V SA/Wa 924/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 13 października 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. sp. z o. o. spółka komandytowa z siedzibą w R. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia ... marca 2017r. nr ... w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji E. sp. z o. o. spółka komandytowa z siedzibą w R. (dalej jako: "Skarżąca" lub "Spółka"), w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję wymienioną w komparycji postanowienia, wydaną w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania w wysokości 515.624,84 zł, zawarła m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek podniesiono, iż w ocenie skarżącej w niniejszej sprawie istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia Spółce znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania decyzji, w szczególności uwzględniając wysokość dofinansowania, którego zwrotu domaga się organ. W związku z faktyczną niemożliwością dalszego prowadzenia projektu do jakiego Skarżąca została powołana, od ponad dwóch lat Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie uzyskuje zatem żadnych dochodów (co obrazuje rachunek zysków i strat), a ewentualne koszty wiążą się wyłącznie z wykonywaniem obowiązków sprawozdawczych, podatkowych i administracyjnych. Jednocześnie, jak zaznaczył wnioskodawca Skarżąca posiada wyłącznie majątek trwały, który w chwili obecnej – w związku z przerwaniem realizacji projektu – nie może być wykorzystywany zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem. Na majątek Skarżącej składa się przede wszystkim nabyta instalacja (niekompletna) kogeneracji z odzyskiem CO2 na bazie gazu ziemnego, która z uwagi na faktyczne nieuruchomienie nie przedstawia znaczącej wartości rynkowej (jest to sprzęt wysoce specjalistyczny i potencjalny rynek nabywców jest niezwykle wąski, a cena możliwa do uzyskania nie odzwierciedla wartości z dnia zakupu). W tej sytuacji przymusowe wykonanie decyzji nie oznaczałoby jedynie zwrotu wypłaconego Skarżącej dofinansowania wraz z odsetkami, ale de facto prowadziłoby do pozbawienia Spółki jej wkładu własnego, wydatkowanego na sfinansowanie tej inwestycji. Drugim składnikiem majątkowym, Spółki jest uzbrojona działka, na której miała być zostać wzniesiona instalacja i prowadzona działalność Skarżącej (księga wieczysta [...]). Skarżąca jest przekonana, że podjęcie działań egzekucyjnych zmierzających do przymusowego wykonania decyzji będzie oznaczało skierowanie czynności egzekucyjnych również do przedmiotowej nieruchomości. Tym samym pozbawienie Skarżącej najwartościowszego składnika majątkowego będzie oznaczało faktyczne zakończenie działalności Skarżącej i jej likwidację. Skarżąca podniosła, że ewentualna sprzedaż przedmiotowej nieruchomości w drodze licytacji komorniczej wiąże się z tym, że uzyskana cena nie odpowiadałaby rzeczywistej wartości rynkowej tej nieruchomości. Taka sytuacja bez wątpliwości oznaczałaby wyrządzenie Skarżącej znacznej szkody, której odwrócenie byłoby niemożliwe. Skarżąca zwróciła również uwagę na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2015 r., sygn. akt: II GZ 770/15, w którym NSA omówił przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Zdaniem NSA "Przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, iż szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków." W ocenie Skarżącej, pozbawienie jej własności nieruchomości w drodze wszczętej egzekucji będzie oznaczało ziszczenie się warunków opisanych w postanowieniu NSA, tj. powrót do poprzedniego stanu, w którym Skarżąca byłaby ponownie właścicielem przedmiotowej nieruchomości, mógłby nie nastąpić wcale albo powrót do takiego stanu byłby utrudniony bądź związany z nadmiernymi wydatkami. Do skargi zawierającej wniosek dołączono dokumentację finansową i majątkową Skarżącej. W piśmie z 29 maja 2017 r. Skarżąca wniosła m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podtrzymując wcześniejsze argumenty zawarte we wniosku złożonym w treści skargi. W piśmie z 27 lipca 2017 r. Skarżąca po raz kolejny wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w związku z upomnieniem z [...] lipca 2017 r. wystawionym przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zmierzającym do niezwłocznego, przymusowego wyegzekwowania od Spółki przedmiotowych należności w trybie egzekucji administracyjnej. Do pismo załączono upomnienie z [...] lipca 2017 r. nr [...]. W dniu 13 września 2017r. uiszczono wymagany wpis sądowy od skargi w wysokości 5.157,00 zł. Jednocześnie pismem z 13 września 2017 r. podtrzymano złożony wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji informując jednocześnie, że w dniu 6 września 2017 r. Spółka otrzymała tytuły wykonawcze obejmujące kwoty ustalone w zaskarżonej decyzji wraz z zawiadomieniami o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego. Do pisma załączono m.in. dwa tytuły wykonawcze z [...] sierpnia 2017 r. oraz dwa zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z [...] września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04 (dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) NSA stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, dostępne w CBOSA). Dokonując oceny przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Rozwoju i Finansów Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Argumentem o podstawowym znaczeniu jest w niniejszej sprawie sama wysokość kwoty, do zwrotu której zobowiązuje przedmiotowa decyzja. Zdaniem Sądu, kwota 515.624,84 zł, jaką musi uiścić Strona, stanowi bardzo duże obciążenie dla przedsiębiorcy, który w ostatnim okresie de facto nie prowadzi działalności. Skarżąca posiada specjalistyczną instalację oraz uzbrojoną działkę, a doprowadzenie do spieniężenia powyższego majątku trwałego niewątpliwie może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu. Nie daje pewności, a jedynie wiarygodność twierdzenia określonych faktów. Dlatego też należy zwrócić uwagę na oświadczenie Strony, w którym wskazano, iż wykonanie decyzji Ministra spowoduje u niej "niebezpieczeństwo zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków oraz szkody w majątku". W ocenie Sądu skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można jednak rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, która w okolicznościach konkretnego przypadku, w połączeniu z innymi zobowiązaniami o charakterze finansowym (wynikającymi m.in. z obowiązku bieżącej obsługi zadłużenia), może wpłynąć na uzasadnione przypuszczenie utraty płynności finansowej. Zaś rozpoczęte przez organy czynności egzekucyjne wobec spornego zwrotu dofinansowania mogą w rezultacie skutkować postawieniem Spółki w stan upadłości. Jednocześnie mając na uwadze wysokość kwoty oznaczonej do zwrotu oraz staranność i przejrzystość sporządzonych wniosków o udzielenie ochrony tymczasowej, Sąd uznał argumentację strony Skarżącej. Tym samym Sąd przyjął, że w sprawie zaistniały podstawy do udzielenia Skarżącej ochrony tymczasowej do czasu, gdy zaskarżona decyzja zostanie zbadana przez pod kątem jej zgodności z prawem. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.