.
Pismem z 20 stycznia 2011 r. wyznaczony pełnomocnik – adwokat R. G. – zawiadomił, iż sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, której kopię załączył. Jednocześnie wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, iż koszty te nie zostały ani w całości ani w części pokryte przez skarżącego.
Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia.
W myśl § 18 ust. 1 rozporządzenia omawiane stawki są różnicowane wedle przedmiotu zaskarżenia. Wobec tego, iż w niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja o odmowie umorzenia należności pieniężnej, przyjąć należało dla wyliczenia kosztów zastępstwa procesowego stawkę minimalną określoną w punkcie "c" omawianego przepisu, tj. 240 zł. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia to, iż decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności nie rozstrzyga kwestii związanych z wysokością tych należności, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia określonej kwoty co do zasady. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 22 kwietnia 2008 r. o sygn. akt II GZ 89/08 ponosząc, iż jakkolwiek przedmiotem żądania ubezpieczonego jest umorzenie określonej kwoty zaległej, to wysokość tej kwoty nie ma bezpośredniego znaczenia dla ustalenia całkowitej nieściągalności długu.
Z kolei, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
W przedmiotowej sprawie adwokat został ustanowiony w czasie, kiedy biegł termin do wniesienia skargi kasacyjnej, celem jej sporządzenia i wniesienia, a więc nie brał on udziału w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji. Stawka minimalna w niniejszej sprawie – zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c – wynosi: 240 zł, zaś 75% tej stawki – 180 zł.
Jednocześnie stosownie do treści § 20 omawianego rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Na marginesie już tylko przywołać należy stanowisko jakie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 11 października 2006 r., sygn. akt I FZ 288/06, wskazując, iż sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie stanowi wprawdzie działania w imieniu ewentualnego mocodawcy w procesie, jednakże wymaga zapoznania się ze sprawą i przedstawienia potencjalnemu mocodawcy oceny prawnej dotyczącej jego sprawy. Tym samym czynność ta jest usługą prawną na jego rzecz i jako taka mieści się w ramach nieopłaconej pomocy prawnej (art. 250 p.p.s.a.).
Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy udzielonej z urzędu nie zostały opłacone, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło