V SO/Wa 13/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Jolanta Bożek po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. G. w przedmiocie przyznania prawa pomocy postanawia umorzyć postępowanie sądowe w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy Skarżąca nadesłała wypełniony formularz PPF, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego. W rubryce 3.1 (informacja o przedmiocie zaskarżenia) jako przedmiot wskazała bezczynność, natomiast w rubryce 3.3. (numer) wpisała – ... W związku z powyższym, zarządzeniem z ... lipca 2012 r. zobowiązano wnioskodawczynię do wyjaśnienia, czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony do sprawy V SA/Wa 987/12 dotyczył skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. nr .. z ... lutego 2012r. w przedmiocie odmowy uznania zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, czy też skargi na bezczynność Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w (brak oznaczenia miejscowości) w przedmiocie (jak to określiła skarżąca) utrzymania w mocy składania deklaracji. W odpowiedzi skarżąca wskazała, że wniosek dotyczył bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w P. w przedmiocie "utrzymania w mocy składania deklaracji przez nieupoważnioną osobę". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Stosownie do treści art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. Nr 270 - dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego przepisu wynika, iż postępowanie w przedmiocie prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek. Jednocześnie przepis ten zakreśla ramy czasowe przyznawania prawa pomocy w postępowaniu sądowym. Wątpliwości nie budzi kwestia istnienia uprawnienia do żądania przyznania stronie prawa pomocy w momencie, gdy przedmiot zaskarżenia (akt lub czynność) został przez organ wydany lub podjęty lub odpowiednio organ pozostaje w bezczynności, a jednocześnie nie została jeszcze złożona przez stronę skarga do sądu administracyjnego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy będzie można rozpoznać, jeżeli przedmiot zaskarżenia (akt lub czynność) zostanie przez organ wydany lub podjęty, bądź organ pozostaje w bezczynności ale w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Jak wynika z pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia ... lipca 2012 r., do organu nie wpłynęła sprawa skarżącej na bezczynność organu w przedmiocie utrzymania w mocy składania deklaracji. Dodatkowo organ wyjaśnił, że obowiązek składania deklaracji rozliczeniowych jest uregulowany w art. 46-47 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205 poz. 1585 z późn. zm.) i Zakład nie ma możliwości regulowania tych kwestii odmiennie niż w ustawie. Z powyższego wynika, że w sprawie składania deklaracji rozliczeniowych nie toczyło się żadne postępowanie administracyjne. W związku z tym organ nie mógł również pozostawać w bezczynności. Mając na uwadze treść przepisu art.243 §1 zd.1 p.p.s.a. zakreślającego ramy czasowe przyznawania prawa pomocy w postępowaniu sądowym należało uznać, iż postępowanie sądowe w przedmiocie prawa pomocy jest bezprzedmiotowe. W tym miejscu Sąd wyjaśnia również, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie wszczyna postępowania sądowoadministracyjnego, wszczyna jedynie postępowanie wpadkowe w tym właśnie przedmiocie. Wyjątek dotyczy jedynie wniosku o przyznanie prawa pomocy przed wszczęciem postępowania w sprawie, który należy uznać za wniosek wszczynający postępowanie sądowe (por. L. Kaligowska, A. Madej "Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym - zagadnienia proceduralne", 2007/9/70). Zgodnie natomiast z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż opisane w pkt 1 i 2 powołanego wyżej przepisu. W tej sytuacji zasadnym było umorzenie postępowania. W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.