VI SA/Wa 1349/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2007 r. oddalającego skargę R. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1349/07. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2007 r. oddalono skargę R. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym. W dniu 29 października 2007 r. skarżąca R. P. złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie. Jednocześnie dnia 18 grudnia 2007 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2008 r. ustanowiono dla R. P. radcę prawnego z urzędu. W dniu 10 marca 2008 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. wyznaczyła radcę prawnego [...] pełnomocnikiem z urzędu dla R. P. w niniejszej sprawie. Skarżąca udzieliła w dniu 2 kwietnia 2008 r. radcy prawnemu [...] pełnomocnictwa do reprezentowania jej w niniejszej sprawie. W dniu 28 kwietnia 2008 r. pełnomocnik skarżącej złożył skargę kasacyjną od wyroku tutejszego sądu z dnia 16 października 2007 r., jednocześnie wnosząc o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od przedmiotowego wyroku. Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, pełnomocnik skarżącej uzasadnił tym, iż strona nie miała możliwości wniesienia skargi kasacyjnej ze względu na przymus radcowsko - adwokacki, wobec swojej sytuacji majątkowej i życiowej. Dopiero po przyznaniu skarżącej pełnomocnika z urzędu i udzielenia jej pełnomocnictwa, a w konsekwencji zapoznania się przez pełnomocnika z aktami sprawy, realne i możliwe stało się sporządzenie przez radcę prawnego skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze przekroczenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, w ocenie pełnomocnika skarżącej, nie było zawinione. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Według art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu; w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu oraz równocześnie dokonać czynności, której nie dokonano w terminie. W niniejszej sprawie kluczową kwestią dla rozstrzygnięcia, czy wniosek strony został złożony w sposób prawidłowy jest ustalenie czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Co prawda już w dniu 2 kwietnia 2008 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy, a skarga kasacyjna została złożona w dniu 28 kwietnia 2008 r., jednakże należy mieć na uwadze, że art. 87 § 4 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek dokonania czynności, której nie dokonała w terminie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Zgodnie natomiast z art. 177 § 1 p.p.s.a. termin na sporządzenie i wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 30 dni. Nieuzasadnione byłoby więc ograniczenie pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu terminu do sporządzenia skargi kasacyjnej do 7 dni, liczonego od momentu, w którym mógł on zaznajomić się ze sprawą. W praktyce mogłoby to bowiem uniemożliwić sporządzenie prawidłowo skonstruowanej skargi kasacyjnej, a ponadto stawiałoby to w uprzywilejowanej sytuacji pełnomocników ustanowionych w drodze wyboru, którzy teoretycznie na sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej dysponują 30 dniami. Jak podkreślił natomiast Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 8 czerwca 2006 r. (sygn. akt I FZ 198/06) tego typu zróżnicowanie sytuacji prawnej pełnomocników jest niczym nieuzasadnione i nie powinno mieć miejsca. W konsekwencji należy przyjąć, że w wypadku ustanowienia radcy prawnego w trybie art. 244 p.p.s.a., dniem w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym radca prawny miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął bieg w dniu 2 kwietnia 2008 r. – w tym dniu skarżąca udzieliła pełnomocnictwa radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu. Zatem złożenie wniosku o przywrócenie terminu wraz ze skargą kasacyjną w dniu 28 kwietnia 2008 r. miało miejsce w terminie zakreślonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. Co prawda pełnomocnik skarżącej otrzymał wiadomość o ustanowieniu go pełnomocnikiem z urzędu – jak podano we wniosku o przywrócenie terminu – w dniu 31 marca 2008 r., a zapoznał się on z aktami sprawy dopiero w dniu 2 kwietnia 2008 r., jednakże zdaniem Sądu w niniejszej sprawie za decydujący dla oceny terminowości złożenia wniosku o przywrócenie terminu należy uznać moment udzielenia pełnomocnictwa, tj. 2 kwietnia 2008 r. Zgodnie bowiem z art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie radcy prawnego (...) stanowi uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu radcy prawnemu. Ponadto, nieuzasadnionym byłoby pozbawienie skarżącej prawa do rozpoznania jego sprawy przez sąd wyższej instancji w sytuacji, gdy skargę kasacyjną wnosi radca prawny ustanowiony z urzędu. Należy również w tym miejscu wspomnieć o postanowieniu NSA z dnia 17 grudnia 2007 roku (II FPS 2/07; orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/do/search), na mocy którego umorzono postępowanie – w przedmiocie podjęcia uchwały wyjaśniającej, czy przepisy art. 37 § 1 i art. 46 § 3 p.p.s.a., zobowiązujące pełnomocnika do dołączenia do akt sprawy lub do pisma procesowego pełnomocnictwa strony z podpisem mocodawcy lub wierzytelnego odpisu pełnomocnictwa, mają zastosowanie do adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, ustanowionego przez sąd w ramach przyznanego prawa pomocy (art. 244 § 2 p.p.s.a.) i wyznaczonego przez właściwy organ samorządu zawodowego na podstawie art. 253 p.p.s.a. – z uwagi na cofnięcie wniosku przez Prezesa NSA z powodu przedłożenia Prezydentowi RP prośby o objęcie inicjatywą ustawodawczą wstępnego projektu ustawy nowelizującej art. 244 § 2 p.p.s.a. Na dzień dzisiejszy jednak niezbędne jest złożenie pełnomocnictwa przez adwokata ustanowionego z urzędu. Podsumowując, z powyższych względów na mocy art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.