VI SA/Wa 1240/05

WyrokWSA w Warszawie2006-02-03

Skład orzekający: Jolanta Królikowska -Przewłoka, Grażyna Śliwińska, Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Sprawiedliwości, dokonując wyboru kandydata na stanowisko komornika sądowego, może kierować się kryteriami takimi jak oceny ze studiów i aplikacji oraz doświadczenie zawodowe, nawet jeśli wśród kandydatów znajduje się kobieta, która jest przedstawicielką płci niedoreprezentowanej w tym zawodzie?
Ratio decidendi
Minister Sprawiedliwości, dokonując wyboru kandydata na stanowisko komornika sądowego, posiada uznanie administracyjne i może brać pod uwagę nie tylko ustawowe wymogi formalne, ale także oceny uzyskane podczas studiów i aplikacji oraz doświadczenie zawodowe. Kryterium płci, w tym fakt bycia przedstawicielką płci niedoreprezentowanej, nie może być decydujące, jeśli istnieją obiektywne przesłanki przemawiające za wyborem innego kandydata o lepszych kwalifikacjach i doświadczeniu. Prawo europejskie, w tym orzecznictwo ETS, nie nakazuje automatycznego preferowania kandydata z płci niedoreprezentowanej, jeśli jego kwalifikacje są niższe lub zasadniczo niższe od innych kandydatów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. G. na decyzję Ministra Sprawiedliwości, która utrzymała w mocy decyzję o powołaniu M. M. na stanowisko komornika sądowego i odmowie powołania H. G. oraz innych kandydatów. H. G. zarzuciła naruszenie przepisów prawa europejskiego dotyczących równego traktowania płci, argumentując, że jako jedyna kobieta ubiegająca się o stanowisko powinna otrzymać pierwszeństwo. Minister Sprawiedliwości uzasadnił wybór M. M. jego lepszymi ocenami ze studiów i aplikacji sędziowskiej oraz dłuższym doświadczeniem jako asesora komorniczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. G.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska -Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2006 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2005r. Nr [...] w przedmiocie odmowy powołania na stanowisko komornika sądowego oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...].01.2005 r. nr [...] o powołaniu M. M. na stanowisko komornika sądowego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. i o odmowie powołania na to stanowisko komornika sądowego H. G., L. C., P. S. i B. K. Decyzje te wydane zostały na skutek wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonych przez H. G. i P. S.. Jako podstawę prawną Minister Sprawiedliwości wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 133, poz. 882,z poźn. zm.) Podstawę faktyczną decyzji stanowiły następujące ustalenia: M. M., H. G., L. C., P. S. i B. K. złożyli do Ministra Sprawiedliwości - za pośrednictwem Prezesa Sądu Apelacyjnego w R. - wnioski o powołanie na stanowisko komornika sądowego nowo utworzonego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. Minister Sprawiedliwości ustalił, że wszyscy kandydaci odpowiadają wymogom przewidzianym w art. 10 cytowanej ustawy, niezbędnym do powołania ich na stanowisko komornika sądowego. Powołując na to stanowisko p. M. M. wskazał, że prezentuje on wysokie walory do sprawowania funkcji komornika: ukończył na Uniwersytecie [...] Filia w R. wyższe studia prawnicze z wynikiem dobrym uzyskując tytuł magistra. Od [...].10.2000 r. do [...].10.2001 r. i od [...].06.2002 r. do chwili obecnej pracuje w kancelarii komornika sądowego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w J. Odbył aplikację i zdał egzamin sędziowski z wynikiem dobrym. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w R. z dnia [...].07.2002 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego. Pozostali kandydaci otrzymali decyzje odmowne, z tym, że odwołujący: 1) H. G. ukończyła wyższe studia prawnicze z wynikiem dostatecznym na Uniwersytecie [...] w L. Zdała egzamin radcowski z wynikiem dostatecznym i została wpisana na listę radców prawnych. W okresie od [...].12.1978 r. do [...].04.1980 r. pracowała jako referent prawny w W. w K. a następnie od [...].05.1980 r. do [...].05.1983 r. w "S.". Pracę radcy prawnego wykonywała kolejno: od [...].05.1983 r. do [...].09.1983 r. w T. w K.; od [...].11.1983 r. do [...].04.2001 r. w K. w K.; od [...].04.2001 r. do [...].06.2003 r. w R. w K.; od [...].07.2003 r. do [...].12.2003 r. w "W." S.A. w B. Pełniła też funkcje nadzorcy sądowego w postępowaniu układowym i syndyka w postępowaniu upadłościowym. 2) P. S. ukończył wyższe studia prawnicze z wynikiem dostatecznym na Uniwersytecie [...] Filia w R. uzyskując tytuł magistra. Od [...].09.2000 r. do [...].05.2001 r. pracował w "L." S.A. w J. na stanowisku specjalisty ds. organizacyjno-prawnych. Od [...].07.2001 r. pracował w kancelarii komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w N. W dniach [...].10. i [...].11.2003 r. zdał egzamin komorniczy z wynikiem dostatecznym. Od dnia [...].01.2004 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego, a jednocześnie od [...].09.2001 r. do [...].02.2005 r. pełnił funkcję społecznego kuratora w Sądzie Rejonowym w N. Opinie Rady Izby Komorniczej w okręgu Sądu Apelacyjnego w R. i Krajowej Rady Komorniczej stwierdziły, że wszyscy kandydaci spełniają warunki formalne niezbędne do powołania na stanowisko komornika sądowego, z tym, że na przedmiotowe stanowisko organy samorządu pozytywnie zaopiniowały kandydaturę P. S. Organ wskazał, że opinie te - wobec treści art. 11 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji nie mają dla Ministra Sprawiedliwości charakteru wiążącego, stanowią natomiast podlegający ocenie dowód przydatności kandydata do wykonywania zawodu komornika sądowego. Wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli - H. G. i P. S. H. G. podnosiła m.in., że oceny końcowe ze studiów i z egzaminów kończących aplikacje nie są miarodajne i niesłuszne jest ferowanie na ich podstawie ocen co do przydatności kandydatów do wykonywania zawodu, ponieważ bardzo ważne jest doświadczenie zawodowe. Powoływała się także na swoją sytuację rodzinną i fakt, że obecnie nie ma stałej pracy. Wskazała, że w sytuacji równych szans kandydatów, zgodnie z aktualną linią orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, pierwszeństwo przy ubieganiu się o stanowisko przyznaje się kobiecie. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Sprawiedliwości stwierdził, że stosownie do art. 11 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji dóbr kandydatów do zawodu komornika sądowego należy do uprawnień Ministra Sprawiedliwości, który przy powołaniu M. M. na stanowisko komornika sądowego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. kierował się interesem społecznym i słusznym interesem strony. Postępowanie prowadzone w trybie art. 62 kodeksu postępowania administracyjnego miało na celu wyłonienie kandydata spełniającego ustawowe wymogi oraz posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji. M. M., jako jedyny spośród kandydatów legitymujących się wyższym wykształcenie prawniczym, otrzymał ocenę dobrą zarówno ze studiów jak i z odbytej aplikacji. Ocenił, że zakres aplikacji sędziowskiej jest szerszy niż aplikacji radcowskiej i komorniczej. Ponadto kandydat ten - w przeciwieństwie do odwołujących się kandydatów - ma prawie trzyletnie doświadczenie zdobyte podczas pracy na stanowisku asesora komorniczego. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości - daje on najpełniejszą gwarancję prawidłowego wypełniania obowiązków funkcjonariusza publicznego jakim jest komornik sądowy, tym bardziej, że z dotychczasowej pracy posiada jak najlepsze opinie. Stwierdził, że przy analizie dowodów zebranych w sprawie i podnoszonych argumentów - płeć kandydatów na stanowisko komornika nie była brana pod uwagę, bowiem brak jest podstaw prawnych do wyróżniania płci. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. G. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji. Rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: - postanowienia Dyrektywy nr 207 z 9 lutego 1976 r. Rady Europy, - orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Kalanke OTS C-450/93, 1995, I-3051, nr brzeg. 22 oraz w sprawie Marschall - OTS C-409/95, 1997, I-6363, nr brzeg. 29 przez odmowę powołania skarżącej na stanowisko komornika sądowego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. wskazując, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Domagała się zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazała, że ubiegała się o to stanowisko jako jedyna kobieta, wśród ubiegających się czterech mężczyzn. W jej ocenie kryteria przy dokonaniu wyboru M. M.: uzyskanie przez tego kandydata oceny dobrej z ukończonych studiów prawniczych, odbycie przez niego aplikacji sędziowskiej i uzyskanie tam oceny dobrej oraz fakt zatrudnienia przez okres ponad dwóch i pół roku na stanowiska asesora komorniczego - są krzywdzące dla skarżącej, a nadto naruszają przepisy prawa materialnego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Ustawa nie dopuszcza innych kryteriów niż określone w art. 10 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. nr 133, poz. 882 z 1997 r. z późn. zm.) Skoro wymogi te spełniali wszyscy ubiegający się o stanowisko komornika rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K., to nieuprawnione jest używanie kryterium ocen ze studiów względnie z egzaminów po ukończeniu aplikacji jak i rodzaj odbytych aplikacji. Podobnie - przebieg pracy zawodowej poszczególnych kandydatów nie może przesądzać o uwzględnieniu jednej kandydatury, a pominięcie innych kandydatur. Skarżąca wywodziła, że w świetle przepisu art. 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji posiada pełne kwalifikacje do tego, by być powołaną na stanowisko komornika, albowiem ukończyła pomyślnie aplikację radcowską. Natomiast fakt, iż jest kobietą - jest dodatkową prawną przesłanką, która winna zadecydować o powołaniu jej na to stanowisko. Wskazane na wstępie normy prawa europejskiego winny stanowić bezwzględną przesłankę przemawiającą na korzyść skarżącej i przeciwko jej dyskryminacji. Przeciwdziałaniu dyskryminacji służy dyrektywa 76/207 dotycząca realizacji zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn co do dostępu m.in. do zatrudnienia. W myśl art. 2 dyrektywy niedopuszczalna jest jakakolwiek, pośrednia czy bezpośrednia dyskryminacja z powodu płci, zaś przepis art. 4 ust. 4 tej dyrektywy " ma na celu poprawę sytuacji kobiet przez zapewnienie rzeczywistych szans w dziedzinach wskazanych w art. 1 ust. 1 i nie stoi na przeszkodzie podjęciu środków w celu wspierania równouprawnienia przede wszystkim w drodze eliminacji rzeczywiście istniejącego nierównego traktowania". Klauzula ta zakłada likwidację istniejącej nierówności i zapewnienie w ten sposób osiągnięcie rzeczywistej równości w życiu zawodowym (tzw. kwoty zatrudnienia kobiet). Podobnie orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości stoi na stanowisku głębokiego praktycznego wpływu nakazów procentowego udziału kobiet na określonych stanowiskach. Stanowisko to znalazło wyraz w powołanej wyżej sprawie Kalanke oraz w sprawie Marschall. Trybunał wprawdzie nie nakazuje automatyzacji (automatyczne przyjmowanie jedynie kobiet w celu uzupełnienia składu procentowego) lecz należy mieć na uwadze cel dyrektywy jakim jest zwalczanie dyskryminacji kobiet w życiu zawodowym czyli kryterium płci winno być decydujące w przypadku posiadania przez kobietę takich samych kwalifikacji zawodowych jak i ubiegający się o to samo stanowisko mężczyźni. Wskazywała jak we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, że w okręgu apelacji [...], do której należy i K. - na 29 kancelarii komorniczych tylko 7 prowadzą kobiety, tym samym naruszone są zasady procentowego udziału kobiet w zatrudnieniu na tym stanowisku. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosił o jej oddalenie, zaś odnosząc się do argumentów zawartych w skardze podniósł, że H. G. nie podważyła ustaleń dokonanych w administracyjnym toku instancji. Argumentacja zawarta w skardze opiera się jedynie na naruszeniu zasady równego traktowania płci. Powołując się na art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r., o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 1997 r., Nr 133, poz. 882 ze zm.) wskazał, że określenie wymogów jakie winien spełniać kandydat ubiegający się o powołanie na stanowisko komornika sądowego nie przewiduje preferencji kandydatów ze względu na płeć. Natomiast stosownie do art. 11 cytowanej ustawy komornika powołuje Minister Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego. Dobór kandydata na to stanowisko należy do uprawnień Ministra Sprawiedliwości, a co za tym idzie, jest on upoważniony do dokonania samodzielnej oceny w oparciu o zebrany w toku postępowania administracyjnego materiał dowodowy. Wobec powyższego wskazał, że nie dopuścił się obrazy prawa materialnego czy procesowego, a tym samym nie naruszył ani zasad określonych w art. 7 i 77 kpa ani nie naruszył Konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Odnosząc się do zarzutów skargi podniósł, że nie obowiązują przepisy Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 9 lutego 1976 r. w sprawie realizacji zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia, awansu i szkoleń zawodowych oraz warunków pracy (76/207/EWG), albowiem obecnie kwestie dotyczące równego traktowania osób różnej płci reguluje Dyrektywa Rady Unii Europejskiej z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiająca ogólne ramy równego traktowania w zakresie zatrudnienia i życia zawodowego (2000/78/WE). Przedmiot regulacji określa art. 1 tego aktu i jest nim wyznaczenie ram dla walki z dyskryminacją ze względu na religię lub przekonania, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną w odniesieniu do zatrudniania i pracy. Pokreślił, że linia orzecznicza Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dotycząca zasady dyskryminacji kobiet uległa ewolucji jeszcze w czasie obowiązywania poprzedniej dyrektywy z dnia 9 lutego 1976 r. Dowodem na poparcie tego twierdzenia jest, między innymi, wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 6 lipca 2000 r. (sygn. akt C-407/98, źródło LEX 82937) w sprawie Katariny Abrahamsson i Leif Anderson przeciwko Elisabet Fogelqvist, gdzie Trybunał orzekł, że metoda selekcji kandydatów do zatrudnienia, w której osoba należąca do płci niewystarczająco reprezentowanej w danej profesji musi być wybrana w pierwszej kolejności przed kandydatem płci przeciwnej, który w innym wypadku zostałby wybrany jest niedozwolona i sprzeczna z przepisami powołanej dyrektywy "ponieważ wybór kandydata spośród innych posiadających wystarczające kwalifikacje jest ostatecznie oparty wyłącznie na fakcie przynależności do płci niedoreprezentowanej i jest tak nawet wówczas, gdy kwalifikacje kandydata wybranego w ten sposób są niższe niż (kwalifikacje) kandydata płci przeciwnej". W jego ocenie dyrektywa wiąże Państwo członkowskie, do którego jest kierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawia jednak organom krajowym swobodę wyboru formy i środków. Jej adresatami są państwa członkowskie, a nie urzędy, sądy, czy obywatele tych państw . W świetle powyższego oczywistym jest, że normy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także zawarte w aktach o randze ustawowej (np. przepisy Kodeksu pracy) realizują wskazania ujęte w Dyrektywie Rady Unii Europejskiej z dnia 27 listopada 2000 roku ustanawiającej ogólne ramy równego traktowania w zakresie zatrudnienia i życia zawodowego (2000/78/WE). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji, nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Stosownie jednak do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270- dalej zwaną p.p.s.a) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając zaskarżoną decyzję w tym zakresie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. Art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz.U.97.133.882) stanowi, że komornika powołuje Minister Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że do Ministra Sprawiedliwości za pośrednictwem Prezesa Sądu Apelacyjnego w R. zostało złożonych 5 wniosków o powołanie na stanowisko komornika sądowego nowo utworzonego rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. Bezsporne jest także, że wszyscy kandydaci: w tym skarżąca H. G. jak i powołany na to stanowisko M. M. odpowiadali wymogom formalnym przewidzianym w art. 10 w/w ustawy - posiadając kwalifikacje niezbędne do powołania ich na stanowisko komornika sądowego. Minister Sprawiedliwości dokonał oceny pięciu kandydatów w ramach uznania administracyjnego, którzy zgodnie z możliwością przewidzianą w art. 12 zd. 2 w/w ustawy mogli przedstawiać opinie, świadectwa i zaświadczenia stanowiące także o poziomie posiadanych kwalifikacji. Wbrew poglądowi skarżącej - dokonując oceny kandydatów spośród posiadających ustawowe kwalifikacje - organ uprawniony mógł wziąć pod uwagę zarówno uzyskane stopnie z egzaminów zdawanych przy uzyskiwaniu kwalifikacji zawodowych jak i rodzaj dotychczas posiadanej praktyki w stosowaniu prawa, bowiem stanowią one także o poziomie tych kwalifikacji. Kontrola legalności decyzji uznaniowych sprowadza się przede wszystkim do ustalenia, czy decyzja podjęta została przez organ uprawniony, czy przepisy prawa materialnego pozwalały na podjęcie takiej decyzji, oraz czy samo rozstrzygnięcie nie nosi cech dowolności. W ocenie Sądu organ poczynił prawidłowe ustalenia m.in. co do faktów dotyczących powołanego na to stanowisko M. M., który zarówno studia prawnicze jak i egzamin sędziowski ukończył z wynikiem dobrym i posiada 3 letnią praktykę w kancelarii komorniczej - w tym asesora komorniczego, natomiast skarżąca zarówno studia prawnicze jak i egzamin radcowski zdała z wynikiem dostatecznym, posiada za sobą dwudziestoletnią praktykę w zawodzie radcy prawnego, pełniła funkcję nadzorcy sądowego w postępowaniu układowym i syndyka w postępowaniu upadłościowym. Wbrew poglądowi skarżącej elementem kryterium wyboru nie był rodzaj odbytych aplikacji, a wieńcząca ich zakończenie ocena świadcząca niewątpliwie o poziomie tych kwalifikacji. Zdaniem Sądu organ uprawniony dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i w sposób właściwy zastosował przepisy prawa, należycie uzasadniając treść rozstrzygnięcia. Swoją ocenę dostatecznie uzasadnił wskazując, że postępowanie z udziałem kilku zainteresowanych o powołanie na stanowisko komornika - spośród osób spełniających kryteria ustawowe - miało na celu wyłonienie kandydata posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji. Sąd podzielił stanowisko Ministra Sprawiedliwości, co do faktu, że wymogi jakie winien spełniać kandydat ubiegający się o powołanie na stanowisko komornika sądowego nie przewidują preferencji kandydatów ze względu na płeć. Jako bezpodstawne należy uznać stanowisko skarżącej, iż fakt bycia kandydatem - kobietą jest dodatkową przesłanką prawną. Nie można się także zgodzić z zarzutem naruszenia dyrektywy Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (Dz.U.UE L z dnia 2 grudnia 2000 r.). Wszak adresatami dyrektyw Rady WE są państwa członkowskie, a nie urzędy, sądy, czy obywatele tych państw. Dyrektywa kierowana jest i wiąże państwo członkowskie w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawiając organom krajowym swobodę wyboru formy i środków. Należy przy tym wskazać, że nie ma racji organ w odpowiedzi na skargę, stwierdzając, że dyrektywa Rady 76 / 207 / EWG z dnia 9 lutego 1976 r. w sprawie wprowadzenia w życie zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia, kształcenia i awansu zawodowego oraz warunków pracy - jako akt nie obowiązuje, skoro właśnie powołana przez organ dyrektywa Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiająca ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (Dz. U. UE L z dnia 2 grudnia 2000 r.) wyraźnie odwołuje się w pkt 2 preambuły do zasad równego traktowania mężczyzn i kobiet ustanowionych w znaczącej części prawa wspólnotowego, w szczególności w dyrektywie Rady 76/207/EWG. Zakres przedmiotowy dyrektywy wskazanej przez organ określony w artykule 1 przepisów ogólnych stanowi, że jej celem jest wyznaczenie ogólnych ram dla walki z dyskryminacją ze względu na religię lub przekonania, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną w odniesieniu do zatrudnienia i pracy, w celu realizacji w Państwach Członkowskich zasady równego traktowania. Artykuł 2 (pojęcie dyskryminacji) określa, że "zasada równego traktowania" oznacza brak jakichkolwiek form bezpośredniej lub pośredniej dyskryminacji z przyczyn określonych w art. 1. Z tego względu powołana w odpowiedzi na skargę dyrektywa Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiająca ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy nie dotyczy równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia ze względu na płeć. Należy wskazać, że dyskryminacja ze względu na płeć jest przedmiotem odrębnego działania Wspólnoty - nadal w szczególności w dyrektywie Rady 76/207/EWG z dnia 9 lutego 1976 r. w sprawie wprowadzenia w życie zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia, kształcenia i awansu zawodowego oraz warunków pracy. Jej wejście w życie dla Unii Europejskiej to 12 lutego 1976r., a dla Polski - 1 maja 2004r. Okoliczność, że skarżąca jako kobieta i płeć niedoreprezentowana w zawodzie komorniczym - złożyła wniosek o powołanie na stanowisko komornika wraz z czterema kandydatami - mężczyznami, nie mógł w ocenie Sądu przemawiać za obowiązkiem przyjęcia kryterium płci. Należy podnieść, że zasada równego traktowania realizowana jest zarówno w Konstytucji jak i aktach rangi ustawowej Odnosząc się do cytowanych przez skarżącą orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości Minister Sprawiedliwości zasadnie podniósł, że linia orzecznictwa ETS dotycząca stosowania zasady niedyskryminacji uległa ewolucji. Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniu wstępnym z dnia 6 lipca 2000r. wydanym w sprawie Kataryna Abrahamsson i Leif Anderson v. Elisabet Fogelqvist (J. C-407/98, LEX nr 82937- także tłum.). wyraził jednoznaczny pogląd, że "2. Artykuł 2 ust. 1 i 4 dyrektywy 76/207 w sprawie wprowadzenia w życie zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia, kształcenia i awansu zawodowego oraz warunków pracy oraz art. 141 ust. 4 TWE wykluczają ustawodawstwo krajowe, zgodnie z którym kandydat na stanowisko publiczne należący do płci niedoreprezentowanej i posiadający wystarczające kwalifikacje na to stanowisko musi być wybrany w pierwszej kolejności przed kandydatem płci przeciwnej, który inaczej zostałby mianowany [na to stanowisko], jeżeli jest to konieczne w celu zapewnienia mianowania kandydata przynależącego do płci niedoreprezentowanej, a różnica w odpowiednich kwalifikacjach kandydatów nie jest tak duża, by spowodować naruszenie wymogu obiektywności przy dokonywaniu mianowań. (...) Taka metoda selekcji nie jest dozwolona na podstawie art. 2 ust. 4 dyrektywy, ponieważ wybór kandydata spośród innych posiadających wystarczające kwalifikacje jest ostatecznie oparty wyłącznie na fakcie przynależności do płci niedoreprezentowanej i jest tak nawet wówczas, gdy kwalifikacje kandydata wybranego w ten sposób są niższe niż [kwalifikacje] kandydata płci przeciwnej. 3. Artykuł 2 ust. 1 i 4 dyrektywy 76/207 w sprawie wprowadzenia w życie zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia, kształcenia i awansu zawodowego oraz warunków pracy nie wyklucza reguły wynikającej z orzecznictwa krajowego, zgodnie z którą kandydatowi na stanowisko publiczne należącemu do płci niedoreprezentowanej można przyznać pierwszeństwo przed jego konkurentem płci przeciwnej, pod warunkiem że kandydaci posiadają równoważne lub zasadniczo równoważne kwalifikacje, jeżeli kandydatury są przedmiotem obiektywnej oceny uwzględniającej szczególne sytuacje osobiste wszystkich kandydatów (zob. pkt 62 oraz sentencja pkt 3)". W ocenie Sądu organ zastosował kryteria przewidziane w prawie materialnym dokonując wyboru kandydata w oparciu o kryteria uznaniowe, jednakże oparte na swobodnej ocenie materiału dowodowego, wyjaśnieniu wszystkich okoliczności uwzględniających kwalifikacje poszczególnych osób, przemawiające za wyborem osoby wykonującej już pracę komornika na stanowisku asesora, ponadto mającą za sobą aplikację sędziowską, zakończoną egzaminem i uzyskaniem z niego najlepszej oceny spośród pozostałych kandydatów. Przyjęte w sposób obiektywny kryterium kwalifikacji kandydata nie może być pominięte na korzyść wyłącznego kryterium płci niedoreprezentowanej w zawodzie. Innymi słowy nie można zarzucić uprawnionemu organowi, że wybrał kandydata na stanowisko publiczne z pominięciem kryterium płci w sytuacji, kiedy jego wybór jest uzasadniony udokumentowanymi kwalifikacjami popartymi zarówno doświadczeniem zawodowym jak i lepszą wiedzą z przebytej aplikacji. Taki wybór uzasadniony był interesem społecznym jak i interesem strony, Tym samym podkreślić należy, że w toku postępowania organ nie naruszył zasad przewidzianych w dyrektywie 76/207/EWG. Zgodnie bowiem z artykułem 1 ust. 1 stawia sobie ona za cel wprowadzenie w życie w Państwach Członkowskich zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w zakresie dostępu do zatrudnienia, w tym awansu i kształcenia zawodowego, jak również warunków pracy oraz, w sytuacjach przewidzianych w ust. 2, zabezpieczenia społecznego. Zasadę tę określa się dalej jako "zasadę równego traktowania", która oznacza brak dyskryminacji ze względu na płeć, zarówno bezpośredniej, jak i pośredniej, w szczególności przez odniesienie się do stanu cywilnego lub rodzinnego.(Artykuł 2 ust. 1). Stosowanie zasady równego traktowania oznacza także brak dyskryminacji ze względu na płeć w zakresie warunków, włączając w to kryteria selekcji, dostępu do wszystkich prac lub stanowisk, niezależnie od sektora czy gałęzi działalności, i do wszystkich poziomów hierarchii zawodowej. (Artykuł 3 ust.1) Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło