VI SA/Wa 1428/11
WyrokWSA w Warszawie2011-10-17
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Izabela Głowacka-Klimas, Magdalena Maliszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych dotyczące niezgodności produktu z deklaracją producenta zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa i czy zachodzą przesłanki do ich stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzje organów obu instancji nie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, gdyż opierały się na wynikach badań laboratoryjnych oraz dokumentach stanowiących deklarację producenta, które zostały prawidłowo pozyskane i nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności. Ponadto, zarzuty dotyczące braku uprawnień osoby przekazującej dokumenty oraz błędów w specyfikacji nie uzasadniały stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż nie doszło do naruszenia przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
Spółka F. z o.o. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z kwietnia 2011 r., która odmówiła stwierdzenia nieważności wcześniejszych decyzji dotyczących niezgodności barwy piwa z deklaracją producenta. Spółka kwestionowała prawidłowość dokumentów stanowiących podstawę decyzji oraz uprawnienia osoby przekazującej specyfikacje technologiczno-jakościowe podczas kontroli. Organ utrzymał decyzje w mocy, wskazując na prawidłowość procedury i dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2011 r. sprawy ze skargi F. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej niezgodności produktu z deklaracją producenta oddala skargę
Pismem z dnia 2 lutego 2011 r. (skarżąca, spółka) zwróciła się do Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych o stwierdzenie nieważności następujących decyzji GIJHARS :
1. decyzji z dnia [...] września 2010 roku nr [...], utrzymująca w mocy decyzję WIJHARS w S. z dnia [...] lipca 2010 roku, znak [...] stwierdzającą, że barwa produktu o nazwie [...] jest niezgodna z deklaracją producenta oraz ustalającą stopień wad produktu na 4,45%,
2. decyzji z dnia [...] września 2010 roku nr [...], utrzymująca w mocy decyzję WIJHARS w S. z dnia [...] lipca 2010 roku, znak [...], stwierdzająca, że barwa produktu o nazwie [...] jest niezgodna z deklaracją producenta oraz ustalającą stopień wad produktu na 10,49%,
3. decyzji z dnia [...] września 2010 roku nr [...], utrzymująca w mocy decyzję WIJHARS w S. z dnia [...] lipca 2010 roku, znak [...], stwierdzająca, że barwa produktu o nazwie [...] jest niezgodna deklaracją producenta oraz ustalająca stopień wad produktu na 4,13%.
Zdaniem skarżącej spółki wskazane wyżej decyzje, podobnie jak poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji, wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, (art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego). W sposób rażący naruszony został bowiem w jej ocenie art. 11 ust. 4 ustawy o cenach, zgodnie z którym organ nadzoru, stwierdzając w wyniku przeprowadzonej kontroli, że towar nie posiada wymaganych cech określonych w charakterystyce jakościowej (deklaracji producenta), a producent nie obniżył ceny, określa rodzaj i stopień wad w formie decyzji.
Skarżąca zakwestionowała prawidłowość oparcia ustaleń przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia na dokumencie zatytułowanym: "specyfikacja technologiczno-jakościowa", określającym deklarowaną przez producenta jakość piwa i jego cechy (parametry), w tym procentowy wskaźnik w jednostce EBC określający barwę produktu. Dowód ten posłużył do porównania wyników analiz laboratoryjnych określających cechy produktu, z cechami deklarowanymi przez producenta i był podstawą ustaleń przyjętych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w S., który wydał decyzje z dnia [...] lipca 2010 r. utrzymane w mocy decyzjami GIJHARS z dnia [...] września 2010 r. Skarżąca podniosła, iż sporządzając dokument, pracownik omyłkowo wpisał nieprawdziwe dane dotyczące barwy piwa. Spółka deklaruje bowiem parametry dotyczące barwy zgodnie z obowiązującą w tym zakresie Polską Normą, w granicach 10-20 EBC i z tą deklaracją zgodne są cechy produkowanego piwa. Niezależnie od powyższego, pismo zatytułowane "specyfikacja technologiczno-jakościowa", zostało sporządzone i podpisane przez pracownika Spółki nie posiadającego uprawnień ani do reprezentowania Spółki w trakcie kontroli, ani tym bardziej do tworzenia i sygnowania swoim nazwiskiem dokumentów, które miałyby mieć cechy deklaracji Spółki i które odzwierciedlałyby jej stanowisko wobec osób trzecich. Pisemne specyfikacje technologiczno-jakościowe przedstawione kontrolującemu przez pracownika nie stanowią deklaracji Spółki. Nie są bowiem dokumentem przez nią wytworzonym. Tym samym nie pociągają skutków dla Spółki i nie wywierają wpływu na jej prawa i obowiązki. Jednocześnie spółka podała, iż "właściwe i autentyczne" Specyfikacje znajdują się w dokumentacji Zakładowej Księgi HACCP. Podniosła przy tym, iż za spółkę wobec osób trzecich oraz instytucji, urzędów, organów administracyjnych działają wyłącznie jej organy, zaś upoważnienie do dokonywania czynności prawnych w imieniu spółki nie może polegać na domniemaniu.
Skarżąca przywołała przepis art. 28 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, stanowiący, iż z przebiegu kontroli sporządza się protokół. Protokół należy przedstawić kierownikowi jednostki kontrolowanej, a w razie jego nieobecności - zastępcy kierownika lub innej osobie upoważnionej do zastępowania kierownika, a w razie nieobecności tych osób - osobie uczestniczącej w przeprowadzaniu kontroli. Zgodnie z tymi przepisami, odrębne protokoły sporządza się z wykonanych w toku kontroli czynności, w tym zabezpieczenia artykułów rolno-spożywczych, dokumentów lub innych przedmiotów, dokonania oględzin, pobrania próbek lub przeprowadzenia innych dowodów, chyba że w toku czynności kontrolnych nie stwierdzono nieprawidłowości. O sporządzeniu odrębnych protokołów z wykonania poszczególnych czynności, o których mowa w ust. 6, należy uczynić wzmiankę w protokole kontroli. Przyjąć należy, że te czynności powinny być potwierdzone protokołami, które podobnie jak protokół kontroli, powinny być przedstawione do zapoznania się i podpisania kierownikowi jednostki kontrolowanej, a w razie jego nieobecności - zastępcy kierownika lub innej osobie upoważnionej do zastępowania kierownika, a dopiero w razie nieobecności tych osób - osobie uczestniczącej w przeprowadzaniu kontroli.
W trakcie kontroli pobrano do badania próbki, co zostało odzwierciedlone w
protokole z tej czynności, lecz protokół nie został przedstawiony do podpisu uprawnionej osobie.
Z czynności odebrania od kontrolowanej Spółki jej deklaracji co do jakości produktów, to jest "specyfikacji technologiczno-jakościowej", kontrolujący nawet nie sporządził protokołu. W niniejszej sprawie, za kierownika jednostki należy uznać prezesa zarządu, a za osobę upoważnioną - działającego w imieniu Spółki prokurenta. Pani M. F. nie pełniła funkcji żadnego z nich. Nie posiadała także upoważnienia którejś z tych osób do reprezentowania Spółki, czy do tworzenia deklaracji i dokumentów w imieniu Spółki, a także do przekazywania ich jako dokumenty Spółki, to jest do składania oświadczeń woli w imieniu Spółki.
Zdaniem skarżącej, opisane wyżej naruszenia zasad postępowania w trakcie kontroli, doprowadziły do wydania decyzji w oparciu o pisma, które nie mogły stanowić dowodu w sprawie.
Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Główny Inspektor JHARS odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. wydanych przez Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w S..
Pismem z dnia 22 marca 2011 r. strona wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając, iż decyzje w sprawie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa – art. 11 ust. 4 ustawy o cenach. Powołując się na argumentację zbieżną z podniesiona we wniosku o stwierdzenie nieważności podniosła, iż produkowane i sprzedawane piwo było zgodne z "właściwą deklaracja jakości" oraz, iż towar był pełnowartościowy, a zatem nie powstał obowiązek obniżenia ceny.
Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. wydanej przez WIJHARS w S.. Wskazał jako podstawę rozstrzygnięcia przepisy art. 158 par. 1 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz.U. Nr 97, poz. 1050, z późn. zm. oraz art. 21 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych (Dz.U z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, z późn. zm. – dalej jako: ustawa o jakości).
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych uchylił wyżej opisaną decyzję Głównego Inspektora JHARS z dnia [...] marca 2011 r. oraz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora JHARS z dnia [...] września 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora JHARS w S. z dnia [...] lipca 2010r.
W treści uzasadnienia organ powołał się na protokół kontroli, którą przeprowadził w dniach [...] maja 2010 r. Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w S. w zakresie jakości handlowej piwa, transportu i składowania w podmiocie [...] Sp. z o.o., ul. [...], [...] (Protokół kontroli nr [...]).
W toku przeprowadzonej kontroli pobrano do badań laboratoryjnych próbki artykułów rolno – spożywczych o nazwie [...], [...] oraz [...] w wyniku czego m.in. ustalono, iż barwa produktu próbki piwa [...] wynosi 11,6 EBC (niepewność pomiaru ±0,1), podczas gdy producent zadeklarował dla tego parametru wartości 7,0-2,0 EBC;
Organ wskazał nadto, iż Wojewódzki Inspektor JHARS w S. przekazał skarżącej wyniki badań laboratoryjnych, a w odpowiedzi strona wystosowała pismo informujące, iż rozbieżności pomiędzy specyfikacją a wynikami badań laboratoryjnych są spowodowane błędem pracownika, który podał niewłaściwe wartości w specyfikacji produktu.
Ustosunkowując się do treści wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji GIJHARS podał, iż – wbrew twierdzeniom strony - decyzja w swym uzasadnieniu zawiera przesłanki do jej wydania wynikające z art. 11 ustawy o cenach.
W toku kontroli ustalono, że właściwą charakterystykę jakościową badanych partii artykułów spożywczych stanowiły dokumenty zatytułowane "Specyfikacje technologiczno - jakościowe, zakres" przekazane przez Panią M. F. - Kierownika Produkcji [...] Sp. z o.o., która stanowiła załącznik do protokołu z pobrania próbek z dnia 5 maja 2010 r.
Na podstawie przeprowadzonych badań laboratoryjnych organ I instancji stwierdził, że jakość handlowa badanych partii artykułów spożywczych (piwa) będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji jest niezgodna z w/w deklaracją producenta.
Powołując się na przepisy art. 3 pkt oraz art. 4 ust. 15 ustawy o jakości – organ stwierdził, iż producent jest zobowiązany do zapewnienia jakości towaru zgodnie z jego dobrowolną deklaracją.
Przedmiotowe partie piwa zostały sprzedane w cenie towaru pełnowartościowego.
W związku z powyższym organ uznał, że podmiot uzyskał kwotę nienależną z tytułu sprzedaży towaru dotkniętego wadą w cenie towaru pełnowartościowego.
Odpierając stawiany w uzasadnieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzut braku uprawnień do reprezentowania Spółki w trakcie kontroli po stronie Pani M. F. – organ podkreślił, że zgodnie z art. 79a ust. 9 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2004 r., nr 173, poz. 1807, z późn. zm.), w przypadku gdy przedsiębiorca lub osoba przez niego upoważniona są nieobecni, albo gdy inna osoba nie została upoważniona, kontrola może być przeprowadzona w obecności osoby czynnej w lokalu przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę.
Pani M. F. mogła uczestniczyć w kontroli, jak również podpisywać dokumenty. Nie ma więc powodu, wobec którego należałoby stwierdzić, iż przekazane przez nią w trakcie kontroli specyfikacje, są fałszywe czy też błędne i nie mogły stanowić dowodu we wszczętym postępowaniu administracyjnym.
Biorąc powyższe pod uwagę, organ II instancji nie widział potrzeby uzupełnienia materiału dowodowego poprzez wezwanie strony o przesłanie specyfikacji, gdyż zostały one przedłożone w czasie kontroli.
Podkreślił, że specyfikacje kontrolowanych produktów stanowiły załącznik do protokołu pobrania próbek z dnia [...] r." a protokół ten był integralną częścią Protokołu kontroli z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], który został podpisany bez zastrzeżeń przez prokurenta [...] Sp. z o.o. Dodatkowo, specyfikacje zostały opatrzone pieczątką: "za zgodność z oryginałem".
Odnosząc się do zarzutu strony, że z procesu przekazania specyfikacji nie został sporządzony protokół, organ wskazał, iż w Protokole kontroli z dnia 7 maja 2010 r. umieszczona została informacja, iż specyfikacje dotyczące poszczególnych produktów są dołączone do protokołu pobierania próbek, a protokół kontroli został podpisany bez zastrzeżeń przez prokurenta spółki.
Nadto organ podkreślił, iż na każdym etapie spółka była informowana o przebiegu postępowania administracyjnego, a także wiele razy wypowiadała się oraz przesyłała wyjaśnienia w sprawie. Uprawnienia strony były zatem w pełni zagwarantowane.
Reasumując, organ stwierdził, iż jego kognicja w przedmiotowej sprawie była ograniczona treścią przepisu art. 156 k.p.a. (przesłanki nieważności decyzji administracyjnej).
Wobec stwierdzenia niespełnienia przesłanek przewidzianych w tym przepisie, w szczególności – podnoszonej przez skarżącą przesłanki rażącego naruszenia prawa - organ wydał decyzję z dnia z dnia [...] marca 2011 r. w której odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. wydanych przez Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w S.. Następnie - decyzją z dnia 26 kwietnia 2011 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych uchylił własną decyzję z dnia [...] marca 2011 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. wydanej przez WIJHARS w S. oraz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora JHARS z dnia [...] września 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora JHARS w S. z dnia [...] lipca 2010r. Organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wyjaśnił, iż uchylenie było spowodowane błędnym wskazaniem w decyzji I instancji wyłącznie decyzji z [...] lipca 2010 r. podczas gdy wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczył także decyzji z [...] września 2010 r. (II instancji).
Od powyższych decyzji została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego - przepisów ustawy o cenach, w szczególności zastosowanie art. 11 ust. 4, podczas gdy nie były spełnione ku temu przesłanki, nadto - naruszenie przepisów i zasad postępowania administracyjnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na wydaniu decyzji bez uprzedniego wyjaśnienia ważnych dla sprawy okoliczności i przyjęciu, że stan faktyczny w decyzji, której stwierdzenia nieważności Spółka się domaga, jest prawidłowo ustalony, mimo nie zgromadzenia wystarczających dowodów w tym zakresie oraz na zaakceptowaniu pominięcia przez organ pierwszej instancji dowodów przedstawionych przez stronę, a tym samym bezpodstawnym pominięciu tych dowodów. Zdaniem skarżącej, decyzja GIJHARS z dnia [...] września 2010 r. (podobnie jak poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji z dnia 28 lipca 2010 r.) wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, co na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa winno skutkować ich unieważnieniem.
Skarżąca podniosła argumentację analogiczną jak we wnioskach o stwierdzenie nieważności oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji.
Organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że przy wydawaniu skarżonych decyzji nie doszło do naruszenia prawa, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], zaś kwestią podlegającą rozstrzygnięciu – czy argumentacja podnoszona przez skarżąca spółkę uzasadnia pogląd, iż przy wydawaniu decyzji GIJHARS z dnia [...] września 2010 roku oraz decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2010 r. zostało w sposób rażący naruszone prawo materialne, bądź zaistniała inna przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.
Stosownie do art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1. wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,
2. wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,
3. dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,
4. została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,
5. była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,
6. w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,
7. zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Zdaniem Sądu, prawidłowe jest stanowisko organu, zgodnie z którym w okolicznościach przedmiotowej sprawy, żadna z powyższych sytuacji nie ma miejsca.
Kognicja organu administracji, orzekającego na skutek złożonego przez stronę wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, dotyczy wyłącznie tego, czy kwestionowana w tym trybie decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W tym postępowaniu organ nadzorczy nie poddaje analizie całego postępowania zwykłego, lecz jedynie mając na uwadze zaskarżoną decyzję, kontroluje, czy jej wydanie może się wiązać z zaistnieniem którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie. W postępowaniu nieważnościowym nie ma więc co do zasady miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego w takim zakresie, jaki jest wymagane w zwykłym postępowaniu administracyjnym (zob. wyrok NSA z 06.05.2010 r. II OSK 739/09 LEX 597827).
Zważyć należy, iż zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
O rażącym naruszeniu prawa można mówić wówczas, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność (zob. wyr. NSA z 17.04.1996 r., III SA 565/95, Biul. Skarb. 1997, Nr 2, s.26). W tym znaczeniu rażąco narusza prawo decyzja administracyjna, która została wydana wbrew jednoznacznemu zakazowi lub nakazowi wynikającemu z przepisów prawa materialnego (por. wyr. NSA z 26.05.1989 r., IV SA 339/89, ONSA 1989, Nr 1, poz. 50 z komentarzem H. Starczewskiego, GAP 1989, Nr 24, s. 45). W wyr. z 8.08.1983 r., I SA 355/89 (ONSA 1983, Nr 1, poz. 40) NSA podkreślił: "O tym czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywiste jego naruszenie i zakres wpływu tego naruszenia na sposób załatwiania spraw".
Kodeks postępowania administracyjnego mówi oddzielnie "o naruszeniu prawa" i oddzielnie "o rażącym naruszeniu prawa". Jeśli chodzi o "naruszenie prawa", to powszechnie przyjmuje się, że może ono polegać na błędnej wykładni lub na nienależytym zastosowaniu prawa. Podkreślenia wymaga, że nie każde "naruszenie prawa" wywołuje skutki prawne. Mając na względzie, że "rażące naruszenie prawa" stanowi kwalifikowaną ("rażące") formę "naruszenia prawa", uznać należy, że utożsamianie tego pojęcia z każdym "naruszeniem prawa" jest oczywiście niesłuszne (wyrok NSA w Warszawie z dnia 03.09.2010 r., II GSK 465/09, LEX 596850). O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (wyrok NSA w Warszawie z dnia 08.07.2010 r., I OSK 170/10, LEX 672887).
W sprawie zakończonej decyzjami, których unieważnienia domaga się strona, organy obydwu instancji oparły swoje ustalenia na podstawie przeprowadzonych badań laboratoryjnych stwierdzających, że jakość handlowa wprowadzanego do obrotu piwa będącego przedmiotem zaskarżonych decyzji jest niezgodna z deklaracją producenta zawartą w dokumentach zatytułowanych "Specyfikacje technologiczno - jakościowe, zakres" przekazanych w trakcie kontroli przez Panią M. F. - Kierownika Produkcji [...] Sp. z o.o.. Powyższe dokumenty stanowiły załączniki do protokołu z pobrania próbek z dnia [...] maja 2010 r.
Zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jakość handlowa to cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 w/w ustawy, wprowadzane do obrotu artykuły rolno- spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta.
Odpowiednio do art. 10 ust. 1 ustawy o cenach przedsiębiorca ma obowiązek określić, w formie pisemnej, w sposób dostępny dla kupującego, szczegółową charakterystykę towaru (usługi).
W świetle przytoczonych wyżej przepisów producent jest zobowiązany do zapewnienia jakości towaru zgodnie z jego dobrowolną deklaracją.
W przedmiotowej sprawie podkreślić należy, iż konsument nabył towar o właściwościach nieodpowiadających tym, jakich według deklaracji producenta, mógł oczekiwać.
Należy zauważyć, iż w toku postępowania administracyjnego organ I instancji wykazał również, że przedmiotowe partie piwa została sprzedana w cenie towaru pełnowartościowego.
W związku z powyższym należy uznać, że podmiot uzyskał kwotę nienależną z tytułu sprzedaży towaru dotkniętego wadą w cenie towaru pełnowartościowego.
Nie można za usprawiedliwiony uznać zarzut strony, iż Pani M. F. - Kierownik Produkcji [...] Sp. z o.o., która podczas kontroli przekazała specyfikacje jakościowe, nie posiadała uprawnień do reprezentowania Spółki w trakcie kontroli, ani też, że w rzeczywistości produkty nie były niezgodne z deklarowanymi parametrami, gdyż istniał inny dokument, zawierający "właściwe i autentyczne" Specyfikacje, znajdujący się w dokumentacji Zakładowej Księgi HACCP. Przede wszystkim, jak wyżej stwierdzono, dokonywanie nowych ustaleń faktycznych przekraczałoby kompetencje organu działającego w ramach wniosku o stwierdzenie nieważności. Nadto – brak jest podstaw, aby uznać, iż osoba zajmująca w spółce stanowisko Kierownika Produkcji nie była władna do opatrywania swoim podpisem oraz pieczęcią dokumentu zawierającego w swej treści deklaracje producenta (czyli skarżącej spółki) o parametrach jakościowych artykułu spożywczego wytworzonego przez pracodawcę. Należy w tym miejscu także zauważyć, iż dokument zawierający tę deklarację ("Specyfikacje technologiczno - jakościowe, zakres") zawiera oświadczenie wiedzy, a nie oświadczenie woli organu. Argumentacja spółki w tym zakresie jest więc także i z tego względu wadliwa. Należy jednak przede wszystkim podkreślić, iż okoliczności powyższe były już przedmiotem rozważań organu, który rozstrzygał sprawę merytorycznie wydając decyzje będące przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności – również pod kątem stawianych obecnie zarzutów. Dysponował bowiem stanowiskiem strony, która stawiała analogiczne zarzuty do aktualnych – powołując się na brak kompetencji do działania w imieniu spółki oraz błędy popełnione w Specyfikacjach przez Kierownika Produkcji – Panią M. F.. Należy stwierdzić, iż ponowne merytoryczne rozpoznawanie sprawy, czego de facto domaga się skarżąca - stałoby w sprzeczności z zasadą trwałości decyzji administracyjnych. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji jest od tej zasady wyjątkiem i stanowi wyłącznie środek eliminacji z obrotu prawnego decyzji w sposób istotny nie dających się z tym porządkiem pogodzić. Jak wyżej stwierdzono, taka sytuacja w kontrolowanej sprawie nie zachodzi.
Z uwagi na powyższe, w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło