VI SA/Wa 1425/18

WyrokWSA w Warszawie2018-11-20

Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynalazek dotyczący zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej, charakteryzujący się obniżoną zawartością galu, niską temperaturą topnienia i brakiem pęcherzyków gazu i tlenków, posiada poziom wynalazczy w rozumieniu przepisów prawa patentowego, pomimo istnienia w stanie techniki rozwiązań wykorzystujących stopy galu jako ciecz termometryczną i obniżających koszty produkcji?
Ratio decidendi
Wynalazek dotyczący zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej posiada poziom wynalazczy, jeśli dla specjalisty z danej dziedziny nie wynika on w sposób oczywisty ze stanu techniki. Sąd uznał, że Urząd Patentowy prawidłowo zastosował metodę "problem-rozwiązanie", stwierdzając, że pomimo znanych rozwiązań wykorzystujących stopy galu, obniżona zawartość galu w połączeniu z niską temperaturą topnienia i brakiem zanieczyszczeń stanowi zaskoczenie dla znawcy i nie wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki, a także prowadzi do nieoczekiwanych efektów technicznych, takich jak obniżenie kosztów produkcji przy zachowaniu pożądanych właściwości.
Stan faktyczny
Spółka I. Sp. z o.o. wniosła o unieważnienie patentu europejskiego na wynalazek dotyczący zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej, powołując się na brak poziomu wynalazczego. Skarżąca argumentowała, że wynalazek wynika wprost ze stanu techniki, a obniżenie kosztów produkcji nie jest problemem technicznym. Urząd Patentowy RP oddalił wniosek, uznając wynalazek za posiadający poziom wynalazczy. Spółka zaskarżyła decyzję do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących poziomu wynalazczego i aspektów ekonomicznych. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant referent Alberta Dybowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu oddala skargę VI SA/Wa 1425/18 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2017 r. w sprawie [...] Urząd Patentowy RP (dalej "Urząd", "organ" lub "kolegium"), działając na podstawie art. 52 i art. 56 Konwencji o udzielaniu patentów europejskich (Konwencja o patencie europejskim) z dnia 5 października 1973 r. (Dz. U. z 2004 r., nr 79 poz. 737 ze zm., dalej: "Konwencja") i art. 255 ust. 1 pkt 11 oraz art. 89 ust. 1 w związku z art. 921 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 1410, dalej: p.w.p.) raz art. 98 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tj. Dz.U.2014 poz. 101 ze zm., dalej: "k.p.c.") w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., oddalił wniosek I. sp, z o.o. z siedzibą w K. (dalej "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") o unieważnienie patentu na wynalazek pt.: "[...]" o numerze [...] (dalej "Wynalazek") udzielonego na rzecz G. z siedzibą w G., Niemcy (dalej "Uprawniony"). Zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...] czerwca 2016 r., Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o unieważnienie patentu nr [...] udzielonego na wynalazek pt.: "[...]" na rzecz G. z siedzibą w G. w Niemczech. Przedmiotowy patent dotyczy zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej. Zakres ochrony przedmiotowego patentu określony jest za pomocą siedmiu zastrzeżeń niezależnych oraz zależnego zastrzeżenia ósmego odnoszącego się do rozwiązań wskazanych w zastrzeżeniach od 1 do 7. Każde zastrzeżenie niezależne przedstawia zastosowanie cieczy termometrycznej w szklanym termometrze do pomiaru szerokiego zakresu temperatur, składającej się obligatoryjnie z galu, indu i cyny, przy udziale galu wynoszącym od 50 do 64,9% masowych. Ponadto zastrzegane stopy galu są wolne od pęcherzyków gazu i tlenków innych metali, a ich temperatura topnienia w warunkach normalnego ciśnienia leży poniżej 0°C, zaś w warunkach wysokiej próżni poniżej -19°C. Zmniejszony udział procentowy galu w stopach termometrycznych powoduje obniżenie kosztów produkcji takich termometrów. Skarżąca wywiodła posiadanie interesu prawnego w niniejszej sprawie, z faktu otrzymania od Uprawnionego pisma z dnia 10 maja 2016 r., wzywającego do zaniechania naruszeń praw własności przemysłowej z tytułu których jest uprawniona spółka R.. Uprawniony podniósł, że Spółka w swojej ofercie reklamowej na stronie internetowej posiada m.in. produkt I. ze stopu galu, indu i cyny, jakiemu przysługuje ochrona na podstawie patentu europejskiego [...] ze skutkiem w Polsce. Wezwanie to odnosi się zarówno do zaprzestania oferowania produktu, jego wycofania ze sprzedaży, jak również do zaprzestania jego dystrybucji. Uprawniony zapowiedział podjęcie wobec Skarżącej odpowiednich działań przewidzianych prawem, mających na celu doprowadzenie do zaniechania naruszeń praw wynikających z przedmiotowego wynalazku. W związku z powyższym Spółka wniosła o unieważnienie przedmiotowego patentu dla podjęcia obrony praw. Występując o unieważnienie patentu, Skarżąca podniosła zarzut braku poziomu wynalazczego zgłoszonego wynalazku w dacie pierwszeństwa, wskazując jako podstawę prawną art. 921 w zw. z art. 89 ust 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 Prawo własności przemysłowej oraz art. 2 ust. 1 oraz art. 52 ust. 1 i art. 56 Konwencji o udzielaniu patentów europejskich z dnia 5 października 1973 r. (Dz. U. z 2004 r., Nr 79, poz. 737 ze zm.). Zdaniem Skarżącej rozwiązania chronione patentem [...] wynikają dla znawcy, wprost i w sposób oczywisty, ze stanu techniki. Skarżąca stwierdziła, iż zastosowanie galu jako cieczy termometrycznej i termometry zawierające ciecz termometryczną stanowiącą stop galu z innymi metalami służące do pomiaru szerokiego zakresu temperatur znane są od co najmniej 1925 roku, a od tego czasu znany jest termometr, w którym gal połączony jest w stopie z indem oraz cyną jako głównymi składnikami stopu. Natomiast zarzut braku poziomu wynalazczego Spółka uzasadniała stwierdzając, że dodanie do tego stopu pewnej ilości pozostałych metali i niewielkie zmniejszenie udziału procentowego galu w stopie stanowi naturalne i oczywiste dla znawcy rozwinięcie znanych w dacie pierwszeństwa rozwiązań. Ponadto Skarżąca stwierdziła, że w części znamiennej poza składem procentowym stopu używanego w termometrach wskazane są skutki wynalazku, które nie powinny być zastrzegane jako jego istota. Skarżąca stwierdziła, że właściwości galu były elementem wiedzy powszechnej i zostały przedstawione w licznych publikacjach przed datą zgłoszenia. Ponadto, zdaniem Spółki, wynalazek nie rozwiązuje żadnego obiektywnego problemu technicznego istniejącego w dacie zgłoszenia. Strona stwierdziła, iż koszt produkcji termometrów nie jest problemem o charakterze technicznym, którego rozwiązanie świadczyłoby o poziomie wynalazczym. Ponadto według opinii Skarżącej zmiana zakresu temperatur, jakie mogą zostać zmierzone termometrem cieczowym, w którym cieczą termometryczną jest eutektyczny stop metali, osiągnięta może być poprzez odpowiednie modelowanie udziału procentowego poszczególnych składników stopu. W odpowiedzi na ww. wniosek, w piśmie z dnia 10 stycznia 2017 r., Uprawniony nie zgodził się z wskazanymi we wniosku zarzutami, stwierdzając, że wynalazek jest nieoczywisty oraz wniósł o oddalenie wniosku w całości. W uzasadnieniu stwierdził, że rozwiązania objęte przedmiotowym patentem są nieoczywiste i wskazał na następujące efekty techniczne: obniżenie temperatury topnienia stopu Ga-In-Sn pomimo zmniejszenia zawartości galu, obniżenie kosztów produkcji termometrów do pomiaru w szerokim zakresie temperatur, obniżenie temperatury topnienia cieczy termometrycznej o około 10°C w warunkach normalnych. Efekty techniczne przedmiotowego patentu uzasadnił wyborem stopu Ga- In-Sn o obniżonej zwartości galu i obowiązkowej zawartości cyny odpowiednich do zastosowania jako ciecz termometryczna w szklanym termometrze o szerokim zakresie temperatury pomiaru, w których to stopach część bardzo kosztownego galu zastąpiono o wiele tańszą cyną bez oczekiwanego (oraz wyraźnie i wielokrotnie sugerowanego w stanie techniki) pogorszenia preferowanych właściwości termometrycznych stopów galu, tj. przy zachowaniu pożądanej bardzo niskiej temperatury topnienia na poziomie poniżej 0°C w warunkach normalnego ciśnienia. Zdaniem Uprawnionego wbrew uprzedzeniom znanym w stanie techniki okazało się możliwym jednoczesne obniżenie temperatury topnienia cieczy termometrycznej oraz kosztów produkcji termometru. Ponadto Uprawniony nie zgodził się z argumentem Skarżącej, która stwierdziła, że "w świetle powszechnej wiedzy dotyczącej stopów metali, w tym używanych jako ciecz termometryczna, oczywistym jest iż zmiana zakresu temperatur, jakie mogą zostać zmierzone termometrem cieczowym, w którym cieczą termometryczną jest eutektyczny stop metali, osiągnięta może być poprzez odpowiednie modelowanie udziału procentowego poszczególnych składników stopu". Uprawniony podkreślił, iż właściwości stopów metali są wysoce nieprzewidywalne i stwierdził, że wiedza na obecnym poziomie techniki nie pozwala na zaprojektowanie stopów metali w celu uzyskania stopów o zadanych właściwościach. Na rozprawie w dniu [...] maja 2017 r., strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska. Uprawniony, zakwestionował interes prawny Skarżącej stwierdzając, że nie wykazała intencji wprowadzenia na rynek termometru z cieczą termiczną o określonych składach cieczy. Stwierdził, że jeden list ostrzegawczy jest niewystarczający, aby wykazać interes prawny. Ponadto podczas rozprawy Uprawniony zarzucił Stronie błędną interpretację zastrzeżeń patentowych. Wskazał, że interpretacja zastrzeżeń patentowych dotycząca kategorii "zastosowanie" jest podana w G.. Stwierdził, że zastrzegane parametry stopu galu nie są celem, nie są efektem, lecz są to parametry ograniczające zastosowanie stopu metalu i winny być rozpatrywane równoznacznie jak parametry sposobu. Ponadto stwierdził, że przedstawienie 16 dokumentów przez Skarżącą, nie jest prawidłowym podejściem przy ocenie poziomu wynalazczego. Odniósł się do najbliższego stanu techniki tj. dokumentu 4-16 (opis patentowy [...]) i zaznaczył, że cechą odróżniającą przedmiotowy wynalazek jest zawartość galu poniżej 65%, uzyskanie temperatury topnienia w próżni poniżej -190C i możliwość pomiaru temperatury w zakresie od -15°C do 1200°C. Uprawniony stwierdził, że w stanie techniki nie ma żadnego śladu, który sugerowałby użycie tych trzech cech technicznych w celu rozwiązania problemu technicznego jakim było obniżenie zawartości kosztownego galu w stopie i uzyskanie obniżonej temperatury topnienia. Uprawniony odniósł się również do dokumentu 4-15 (opis patentowy [...]), z którego znany stop galu o zawartości poniżej 65% i temperaturze topnienia 10,7°C. Wskazał na informację zamieszczoną pod tabelą tłumaczenia dokumentu 4-15 "Eutektyki galu-indu-cyny są dostępne w handlu (...) mają temperaturę topnienia w przybliżeniu 11°C, a temperatura ta nie może być już obniżona przez żadną kombinację tych trzech pierwiastków". Podkreślił, że jest to koronny dowód, że w stanie techniki nie ma ujawnienia cech odróżniających przedmiotowy wynalazek jak też rozwiązania problemu technicznego. Dalej wskazał, że dokument 4-15 dotyczy stopów trzech metali: galu, indu i cyny, który ma zastąpić toksyczna rtęć w przełącznikach elektrycznych, a więc nie są to przełączniki, które pracują w temperaturze jak w zastrzeżeniach patentowych, tylko w temperaturze otoczenia. W świetle powyższego stwierdził, że przedmiotowy wynalazek posiada poziom wynalazczy. Skarżąca zakwestionowała powyższe przywołując argumenty na które powołała się we wniosku o unieważnienie patentu. Po rozprawie, Skarżąca złożyła do akt sprawy pismo z dnia 26 czerwca 2017r., w którym wskazała, iż posiada interes prawny w złożeniu i rozpoznaniu wniosku o unieważnienie patentu, a wystąpienie o unieważnienie przedmiotowego patentu jest zasadne, gdyż stanowi podstawę ewentualnych roszczeń, które nigdy nie zostały wycofane ani uprawniony się ich nie zrzekł. W odpowiedzi na powyższe, Uprawniony złożył do akt sprawy pismo z dnia 3 października 2017 r., w którym przedstawił swoje stanowisko. Uznał, że Spółka nie posiada interesu prawnego w złożeniu wniosku o unieważnienie przedmiotowego patentu, gdyż nie wynika on bezpośrednio z samego faktu otrzymania listu ostrzegawczego od uprawnionego. Zaznaczył, że w przedstawionym dotychczas stanowisku Skarżącej brak jest wyraźnego wskazania, czego oczekiwałby od orzeczenia w postępowaniu o unieważnienie patentu, zwłaszcza, że zarówno w ww. wniosku jak i w odpowiedzi na list ostrzegawczy Spółka jednoznacznie stwierdza, że nie narusza patentu uprawnionego. Ponadto uprawniony stwierdził, że Skarżąca nie przeprowadziła dowodu z analizy ujawnienia powołanych przez siebie dokumentów 4-1 do 4-16 z wyraźnym wskazaniem, gdzie konkretnie w powołanym stanie techniki fachowiec z dziedziny znalazłby cechy techniczne rozwiązujące problem techniczny jak w przedmiotowym wynalazku. Kolejna kwestia dotyczyła interpretacji zakresu ochrony patentowej wynalazku w kategorii "zastosowanie". Uprawniony odniósł się do wytycznych w sprawie badań patentowych G.. Wskazał, że ochrona patentowa zapewniona przez zastrzeżenia na zastosowanie jest ograniczona zarówno przez parametry produktu, jak i przez parametry sposobu wykorzystujące dany produkt. Ponadto stwierdził, że zastrzegane parametry przedmiotowego wynalazku są mylnie interpretowane przez Spółkę jako efekt techniczny rozwiązania, a tym samym pozbawione funkcji ograniczającej zarówno zakres ochrony patentowej, jak i zakres celowego problemu technicznego. Na rozprawie w dniu [...] października 2017 r., Skarżąca oświadczyła, że posiada interes prawny z uwagi na list ostrzegawczy otrzymany od uprawnionego. Podtrzymała wniosek o unieważnienie patentu na sporny wynalazek oraz wszystkie argumenty i twierdzenia w nim zawarte. Stwierdziła, że o braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku świadczą przedstawione przez nią materiały dowodowe. Uprawniony podtrzymał swoje dotychczasowe argumenty i twierdzenia, wniósł ponownie o oddalenie wniosku o unieważnienie patentu oraz wycofał zarzut braku interesu prawnego po stronie wnioskodawcy. Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] października 2017 r. w sprawie [...] oddalił wniosek Skarżącej. Zdaniem Kolegium Orzekającego Skarżąca wykazała swój interes prawny w domaganiu się unieważnienia patentu na sporny wynalazek, skoro Uprawniony wystąpił z tzw. pismem ostrzegawczym, wzywającym do zaniechania naruszeń praw własności przemysłowej, z tytułu których jest uprawiona spółka R.. W związku z powyższym Spółka ma prawo żądać ustalenia czy sporny patent został udzielony z zachowaniem ustawowych warunków wymaganych do jego udzielenia. Kolegium nie podzieliło stanowiska Skarżącej, że w części znamiennej poza składem procentowym stopu używanego w termometrach wskazane są skutki wynalazku, które nie powinny być zastrzegane jako jego istota. Urząd wskazał, iż zastrzeżenia niezależne w spornym patencie określone są składem ilościowo-jakościowym stopów z zaznaczeniem, iż są one wolne od pęcherzyków gazu i tlenków innych metali, co stanowi szczególną cechę techniczną charakteryzującą przedmiotowe stopy. Ponadto zastrzeżenia określone są parametrem warunkującym zastosowanie stopów metali tj. niską temperaturą topnienia umożliwiającą pomiar temperatur w zastrzeganym zakresie. Zastrzeżenia patentowe nie są więc określone poprzez wynik docelowy (skutek), lecz poprzez konkretne cechy stopów metalicznych stosowanych jako ciecze termometryczne. Kolegium przeanalizowało szczegółowo wszystkie materiały zawarte w aktach sprawy w wyniku czego stwierdziło, że podnoszony zarzut braku poziomu wynalazczego nie jest zasadny, ponieważ sporny wynalazek nie wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki istniejącego w dacie wg której oznacza się pierwszeństwo tego rozwiązania. Kolegium powołało się na orzecznictwo i wskazało, iż metodą zmierzającą do ustalenia czy wynalazek spełnia kryterium nieoczywistości jest tzw. metoda problem-rozwiązanie. Obejmuje ona "ustalenie najbliższego stanu techniki, jako jednej lub kilku publikacji, na tle których specjalista najłatwiej doszedłby do wynalazku. Następnie formułuje się problem techniczny, poprzez określenie cech zastrzeganego wynalazku, które nie występują w najbliższym stanie techniki. Zabieg ten pozwala na ocenę postępu technicznego wnoszonego przez wynalazek. W rezultacie, w wyniku powyższych ustaleń, zmierza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy specjalista znający najbliższy stan techniki, przy rozpatrywaniu problemu technicznego zastosowanego w wynalazku miałby możliwość bez dokonań twórczych, w sposób zawodowy i rutynowy, dojść do zastrzeganego rozwiązania" (wyrok WSA w Warszawie z 10 lutego 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1400/04). Kolegium podzieliło stanowisko Skarżącej, że za najbliższy stan techniki dla spornego rozwiązania winno się uznać opis patentowy [...]. Opis patentowy [...] dotyczy termometru, który nie zawiera toksycznej rtęci. Zastrzegany jest termometr z możliwością pomiaru wartości maksymalnej, w którym jako ciecz termometryczną stosuje się stop eutektyczny o zawartości 65-95% galu, 5-22% indu, oraz 0-11% cyny. Na str. 2 w kolumnie 2 wg ww. opisu wskazano, że stop eutektyczny może zawierać do 2% bizmutu i do 2% antymonu. W celu pomiaru wartości maksymalnej powyżej wskazany stop eutektyczny stosuje się termometrach, w których powierzchnia kapilary pomiarowej pokrywana jest wodą, tak aby mogła się wytworzyć cienka warstwa tlenku galu powodująca wzrost sił adhezji w kapilarze pomiarowej. Na str. 1-2 opisu spornego patentu wskazano, że dla stopu galu, indu i cyny znanego z [...] temperatura przemiany fazowej wynosi -19,8°C. Dalej wskazano, że właściwości tych eutektycznych stopów galu pozwalają na zastąpienie nimi szkodliwej dla zdrowia rtęci w termometrach kapilarnych. Ich wada polega jednak na tym, że termometry te są bardzo drogie z uwagi na zastosowanie stopu o wysokim udziale galu. Rozwiązanie wg zastrzeżenia 1 spornego patentu różni się od rozwiązania ujawnionego w opisie patentowym [...] tym, że w stopach Ga-In-Sn stosowanych jako ciecze termometryczne zawartość galu jest niższa od 65% i wynosi od 50 do 64,9% masowych. Ponadto stopy galu chronione przedmiotowym patentem są wolne od pęcherzyków gazu i tlenków innych metali. Zdaniem Kolegium ww. różnice w porównywanych rozwiązaniach świadczą o tym, że objęty ochroną przedmiotowy patent posiada poziom wynalazczy. Kolegium uznało, że rozwiązanie powyższego problemu nie jest oczywiste dla przeciętnego fachowca z dziedziny. W przeciwstawionym opisie patentowym [...] na str. 2 w kolumnie 2, wersy 10-20 wskazano, że gal i ind są kosztowne, podczas gdy antymon oraz bizmut podobnie jak cyna są łatwo dostępne oraz stosunkowo niedrogie. Stwierdzono, że zawartość powyżej 2% wagowych jednego z dwóch dodatkowych pierwiastków Sb i Bi prowadzi do znacznego i niepożądanego wzrostu temperatury topnienia. Przeciwstawiony patent nie może więc motywować znawcy dziedziny do podejmowania prób mających na celu zredukowanie zawartości kosztownego galu w stopie eutektycznym. W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, że przedmiotowy wynalazek posiada poziom wynalazczy. Zmniejszony udział procentowy galu w stopach termometrycznych powoduje obniżenie kosztów produkcji takich termometrów, Kolegium podziela stanowisko uprawnionego, że wbrew uprzedzeniom znanym w stanie techniki okazało się możliwym jednoczesne obniżenie temperatury topnienia cieczy termometrycznej oraz kosztów produkcji termometru. Kolegium odniosło się szczegółowo do przedstawionych przez Skarżącą dokumentów. Zdaniem Kolegium Spółka nie przedstawiła skutecznych dowodów, na podstawie których możliwe byłoby wykazanie braku poziomu wynalazczego przedmiotowego rozwiązania. Tym bardziej, że we wniosku o unieważnienie przedmiotowego patentu Spółka nie podała, które konkretnie dokumenty (spośród 15 dokumentów) należałoby połączyć z najbliższym stanem techniki tj. opisem patentowym [...] (dokumentem 4-16) dla osiągnięcia efektu wskazanego w przedmiotowym wynalazku. Kolegium stwierdziło, że żaden z przeciwstawionych dokumentów oznaczonych jako 4-1 do 4-15 nie zawiera wskazówek dla specjalisty, co do zastosowania stopów galu jako cieczy termometrycznej w celu uzyskania redukcji kosztów produkcji termometrów do pomiarów w szerokim zakresu temperatur. Żaden z ww. dokumentów nie ujawnia stopów galu jako cieczy termometrycznej o udziale: od 50 do 64,9% Ga, od 10 do 24,9% In, od 10 do 29,9% Sn, przy jednoczesnym zachowaniu pożądanej bardzo niskiej temperatury topnienia na poziomie poniżej 0°C w warunkach normalnego ciśnienia. Spośród wszystkich analizowanych dokumentów jedynie opis patentowy [...] (dokument 4-15) ujawnia stop z układu Ga-in-Sn o udziale galu poniżej 65%. Jednakże stop ten posiada temperaturę topnienia wynoszącą +10,7°C w warunkach normalnego ciśnienia. Ponadto z dokumentu 4-15 wynika, że podobne eutektyczne stopy Ga-In-Sn mają temperaturę topnienia wynoszącą około +11°C w warunkach normalnego ciśnienia, przy czym ta temperatura topnienia nie może być już dalej obniżona w stopach zawierających połączenie ww. metali, tj. Ga, In oraz Sn. Dokument 4-15 nie zawiera żadnej sugestii. dotyczącej możliwości zastosowania stopu Ga-In-Sn jako cieczy termometrycznej, gdzie wymagana jest temperatura topnienia w warunkach normalnego ciśnienia poniżej 0°C, zaś w warunkach wysokiej próżni poniżej -19°C. Stopy galu wskazane w dokumencie 4-15 nadają się do innych zastosowań tj. jako ciecze elektroprzewodzące w przełącznikach elektrycznych. Kolegium uznało, że znawca dziedziny wychodząc z najbliższego stanu techniki 4-16 nie połączyłby ze sobą dokumentu 4-15 ujawniającego stop galu stosowany jako ciecz elektroprzewodzącą, gdyż dokument 4-15 nie zawiera żadnego odniesienia do cieczy termometrycznej do stosowania w szerokim zakresie temperatur. Ponadto w ww. wniosku, Spółka wskazała, że znany i rozwiązany był problem występowania w stopach galu tlenków oraz gazów, które powodują przyleganie stopu do powierzchni szklistych. Wskazała, że oczyszczanie stopów to warunek konieczny dla możliwości wykorzystania galu. Porównując rozwiązania znane ze stanu techniki z rozwiązaniem wg spornego patentu, Kolegium stwierdziło, że wykazują one daleko idące różnice w zakresie celów technicznych jak i użytych środków. Zdaniem Kolegium nie jest możliwe bez wysiłku wynalazczego dojść do wniosku, iż oczyszczanie z tlenków metali i gazu w atmosferze próżniowej pozwoli na osiągnięcie efektów wskazanych w przedmiotowym wynalazku, zważywszy na to, iż przedmiotowy stop galu różni się składem od znanych stopów stosowanych jako ciecz termometryczna. Kolegium uznało, że jedynie sporny patent ujawnia rozwiązanie, w którym uzyskano nowe efekty techniczne tj.: obniżenie temperatury topnienia stopu Ga-In-Sn pomimo zmniejszenia zawartości galu oraz obniżenie kosztów produkcji termometrów do pomiaru w szerokim zakresie temperatur. Żaden z ww. dokumentów nie prowadzi do uzyskania rozwiązania jak w przedmiotowym wynalazku. W ww. stanie techniki brak jest wskazówek co do połączenia przeciwstawionych przez wnioskodawcę dokumentów w celu uzyskania rozwiązania objętego chronionym patentem. Ponadto rozwiązanie wg spornego patentu jest w opozycji do sugestii przedstawionych w znanym stanie techniki. Jedynie w spornym rozwiązaniu ujawniono, że możliwe jest zastosowanie stopów o obniżonej zawartości galu jako cieczy termometrycznej przy zachowaniu pożądanej bardzo niskiej temperatury topnienia, co z kolei powoduje obniżenie kosztów produkcji termometrów. Ze stanu techniki wynika, że uzyskanie takiego rozwiązania było dotąd bezskutecznie podejmowane przez fachowców. Kolegium wskazało, że obok zaskoczenia dla znawcy dziedziny co do ww. efektu połączenia cech zastrzeganego rozwiązania, efekt ekonomiczny jest uznawany za pozytywną przesłankę świadczącą o poziomie wynalazczym rozwiązania. W związku z powyższym Kolegium analizując wartość dowodową przedłożonych materiałów, uznało, iż nie dowodzą one, że rozwiązanie powyższego problemu jest oczywiste dla przeciętnego fachowca bez wkładu myśli twórczej. Kolegium podzieliło stanowisko Uprawnionego, że wiedza na obecnym poziomie techniki nie pozwala na zaprojektowanie stopów metali w celu uzyskania stopów o zadanych właściwościach, Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie została spełniona istotna przesłanka zdolności patentowej spornego wynalazku zdefiniowanego w niezależnych zastrzeżeniach patentowych od 1 do 7, jaką jest poziom wynalazczy rozwiązania w świetle ujawnionego stanu techniki. Poziom wynalazczy posiada również zastrzeżenie patentowe nr 8, ponieważ zastrzeżenie to jest uzależnione od poprzednich zastrzeżeń patentowych. W wyniku wydanej decyzji, Skarżąca wniosła pismem z dnia 1 lipca 2018 r., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w którym zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. przepisów art. 6, 7, 77 § 1 i 80 oraz 107 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako "kpa") w zw. z art. 256 ust. 1 pwp poprzez: a) nierozpatrzenie w sposób wszechstronny całego materiału dowodowego, nieprawidłową ocenę dowodów; b) niewszechstronną ocenę kwestionowanego patentu; c) brak prawidłowej analizy poziomu wynalazczego zgodnie z zasadą "problem-rozwiązanie"; d) sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób niekompletny i niewszechstronny, nie pozwalający na prześledzenie w pełni analizy dokonanej przez Urząd; co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do nieustalenia w sposób wszechstronny stanu faktycznego (stanu techniki w dacie zgłoszenia), a także niewłaściwego zastosowania przepisów prawa materialnego i tym samym oddalenie wniosku o unieważnienie na skutek uznania, że wynalazek posiadał poziom wynalazczy w dacie zgłoszenia. Alternatywnie, na wypadek nieuwzględnienia powyższych argumentów, decyzji zarzuciła 2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy art. 52 ust. 1 i art. 56 w zw. z art. 138 ust. 1 Konwencji o udzielaniu patentów europejskich (Konwencji o patencie europejskim) z dnia 5 października 1973 r" (zmieniona aktem zmieniającym artykuł 63 Konwencji z dnia 17 grudnia 1991 r. oraz decyzjami Rady Administracyjnej Europejskiej Organizacji Patentowej z dnia 21 grudnia 1978 r., 13 grudnia 1994 r., 20 października 1995 r., 5 grudnia 1996 r. oraz 10 grudnia 1998 r. wraz z Protokołami stanowiącymi jej integralną część), dalej zwanej Konwencją poprzez błędną wykładnię przepisu w tym: - uznanie, że dla przyjęcia poziomu wynalazczego wynalazku istotne są aspekty ekonomiczne (oszczędność kosztów), które wynalazek może przynieść, - przyjęcie, że tylko jeśli stan wiedzy, stan techniki motywowałby bezpośrednio znawcę do dokonania wynalazku jest on oczywisty; co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż w konsekwencji uznano, że wynalazek, na który udzielono patentu [...] walidowanego następnie w Polsce posiada poziom wynalazczy, co doprowadziło do oddalenia wniosku o unieważnienie. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu, strona skarżąca wskazała, iż Wynalazek dotyczy "zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej". W ośmiu zastrzeżeniach patentowych przedstawione są poszczególne warianty wynalazku. Ciecz termometryczna składająca się z układu wieloskładnikowego z galu, indu, cyny, z udziałem galu poniżej 65% masowych, charakteryzuje się wg opisu określonym udziałem poszczególnych składników stopu (zestawienie zostało przedstawione we wniosku o unieważnienie). Wskazano także w zastrzeżeniach, że: 1) stopy są wolne od pęcherzyków gazu i tlenków innych metali 2) temperatura topnienia w warunkach normalnego ciśnienia leży poniżej 0°C a w warunkach w wysokiej próżni poniżej -19°C 3) zakres pomiaru temperatur w szklanych termometrach cieczowych obejmuje: - od -15 °C do + 1200°C w zastrzeżeniach 1,2,3,7 - od - 15°C do + 600 °C w zastrzeżeniu 4 - od - 21 °C do + 1200°C w zastrzeżeniu 5 - od - 15°C do + 586 °C w zastrzeżeniu 6 Zastrzeżenie 8 odnosi się do zastosowania rozwiązań wskazanych w zastrzeżeniach od 1 do 7 dla szklanych termometrów i termometrów ze wskazaniem max. od -21 °C do +1200 °C. Wydając zaskarżoną decyzję Urząd Patentowy uznał, iż wynalazek posiada poziom wynalazczy mimo tego, że przed datą zgłoszenia znane były m.in: • zastosowanie metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej, w tym zastosowanie trzyskładnikowego stopu galu, indu i cyny (zarówno z mniejszym, jak i większym udziałem procentowym galu niż w kwestionowanym patencie) • zmniejszenie kosztu produkcji termometru z galem poprzez redukcję zawartości tego składnika (wcześniej zastrzeżony został termometr znamienny tym, że ciecz termometryczna zawiera 60% cyny, 30% galu i 10% indu; • wyeliminowanie obecności tlenków i gazów w stopie (co umożliwiło zastosowanie stopów z galem w termometrach); • temperatury topnienia i krzepnięcia poszczególnych składników stopu; • fakt, że pierwiastki z podgrupy galu fatwo stapiają się z wieloma metalami tworząc mieszaniny eutektyczne o niskich temperaturach topnienia; • pomiar temperatur przez termometry z galem w zakresie między -15 st. C a +1800 st. C. Zakres ochrony wynalazków dotyczących zastosowania obejmować może konkretną substancję oraz jej (nieoczywiste) zastosowanie w nowym celu. Należy więc podkreślić, że zastosowanie stopów galu jako cieczy termometrycznej jest znane prawie od 100 lat, od 1925 roku. W szczególności, w tej dacie znane były - wskazane w wynalazku - stopy trójskładnikowe, w których gal łączony był z indem oraz cyną. Ponadto Skarżąca wskazała, że przyjęto, iż o poziomie wynalazczym decyduje rozwiązanie przez wynalazek objęty patentem problemu kosztów produkcji termometrów z galem - nie jest to jednak problem techniczny w rozumieniu przepisów patentowych. Niejasne dla Skarżącej pozostaje jak potraktowane pozostały w decyzji zagadnienia temperatury topnienia oraz zakres temperatur mierzonych przez termometr ze stopem galu. W uzasadnieniu decyzji w sposób niekonsekwentny uznawane są one jednocześnie za cechy istotne wynalazku, jak i problem techniczny, który wynalazek rozwiązuje. Ponadto, jako istota wynalazku wskazane jest oczyszczenie stopu - cieczy termometrycznej - z tlenków i gazów, podczas gdy jest to od prawie 100 lat warunek zastosowania stopu z galem jako cieczy termometrycznej, a nie cecha, która może być zastrzegana w ramach ochrony patentowej. Dodatkowo Skarżąca uznała, iż Urząd nie rozpatrzył wszechstronnie całego materiału dowodowego dokonując analizy dokumentów, wariantów wynalazku, a także nie dokonał pełnej analizy poziomu wynalazczego wynalazku opartego o zasadę "problem - rozwiązanie" . Analiza ta powinna obejmować : 1) ustalenie najbliższego wynalazkowi stanu techniki; 2) ustalenie istniejącego obiektywnie problemu technicznego do rozwiązania; 3) dokonanie oceny czy analizowany wynalazek był w dacie pierwszeństwa oczywisty dla specjalisty z danej dziedziny biorąc pod uwagę najbliższy mu stan techniki, stan wiedzy dostępny znawcy w dacie zgłoszenia oraz problem, który wynalazek ma rozwiązać. Analiza taka nie została w ocenie Spółki przez Urząd przeprowadzona w toku postępowania spornego w sposób prawidłowy ponieważ ani nie dokonano pełnej analizy stanu techniki ani nie sformułowano w sposób jednoznaczny i prawidłowy problemu technicznego jaki rozwiązuje wynalazek. W decyzji nie pada żadne jednoznaczne stwierdzenie dotyczące tego, co było problemem technicznym - nie ma więc jasno sprecyzowanego punktu odniesienia, niezbędnego elementu analizy problem-rozwiązanie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2018, poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 p.p.s.a. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie, Skarżąca wystąpiła do Urzędu Patentowego RP o unieważnienie patentu europejskiego ze skutkiem w Polsce [...] "Zastosowanie metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej" (data pierwszeństwa [...], data zgłoszenia [...], data złożenia tłumaczenia na język polski w UPRP 6/02/2008). Urząd Patentowy oddalił wniosek I. sp. z o.o. i przyznał Uprawnionemu G. kwotę 1600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej, patent może być unieważniony w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu. Z treści ww. przepisu wynika, iż wstępnym warunkiem badania zasadności wniosku o unieważnienie patentu na wynalazek jest ustalenie czy wniosek ten pochodzi od osoby uprawnionej do jego złożenia. Sąd podziela stanowisko organu, iż interes prawny wnioskodawcy nie budzi wątpliwości. W orzecznictwie sądów administracyjnych pojęcie interesu prawnego na gruncie przepisów ustawy prawo własności przemysłowej interpretowane jest bardzo szeroko i wywodzone jest z przepisów Konstytucji odnoszących się do prawa prowadzenia działalności gospodarczej oraz przepisów ustawy regulującej zasady prowadzenia tej działalności. "Interes prawny w unieważnieniu patentu mają w szczególności: pozwany o naruszenie patentu, konkurent uprawnionego z patentu, który już stosuje lub zamierza korzystać z wynalazku chronionego danym patentem oraz niejednokrotnie licencjobiorca, podmiot żądający unieważnienia patentu, gdyż jego prawa osobiste lub majątkowe są lub mogą być naruszone wykonywaniem prawa, konkurenci uprawnionego, którzy zamierzają wytwarzać takie przedmioty lub stosować taką technologię, jak opisana w dokumencie patentowym czy toczący spór sądowy z twórcą wynalazku o zapłatę za jego stosowanie," (Prawo własności przemysłowej. System Prawa Prywatnego tom 14 A, pod red. prof, dr hab. Ryszarda Skubisza, wyd. 2, 2017, str. 1003). Za osobę mającą interes prawny w żądaniu eliminacji prawa ochronnego uważa się m.in. osobę, wobec której uprawniony z prawa dochodzi roszczeń o naruszenie lub jeszcze ich co prawda nie dochodzi, ale wysłał tzw. pismo ostrzegawcze co miało miejsce w niniejszej sprawie. Uprawniony wystąpił do Skarżącego, wzywając do zaniechania naruszeń praw własności przemysłowej z tytułu których jest uprawiona spółka R.. Uprawniony podniósł, że spółka wnioskodawcy I. Sp. z o.o, w swojej ofercie reklamowej na stronie internetowej posiada m.in. produkt I. ze stopu galu, indu i cyny, jakiemu przysługuje ochrona na podstawie patentu europejskiego [...] ze skutkiem w Polsce. Wezwanie to odnosi się zarówno do zaprzestania oferowania produktu, jego wycofania ze sprzedaży, jak również do zaprzestania jego dystrybucji. Uprawniony zapowiedział podjęcie wobec Skarżącej odpowiednich działań przewidzianych prawem, mających na celu doprowadzenie do zaniechania naruszeń praw wynikających z przedmiotowego wynalazku. Zasadność tego roszczenia warunkowana jest istnieniem patentu na sporny wynalazek. W związku z powyższym Skarżąca posiada interes prawny do żądania ustalenia, czy sporny patent został udzielony z zachowaniem ustawowych warunków wymaganych do jego udzielenia. Zgodnie z art. 255 ust. 1 pkt 11 p.w.p. sprawy o unieważnienie patentu europejskiego, udzielonego w trybie określonym w Konwencji o patencie europejskim Urząd Patentowy rozstrzyga w trybie postępowania spornego, przy czym zasady tego postępowania określone są w art. 255, art. 2551 - art. 255112, art. 256 oraz art. 257 p.w.p. Natomiast w myśl art. 921 p.w.p., przepisy art. 89, 91 i 92 p.w.p. stosuje się odpowiednio do unieważnienia patentu europejskiego przewidzianego w Konwencji. Zgodnie z art. 138 Konwencji z zastrzeżeniem przepisu art. 139, patent europejski może być unieważniony ze skutkiem dla umawiającego się państwa jedynie z następujących przyczyn: 1) przedmiot patentu europejskiego nie posiada zdolności patentowej na podstawie art. 52-57 Konwencji; 2) patent europejski nie ujawnia wynalazku w sposób wystarczająco jasny i pełny dla jego wykonania przez znawcę z danej dziedziny; 3) przedmiot patentu europejskiego wykracza poza treść zgłoszenia, jakie zostało dokonane, lub, jeżeli patent udzielony został na zgłoszenie wydzielone lub na nowe zgłoszenie dokonane zgodnie z art. 61 Konwencji, poza treść wcześniejszego zgłoszenia, jakie zostało dokonane; 4) ochrona przyznana patentem europejskim została rozszerzona lub 5) właściciel patentu europejskiego nie jest uprawniony zgodnie z art. 60 ust. 1 Konwencji. Odnosząc się do głównego zarzutu Skarżącej dotyczącego braku poziomu wynalazczego, Sąd wskazuje co następuje. Definicja wynalazku zawarta w art. 52 ust. 1 Konwencji stanowi, iż patenty są udzielane na wynalazki we wszystkich dziedzinach techniki, pod warunkiem, że są one nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania. Art. 56 Konwencji stanowi, że wynalazek uważa się za wykazujący poziom wynalazczy, jeśli dla specjalisty z danej dziedziny nie wynika on w sposób oczywisty ze stanu techniki. Przy merytorycznej ocenie nieoczywistości (poziomu wynalazczego) rozwiązania konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Pojęcie "oczywistości" oznacza, że zgłoszony pomysł nie wykracza poza normalne procesy technologii, ale jedynie kontynuuje to, co jest znane i logiczne w dotychczasowym stanie techniki, tzn. dotyczy tego, co wymaga umiejętności i zdolności oczekiwanej od specjalisty. Ustalając przesłanki poziomu wynalazczego należy - inaczej niż w przypadku oceny nowości - brać pod uwagę każdy publikowany dokument w świetle dostępnej wiedzy, a także całą wiedzę ogólną i dostępną dla specjalisty na dzień przed zgłoszeniem wynalazku. Sposób uwzględnienia stanu techniki przyjęty w praktyce i orzecznictwie polskiego i innych urzędów polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego rozwiązaniu przedmiotowemu (lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter agregatu kilku rozwiązań cząstkowych) i rozpatrywaniu nieoczywistości przedmiotowego rozwiązania w stosunku do tego dokumentu. Wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli nie wynika w sposób oczywisty dla znawcy ze stanu techniki. Pytanie, czy zgłoszone rozwiązanie ma poziom wynalazczy stawiane jest wówczas, gdy ekspert oceni, że rozwiązanie jest nowe, gdyż jest to kryterium odrębne od kryterium pn. nowość wynalazku. Rozważenie oczywistości polega na udzieleniu odpowiedzi, czy przed datą pierwszeństwa, biorąc pod uwagę ówczesny stan techniki (a zatem najpóźniej na datę zgłoszenia) przeciętny znawca techniki, do której należy rozwiązanie doszedłby do niej. Jeżeli odpowiedź jest twierdząca, to znaczy, że rozwiązanie jest oczywiste. Skarżący w swojej skardze wypunktował informacje znane przed datą zgłoszenia spornego wynalazku, które dotyczą zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej. Są to informacje znane z różnych rozwiązań: • zastosowanie metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej, w tym zastosowanie trzyskładnikowego stopu galu, indu i cyny (zarówno z mniejszym, jak i większym udziałem procentowym galu niż w kwestionowanym patencie); • zmniejszenie kosztu produkcji termometru z galem poprzez redukcję zawartości tego składnika (wcześniej zastrzeżony został termometr znamienny tym, że ciecz termometryczna zawiera 60% cyny, 30% galu i 10% indu; • wyeliminowanie obecności tlenków i gazów w stopie (co umożliwiło zastosowanie stopów z galem w termometrach); • temperatury topnienia i krzepnięcia poszczególnych składników stopu; • fakt, że pierwiastki z podgrupy galu łatwo stapiają się z wieloma metalami tworząc mieszaniny eutektyczne o niskich temperaturach topnienia; • pomiar temperatur przez termometry z galem w zakresie między -15 st. C a +1800 st. C. Organ słusznie wskazał, iż przedmiotowy wynalazek oceniono całościowo tzn. zarzut braku poziomu wynalazczego postawiono całości rozwiązania, a nie poszczególnym jego elementom, gdyż fakt, że niektóre środki techniczne użyte do realizacji danego rozwiązania są znane, nie świadczy o braku zdolności patentowej wynalazku. Skarżący rozpatrzył osobno cechy techniczne rozwiązania, jednakże nie wykazał, że na podstawie przeciwstawionych dokumentów połączenie tych cech jest oczywiste. Sąd podziela stanowisko organu, że Skarżąca nie przedstawiła wskazówek, które naprowadziłyby przeciętnego znawcę dziedziny bez dokonań twórczych do połączenia przeciwstawionych dokumentów (spośród 16) w celu uzyskania rozwiązania objętego chronionym patentem. Powyższe stanowisko potwierdza fakt wskazania przez Skarżącą w drugim punktorze, składu cieczy termometrycznej, którego głównym składnikiem jest cyna, a nie jak w spornym wynalazku gal. Skarżąca wskazała na znaną ze stanu techniki ciecz termometryczną zawierającą 60% cyny, 30% galu i 10% indu, podczas gdy ciecz zastrzegana w spornym patencie zawiera 50-64,9% galu, 10-24,9% indu i 10-29% cyny. Na podstawie przytoczonych przez Skarżącą informacji, nie jest możliwe odtworzenie zastrzeganego składu cieczy termometrycznej z uzyskaniem efektów jak w chronionym patencie. Skarżąca zarzuciła Urzędowi, iż omówienie dokumentu 4-16: patentu [...] nie zawiera jednej z najistotniejszych informacji dotyczącej zakresu mierzalnych temperatur. Odnosząc się do powyższego zarzutu organ słusznie stwierdził, iż w zaskarżonej decyzji we wnikliwy sposób zostało wykazane, iż przeciwstawiony dokument [...] nie stanowi o braku poziomu wynalazczego spornego patentu, gdyż na jego podstawie znawca dziedziny nie może być naprowadzony na rozwiązanie objęte spornym patentem. Kolegium wskazało, że rozwiązanie określone w zastrzeżeniu 1 wg. spornego patentu, różni się od rozwiązania ujawnionego w opisie patentowym [...] tym, że w stopach Ga-ln-Sn stosowanych jako ciecze termometryczne zawartość galu jest niższa od 65% i wynosi od 50 do 64,9% masowych. Ponadto stopy galu chronione przedmiotowym patentem są wolne od pęcherzyków gazu i tlenków innych metali. Istotą wykazania braku poziomu wynalazczego jest wykazanie różnic w porównywanych rozwiązaniach, co też organ uczynił i dowiódł, iż sporne rozwiązanie nie mogło być odtworzone w oparciu o przedłożone materiały bez wkładu myśli twórczej a także, że jest ono zaskakujące dla znawcy dziedziny. Sąd podziela stanowisko organu, iż bezprzedmiotowy jest więc zarzut niezacytowania powyższego zakresu temperatur części skargi na str. 16-17, gdyż cecha ta nie stanowi o różnicy w porównywanych rozwiązaniach. Nieuzasadniony jest również zarzut, że Urząd nie odniósł się do wszystkich dokumentów w tym m.in. do tabeli porównawczej. Z powyższym zarzutem nie sposób się zgodzić. Kolegium dokonało wnikliwej analizy przeciwstawionych dokumentów i odniosło się w decyzji do każdego z dokumentów, które stanowiły dowód na sformułowany przez Skarżącą zarzut. Urząd podał w uzasadnieniu przyczyny i powody swojego rozstrzygnięcia. Organ dokonał szczegółowej analizy materiału dowodowego i wskazał, że jedynie sporny patent ujawnia rozwiązanie, które wbrew uprzedzeniom znanym w stanie techniki umożliwiło zastosowanie stopów o obniżonej zawartości galu jako cieczy termometrycznej przy zachowaniu pożądanej bardzo niskiej temperatury topnienia. Ponadto zmniejszony udział procentowy galu w stopach termometrycznych powoduje obniżenie kosztów produkcji takich termometrów. Żaden z analizowanych dokumentów nie prowadzi do uzyskania rozwiązania jak w przedmiotowym wynalazku. W związku z powyższym, Sąd przychyla się do stanowiska organu, iż badane dokumenty w połączeniu z dokumentem [...] nie mogą szkodzić poziomowi wynalazczemu spornego rozwiązania. Odnosząc się do zarzutu niewszechstronnej oceny kwestionowanego patentu wskazać należy, iż Skarżący wymienił cztery kombinacje składników stopu tj. Ga-In-Sn, Ga-In-Sn-Zn, Ga- In-Sn-Pb, Ga-In-Sn-Pb i stwierdził, że ocena tych wariantów, jego poziomu wynalazczego powinna nastąpić odrębnie. Na str. 15 zaskarżonej decyzji Urząd wskazał, że w wspornym patencie zastrzegane są stopy galu w wariantach stopów w układzie trój - lub czteroskładnikowym o udziale galu od 50 do 64,9% galu, przy czym obligatoryjnie zastrzegane są trzy składniki tj. 50¬64,9% Ga, 10-24,9% In i 10-29% Sn. Skoro żaden z przeciwstawionych 16 dokumentów nie ujawnia stopów o udziale galu, indu i cyny jak w ww. zakresie, to zarzut odmiennego składu od zastrzeganego w spornym patencie ma zastosowanie dla stopu z użyciem opcjonalnych składników tj. cynku i ołowiu. Należy przy tym podkreślić, że opcjonalne cechy techniczne, takie jak obecność lub brak niektórych składników w metalicznym stopie galu, nie mogą być rozumiane jako cechy ograniczające zakres udzielonej ochrony patentowej. Organ wskazał, że skład spornego stopu charakteryzuje się niższą zawartością galu od najbliższego stanu techniki jakim jest opis patentowy [...] wobec czego stanowisko Skarżącego, iż wariant trójskładnikowy objęty zastrzeżeniem 1 nie różni się niczym od kombinacji pierwiastków znanych z dokumentów dołączonych do wniosku oraz z wynalazku [...] jest błędne. Przechodząc do ostatniego zarzutu, iż w decyzji brakuje pełnej analizy poziomu wynalazczego wynalazku opartej o powszechnie stosowaną zasadę "problem – rozwiązanie" należy zauważyć, iż organ oparł się na przedmiotowej strategii, której proces obejmuje trzy etapy: 1. "znalezienie najbliższego stanu techniki, 2. określenie problemu, który powinien zostać rozwiązany, 3. rozważenie, czy specjalista znający najbliższy stan techniki przy rozpatrywaniu problemu technicznego rozwiązywanego przez wynalazek miałby możliwość bez dokonań twórczych w sposób zawodowy i rutynowy dojść do zastrzeganego rozwiązania tego problemu. Urząd w swojej decyzji szczegółowo przeanalizował kolejne etapy procedury oceny nieoczywistości rozwiązania oraz wyjaśnił na jakiej podstawie doszedł do takich, a nie innych konkluzji, wskazując wyraźnie, gdzie w treści spornego opisu patentowego oraz materiałów dowodowych znajdują się podstawy, na których oparł rozstrzygnięcie w tej kwestii. Urząd przeprowadził w sposób prawidłowy analizę problem-rozwiązanie, przyjmując za najbliższy stan techniki opis patentowy [...], podzielając w tym względzie stanowisko skarżącego. Ustalił problem techniczny dla spornego rozwiązania i dowiódł, że żaden dokument wskazany jako stan techniki nie prowadzi do uzyskania nieoczekiwanych efektów technicznych jak w spornym patencie. Skarżący zarzuca, iż organ nie sformułował w sposób jednoznaczny i prawidłowy problemu technicznego jaki rozwiązuje wynalazek. Tymczasem Urząd wskazał, iż to twórcy patentu jednoznacznie określili co jest celem wynalazku, a mianowicie, że "Celem wynalazku jest zatem takie udoskonalenie zastosowania metalicznych stopów galu jako cieczy termometrycznej. przy wyeliminowaniu dotychczasowych niedogodności, aby skład stopów galu w odniesieniu do składników metalicznych umożliwiał poszerzenie zakresu temperatur szklanych termometrów cieczowych dla niskich i wysokich temperatur". Z powyższego wynika, iż problemem technicznym jest zmodyfikowanie znanych stopów Ga-In-Sn stosowanych jako ciecz termometryczna, przy wyeliminowaniu dotychczasowych niekorzystnych cech, które zapewni rozszerzenie zakresu pomiaru temperatur w szklanych termometrach. Rozwiązaniem tego problemu jest zastosowanie stopów jako cieczy termometrycznej o obniżonej zawartości galu tj. 50-64,9% galu, 10-24,9% indu i 10-29% cyny, które są wolne od pęcherzyków gazu i tlenków innych metali, a ich temperatura topnienia w warunkach normalnego ciśnienia leży poniżej 0°C, zaś w warunkach wysokiej próżni poniżej -19°C, natomiast zakres pomiaru temperatur w szklanych termometrach cieczowych obejmuje -15°C do +1200°C. Dzięki temu uzyskano nieoczekiwane efekty tj.: obniżenie zawartości galu w stopach stosowanych jako ciecz termometryczna przy zachowaniu pożądanej bardzo niskiej temperatury topnienia, co z kolei powoduje obniżenie kosztów produkcji termometrów. Mając na względzie powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło