VI SA/Wa 1009/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-29

Skład orzekający: Andrzej Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada środki pieniężne i papiery wartościowe o łącznej wartości przekraczającej 17.000 zł, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniającego przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, gdy jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie zapewnić sobie ani rodzinie minimum warunków socjalnych. Posiadanie środków pieniężnych i papierów wartościowych o łącznej wartości przekraczającej 17.000 zł, przy miesięcznych dochodach netto skarżącego i jego żony wynoszących łącznie około 2.735 zł, nie stanowi podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż nie wykazuje ono obiektywnej niemożliwości pokrycia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący M. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że posiada środki pieniężne i papiery wartościowe o wartości 17.073,69 zł, które są przeznaczone na zakup mieszkania i pokrycie nieprzewidzianych wydatków. Zarobki skarżącego wynoszą 1.530 zł netto miesięcznie, a jego żona otrzymuje 1.205,40 zł netto zasiłku macierzyńskiego. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i małoletnim synem. Sąd uznał, że posiadane środki finansowe nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania skarżącemu M. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały ustalającej pozytywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu M. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący M. M. złożył w dniu [...] maja 2015 r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały ustalającej pozytywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską. W uzasadnieniu wniosku podniósł w szczególności, że posiadane przez niego zasoby pieniężne w kwocie 24.770 zł ulokowane są w większości na lokatach, kontach oszczędnościowych oraz w postaci papierów wartościowych, przeznaczone są na sfinansowanie zakupu przyszłego mieszkania oraz pokrywane są z nich nieprzewidziane wydatki np. lekarstwo, naprawy mieszkaniowe i samochodowe. Z informacji podanych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) oraz z nadesłanych do akt dokumentów wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i małoletnim synem. Skarżący jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę za miesięcznym wynagrodzeniem w wysokości 2.100 zł brutto, tj. 1.530 zł netto (załączenie wynagrodzenie skarżącego potwierdzające powyższe), a jego małżonka pobiera zasiłek macierzyński w kwocie 1469,40zł brutto, tj. 1.205,40 zł netto miesięcznie. Skarżący przedstawił również wyciągi z posiadanych rachunków bankowych i rachunku maklerskiego, z których wynika, że skarżący posiada środki pieniężne i papiery wartościowe o łącznej wartości 17.073,69 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego /dalej NSA/ z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09), udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy podkreślić, że skarżący jest w stanie pokryć koszty przedmiotowego postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności jeśli zważy się fakt, iż środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych i w formie papierów wartościowych przekraczają 17.000 zł. W ocenie rozpoznającego wniosek brak jest przeciwwskazań do pokrycia przez skarżącego z posiadanych zasobów pieniężnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiotowej sprawie. Tym samym uznać należy, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w powołanym przepisie, należy bowiem rozumieć takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej skarżącego, iż nie jest on w stanie zapewnić sobie ani swojej rodzinie minimum warunków socjalnych. Natomiast mając na uwadze wartość posiadanych przez skarżącego środków finansowych o takim uszczerbku nie może być mowy (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 23 lutego 2006 roku sygn. akt II FZ 49/06). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło