VI SA/Wa 1009/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-29
Skład orzekający: Andrzej Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada środki pieniężne i papiery wartościowe o łącznej wartości przekraczającej 17.000 zł, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniającego przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, gdy jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie zapewnić sobie ani rodzinie minimum warunków socjalnych. Posiadanie środków pieniężnych i papierów wartościowych o łącznej wartości przekraczającej 17.000 zł, przy miesięcznych dochodach netto skarżącego i jego żony wynoszących łącznie około 2.735 zł, nie stanowi podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż nie wykazuje ono obiektywnej niemożliwości pokrycia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący M. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że posiada środki pieniężne i papiery wartościowe o wartości 17.073,69 zł, które są przeznaczone na zakup mieszkania i pokrycie nieprzewidzianych wydatków. Zarobki skarżącego wynoszą 1.530 zł netto miesięcznie, a jego żona otrzymuje 1.205,40 zł netto zasiłku macierzyńskiego. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i małoletnim synem. Sąd uznał, że posiadane środki finansowe nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania skarżącemu M. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały ustalającej pozytywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu M. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący M. M. złożył w dniu [...] maja 2015 r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały ustalającej pozytywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację radcowską. W uzasadnieniu wniosku podniósł w szczególności, że posiadane przez niego zasoby pieniężne w kwocie 24.770 zł ulokowane są w większości na lokatach, kontach oszczędnościowych oraz w postaci papierów wartościowych, przeznaczone są na sfinansowanie zakupu przyszłego mieszkania oraz pokrywane są z nich nieprzewidziane wydatki np. lekarstwo, naprawy mieszkaniowe i samochodowe.
Z informacji podanych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) oraz z nadesłanych do akt dokumentów wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i małoletnim synem. Skarżący jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę za miesięcznym wynagrodzeniem w wysokości 2.100 zł brutto, tj. 1.530 zł netto (załączenie wynagrodzenie skarżącego potwierdzające powyższe), a jego małżonka pobiera zasiłek macierzyński w kwocie 1469,40zł brutto, tj. 1.205,40 zł netto miesięcznie.
Skarżący przedstawił również wyciągi z posiadanych rachunków bankowych i rachunku maklerskiego, z których wynika, że skarżący posiada środki pieniężne i papiery wartościowe o łącznej wartości 17.073,69 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego /dalej NSA/ z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.).
W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09), udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy podkreślić, że skarżący jest w stanie pokryć koszty przedmiotowego postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności jeśli zważy się fakt, iż środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych i w formie papierów wartościowych przekraczają 17.000 zł. W ocenie rozpoznającego wniosek brak jest przeciwwskazań do pokrycia przez skarżącego z posiadanych zasobów pieniężnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiotowej sprawie. Tym samym uznać należy, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w powołanym przepisie, należy bowiem rozumieć takie zachwianie sytuacji materialnej i bytowej skarżącego, iż nie jest on w stanie zapewnić sobie ani swojej rodzinie minimum warunków socjalnych. Natomiast mając na uwadze wartość posiadanych przez skarżącego środków finansowych o takim uszczerbku nie może być mowy (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 23 lutego 2006 roku sygn. akt II FZ 49/06).
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło