VI SA/Wa 125/09

WyrokWSA w Warszawie2009-08-26

Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Halina Emilia Święcicka, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego o przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?
Ratio decidendi
Warunkowe umorzenie postępowania karnego, mimo że nie jest wyrokiem skazującym, stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń, jeśli istnieją uzasadnione obawy, że osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym, a ochrona interesu społecznego jest nadrzędna nad interesem jednostki. Fakt popełnienia czynu zabronionego, nawet jeśli postępowanie karne zostało warunkowo umorzone, przesądza o trafności ustaleń organów co do podstawy do cofnięcia pozwolenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną myśliwską. Podstawą cofnięcia było warunkowe umorzenie postępowania karnego wobec E. S. za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, a także wcześniejsze przestępstwo przeciwko mieniu oraz kara dyscyplinarna w kole łowieckim. Skarżący argumentował, że warunkowe umorzenie nie jest wyrokiem skazującym i nie powinno stanowić podstawy do cofnięcia pozwolenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego J. J. z Kancelarii D. Sp. z o.o. przy [...] tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu: kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem opłaty i kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem 22% podatku od towarów i usług. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania E. S., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. nr 52, poz. 525 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2008 r. cofającą pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Zajmując stanowisko w sprawie organ odwoławczy wyjaśnił, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w N. z dnia [...] sierpnia 2008 roku sygn. akt [...] wobec E. S. umorzono warunkowo postępowanie karne prowadzone w związku z popełnieniem czynu z art. 190 § 1 kk i art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 sklasyfikowanego jako przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni palnej i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas, gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko m.in. życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Ujawnienie przez organ Policji wskazanych wyżej okoliczności ma charakter wiążący a więc obliguje organ do cofnięcia pozwolenia na broń. Organ podkreślił, iż od osób posiadających pozwolenie na posiadanie broni należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa albowiem w stosunku do takich osób obowiązuje miernik najwyższej staranności. Niewątpliwie E. S. dopuścił się groźby karalnej oraz spowodował uszczerbek na zdrowiu o czym świadczy wskazany wyżej prawomocny wyrok sądu powszechnego umarzający warunkowo postępowanie karne. Nadto odwołujący się popełnił w przeszłości przestępstwo przeciwko mieniu, które uległo już zatarciu jednakże pozwala na ocenę jego dotychczasowego życia i sposobu postępowania. Natomiast z opinii macierzystego koła łowieckiego wynika, iż E. S. został ukarany karą dyscyplinarną za pozyskiwanie zwierzyny niezgodnie z wydanym zezwoleniem na wykonywanie polowania indywidualnego i ukrycie tego faktu przed Zarządem koła. Wskazane wyżej okoliczności dają podstawę do uznania, iż posiadacz pozwolenia nie jest wiarygodny co do posiadania i używania broni zgodnie z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego, a tym samym wzbudza uzasadnioną obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy ma charakter obligatoryjny. Prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym i ochrona interesu społecznego jest nadrzędna nad interesem jednostki. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. S., zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Skarżący podniósł, iż warunkowe umorzenie postępowania nie jest tożsame z wyrokiem skazującym a tylko osobie skazanej można cofnąć pozwolenie na posiadanie broni. Organ bezpodstawnie podważył stanowisko Sadu Rejonowego, który umarzając postępowanie przyjął, iż skarżący będzie przestrzegał porządku prawnego. Podkreślił, iż nigdy nie użył broni niezgodnie z jej przeznaczeniem. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie. W piśmie procesowym datowanym na dzień [...] lipca 2009 roku, pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. Dodał m.in., iż organy administracji nie rozważyły wszystkich okoliczności sprawy i podkreślił, iż wyrok umarzający warunkowo postępowanie karne nie jest wyrokiem skazującym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Podstawą materialnoprawną zaskarżonych decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2. ustawy o broni i amunicji zgodnie, z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, oznacza, więc obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2-6. W niniejszej sprawie spór sprowadza się do interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy w myśl, którego pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Interpretując wskazany przepis ustawy o broni i amunicji należy mieć na uwadze także wykładnię celowościową. Dostęp do broni palnej jest ściśle reglamentowany. Poza wypadkami określonymi w ustawie, nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione (art. 2 ustawy). Ustawa ściśle reglamentuje cele, na które może być wydane pozwolenie na broń (art. 10 ust. 3) jak również określa szereg właściwości osób fizycznych np. limit wieku, określone właściwości psychiczne, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać. Jednym z warunków negatywnych jest warunek, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jest to warunek w dużej części uznaniowy. Interes bezpieczeństwa i porządek publiczny nie są definiowane przez prawo pozytywne, a w literaturze przedmiotu określone są jako tzw. pojęcia, niedookreślone. Przez bezpieczeństwo, spokój i porządek publiczny "ogólnie rozumie się pewne dodatnie stany panujące w organizacji społecznej, których zachowanie gwarantuje uniknięcie określonych szkód zarówno przez całość organizacji, jak i przez poszczególnych ich członków" (J. Jagielski (w:) M. Wierzbowski i inni Prawo administracyjne LexisNexis Warszawa 2007 str. 548). Poszczególne ustawy zajmujące się tą problematyką wypełniają tą blankietową treść konkretnymi ustaleniami (wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 356/07 i z dnia 20 maja 2008 r. nie publ.) W świetle powołanego przez organ wyroku nie budzi wątpliwości fakt, iż skarżący dopuścił się czynu z art. 190 § 1 kk i art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 a zatem przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu. Skarżący podnosi, iż wyrok warunkowo umarzający postępowanie nie może być uznany za wyrok skazujący ani też nie wywołuje skutków prawnych, jakie przepisy prawa wiążą z takim wyrokiem jednakże ta okoliczność nie oznacza, iż popełnienie takiego czynu jest wyłączone spod oceny z punktu widzenia art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy. Skoro bowiem istnienie obawy, o której w powołanym przepisie mowa uzasadnia nawet toczące się postępowanie o przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu to, zdaniem Sądu, przyjąć należy, iż tym bardziej uzasadnieniem dla przyjęcia istnienia takiej obawy jest orzeczenie nie będące wyrokiem skazującym, ale orzeczenie uznające winę oskarżonego. Nie ma zatem, zdaniem Sądu, uzasadnienia dla swoistego premiowania osób, które popełniły przestępstwo wymienione w powyższym katalogu, a nie zostały skazane z uwagi na stwierdzenie przez sąd karny przesłanek do warunkowego umorzenia postępowania. Z tego zatem powodu, że w sprawie karnej nie doszło do wydania wyroku skazującego nie można okoliczności popełnienia przez skarżącego czynu z art. 190 § 1 kk i art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 pominąć i uznać, iż dla oceny, czy istnieje obawa w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy ta okoliczność pozostaje bez istotnego znaczenia. W tym stanie rzeczy fakt popełnienia czynu zabronionego przeciwko życiu i zdrowiu tj. wymienionego w katalogu przesłanek, z którymi ustawodawca wiąże istnienie obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego przesądza o trafności ustaleń organów, iż w świetle art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy zachodzi podstawa do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń, bez konieczności dokonywania szerokiej oceny postawy skarżącego w różnych aspektach jego działalności. Tak jak wyżej wskazano powoływany wyrok wskazuje na to, że wina skarżącego, jak i okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, a popełniony przez niego czyn polegał na grożeniu pozbawieniem życia poprzez użycie słów "odstrzelę cię", a nadto zadawanie uderzeń w głowę w wyniku którego pokrzywdzony doznał uszczerbku na zdrowiu na okres nie przekraczający 7 dni. Podkreślenia przy tym wymaga, iż groźba karalna miała związek z bronią. Okoliczności popełnienia czynu zostały w sposób wystarczający dla dokonania oceny z punktu widzenia art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy wskazane w wyroku i popełnienie tego rodzaju czynu stanowi dowód na to, że zasady bezpieczeństwa zostały przez skarżącego naruszone. Podnieść przy tym należy, iż pozytywna prognoza co do zachowań skarżącego skutkująca wyrokiem warunkowo umarzającym postępowanie została poczyniona przez sąd karny wyłącznie na użytek tego postępowania i dokonana przez pryzmat przesłanek określonych w art. 67 § 1 k.k. Natomiast ocena z punktu widzenia art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy jest oceną odrębną, do której dokonania zobligowany jest właściwy organ Policji na podstawie własnych ustaleń faktycznych. W fakcie poczynienia takich ustaleń nie nawiązujących do prognozy sądu karnego nie można dopatrywać się wadliwości w szczególności w okolicznościach sprawy rozpoznawanej. Organy uzasadniły swoje rozstrzygnięcia bez uchybienia przepisom procesowym w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy odwołując się do materiału dowodowego, który był, zdaniem Sądu, wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Organ ma obowiązek wynikający z art. 77 § 1 k.p.a. wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. W niniejszej sprawie takim dowodem jest również opinia środowiska myśliwskiego i taka opinia w aktach się znajduje. Opinia, jak każdy inny dowód w sprawie podlega ocenie organu i takiej oceny organ dokonał, przy czym przypomnieć należy, iż z opinii tej wynika, że skarżący został ukarany karą dyscyplinarną za pozyskiwanie zwierzyny niezgodnie z wydanym zezwoleniem na wykonywanie polowania indywidualnego i ukrycie tego faktu przed Zarządem koła. Należy podkreślić, iż prawo posiadania broni nie należy w Polsce do praw obywatelskich gwarantowanych w Konstytucji RP. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym także prawa europejskiego. Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale nadto mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jak już, bowiem wskazano wyżej prawo do posiadania broni ma w świetle powołanej ustawy, reglamentacyjny charakter. Wydawanie pozwoleń na broń może mieć, zatem miejsce w sytuacjach uznanych za szczególne, a ich cofanie winno nastąpić wówczas, gdy interes bezpieczeństwa i porządku publicznego jest zagrożony. Osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem albowiem od posiadaczy broni palnej z całą pewnością wymagać należy nieskazitelnej postawy. W ocenie Sądu bezspornym jest, iż skarżący naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazał, a więc nie daje on gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania. Reasumując, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło