VI SA/Wa 1223/07

WyrokWSA w Warszawie2007-09-27

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Halina Emilia Święcicka, Andrzej Kuna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wspólnicy spółki cywilnej wykonujący transport drogowy są zobowiązani do kierowania kierowcy (niebędącego ich pracownikiem, lecz współpracującym przedsiębiorcą) na badania lekarskie i psychologiczne oraz do wyposażenia go w odpowiednie dokumenty, czy też obowiązek ten spoczywa na samym kierowcy?
Ratio decidendi
Wspólnicy spółki cywilnej wykonujący transport drogowy są zobowiązani do kierowania kierowcy, nawet jeśli nie jest on ich pracownikiem, na badania lekarskie i psychologiczne oraz do zapewnienia mu wymaganych dokumentów. Obowiązek ten wynika z przepisów ustawy o transporcie drogowym, które nie ograniczają go wyłącznie do relacji pracodawca-pracownik, a dotyczą podmiotu wykonującego przewóz drogowy.
Stan faktyczny
Spółka cywilna "P." została ukarana karą pieniężną za naruszenie przepisów transportu drogowego, polegające na niewyposażeniu kierowcy w wymagane dokumenty (brak wykresówek) oraz na niekierowaniu go na badania lekarskie i psychologiczne. Skarżący zarzucili organom błędną interpretację przepisów, twierdząc, że obowiązki te spoczywają na kierowcy będącym samodzielnym przedsiębiorcą, a nie na wspólnikach spółki. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały jednak, że odpowiedzialność za te naruszenia spoczywa na wspólnikach spółki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Andrzej Kuna Protokolant Łukasz Poprawski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2007 r. sprawy ze skargi K. G. oraz A. M. - wspólników s.c. "P." na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] maja 2007r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi – skarżących – Pana K. G.i Pana A. M. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2006r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2.000 (dwóch tysięcy) złotych, w kwestionowanym zakresie kary pieniężnej w wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w kwestionowanym zakresie. Rozpoznając odwołanie organ działał na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 39a ust. 1, ust. 3, art. 39j, art. 39 k, art. 391, art. 87 ust. 1, art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) oraz lp.1.7, lp. 1.8 pkt 1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.), art. 3, art. 15 ust 7 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985), art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879), art. 5 ust. 1, ust. 2 Ustawy z dnia 17 listopada 2006r., o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2006r., Nr 235, poz. 1701). Organ I instancji ustalił, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Nie skierowano kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Fakt ten został ujawniony podczas kontroli pojazdu marki [...] o nr rej. [...], przeprowadzonej przez Inspekcję Transportu Drogowego w dniu [...] września 2006 r. w miejscowości K., na drodze krajowej nr [...]. Kontrolowanym pojazdem kierował Pan M. M. W odwołaniu od niniejszej decyzji skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 87 ust 3 ustawy o transporcie drogowym poprzez błędne przyjęcie, że wspólnicy spółki nie wyposażyli kierowcy w wymagane dokumenty. Naruszenie art. 87 ust 1 a w związku z art. 39 e ust 1 pkt 6 ustawy, poprzez przyjęcie, iż na wspólnikach ciążył obowiązek skierowania kierowcy na badania lekarskie, kierowcy, który jest przedsiębiorcą, świadczącym usługi na rzecz spółki na podstawie umowy o współpracę. Skarżący wyjaśnia, iż Pan M. nie świadczył kursów na rzecz spółki w soboty, niedziele i święta, więc nie mógł mieć za te dni wykresówek. Zdaniem skarżących nie byli oni zobowiązany do kierowania kierowcy na badania, gdyż przepisy ustawy w tym zakresie dotyczą przewoźnika - pracodawcy. Wnieśli o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Główny Inspektor Transportu Drogowego odnośnie pierwszego naruszenia wskazał, że zgodnie z art. 87 ust. 1 i 3 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, kartę opłaty drogowej, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. W jego ocenie w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki tego, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów. Zdaniem Głównego Inspektora działanie organu I instancji było prawidłowe i zgodne z prawem a powyższe wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] września 2006r. Podczas kontroli kierowca nie okazał wykresówek z dni: 10, 11, 12, 13, 16, 17, 23, 24 września 2006r., ani stosownego zaświadczenia potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu w tych dniach. Organ II instancji zważył, iż w dniu kontroli naruszono obowiązki wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Kierowca pojazdu samochodowego obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. zapisy z urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Podczas kontroli kierowca ma obowiązek udokumentować swój czas pracy w bieżącym tygodniu oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 15 dni. Udokumentowanie odbywa się m.in. poprzez okazanie wykresówek. Jest oczywistym, że nie każdy dzień będzie w w/w sposób udokumentowany, gdyż pracownikowi mogły zostać powierzone inne obowiązki. Pracodawca może udokumentować czas pracy kierowcy poprzez wystawienie zaświadczenia wskazującego przyczyny braku wykresówek. Zdaniem organu fakt prowadzenia własnej działalności gospodarczej przez Pana M. M. pozostaje bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, bowiem przedsiębiorca odpowiedzialny jest za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne w wymagane dokumenty. W stanie faktycznym jaki miał miejsce w dniu kontroli, kierowca jadąc w imieniu wspólników spółki cywilnej, winien posiadać wystawione przez nich zaświadczenie potwierdzające fakt nieprowadzenia pojazdu w soboty, niedziele i święta, oraz pozostałe dni kiedy nie wykonywał on przewozów w imieniu strony. Odnośnie drugiego naruszenia organ uznał, że zgodnie z art. 39a ust. 1, ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta: 1)ukończyła 21 lat; 2)posiada odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem samochodowym, określone w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.); 3)nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy; 4)nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy; 5) uzyskała kwalifikacje wstępną; 6) ukończyła szkolenie okresowe. Wymagań, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 5 i 6, nie stosuje się do kierowcy pojazdu m.in.: do kierowania którego wymagane jest prawo jazdy kategorii A l, A, B 1, B lub B+E; Zgodnie z art. 39j ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3-6, w zakresie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), zwanej dalej "Kodeksem pracy". Zakres badań lekarskich, o których mowa w ust. 1, obejmuje ponadto ustalenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zgodnie z ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane: do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat; po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy. Pierwsze badanie lekarskie, o którym mowa w ust. 1, jest wykonywane przed dniem wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie kwalifikacji wstępnej, a każde następne dla kierowcy w wieku do 60 lat - w terminie właściwym do ukończenia szkolenia okresowego, jednak nie później niż do dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego. Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, wykonują lekarze uprawnieni do wykonywania badań profilaktycznych, o których mowa w przepisach Kodeksu pracy, posiadający dodatkowo uprawnienia do przeprowadzania badań lekarskich kandydatów na kierowców i kierowców określone w odrębnych przepisach. Zgodnie z art. 39k ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. -Prawo o ruchu drogowym. Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane: do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat; po ukończeniu przez kierowcę 60 roku życia - co 30 miesięcy. Pierwsze badanie psychologiczne, o którym mowa w ust. 1, jest wykonywane przed dniem wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie kwalifikacji wstępnej, a każde następne dla kierowcy w wieku do 60 lat - w terminie właściwym do ukończenia szkolenia okresowego, jednak nie później niż do dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej potwierdzającego ukończenie szkolenia okresowego. Zgodnie z art 391 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do: 1) kierowania kierowców na: szkolenia okresowe, badania lekarskie i psychologiczne; pokrywania kosztów badań lekarskich i psychologicznych; przechowywania przez cały okres zatrudnienia kierowcy kopii: świadectw kwalifikacji zawodowej, orzeczeń lekarskich i psychologicznych; prowadzenia dokumentacji dotyczącej badań lekarskich i psychologicznych; przekazania kierowcy z chwila rozwiązania stosunku pracy kopii orzeczeń i świadectw, o których mowa w pkt 3. Stosownie do art. 5 ustawy z dnia 17 listopada 2006r., o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2006r., Nr 235, poz. 1701), kierowcy o których mowa w art. 3 ust. 2 i art. 4 ust. 1, do czasu uzyskania wpisu do prawa jazdy potwierdzającego odbycie szkolenia okresowego obowiązani są mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu wydane przez przewoźnika drogowego zaświadczenie potwierdzające zatrudnienie i spełnianie wymagań określonych w niniejszej ustawie oraz w ustawie, o której mowa w art. 1. Ustęp 2 stanowi, iż przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do przewoźnika drogowego wykonującego osobiście przewozy oraz do niezatrudnionego przez przewoźnika drogowego kierowcy wykonującego przewozy na jego rzecz. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją powyższego jest treść lp. 1.8 pkt 1 załącznika do w/w ustawy, który karą 500 zł sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ II instancji stwierdził, że prawidłowo organ pierwszej instancji nałożył na stronę karę pieniężną za popełnienie omawianego naruszenia. Podczas kontroli drogowej kierowca nie okazał zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą oraz dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji zdrowotnych i psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy (dowody w aktach sprawy: protokół kontroli z dnia [...] września 2006 r. wraz załącznikami). Główny Inspektor Transportu Drogowego zważył, iż argumenty zawarte w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie i nie stanowią wystarczającej przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji. Ustawodawca w powoływanym art. 39 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, wskazał, iż to przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do kierowania kierowcy na badania lekarskie i psychologiczne. Przepis ten nie zawężą określonego w nim obowiązku tylko do przedsiębiorców - pracodawców. W skardze do Sądu podniesiono argumenty jak w odwołaniu wskazują na błędną interpretację przepisów ustawy dokonaną przez organ. W szczególności podniesiono, że wskazane przepisy odnoszą się do przewoźnika zatrudniającego kierowcę w ramach stosunku pracy. Tym samym wobec braku istnienia takiego stosunku na wspólnikach spółki P. nie ciążył obowiązek kierowania Pana M. na badania. W odpowiedzi na skargę Organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 87 ust. 1 i 3 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, kartę opłaty drogowej, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Faktem jest, że podczas kontroli kierowca nie okazał wykresówek z dni: 10, 11, 12, 13, 16, 17, 23, 24 września 2006r., ani stosownego zaświadczenia potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu w tych dniach. W dniu kontroli naruszono więc obowiązki wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Kierowca pojazdu samochodowego obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. zapisy z urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Podczas kontroli kierowca ma obowiązek udokumentować swój czas pracy w bieżącym tygodniu oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 15 dni. Udokumentowanie odbywa się m.in. poprzez okazanie wykresówek poprzez wystawienie zaświadczenia wskazującego przyczyny braku wykresówek. Stosownie do art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, kierowca, który w określonych dniach nie prowadził pojazdu albo prowadził pojazd, do którego nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia nr 3820/85/EWG, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zaświadczenie, które powinno zawierać w szczególności następujące dane: imię i nazwisko kierowcy, okres, którego dotyczy, wskazanie przyczyny nieposiadania wykresówek, o których mowa w art. 15 ust. 7 rozporządzenia nr 3821/85/EWG, miejsce i data wystawienia, podpis pracodawcy. Zaświadczenie, o którym mowa w ust. 1, pracodawca wystawia i wręcza kierowcy przed rozpoczęciem przez kierowcę przewozu drogowego. W przypadku gdy kierowca w określonych dniach nie prowadził pojazdu w trakcie wykonywania danego zadania przewozowego, pracodawca niezwłocznie wystawia i przekazuje zaświadczenie na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli. Stosownie do art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów ustawy o czasie pracy kierowców lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 1.7. załącznika do w/w ustawy, która karą pieniężną w wysokości 500 złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Zgodnie z art. 39j ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3-6, w zakresie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), zwanej dalej "Kodeksem pracy". Zakres badań lekarskich, o których mowa w ust. 1, obejmuje ponadto ustalenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zgodnie z ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Badania lekarskie, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane: do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat; po ukończeniu przez kierowcę 60. roku życia - co 30 miesięcy. Zgodnie z art. 39k ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania prafcy na stanowisku kierowcy. Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są wykonywane, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, w zakresie i na zasadach określonych dla kierowców w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. -Prawo o ruchu drogowym. Badania psychologiczne, o których mowa w ust. 1, są przeprowadzane: do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat - co 5 lat; po ukończeniu przez kierowcę 60 roku życia - co 30 miesięcy. Zgodnie z art 39 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088 ze zm.) przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do: 1) kierowania kierowców na: szkolenia okresowe, badania lekarskie i psychologiczne; pokrywania kosztów badań lekarskich i psychologicznych; przechowywania przez cały okres zatrudnienia kierowcy kopii: świadectw kwalifikacji zawodowej, orzeczeń lekarskich i psychologicznych; prowadzenia dokumentacji dotyczącej badań lekarskich i psychologicznych; przekazania kierowcy z chwila rozwiązania stosunku pracy kopii orzeczeń i świadectw, o których mowa w pkt 3. Stosownie do art. 5 ustawy z dnia 17 listopada 2006r., o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2006r., Nr 235, poz. 1701), kierowcy o których mowa w art. 3 ust. 2 i art. 4 ust. 1, do czasu uzyskania wpisu do prawa jazdy potwierdzającego odbycie szkolenia okresowego obowiązani są mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu wydane przez przewoźnika drogowego zaświadczenie potwierdzające zatrudnienie i spełnianie wymagań określonych w niniejszej ustawie oraz w ustawie, o której mowa w art. 1. Ustęp 2 stanowi, iż przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do przewoźnika drogowego wykonującego osobiście przewozy oraz do niezatrudnionego przez przewoźnika drogowego kierowcy wykonującego przewozy na jego rzecz. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją powyższego jest treść lp. 1.8 pkt 1 załącznika do w/w ustawy, który karą 500 zł sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego należy jednoznacznie stwierdzić, że prawidłowo organ pierwszej instancji nałożył na stronę karę pieniężną za popełnienie omawianego naruszenia. Podczas kontroli drogowej kierowca nie okazał zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą oraz dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji zdrowotnych i psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie z art. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie zaś do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W świetle powołanych wyżej przepisów decyzja administracyjna, a w szczególności, jak to ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, nakładająca na podmiot karę, jest oparta na obowiązujących przepisach prawa i zgodna z ich treścią. Wbrew twierdzeniom skargi organ wyjaśnił sprawę w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 kpa, i nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego. W niniejszej sprawie w istocie chodzi o ustalenie czy w takim przypadku z jakim mamy do czynienia w sprawie tj. zawarcia umowy cywilnej z podmiotem - przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą lub świadczącym usługi prowadzenia pojazdu na podstawie umowy cywilnej podmiot ten jest obligowany posiadać wszystkie wymagane prawem dokumenty o przestrzeganiu przepisów dotyczących czasu pracy i wymaganych zaświadczeń czy też taki obowiązek spoczywa na przedsiębiorcy zlecającym dokonanie przewozu w swoim imieniu i w oparciu o posiadane zezwolenia. Tak więc udzielenie odpowiedzi na pytanie kto jest przewoźnikiem i na kim spoczywają obowiązki, których niedochowanie spowodował odpowiedzialność przedsiębiorcy w niniejszym wypadku determinuje dalsze postępowanie organu. Skarżący faktycznie podnoszą, że skierowano decyzje do podmiotu nie będącego stroną. Za działalność przedsiębiorstwa odpowiedzialność osoba, która je prowadzi - z podmiotowego punktu widzenia - przedsiębiorca i jego organy. Zgodnie z treścią art. 15 ustawy o transporcie drogowym, przewidziano cofnięcie licencji m.in. w razie rażącego naruszenia warunków określonych w licencji lub inne warunki wykonywania działalności objętej licencją określone przepisami prawa. Adresatem przepisu nie są kierowcy, lecz przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy - przewoźnicy. Zasadę tę potwierdza treść art. 92 ust.1 ustawy o transporcie drogowym. Sankcje zawarte w tym przepisie, odnoszą się do podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Osobami takimi nie są kierowcy przedsiębiorcy - przewoźnika, ani nadawcy przewożonych rzeczy, lecz sam przedsiębiorca. Wynika to z legalnych definicji transportu drogowego i przewozów na potrzeby własne zawartych w art. 4 pkt 1 - 3 i 4 ustawy. Transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług przewozowych. Stroną umowy przewozu, zawsze jest przedsiębiorca, będący jednocześnie przewoźnikiem, w rozumieniu prawa cywilnego. treść art. 92 ust.1 ustawy o transporcie drogowym, który mówi, że karę m.in. za nieprzestrzeganie przepisów. Uznać zatem trzeba, że adresatów (strony) sankcji orzekanych m.in. z tytułu nieprzestrzegania przepisów. Tego rodzaju normy sankcjonujące wyraźnie zawarto w ustawie o transporcie drogowym i to przepisy tej właśnie ustawy są miarodajne dla określania kręgu adresatów sankcji, wymierzanych na jej podstawie. Akceptacja poglądu przeciwnego prowadziłaby do trudnych do zaakceptowania skutków, tj. przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności transportowej, w jej najbardziej ryzykownym wymiarze, z przedsiębiorcy na jego kierowców lub nadawców przesyłek, a nawet spedytorów. W ocenie Sądu kontrolowany pojazd służył skarżącym do wykonywania transportu drogowego w rozumieniu art. 4 pkt l ustawy o transporcie drogowym. Kierujący pojazdem wykonywał usługi kierowania pojazdem a nie transport drogowy w rozumieniu w/w ustawy. Tak więc w dniu kontroli transport drogowy wykonywany był przez firmę skarżącą W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu nie można podzielić argumenty skarżących dotyczące baraku obowiązków po ich stronie. Zgodnie z art. l pkt. 3 rozporządzenia Rady (EWG) z dnia 20 grudnia 1985r., NR 3820/85 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (OJ.L.85.370.1), "kierowca" oznacza każdą osobę, która kieruje pojazdem nawet przez krótki okres, oraz każdą osobę, która jest przewożona w pojeździe w tym celu, aby kierować nim w razie potrzeby. W tym stanie rzeczy Sąd podziela stanowisko i wywody prawne organu zarówno w zakresie skierowania decyzji do właściwego podmiotu jaki prawidłowości wyciągniętych przez organy wniosków z interpretacji przepisów ustawy o czasie pracy kierowców oraz Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85. Nadto w ocenie Sądu nie można podzielić argumentów skarżących bowiem ustawodawca w powoływanym art. 39 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, wskazał, iż to przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy jest obowiązany do kierowania kierowcy na badania lekarskie i psychologiczne. Przepis ten nie zawężą określonego w nim obowiązku tylko do przedsiębiorców - pracodawców. Odnośnie błędnego zastosowania przepisów, które w ocenie skarżącej nie istniały w dacie zdarzenia Sąd podziela argumentację organu. Wszystkie przytoczone okoliczności świadczą o tym, że organ wyjaśnił sprawę w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 kpa. Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło