V SA/Wa 881/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2012 r. sprawy ze skargi G.G. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych z tytułu działania "Modernizacja gospodarstw rolnych"; oddala skargę; Dnia 13 stycznia 2011 r. G. G. złożył wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Modernizacja Gospodarstw Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007- 2013. Wnioskowi został nadany numer [...]. W wyniku dokonanej oceny wniosku pod kątem spełniania warunków przyznania pomocy stwierdzone zostało, że składając wniosek o przyznanie pomocy skarżący nie dołączył wszystkich wymaganych dokumentów i wobec powyższego był dwukrotnie wzywany do usunięcia braków we wniosku o przyznanie pomocy : pismem P-l/135 z 22 czerwca 2011 r. oraz pismem z 20 października 2011r. Drugi termin do uzupełnienia braków upłynął 14 listopada 2011 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] ARiMR odmówiła przyznania skarżącemu pomocy w ramach działania "Modernizacja Gospodarstw Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013 na podstawie § 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania Modernizacja gospodarstw rolnych objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 (Dz. U. Nr 193, poz. 1397 z późn. zm.) - w związku z art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427 z późn. zm.). W piśmie tym wskazano, że w dostarczonej dokumentacji stwierdzono następujące uchybienia : 1. brak dokumentów potwierdzających tytuł prawny dla działek ewidencyjnych: 12, 167, 168/1, 180, 181, 193, 194/1, 2, 3, 5, 136/1, 177, 178, 179, 187, 193, 54, 12, 13, 170/1(wykazanych w tab. III. A.). Podkreślono przy tym, że dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do gospodarstwa mogą być w przypadku, gdy nieruchomość na której realizowana będzie operacja, znajduje się w posiadaniu samoistnym wnioskodawcy, odpis z ksiąg wieczystych wystawiony nie wcześniej niż 3 miesiące przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy lub odpis aktu notarialnego wraz z kopią wniosku o wpis do księgi wieczystej lub prawomocne orzeczenie sądu wraz z kopią wniosku o wpis do księgi wieczystej lub ostateczna decyzja administracyjna wraz z kopią wniosku o wpis do księgi wieczystej. Każda z w/w kopii wniosku powinna zawierać czytelne potwierdzenie złożenia dokumentu w sądzie wieczysto księgowym. Wobec tego organ uznał, że przestawione przez Wnioskodawcę kopię aktów notarialnych nie są wystarczającym dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do gospodarstwa. 2. błędnie sporządzono oświadczenie współposiadacza gospodarstwa/ działki ewidencyjnej lub działek ewidencyjnych o wyrażeniu zgody na ubieganie się o przyznanie pomocy przez innego współposiadacza (formularz W-1.4_121). W treści dokumentu wpisano nr działki która zgodnie z oświadczeniem nie jest przedmiotem współwłasności małżeńskiej. 3. błędnie wypełniono Pkt. 11.1 wniosku, 4. błędnie wypełniono Pkt. 13.1.1 wniosku, 5. błędna powierzchnia działki ewidencyjnej Nr 181 (obręb – W.), niezgodna z danym na wniosku obszarowym na 2010 r. Ponadto błędnie zsumowano kol. 10 i 11, Tab. III A "Informacja o powierzchni działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa" , 6. brak dostarczenia aktualnej dokumentacji funkcjonalno-przestrzennej po zmianie miejsca montażu "Systemu Automatycznego Doju DeLaval VMS". Pismem z dnia 11 stycznia 2011 r. Skarżący wezwał Prezesa ARiMR do usunięcia naruszenia prawa. Po rozpatrzeniu ww. wezwania Prezes Agencji podtrzymał wcześniejsze rozstrzygnięcie, informując Skarżącego w piśmie z dnia 29 lutego 2012 r., że przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie pomocy nie doszło do naruszenia przez Agencję prawa. Prezes wskazał m.in., iż o wymogu dostarczenia wypisów z księgi wieczystej lub poświadczonych wniosków o wpis strona była informowana , dostarczone akty notarialne były zawierane kilka lub kilkanaście lat temu i nie stanowią dostatecznego dokumentu potwierdzającego aktualne posiadanie. Prezes nie zgodził się z zarzutem skarżącego, że przy poprzednim naborze wystarczały same akty notarialne. Podał, że strona dostarczyła wtedy wypisy z ksiąg wieczystych. Organ odwoławczy wskazał też, że w Oświadczeniu Współposiadacza gospodarstwa/działki ewidencyjnej lub działek ewidencyjnych o wyrażeniu zgody na ubieganie się o przyznanie pomocy przez innego Współposiadacza została wpisana działka ewidencyjna nr 136/1, która, jak wynika z dostarczonej dokumentacji, nie pozostaje we współposiadaniu. Z treści wezwania do usunięcia naruszenia prawa wynika, iż wraz z żoną Skarżący posiada wspólność majątkową. Jednak zgodnie z aktem notarialnym Repertorium A Nr [...] sporządzonym dnia 09.12.1997 r. umową darowizny H. i K. małżonkowie G. darowali swojemu synowi G. G. m.in. działkę ewidencyjną nr 136/1. W myśl przepisu art. 49 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy "Nie można przez umowę majątkową małżeńską rozszerzyć wspólności na przedmioty majątkowe, które przypadną małżonkowi z tytułu dziedziczenia, zapisu lub darowizny (...) ", a zatem działka nr 136/1 ujęta w ww. Oświadczeniu nie może wejść do majątku wspólnego. Z wyjaśnień Skarżącego nie wynika przy tym, aby rzeczona działka weszła do wspólności majątkowej małżonków, poprzez np. rozszerzenie wspólnoty na przedmioty wymienione w art. 49 ust. 1 pkt 1. Dalej organ wskazał, że w Sekcji III. Charakterystyka prowadzonej działalności w pkt 11.1. Gospodarstwo stanowi współwłasność (w tym jest przedmiotem małżeńskiej wspólności ustawowej lub umownej wspólności majątkowej) lub jest przedmiotem współposiadania, skarżący zaznaczył pozycję "TAK". W związku z faktem, iż gospodarstwo stanowi współwłasność lub jest przedmiotem współposiadania w pkt 11.1.1 winna zostać wpisana liczba współwłaścicieli lub współposiadaczy gospodarstwa, nie zaś wstawiona liczba "0". Zarówno w piśmie P-l/135 z dnia 22 czerwca 2011 r. oraz z dnia 20 października 2011 r. Oddział Regionalny ARiMR wskazywał na ewentualną poprawę tej sekcji z zaznaczeniem, iż pkt 11.1.1 dotyczy również współmałżonka. Dalej wyjaśniono, że z danych znajdujących się w posiadaniu Agencji wynika, iż powierzchnia użytków rolnych działki ewidencyjnej nr 181 według rzeczywistego użytkowania wynosi 0,31 ha. W formularzu III.A wielkość ww. powierzchni wynosi 0,32 ha, a zatem jest większa od wskazanej we wniosku obszarowym. Mając na uwadze powyższą niezgodność, powierzchnia gospodarstwa wpisana w pkt. 13.1.1 jest również błędna. Z treści wezwania do usunięcia naruszenia prawa wynika, iż powyższa pomyłka jest konsekwencją zmian nanoszonych na formularza III.A i była ona nieświadoma. W ocenie organu fakt przyznania się do błędu nie ma wpływu na stan faktyczny dokumentacji, która jest niespójna. Prezes ARiMR podkreślił, że co prawda z pisma Skarżącego wynika, iż w toku sprawy Skarżący składał wyjaśnienia w zakresie zmiany miejsca lokalizacji/montażu "Systemu Automatycznego Doju DeLaval VMS" oraz zaniechania budowy nowej obory, w której miał nastąpić montaż "Systemu Automatycznego Doju DeLaval VMS". Jednakże z uwagi na fakt, iż dokumentacja sprawy winna być spójna w swej treści w ślad za powyższymi zmianami należało nanieść poprawki we wniosku o przyznanie pomocy, jak i w jego załącznikach. Instrukcja wypełniania wniosku określa, iż szkic zagospodarowania działki powinien zawierać zaznaczone istniejące lub planowane do realizacji nasadzenia wieloletnie oraz istniejącą lub planowaną infrastrukturę. Mając powyższe na uwadze organ podtrzymał swoje stanowisko, że dostarczony w dniu 12 lipca 2011 r. plan rozmieszczenia gospodarstwa jest nieaktualny i wymagał zmiany (dostosowania) do nowych warunków. W dniu 13 marca 2012 r. G. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozstrzygnięcie Agencji z [...] grudnia 2011 r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości oraz zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych. W skardze podniesiony został zarzut, iż pismo z dnia 29 grudnia 2011r. dotyczące odmowy przyznania pomocy zostało podpisane przez zastępcę kierownika Biura Wsparcia Inwestycyjnego – A. O. Skarżący wskazał, że nie przedstawiono żadnego dokumentu ( pełnomocnictwa, upoważnienia itd.), z którego jednoznacznie wynikałoby, że w/w zastępca kierownika jest upoważniony do podpisywania tego typu pism - w imieniu [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. Z informacji posiadanych przez skarżącego wynika, iż Oddziałem Regionalnym Agencji kieruje i reprezentuje na zewnątrz - Dyrektor Oddziału. Zdaniem skarżącego w odpowiedzi na oba pisma Agencji prawidłowo uzupełnił i usunął wszystkie braki wniosku i nie było podstaw do odmowy przyznania pomocy. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu i wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, jakoby pismo z dnia [...] grudnia 2011 r. dotyczące odmowy przyznania pomocy zostało podpisane przez osobę nie mającą do tego legitymacji wyjaśnił, iż pomoc w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" przyznawana jest na podstawie umowy, zawieranej pod rygorem nieważności, w formie pisemnej (art. 22 ust. 1 i nast. ustawy z 7 marca 2007 r.). Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 marca 2007 r., zadania instytucji zarządzającej w zakresie wdrażania działań objętych programem (PROW 2007-2013), w tym przyznawania pomocy m.in. w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" wykonuje jako zadania delegowane Agencja. W imieniu Agencji pomoc w ramach działań wymienionych w wyżej cyt. artykule przyznaje Prezes Agencji, który w myśl art. 8 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. nr 98, poz. 634 z późn. zm.) jest jej organem i kieruje oraz reprezentuje ją na zewnątrz. W świetle powyższego akt z zakresu administracji publicznej, jakim jest w przedmiotowej sprawie pismo z dnia [...] grudnia 2011 r. ([...]) zostało prawidłowo podpisane przez Zastępcę Kierownika Biura Wsparcia Inwestycyjnego, który działał na podstawie pełnomocnictwa Prezesa ARiMR i to pełnomocnictwo znajduje się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sądy dokonują oceny, czy zaskarżone rozstrzygnięcie organu administracji odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. Podstawa wsparcia finansowego w ramach działania 121 "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 wynika z przepisów ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427 z późn. zm.). Na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy 7 marca 2007 r. ARiMR wykonuje zadania instytucji zarządzającej w zakresie wdrażania m.in. działania Modernizacja gospodarstw rolnych. Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy 7 marca 2007 r. pomoc w ramach działania Modernizacja gospodarstw rolnych przyznawana jest na podstawie umowy zawieranej pod rygorem nieważności w formie pisemnej. Na szczególną uwagę zasługują przepisy art. 22 ust. 2 i 4 ustawy 7 marca 2007 r. Pierwszy z przywołanych przepisów wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w prowadzonych przez podmioty wdrażające postępowaniach w sprawach przyznawania pomocy. Jednocześnie art. 22 ust. 4 ustawy 7 marca 2007 r. wprost przyznaje wnioskodawcy prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonym dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007r. strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa, są obowiązane przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Szczegółowe zasady dotyczące przyznawania pomocy w ramach działania Modernizacja Gospodarstw Rolnych określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania Modernizacja gospodarstw rolnych objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 (Dz. U. Nr 193, poz. 1397 z późn. zm.) - wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 marca 2007r. Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. w przypadku, gdy nie zostały spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę o odmowie przyznania pomocy. Zgodnie z § 14 ust. 3 rozporządzenia z 17 października 2007 r., "jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w ust. 1 i 2 wymagań, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy". Jednocześnie w myśl § 14 ust. 4 pkt 2 wyżej cyt. rozporządzenia, "jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia braków, nie usunął w terminie wszystkich braków, Agencja wzywa ponownie wnioskodawcę, w formie pisemnej do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. Natomiast, jeżeli wnioskodawca, pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków, nie usunął wszystkich braków w terminie, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r., dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio" - vide: § 14 ust. 5 rozporządzenia z 17 października 2007 r. Pismem z dnia 22 czerwca 2011 r. oraz 20 października 2011 r. Skarżący został wezwany do usunięcia braków we wniosku o przyznanie pomocy, w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania. Ostatecznie, termin na uzupełnienie wniosku upływał 14 listopada 2011 r. W ocenie Sądu Skarżący nie usunął w wyznaczonym terminie wszystkich wymaganych braków wniosku, w tym nie złożył wszystkich wymaganych dokumentów i tym samym nie zostały spełnione warunki przyznania pomocy, co skutkowało odmową jej przyznania, zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. (pismo [...] z dnia [...] grudnia 2011 r.). Należy także podkreślić, iż wnioskodawca nie podniósł żadnych merytorycznych zarzutów przeciw uzasadnieniu odmowy przyznania pomocy, nie kwestionuje faktu, że jego wniosek zawierał konkretnie wskazane w piśmie z [...] grudnia 2011 r. braki. Zarzuty dot. rozstrzygnięcia opierają się na ogólnikowych hasłach bez konkretów. Trudno bowiem polemizować ze stanowiskiem organu, że dowodem na posiadanie tytułu własności jest wypis z księgi wieczystej , a nie akty notarialne, często sprzed wielu lat. Trudno też kwestionować stanowisko, że skoro strona wycofała się z części projektu to winno to znaleźć odbicie we wniosku i załącznikach do niego. Sąd podziela stanowisko organu, iż zgodnie ze wspomnianym już wyżej art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, strona postępowania obowiązana jest przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, przy czym ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Skoro zatem jak twierdzi skarżący dokonał wszystkich uzupełnień w terminie to powinien również w świetle powyższego wykazać , że wszystkie dokumenty (załączniki) zostały do organu przekazane. Z samego twierdzenia skarżącego, że w odpowiedzi na wezwania organu do usunięcia braków/nieprawidłowości wniosku o przyznanie pomocy przekazał wszystkie żądane załączniki powyższe nie wynika. Prezes ARiMR trafnie zwraca uwagę, iż z pisma przewodniego do uzupełnień np. z dnia 14 listopada 2011 r. wynika informacja, że skarżący przekazał kopie aktów notarialnych jako załącznik do wniosku, oraz że wraz z odpisami aktów notarialnych nie przekazał odpisów z ksiąg wieczystych, gdyż takowych nie posiada , a zatem uzupełnienia nie są kompletne Reasumując, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydała prawidłowe rozstrzygnięcie na podstawie złożonego wniosku i załączonych do niego dokumentów. Z powyżej przedstawionych powodów Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem. Zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniły bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. Prowadząc postępowanie Agencja nie uchybiła obowiązującym ją zasadom proceduralnym, w szczególności wynikającym z art. 21 ust. 2 pkt. 1- 4, w zw. z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r., gdyż m.in. umożliwiła skarżącemu dwukrotne poprawienie wniosku. Dowodzi to z pewnością, że Agencja starannie informowała stronę co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Agencja nie naruszyła również zasady praworządności, gdyż prawidłowo przeprowadziła postępowanie w niniejszej sprawie, a negatywny dla skarżącego wynik postępowania nie może być równoznaczny z naruszeniem powołanej zasady. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.