V SAB/Wa 38/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-23
Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Wrzesińska-Jóźków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy T. K., powołując się na uchwałę o powierzeniu mu funkcji prezesa zarządu spółki, wykazał umocowanie do wniesienia skargi na bezczynność organu administracji w imieniu tej spółki, jeśli spółka nie dokonała stosownych zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ T. K. nie wykazał swojego umocowania do działania w imieniu spółki S. Sp. z o.o. Pomimo powołania się na uchwałę o powierzeniu mu funkcji prezesa zarządu, spółka nie dokonała wymaganych zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym przez ponad dwa i pół roku, a także nie odbierała korespondencji z sądu rejestrowego. Brak wpisu do KRS, mimo nałożonych grzywien, uniemożliwił uznanie T. K. za uprawnionego do reprezentowania spółki przed sądem administracyjnym.Stan faktyczny
Skarżący, S. Sp. z o.o., wniósł skargę na bezczynność Ministra Gospodarki w sprawie wniosków o dofinansowanie. Skargę podpisał T. K., który twierdził, że działa w imieniu spółki jako prezes zarządu. Sąd wezwał T. K. do wykazania umocowania do działania w imieniu spółki. T. K. przedłożył uchwałę o powierzeniu mu funkcji prezesa z 2013 r., jednakże spółka nie dokonała stosownych zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym, a wniosek o wpis został zwrócony z powodu nieuiszczenia opłaty. Sąd rejestrowy nałożył na spółkę grzywnę i wskazał na nieodbieranie korespondencji.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Ewa Wrzesińska-Jóźków po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. w W. na bezczynność Ministra Gospodarki w sprawie wniosków o dofinansowanie realizacji projektu postanawia: odrzucić skargę
Pismem z dnia [...] października 2014 r. (data nadania) S. Sp. z o.o. w W. (dalej jako: skarżący) wniósł skargę na bezczynność Ministra Gospodarki w sprawie wniosków o dofinansowanie realizacji projektów. Powyższą skargę podpisał T. K. Do skargi załączył kserokopię uchwały nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. o powierzeniu z dniem [...] marca 2013 r. funkcji prezesa zarządu S. Sp. z o.o. T. K.
Z treści znajdującego się w aktach sprawy pisma organu z dnia [...] marca 2013 r. o pozostawieniu protestu bez rozpoznania, jak też nadsyłanych przez T. K. wraz z protestem zarządzeń Sądu Rejonowego dla W. Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z [...] grudnia 2012 r. i [...] stycznia 2013 r. wynika, iż wyrokiem z dnia [...] lutego 2008 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego orzekł wobec T. K. zakaz prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, reprezentanta lub pełnomocnika w spółce handlowej, przedsiębiorstwie państwowym, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszeniu na okres 5 lat (do dnia [...] marca 2013 r.).
Zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2015 r. zwrócono się do T. K. o wskazanie w terminie 7 dni, czy skargę na bezczynność Ministra Gospodarki wniósł w imieniu własnym, czy też w imieniu S. Sp. z o.o. W wypadku, gdy skargę wniesiono w imieniu S. Sp. z o.o., wezwano T. K. do nadesłania w terminie 7 dni dokumentu określającego umocowanie do podpisania skargi – w oryginale lub kopii uwierzytelnionej zgodnie z przepisami prawa, potwierdzającego takie uprawnienie w dacie sporządzenia i wniesienia skargi, pod rygorem odrzucenia skargi. Jednocześnie zwrócono się do T. K. o wskazanie w terminie 7 dni, czy w związku z podjęciem uchwały nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. o powierzeniu funkcji prezesa zarządu S. Sp. z o.o. T. K. dokonano stosownych zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym. Powyższe zarządzenie skutecznie doręczono T. K. w dniu [...] stycznia 2015 r. (ZPO – k.191 akt sądowych).
W treści pisma z dnia [...] stycznia 2015 r. T. K. wskazał, iż skargę na bezczynność Ministra Gospodarki wniósł w imieniu S. Sp. z o.o. Na potwierdzenie umocowania do działania w imieniu spółki załączył uchwałę [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. z poświadczeniem notarialnym własnoręczności podpisu. Dodał, iż przedmiot stosownych zmian w KRS jest procedowany przed sądem rejestrowym.
Zarządzeniem z dnia 16 lipca 2015 r. zwrócono się do Sądu Rejonowego dla W. Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o udzielenie informacji, czy do sądu wpłynął wniosek o wpis zmiany w KRS w postaci powołania na członka zarządu S. Sp. z o.o. T. K., a jeśli tak, to na jakim etapie jest ww. postępowanie. W wypadku, gdyby w sprawie wydano rozstrzygnięcie, zwrócono się o jego nadesłanie.
W dniu [...] sierpnia 2015 r. wpłynęła do Sądu odpowiedź na powyższe wezwanie. Sąd Rejonowy dla W. Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego poinformował, iż wniosek dotyczący wpisu prezesa zarządu T. K. toczył się pod sygnaturą [...]. Wskazał, iż w powyższej sprawie wydano postanowienie z dnia [...] lipca 2014 r. dotyczące zwrotu wniosku z uwagi na nieuiszczenie wpisu stałego w kwocie 250 zł. Sąd rejestrowy podniósł, iż korespondencja kierowana do spółki albo do T. K. wraca w całości nieodebrana. Dodał, iż sąd z urzędu pod sygnaturą [...] nałożył grzywnę, którą skierowano do egzekucji z uwagi na to, że wniosek dotyczący wpisu nie został złożony. Do pisma załączono postanowienie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] o nałożeniu na zarząd S. Sp. z o.o. w osobie T. K. grzywny w kwocie 500 zł oraz ponownym wezwaniu zarządu S. Sp. z o.o. w osobie T. K. do złożenia wniosku o wpis zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym poprzez ujawnienie w dziale 2 KRS danych Prezesa Zarządu T. K. w terminie 7 dni od daty doręczenia pod rygorem nałożenia kolejnej grzywny oraz zarządzenie z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] o zwrocie wniosku S. Sp. z o.o. o zmianę wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a." Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie skargę na bezczynność Ministra Gospodarki wniósł T. K., który twierdzi, iż działa w imieniu ww. spółki jako prezes jej zarządu.
W ocenie Sądu T. K. nie wykazał, iż posiada legitymację do wniesienia skargi w imieniu S. Sp. z o.o.
Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Z art. 29 p.p.s.a. wynika natomiast, iż przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie precyzuje jakim konkretnie dokumentem podmioty wskazane w art. 29 p.p.s.a. powinny wykazać swoje umocowanie. W wypadku podmiotów wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego (np. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością) dokumentem tym jest najczęściej odpis (aktualny lub pełny) bądź Informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców pobrana na podstawie art. 4 ust. 4aa ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sadowym (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz.1142, ze zm., dalej jako: "u.k.r.s.").
Przypomnieć należy, iż wyrokiem z dnia [...] lutego 2008 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego orzekł wobec T. K. zakaz prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, reprezentanta lub pełnomocnika w spółce handlowej, przedsiębiorstwie państwowym, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszeniu na okres 5 lat. Powyższy zakaz obowiązywał do dnia [...] marca 2013 r.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu, T. K. celem wykazania umocowania do działania w imieniu strony skarżącej przedłożył do akt uchwałę Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników S. Sp. z o.o. nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., z treści której wynika, iż T. K., jako jedyny wspólnik spółki S. Sp. z o.o. powierzył funkcję Prezesa Zarządu T. K.
Z treści informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z KRS (stan na dzień 23 września 2015 r.) wynika, że w rejestrze przedsiębiorców skarżący nie ujawnił organu uprawnionego do reprezentacji podmiotu.
Jak wynika z treści zarządzenia Sądu Rejonowego dla W. Wydział IX Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] lipca 2014 r. T. K. złożył wniosek o wpis zmiany w KRS w dniu [...] grudnia 2013 r., jednakże wniosek ten z powodu nieuiszczenia opłaty stałej został wnioskodawcy zwrócony.
Jak zostało to wcześniej zasygnalizowane sąd rejestrowy postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nałożył na spółkę grzywnę w kwocie 500 zł, jak również ponownie wezwał zarząd spółki do złożenia wniosku o ujawnienie danych prezesa zarządu spółki pod rygorem nałożenia kolejnej grzywny. W piśmie przewodnim przesłanym do tutejszego Sądu sąd rejestrowy podniósł, iż korespondencja kierowana do spółki albo T. K. wraca w całości nieodebrana.
Zdaniem Sądu, mając na uwadze powyższy stan faktyczny, nie sposób uznać, że T. K. jest uprawniony do działania w imieniu spółki S. Sp. z o.o. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.
W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym wpis do KRS członków zarządu ma charakter wyłącznie deklaratoryjny. Oznacza to, że objęcie funkcji przez osobę powołaną (podobnie odwołanie) do zarządu nie zależy od okoliczności wpisu do rejestru. Członkiem zarządu jest zatem ten, który został prawidłowo powołany do organu, natomiast członkostwo w organie wygasa w następstwie okoliczności skutkujących ustaniem mandatu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 sierpnia 2015 r., sygn. akt II GSK 1669/15, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl)
Sąd zgadza się z przytoczonym wyżej stanowiskiem, jednakże na gruncie niniejszej sprawy istotną okolicznością jest fakt, iż wpis zmiany do Krajowego Rejestru Sądowego nie został dokonany pomimo upływu ponad dwóch i pół roku od chwili podjęcia uchwały nr [...] o powierzeniu T. K. funkcji Prezesa Zarządu spółki S. Sp. z o.o.
Należy zauważyć, iż w praktyce często zdarza się, że podmiot wpisany do KRS, który wszczyna postępowanie sądowoadministracyjne, w chwili wniesienia skargi nie dysponuje odpisem z KRS, z którego wynika aktualny sposób reprezentacji oraz skład organu uprawnionego do reprezentacji podmiotu. W takiej sytuacji do wykazania faktu umocowania do działania w imieniu strony skarżącej należy przedłożyć np. uchwałę o wyborze nowych członków zarządu oraz wniosek o wpis zmiany w KRS. Powyższe ma związek z faktem, iż od chwili złożenia wniosku do sądu rejestrowego do chwili dokonania wpisu w KRS musi upłynąć pewien czas, zaś strona skarżąca składając skargę do Sądu ograniczona jest 30-dniowym terminem wynikającym z art. 53 § 1 p.p.s.a.
Taka sytuacja nie miała natomiast miejsca w niniejszej sprawie.
Jak wynika z informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z KRS (stan na dzień 23 września 2015 r.) ostatniej zmiany w KRS skarżącego dokonano [...] lipca 2012 r. Z odpisu tego wynika również, iż w rejestrze nie ujawniono danych osób wchodzących w skład organu uprawnionego do reprezentacji podmiotu (Dział 2 Podrubryka 1).
Ponadto, zgodnie z informacją uzyskaną z sądu rejestrowego spółka, pomimo ukarania grzywną na podstawie art. 24 ust. 1 u.k.r.s., a także pomimo ponownego wezwania do złożenia wniosku o wpis zmiany danych w KRS, nie wykonała ciążących na niej obowiązków. Co więcej, zarówno spółka jak i T. K. nie odbierają korespondencji kierowanej z sądu rejestrowego.
W ocenie Sądu taki stan rzeczy może budzić uzasadnione podejrzenia, iż skarżący nie zamierza zgłosić zmiany danych spółki do Krajowego Rejestru Sądowego.
Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 22 u.k.r.s. wniosek o wpis do Rejestru powinien być złożony nie później niż w terminie 7 dni od dnia zdarzenia uzasadniającego dokonanie wpisu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Brak woli skarżącego do wykonania ciążących na nim obowiązków wynikających z przepisów prawa w postaci zgłoszenia zmian danych w KRS może budzić zatem uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości wyboru nowych władz spółki, jak również funkcjonowania S. Sp. z o.o. w obrocie prawnym.
Warto też zwrócić uwagę, że w niniejszej sprawie skarga z dnia [...] października 2014 r. dotyczy bezczynności organu w sprawie wniosków o dofinansowanie realizacji projektu. Skoro T. K. powołuje się na uchwałę z dnia [...] stycznia 2013 r. o wyborze na prezesa zarządu S. Sp. z o.o., to biorąc pod uwagę znaczy upływ czasu od daty podjęcia uchwały, w wypadku gdyby skarżący wypełnił obowiązki wynikające z ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, już na etapie wniesienia skargi miałby możliwość przedłożenia odpisu z KRS, z którego wynikałby aktualny skład organu uprawnionego do reprezentacji podmiotu.
Z akt sprawy wynika natomiast, iż również na późniejszym etapie sprawy skarżący nie miał zamiaru zgłaszać przedmiotowej zmiany do KRS. T. K. w piśmie z dnia [...] stycznia 2015 r. wskazał, iż: "przedmiot stosownych zmian w KRS jest procedowany przed sądem rejestrowym i na chwilę obecną według mojej oceny wciąż mataczeniem w zorganizowanej grupie sądów powszechnych apelacji w., to jest Sądów Rejonowych w W. i W., Sądu Okręgowego w S. i Sądu Apelacyjnego we W." oraz "ta czynność z kolei blokowana jest z powodu patentowych prawnych pomysłów Sądu rejestrowego na ukaranie mnie za niezastosowania do uzupełnienia braków i przymusu złożenia nowego wniosku w sprawie wpisu T. K. na funkcję Prezesa zarządu S. sp. z o.o., to jest podstępnego procedowania aby następnie obalić moją uchwałę".
Należy również mieć na uwadze fakt, iż brak zastosowania się podmiotu do obowiązków wynikających z art. 24 ust. 1 u.k.r.s. (w tym np. niezgłoszenia zmiany w KRS w zakresie składu zarządu spółki) może doprowadzić do daleko idących konsekwencji dla spółki. Zgodnie z art. 26 ust. 1 u.k.r.s. jeżeli pomimo stosowania grzywien osoba prawna wpisana do rejestru przedsiębiorców nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 24 ust. 1, sąd rejestrowy może ustanowić dla niej kuratora. Zgodnie zaś z art. 29 ust. 1 u.k.r.s. kurator może podjąć czynności zmierzające do likwidacji osoby prawnej, jeżeli nie dojdzie do wyboru lub powołania jej władz w terminie trzech miesięcy od dnia ustanowienia kuratora albo wybrane lub powołane władze nie wykonują obowiązków, o których mowa w art. 24 ust. 1. Zgodnie zaś z art. 29 ust. 2 u.k.r.s. kurator może wystąpić do sądu rejestrowego o rozwiązanie osoby prawnej oraz ustanowienie likwidatora z powodu braku jej władz lub z innej ważnej przyczyny, jeśli czynności, o których mowa w ust. 1, nie doprowadzą do rozwiązania osoby prawnej i wszczęcia likwidacji.
W ocenie Sądu postępowanie skarżącego może mieć również negatywne skutki w postaci wprowadzania w błąd potencjalnych kontrahentów spółki. Zgodnie z art. 14 u.k.r.s. podmiot obowiązany do złożenia wniosku o wpis do Rejestru nie może powoływać się wobec osób trzecich działających w dobrej wierze na dane, które nie zostały wpisane do Rejestru lub uległy wykreśleniu z Rejestru. Zgodnie zaś z art. 18 ust. 1 u.k.r.s. podmiot wpisany do Rejestru ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zgłoszeniem do Rejestru nieprawdziwych danych, jeżeli podlegały obowiązkowi wpisu na jego wniosek, a także niezgłoszeniem danych podlegających obowiązkowi wpisu do Rejestru w ustawowym terminie, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Biorąc pod uwagę pewność obrotu gospodarczego niezrozumiałym pozostaje fakt niezgłoszenia przez ponad dwa i pół roku zmian w KRS dotyczących powołania nowych władz spółki.
Podsumowując powyższe ustalenia, w ocenie Sądu, T. K. przedkładając do akt uchwałę z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] nie wykonał w sposób prawidłowy zarządzenia z dnia [...] stycznia 2015 r., tj. nie wykazał umocowania do działania w imieniu strony skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.
Na marginesie wskazać należy, iż opisany wyżej stan faktyczny sprawy, a w szczególności dotychczasowe postępowanie T. K. w zakresie wykonania ciążących na S. Sp. z o.o. obowiązków zmiany danych w rejestrze przedsiębiorców, jak również fakt, iż do dnia wydania niniejszego postanowienia nie nastąpił wpis zmiany danych w KRS w postaci ujawnienia osób uprawnionych do działania w imieniu skarżącego wskazuje, iż ponowne wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, w ocenie Sądu, byłoby bezcelowe.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło