VI SA/Wa 1386/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-08

Skład orzekający: Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wniosku o dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania sądu, nie przedłożyła dodatkowych oświadczeń lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Brak wykazania przez stronę jej rzeczywistej sytuacji majątkowej uniemożliwia ustalenie, czy spełnia ona przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca K. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną. Złożone oświadczenie było niewystarczające, w związku z czym sąd wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochody rodziny. Skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów ani nie udzieliła wyjaśnień.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania K. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 8 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację notarialną postanawia: odmówić przyznania K. S. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. K. S. (dalej też jako skarżąca) wniosła w niniejszej sprawie na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z informacji podanych przez skarżącą w formularzu wynika, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami. Skarżąca ukończyła studia w 2012 roku i nie jest zatrudniona jak tez nie posiada żadnego majątku ani dochodów. Matka skarżącej z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej uzyskuje dochód miesięczny sięgający kwoty 2 700 złotych a ojciec skarżącej pracując jako kierowca osiąga dochód w kwocie 1 680 złotych. Rodzice skarżącej są właścicielami domu obciążonego kredytem hipotecznym. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącej, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano ją do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez przedłożenie: a) zeznań podatkowych matki i ojca skarżącej za rok 2013, ewentualnie zaświadczeń właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego w tym okresie, b) dokumentów wskazujących wysokość dochodów uzyskanych przez matkę skarżącej w roku bieżącym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (w zależności od formy opodatkowania np. ostatni PIT-5, kopie księgi przychodów i rozchodów, ewidencji przychodów), c) zaświadczenia właściwego urzędu pracy o posiadaniu przez skarżącą statusu bezrobotnego (oraz ewentualnego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych), d) przedstawienia zaświadczenia pracodawcy ojca skarżącej potwierdzającego wysokość wynagrodzenia miesięcznego określonego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, e) dokumentów potwierdzających fakt obciążenia rodziców skarżącej spłatą kredytu hipotecznego oraz gotówkowego, wskazanego w rubryce 5, 7 i 8 urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy f) wyciągów z posiadanych przez skarżącą oraz jej rodziców rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, (w przypadku, jeśli takie rachunki posiadają, jeżeli ani skarżąca ani jej rodzice nie posiadają rachunków bankowych, zobowiązano skarżącą do złożenia stosownego oświadczenia), Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 20 czerwca 2014 roku, przy czym do chwili obecnej żądane dokumenty nie zostały przedstawione, jak też skarżąca nie udzieliła żadnych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej. Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżąca została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczyniła. Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżąca nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową, w szczególności wyciągów z rachunków bankowych należących do niej i jej rodziców, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło