VI SA/Wa 1317/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-08
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła na wezwanie sądu wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, nie uczyniła tego w zakreślonym terminie. Brak wykazania przez stronę jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych uniemożliwia ocenę spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący W. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych od skargi na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości dotyczącą wyniku egzaminu radcowskiego. Złożone oświadczenie majątkowe okazało się niewystarczające, w związku z czym referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia szeregu dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową i rodzinną. Skarżący nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania W. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w części dotyczącej obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w części dotyczącej obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi W. K. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach [...] z dnia [...] lutego 2013 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego postanawia: odmówić przyznania W. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w części dotyczącej obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
W. K. (dalej też jako skarżący) wniósł na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach [...] z dnia [...] lutego 2013 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego.
Z informacji podanych przez skarżącego w formularzu wynika, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i synem (urodzonym dnia [...] 2012 roku). Skarżący uzyskuje miesięczny dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie 3 500 złotych brutto. Żona skarżącego na dzień złożenia wniosku otrzymywała świadczenie z tytułu przebywania na urlopie macierzyńskim w kwocie 3 200 złotych brutto, przy czym skarżący podkreślił, iż był to ostatni miesiąc pobierania przez jego żonę ww. świadczenia. W związku z przewidywanym spadkiem dochodów skarżący podkreślił konieczność szczegółowego planowania, ograniczenia bieżących wydatków oraz fakt korzystania ze zgromadzonych środków. Skarżący wskazał, że posiada oszczędności w kwocie 10 000 złotych.
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez przedłożenie:
a) odpisów zeznań podatkowych skarżącego i jego małżonki za rok 2012,
b) zaświadczenia pracodawcy skarżącego o wysokości jego miesięcznego wynagrodzenia za pracę (średnia z ostatnich 3 miesięcy),
c) dokumentu wskazującego wysokość świadczenia pobieranego przez żonę skarżącego,
d) wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącego i jego małżonkę rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
e) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania (np. czynsz, opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon) oraz innych obciążeń (np. kredyty, pożyczki)
Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 10 czerwca 2013 roku, przy czym skarżący do chwili obecnej żądanych dokumentów nie przedstawił, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej.
Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżący został wezwany do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczynił.
Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło