VI SA/Wa 1004/20
WyrokWSA w Warszawie2020-11-23
Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Jakub Linkowski, Joanna Wegner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, która została dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym przez organ pierwszej instancji, może zostać pozbawiona statusu strony w postępowaniu odwoławczym, jeśli organ odwoławczy uzna, że jej udział nie był uzasadniony celami statutowymi i interesem społecznym?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, umarzając postępowanie odwoławcze z powodu uznania, że organizacja społeczna nie powinna była zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu, musi wykazać brak uzasadnienia jej udziału zarówno celami statutowymi, jak i interesem społecznym. Samo prowadzenie działalności konkurencyjnej przez członków organizacji nie wyklucza istnienia interesu społecznego w jej udziale w postępowaniu, zwłaszcza gdy może ona przyczynić się do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, np. poprzez analizę zagrożenia dla istniejących linii regularnych.Stan faktyczny
Organ pierwszej instancji udzielił F. Sp. z o.o. zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób. Organizacja społeczna S. została dopuszczona do udziału w postępowaniu, powołując się na cele statutowe i interes społeczny. Po złożeniu odwołania przez S., Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że S. nie powinno było zostać dopuszczone do postępowania, gdyż prowadzi działalność konkurencyjną i nie wykazało interesu społecznego. S. wniosło skargę do WSA, kwestionując umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] i zasądził od SKO na rzecz S. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Joanna Wegner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 listopada 2020 r. sprawy ze skargi S. z siedzibą w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz S. z siedzibą w L. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z [...] kwietnia 2018 r. (data wpływu do organu [...] kwietnia 2018 r.) F. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej "F." lub "uczestnik postępowania") wystąpił do Marszałka Województwa [...] w [...] (dalej "organ I instancji") o udzielenie zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym na linii [...] -[...].
W toku sprawy pismem z [...] maja 2018 r. S. z siedzibą w [...] (dalej "S."), na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej "kpa"), z powołaniem się na cele statutowe i interes społeczny wystąpiło do organu I instancji o dopuszczenie do udziału w postępowaniu z uwagi na chęć sprawowania racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym i działaniem organów administracji.
Postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. organ I instancji dopuścił S. do udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym przedsiębiorcy F. na linię komunikacyjną [...] -[...] -[...]. Według organu S., jako organizacja społeczna, posiada interes w postępowaniu m.in. z uwagi na fakt, iż sprawa dotyczy podmiotu trzeciego, nadto wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu uzasadniony jest celami statutowymi. W dniu [...] listopada 2019 r. organ I instancji, działając na podstawie przepisów art. 18 ust. 1 pkt 1 i art. 20 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U z 2019 r. poz. 58), dalej "ustawa o transporcie drogowym", udzielił F. zezwolenia nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej [...]z ważnością do [...] grudnia 2019 r.
Odwołanie od ww. decyzji/zezwolenia złożyło S., wnosząc o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciło organowi w szczególności wydanie zezwolenia bez przeprowadzenia niezbędnego postępowania dowodowego oraz brak zweryfikowania jednego z obligatoryjnych załączników wniosku o udzielenie zezwolenia. F. pismem z [...] lutego 2020 r. wniósł natomiast o umorzenie postępowania odwoławczego, ewentualnie utrzymanie zezwolenia w mocy, kwestionując istnienie po stronie S. celów statutowych i interesu społecznego.
Zaskarżoną w tej sprawie do Sądu ww. decyzją z [...] lutego 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej "SKO" lub "organ odwoławczy"), działając w oparciu o przepisy art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 kpa oraz art. 1 ust. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 570), po rozpatrzeniu ww. odwołania - na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 kpa - umorzyło postępowanie odwoławcze.
W ocenie SKO, które powołało się na treść przepisów art. 31 § 1 i 2 kpa, S. nie powinno było zostać dopuszczone do postępowania w sprawie udzielenia F. zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej [...]. S. wpisane jest nie tylko do rejestru s., ale także do rejestru przedsiębiorców, gdzie jako przedmiot działalności zakreślono m.in. [...] - pozostały transport pasażerski gdzie indziej niesklasyfikowany; [...] transport lądowy pasażerski, miejski i podmiejski; [...] - transport lądowy i rurociągowy. S. może więc prowadzić działalność gospodarczą w tym zakresie i czerpać z niej korzyści majątkowe, czyli występować jako przedsiębiorca konkurujący z wnioskodawcą w niniejszej sprawie. S. nie podało, gdzie leży interes społeczny uzasadniający jego udział w sprawie. We wniosku podało ogólnikowe i lakoniczne stwierdzenia, bez podania konkretnych zdarzeń i sytuacji dotyczących istniejących i funkcjonujących przewoźników, na których sytuację prawną oddziaływałoby niekorzystnie ww. zezwolenie wydane F.
Następnie SKO przywołało treść przepisów art. 22a ust. 1 pkt. 2 ustawy o transporcie drogowym, stosownie do których organy mogą odmówić udzielenia lub zmiany zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym, w przypadku wystąpienia jednej z następujących okoliczności:
- zostanie wykazane, że projektowana linia regularna stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych, z wyjątkiem sytuacji, kiedy linie te są obsługiwane tylko przez jednego przewoźnika lub przez jedną grupę przewoźników,
- zostanie wykazane, że wydanie zezwolenia ujemnie wpłynie na rentowność porównywalnych usług kolejowych na liniach bezpośrednio związanych z trasą usług drogowych.
Według SKO S. nie wskazało jakichkolwiek szczegółowych informacji w podanym zakresie. Podane informacje są ogólnikowe i nie wykazują w istnienia interesu społecznego w przystąpieniu S. do sprawy. Prowadzenie działalności konkurencyjnej nie jest tożsame z istnieniem interesu społecznego. Z zapisu § 6 pkt 1 statutu S. odczytać można dążenie do ochrony jego członków. Tymczasem okoliczności, zgodnie z którymi organizacja społeczna reprezentuje przedsiębiorców i chroni ich interesy gospodarcze wskazują przede wszystkim na ochronę celu partykularnego samych członków takiej organizacji, a nie ochronę interesu społecznego. Udział organizacji społecznej, której członkami są określeni przewoźnicy, w postępowaniu którego celem jest chęć uzyskania zezwolenia na wykonywanie transportu przez podmiot niezrzeszony w tej organizacji byłby sprzeczny z pojęciem interesu społecznego. Udział organizacji społecznej jako podmiotu na prawach strony w postępowaniu administracyjnym nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji społecznej, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem w nim organów administracyjnych. Nadto nie można zaakceptować sytuacji, w której organizacja społeczna za pomocą ogólnikowych stwierdzeń stara się wykazać potrzebę wzięcia udziału w postępowaniu oczekując, że to organ administracji przeprowadzi postępowanie dowodowe celem ustalenia przesłanek zasadności tego żądania.
S. nie zgodziło się z powyższą decyzją.
W skardze do Sądu zarzuciło tej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a w szczególności naruszenie art. 138 § 1 pkt 3, art. 7, art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 kpa poprzez bezpodstawne umorzenie postępowania odwoławczego i uznanie, że skarżące S. nie powinno być dopuszczone do postępowania, podczas gdy wykazało zaistnienie przesłanek dopuszczenia do udziału w postępowaniu, w tym w szczególności, że dopuszczenie go do udziału w postępowaniu jest uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i przemawia za tym interes społeczny.
S. wniosło w związku z tym o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W obszernym uzasadnieniu m.in. podkreśliło treść art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o transporcie drogowym wywodząc z tej regulacji, że interes społeczny w niniejszej sprawie może polegać na wyjaśnieniu, czy w przypadku wydania nowego zezwolenia ten przepis ustawy nie zostanie naruszony. Udział organizacji społecznej w zbadaniu, czy wydanie zezwolenia spowoduje "zagrożenie dla już istniejących linii regularnych" może okazać się nie tylko przydatny, ale wręcz konieczny do dogłębnego zbadania sprawy. S. przewoźników mogą bowiem dysponować danymi dotyczącymi chociażby kondycji finansowej poszczególnych przedsiębiorców, a zatem materiałami koniecznymi do oceny okoliczności, o których stanowi wskazany przepis. Udział S. statutowo zajmującego się zwalczaniem nieuczciwej konkurencji (§ 6 pkt 4 statutu) będzie zgodny z prawem i nie naruszy art. 31 kpa. W realiach tej sprawy pożądane winno być z punktu widzenia interesu społecznego, aby racjonalną kontrolę społeczną wykonywała organizacja społeczna zrzeszająca podmioty profesjonalne w danej dziedzinie, gdyż taka kontrola w takim wypadku jest bardziej skuteczna. Nie ma prostej zależności pomiędzy prowadzeniem przez członków konkretnego [...] działalności konkurencyjnej wobec wnioskodawcy, a możliwością dopuszczenia takiej organizacji/stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym.
Jakkolwiek z mocy § 10 statutu S. wynika, że tworzą je przedsiębiorcy przewozowi, to jednak w omawianym przypadku nie mają oni bezpośredniego interesu w zwalczaniu działalności uczestnika (F.) w odniesieniu do jego aspiracji podjęcia przewozów na przedmiotowej linii. Siedzibą skarżącego S. jest miasto [...], a jego członkowie nie mają zezwolenia na prowadzenie przewozów na trasie będącej przedmiotem tego postępowania. S. pragnie jedynie podjąć działania których celem jest zbadanie, czy istnieje zagrożenie upadłością innych przewoźników oraz sprawowanie racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym i działaniem organów administracji. Jest co prawda wpisane do rejestru przedsiębiorców KRS, jednak w praktyce nie prowadzi działalności opisanej przez SKO. Jedynym faktycznie wykonywanym obecnie przedmiotem działalności, jest wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. W ramach działalności gospodarczej S. nie ma zamiaru podejmować przewozów na ww. linii. Członkowie S. nie świadczą usług przewozowych na ww. linii komunikacyjnej, nie ma podstaw aby dopatrywać się ich partykularnych interesów. S. jest rzecznikiem obiektywnego (neutralnego) interesu społecznego.
SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi. Podtrzymało zajęte w sprawie stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja SKO, umarzająca postępowanie odwoławcze, narusza przepisy art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z przepisami art. 31 § 1, 2 i 3 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy; skutkuje to koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego tej decyzji, co otworzy (i zobowiąże) SKO drogę do rozpatrzenia odwołania S. od ww. zezwolenia/decyzji organu I instancji z [...] listopada 2019 r. na wykonywanie przez F. regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej [...].
W myśl art. 31 § 1 kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem:
1) wszczęcia postępowania,
2) dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu,
jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny.
Dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania, jakie toczy się przed organem administracji w sprawie dotyczącej innej osoby, może zatem nastąpić w przypadku spełnienia kumulatywnie dwóch przesłanek wynikających z ww. przepisu. Przesłankami tymi są cele statutowe organizacji uzasadniające dopuszczenie jej do udziału w sprawie i interes społeczny, który także za tym dopuszczeniem przemawia. Organizacja społeczna dopuszczona do udziału w postępowaniu uczestniczy w nim na prawach strony.
Spełnienie wskazanych przesłanek podlega ocenie organu administracji; jednak tylko w sytuacji ustalenia niespełnienia chociażby jednej z nich organ władny jest odmówić dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu. Udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym na prawach strony nie może służyć partykularnym celom samej organizacji społecznej, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem w nim organów administracji.
Rozpoznając odwołanie organizacji społecznej, która została dopuszczona do udziału w sprawie, organ odwoławczy jest uprawniony (i obowiązany) do oceny zasadności uznania, że cele statutowe i interes społeczny uzasadniały udział tej organizacji w postępowaniu, tj. winien ustalić, czy postanowienie wydane przez organ I instancji w oparciu art. 31 § 2 kpa jest zgodne z prawem, a w konsekwencji czy organizacja ta uprawniona jest do wniesienia odwołania i żądania jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Jeżeli organ odwoławczy, dokonując takiej oceny/ustalenia, ustali wadliwość uznania organizacji za podmiot na prawach strony, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Brak posiadania przymiotu strony uniemożliwia bowiem uzyskanie w postępowaniu odwoławczym rozstrzygnięcia merytorycznego, chociażby odwołanie było merytorycznie uzasadnione; wszczęcie postępowania odwoławczego wymaga wniesienia odwołania przez uprawniony podmiot.
W tej sprawie SKO zakwestionowało status S., jako strony postępowania uznając, że nie powinno było w I instancji zostać do niego dopuszczone (z powodów wyżej przytoczonych za organem w części wstępnej uzasadnienia) i umorzyło postępowanie odwoławcze.
Sąd - skutkiem rozpatrzenia skargi S. na ww. decyzję SKO umarzającą postępowanie odwoławcze – nie podziela jednak w uwarunkowaniach stanu faktycznoprawnego tej sprawy stanowiska organu odwoławczego, które legło u podstaw tej decyzji. W szczególności SKO nie wykazało bezpodstawności umocowania S. do udziału w postępowaniu z uwagi na brak odpowiednich celów statutowych, ani brak interesu społecznego, w rozumieniu przepisów art. 31 § 1 kpa.
Pojęcie interesu społecznego należy do kategorii pojęć niedookreślonych, którym organ administracji nadaje treść w procesie stosowania norm prawa materialnego w konkretnym wypadku. Przy stosowaniu przepisów zawierających zwroty niedookreślone nie występuje uznanie administracyjne, pomimo ograniczonego luzu decyzyjnego, gdyż ich znaczenie zostaje ustalone w wyniku wykładni (por. wyrok NSA z 20 stycznia 2010 r. II OSK 139/09). Interes społeczny może polegać na wyjaśnieniu, czy w przypadku wydania nowego zezwolenia nie zostanie naruszony przepis art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o transporcie drogowym (por. wyrok NSA z 16 maja 2018 r. II GSK 1500/16). W świetle tego przepisu (wyżej już zresztą cytowanego) organ może odmówić udzielenia lub zmiany zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym w przypadku wykazania, że projektowana linia regularna stanowić będzie zagrożenie dla już istniejących linii regularnych, z wyjątkiem sytuacji, kiedy linie te są obsługiwane tylko przez jednego przewoźnika lub przez jedną grupę przewoźników. Zatem na wzmiankowaną wykładnię interesu społecznego w omawianym przypadku wpływ powinna mieć w pierwszej kolejności treść art. 22a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o transporcie drogowym. Jak wskazał NSA w ww. wyroku z 16 maja 2018 r. nie można tworzyć domniemania, że [...] działają wyłącznie w interesie swoich członków, czyli w interesie partykularnym, a ich głównym zadaniem jest obrona przed konkurencją nowych przewoźników, którzy ubiegają się o nowe zezwolenie. Obrona przed nieuczciwą konkurencją dotychczasowych przewoźników wynika z przepisów ustawy o transporcie drogowym, a konkretnie z art. 22a ust. 1 pkt 2a tej ustawy; jeżeli organizacja społeczna (tu skarżące S.) zamierza wspomagać organ w wykazaniu/wyjaśnieniu zagrożenia nieuczciwą konkurencją przez nowego przewoźnika, ubiegającego się w tej konkretnej sprawie o zezwolenie na przewóz osób na konkretnej trasie (wykazać lub wykluczyć zagrożenie dla już istniejących linii regularnych przez – jak wskazuje - racjonalnie pojmowaną kontrolę społeczną nad postępowaniem administracyjnym), to nie można mu zarzucić działania wyłącznie w interesie partykularnym i brak przymiotu działania w interesie społecznym. S. uzasadniło wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie (uwzględniony przez organ I instancji) interesem społecznym (i celami statutowymi), wyjaśniając na czym ten interes miałby polegać, przez skoncentrowanie argumentacji w tym względzie na okolicznościach wynikających z dyspozycji cytowanego tu wyżej art. 22a ust. 1 pkt 2a ustawy o transporcie drogowym, który to przepis pozwala na odmowę udzielenia zezwolenia z powodu nieuczciwej konkurencji, którą stworzy nowy przewoźnik i wynikające z tego konsekwencje gospodarcze dla innych przewoźników działających na określonej trasie.
SKO nie podważyło tej obszernej argumentacji S., a przede wszystkim nie wykazało - w stanie faktycznym tej sprawy - na czym miałby polegać wyłącznie partykularny (zdaniem organu odwoławczego) interes S. w sprawie, który by zaprzeczał interesowi społecznemu w warunkach, kiedy członkowie S. nie świadczą usług przewozowych/nie obsługują (tego twierdzenia S. organ nie zakwestionował w motywach zaskarżonej decyzji) spornej linii, ani nie zamierzają podejmować na niej przewozów; zatem nie są wprost/bezpośrednio zainteresowani zwalczaniem potencjalnych konkurentów, wskazując jedynie na interes społeczny w dążeniu do wykazania (lub wykluczenia) zagrożenia dla już istniejących linii regularnych.
Poza tym nawet przyjęcie, że S. kieruje się również szeroko pojętym interesem swoich członków, który może wyrażać się w niedopuszczeniu nowych przewoźników na określone linie, z uwagi na zaspokojenie potrzeb przewozowych na określonym terenie przez innych przewoźników, nie wyklucza, że S. będzie działać w sprawie w interesie społecznym polegającym na wyjaśnieniu wszystkich wątpliwości co do przesłanek udzielenia zezwolenia nowemu przewoźnikowi (tu F.) na wnioskowanej przez niego trasie/linii regularnej. Interes społeczny może bowiem polegać w tej sprawie na wszechstronnym wyjaśnieniu istotnych dla podjętego rozstrzygnięcia okoliczności sprawy, a w szczególności ustalenia, czy w wyniku wydania dochodzonego/nowego zezwolenia nie zostanie naruszony ww. art. 22a ust. 1 pkt 2a ustawy o transporcie drogowym. Dogłębne wyjaśnienie sprawy administracyjnej zawsze leży w interesie społecznym.
W ocenie Sądu udział S. (m.in. dysponującego materiałami koniecznymi do oceny okoliczności z art. 22a ust. 1 pkt 2a ustawy o transporcie drogowym) w wyjaśnieniu, czy wydanie zezwolenia spowoduje zagrożenie dla już istniejących linii regularnych może okazać się nie tylko przydatny, ale wręcz konieczny do takiego wyjaśnienia/zbadania sprawy; aczkolwiek to do organu wydającego zezwolenie należy ostateczne ustalenie tego rodzaju okoliczności. Jednak udział skarżącego S., które statutowo zajmuje się zwalczaniem nieuczciwej konkurencji w środowisku świadczącym usługi transportu drogowego osób (por. § 6 pkt 4 statutu) będzie zgodny z prawem i w żadnym stopniu nie naruszy przepisów art. 31 kpa. Nie ma też prostej zależności pomiędzy prowadzeniem przez członków konkretnego [...] działalności konkurencyjnej wobec wnioskodawcy (w tym wypadku uczestnika postępowania), a możliwością dopuszczenia go do udziału w postępowaniu administracyjnym.
Z faktu, że skarżące S. skupia przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego osób/prowadzących działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego (§ 10 statutu), a stroną w tym postępowaniu jest F., którego przedmiotem przeważającej działalności jest transport lądowy pasażerski, miejski i podmiejski, nie wynika jeszcze, że S. może mieć interesy sprzeczne w stosunku do ubiegającego się o zezwolenie przedsiębiorcy. Założenie, że udział skarżącego S. w postępowaniu dotyczącym wydania zezwolenia na przewóz osób uczestnikowi postępowania wskazuje wyłącznie na realizację partykularnych interesów S. zainteresowanego negatywnym dla uczestnika rozstrzygnięciem ze względu na reprezentowanie jego konkurencji, a nie potencjalnych pasażerów, nie ma przekonującego oparcia w materiałach sprawy.
Stosownie do § 10 statutu S. tworzą przedsiębiorcy przewozowi; jednak w omawianym przypadku nie ma dowodu na bezpośredni interes S. w zwalczaniu działalności uczestnika postępowania (spółki F.) w odniesieniu do ewentualnego nowego połączenia na linii regularnej [...], skoro siedzibą S. jest miasto [...] (§ 2 statutu), członkowie S. (czego w sprawie uczestnik nie kwestionował) nie świadczą/nie zamierzają świadczyć usług przewozowych na linii komunikacyjnej będącej przedmiotem wniosku, a samo S. zwraca również uwagę na podjęcie czynności, aby wykazać lub wykluczyć zagrożenie dla już istniejących linii regularnych. W tej sytuacji nie sposób utożsamiać celów statutowych i działalności S. wyłącznie z chęcią obrony własnego interesu, który jest wprost przeciwstawny interesom uczestnika - spółki F. i jej potencjalnych pasażerów. Można natomiast uznać, że w podanych okolicznościach stanu faktycznego sprawy S. jest rzecznikiem obiektywnego (neutralnego) interesu społecznego, zaś organ wydający decyzję/zezwolenie może (z pożytkiem dla wszechstronnego wyjaśnienia kwestii dochodzonego przez tę spółkę zezwolenia) wykorzystać specjalistyczną wiedzę S. oraz znajomość rynku usług komunikacyjnych w obszarze analizy okoliczności leżących u podstaw podejmowanego rozstrzygnięcia o tym zezwoleniu, które to okoliczności organ obowiązany jest mieć na względzie i należycie rozważyć w aspekcie konkurencji na rynku tych usług, poszanowania praw konsumenta i jakości świadczonych usług/poziomu zaspokajania potrzeb konsumenckich. Wszystkie te elementy mieszczą się w kategorii interesu społecznego, który organ podejmując rozstrzygnięcie o zezwoleniu musi brać pod uwagę.
Nie bez znaczenia dla wyżej przedstawionego stanowiska na rzecz dopuszczenia S. do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, a w konsekwencji na rzecz stwierdzenia braku podstaw do umorzenia postępowania odwoławczego inicjowanego w tej sprawie odwołaniem S. od ww. zezwolenia/decyzji organu I instancji z [...] listopada 2019 r.., pozostają także poglądy doktryny o konieczności niejako "życzliwego", tj. rozszerzającego interpretowania pojęć "organizacja społeczna" i "interes społeczny" (zob. M. Szubiakowski - Strona i podmioty na prawach strony (w:) Postępowanie administracyjne – ogólne, podatkowe, egzekucyjne i przed sądami administracyjnymi, red. M. Wierzbowski, Warszawa 2017, s. 60). W tym zakresie można mówić już nawet o swoistym trendzie "uspołeczniania" interesu prawnego oraz promowania szerokiej partycypacji w postępowaniu (zob. Z. Kmieciak - Problemy i wyzwania partycypacji w postępowaniu administracyjnym [w:] Z. Kmieciak (red.) Partycypacja w postępowaniu administracyjnym. W kierunku uspołecznienia interesu prawnego, Warszawa 2017, s. 17 - 45).
Z tych wszystkich względów, uznając skargę za uzasadnioną, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
Obowiązkiem organu ponownie rozpoznającego sprawę będzie zastosowanie się do stanowiska wyrażonego w niniejszym wyroku. W toku ponownego rozpoznania sprawy bacząc, że dostęp do postępowania administracyjnego w świetle przepisów art. 31 § 1 pkt 1 i 2 kpa uzależniony jest w każdym przypadku od spełnienia przesłanek zamieszczonych w tych przepisach, zwłaszcza od istnienia interesu społecznego, co wyżej omówiono, organ - uwzględniając też aktualne cele statutowe S. - nada bieg/rozpatrzy odwołanie strony skarżącej od ww. zezwolenia/decyzji pierwszoinstancyjnej w sprawie.
W oparciu o przepisy art. 200, art. 205 § 1 i 2, art. 209 ppsa, oraz stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018.265 t.j.)., Sąd zasądził od SKO na rzecz skarżącego S. kwotę 697 zł, stanowiącą równowartość uiszczonego wpisu sądowego od skargi (200 zł), wynagrodzenia pełnomocnika będącego radcą prawnym (480 zł) i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło