VI SA/Wa 1215/21

PostanowienieWSA w Warszawie2021-07-13

Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej podlegania ubezpieczeniom społecznym?
Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego nie jest dopuszczalna od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej podlegania ubezpieczeniom społecznym. Właściwym do rozpoznania takiej sprawy jest sąd pracy i ubezpieczeń społecznych, zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżąca M. R. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej podlegania ubezpieczeniom społecznym. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na niewłaściwość sądu administracyjnego i właściwość sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Skarżąca wcześniej zaskarżyła decyzję do sądu powszechnego, który oddalił jej odwołanie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. R. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odrzucić skargę. Skarżąca M. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę za na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. z [...] października 2020 r., którą organ na podstawie art. 83a ust. 2 oraz art. 83b ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 300 ze zm. dalej: "u.s.u.s") w związku z art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a.") odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności swojej decyzji nr [...] z [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia, że skarżąca jako osoba prowadząca działalność gospodarczą nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu oraz nie podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od [...] maja 2015 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a"), wyjaśniając, że właściwym do rozpoznania skargi jest sąd pracy i ubezpieczeń społecznych. Organ wyjaśnił również, że decyzja nr [...] została zaskarżona do sądu powszechnego, który wyrokiem z [...] lutego 2021 r., sygn. akt [...], oddalił odwołanie skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ jej rozpoznanie nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Sąd administracyjny w pierwszej kolejności obowiązany jest zbadać dopuszczalność skargi, tzn. ustalić, czy przedmiot zaskarżenia mieści się w zakresie właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 § 2 p.p.s.a. Sąd Najwyższy [...] marca 2011 r. sygn. akt [...], podjął uchwałę stwierdzającą, że od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "ZUS") (organu rentowego) wydanej na podstawie art. 83a ust. 2 u.s.u.s. w przedmiocie nieważności decyzji przysługuje odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych i postanowił nadać tej uchwale moc zasady prawnej. Podkreślił m. in., że w świetle art. 83 ust. 1 i ust. 2 oraz 83 a ust. 2 u.s.u.s. przewidziany w art. 83 ust. 2 tryb odwoławczy od decyzji ZUS obejmuje wszystkie decyzje tego organu, również i te, wydane przez ZUS w trybach nadzwyczajnych na podstawie art. 83a ust. 2 ww. ustawy. Obowiązuje więc jednolity (poza wyjątkami określonymi w art. 83 ust. 4) we wszystkich sprawach indywidualnych z zakresu ubezpieczenia społecznego, tryb kontroli sądowej decyzji ZUS. W świetle art. 83 a ust. 2 ustawy nie ma znaczenia, czy decyzja dotycząca indywidualnej sprawy z zakresu ubezpieczenia społecznego, podlegająca kontroli sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, została wydana na podstawie przepisów prawa materialnego, dotyczących np. określonych uprawnień ubezpieczonego, czy też jest decyzją procesową. ([...]). Również Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z 11 czerwca 2013 r. sygn. akt I OPS 1/13, stwierdził, że od decyzji ostatecznej ZUS wydanej na podstawie art. 83a ust. 2 u.s.u.s. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji, w tym odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego ([...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznający skargę M. R. całkowicie podziela stanowisko Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w przytoczonych uchwałach, zwłaszcza, że na mocy art. 269 p.p.s.a. jest związany stanowiskiem zajętym w uchwale składu siedmiu sędziów NSA. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło