VI SA/Wa 144/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2006r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2005r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz T. B. kwotę 2 889 (dwa tysiące osiemset osiemdziesiąt dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na przedsiębiorcę T. B. zwanego dalej skarżącym, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Produkcyjno-Handlowo-Usługowa "[...]" T. B. karę pieniężną w łącznej wysokości 11.800 zł w tym: kwotę 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek, kwotę 3.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty oraz kwotę 800 zł za nie okazanie 4 sztuk wykresówek. Podstawę faktyczną decyzji stanowiły wyniki kontroli przeprowadzonej w dniu 18 maja 2005 r. na drodze krajowej nr [..] w Ż. Kontrolowanym pojazdem Iveco o dopuszczalnej masie całkowitej 3500 kg o nr rej. [...], będącym własnością skarżącego wraz z wynajętą przyczepą lekką o nr rej. [...], były przewożone zabawki wyprodukowane w firmie skarżącego. Podczas tej kontroli kierowca J. B. (ojciec skarżącego) oświadczył, iż nie jest zatrudniony u syna na umowę o pracę. W toku postępowania administracyjnego została przez stronę złożona decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej zgłoszonej przez J. B. pod nazwą Firma Produkcyjno-Handlowo-Usługowa "[...]". Podstawę prawną tej decyzji stanowiły przepisy art. 5, ust. 1, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1 art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4, art. 92 ust. 1 pkt 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2004r. Nr 204, poz. 2088), lp. 1.1.1, lp. 1.4.1, lp. 1.11.11 ust. 1 lit b załącznika o ustawy o transporcie drogowym, art. 15 ust .7 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE nr L 370 z 31.12.1985 r. - dalej jako rozporządzenie Rady EWG Nr 3821/85), art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców ( Dz. U. Nr 92, poz. 879) a także przepisy § 2 ust. 2 rozporządzenia z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r., Nr 150, poz. 1684 z późn. zm). Powołując się na definicję niezarobkowego przewozu drogowego - przewozu na potrzeby własne - zawartą w przepisie art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym organ wskazał, że pojazd nie był kierowany przez pracownika kontrolowanej firmy. Konsekwencją tego jest konieczność posiadania odpowiedniej licencji, której skarżący T. B. w toku postępowania administracyjnego nie przedłożył oraz konieczność uiszczenia opłaty za przejazd i posiadania wymaganej ilości wykresówek. W odwołaniu od tej decyzji skarżący wnosił o umorzenie postępowania i wskazywał, iż nie było uzasadnionych podstaw prawnych do nałożenia na niego kary pieniężnej albowiem ani samochód ani przyczepa nie były jego własnością. Przyczepa została wynajęta przez kierowcę czyli J. B., ojca skarżącego, który jako osoba fizyczna wykonywał transport na własny rachunek i własną odpowiedzialność. Zdaniem skarżącego fakt, iż kierowca przewoził towar wraz z fakturą VAT wystawioną przez skarżącego nie może skutkować negatywnymi konsekwencjami prawnymi wobec niego. Na skutek rozpoznania tego odwołania strony Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz dodatkowo w oparciu o przepisy art. 4 pkt 3 i pkt 4a ustawy o transporcie drogowym utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie Głównego Inspektora działanie organu pierwszej instancji było zgodne z prawem. W uzasadnieniu podkreślono, że zarzuty skarżącego są niezasadne. Dokonując wykładni zastosowanych przepisów ustawy o transporcie drogowym organ stwierdził, że z okazanej faktury VAT nr [...] wynikało, iż przejazd jest wykonywany na rachunek skarżącego, (który odniósł korzyść z tego przewozu). Powołując się na przepisy kodeksu pracy organ wskazał, że pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. W tej sytuacji słuszne jest stanowisko organu I instancji, iż w dniu 18 maja 2005 r. to skarżący wykonywał transport drogowy i powinien posiadać wymaganą licencję a także legitymować się dowodem uiszczenia opłaty oraz brakującymi wykresówkami. W skardze do Sądu, wnosząc o uchylenie decyzji T. B. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zdaniem skarżącego ustalenia faktyczne dokonane przez organ są wadliwe, gdyż przewóz był wykonywany przez jego ojca J. B., który jechał do Z. w swojej prywatnej sprawie i bez zgody i wiedzy skarżącego wypożyczył przyczepę, przez co kontrolowany przejazd został zakwalifikowany jako podlegający przepisom ustawy o transporcie drogowym. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego nie podzielił zarzutów strony i wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. Rozpoznając sprawę pod tym kątem Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie organy przyjęły, iż kontrolowany przewóz był wykonywany na rachunek skarżącego. Ustaleń tych dokonano w oparciu o fakturę nr [...] wystawioną przez skarżącego, dokumentującą sprzedaż zabawek. W konsekwencji przewóz, nie spełniał jednego warunku przewidzianego w art. 4 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym z tej przyczyny, iż wykonujący go kierowca nie był pracownikiem skarżącego w rozumieniu przepisów prawa pracy. Tym samym przyjęto na mocy art. 4 pkt 3 ustawy, że przewóz ma charakter transportu drogowego. A skoro przewóz uznano za transport drogowy to w takim wypadku uzasadniało to nałożenie kary pieniężnej na osobę skarżącego. Jednakże, zdaniem Sądu, rozpatrzenie sprawy niniejszej z punktu widzenia kryteriów zastosowanych przez organ jest niewystarczające. Co prawda Sąd podziela stanowisko organu, iż termin "pracownik" użyty w przepisie art. 4 pkt 4 lit a) ustawy o transporcie drogowym należy interpretować zgodnie z art. 2 kodeksu pracy czyli stosować uznane reguły wykładni systemowej lecz z drugiej strony, zdaniem Sądu, nie została poddana właściwej analizie szczególna sytuacja faktyczna jaka zaistniała w sprawie, która wiąże się ze specyfiką wykonywanego przewozu. Organy błędnie przyjęły, że decydujące znaczenie w sprawie zakwalifikowania przedmiotowego przewozu jako transportu drogowego wymagającego posiadania przez skarżącego licencji jest wyłącznie kwestia na czyj rachunek dokonywano przewozu. Z reguły bowiem każdy transport drogowy czy przewóz na potrzeby własne jest wykonywany na rachunek właściciela przewożonego towaru. W tej sytuacji kryterium korzyści zastosowane przez organ w niniejszej sprawie nie jest przydatne z punktu widzenia przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz ustalonego stanu faktycznego. Materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje, iż niewątpliwie skarżący zlecił ojcu J. B. przewóz wyprodukowanych zabawek. Natomiast w toku postępowania administracyjnego organ szczegółowo nie zbadał jaki charakter prawny miało to zlecenie i jak zostało rozliczone finansowo pomiędzy stronami, przyjmując automatycznie, iż to skarżący wykonywał transport drogowy. Ustalenie tych okoliczności było, w ocenie Sądu, konieczne z uwagi na treść obowiązujących przepisów ustawy o transporcie drogowym w szczególności art. 3 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 4 pkt 1, art. 4 pkt 3, i art. 4 pkt 4 lit. a) ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z treścią art. 3 ust. 2 pkt 3 do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. W sprawie niniejszej bezsporna była okoliczność, iż kierowca J. B., ojciec skarżącego w chwili wykonywania przewozu nie był już przedsiębiorcą bowiem został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 21 kwietnia 2005 r. Jednocześnie był on właścicielem pojazdu oraz stroną umowy najmu przyczepki lekkiej, którą przewożono towar. Biorąc po uwagę przesłankę uznania spornego przewozu za transport drogowy stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu na żadnym etapie postępowania ta okoliczność nie została należycie udowodniona w stosunku do skarżącego. Zdaniem Sądu, materiał dowodowy zebrany w toku postępowania zawiera nie dające się usunąć braki świadczące o tym, że zostały naruszone przepisy art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. Zasadnicza w sprawie kwestia spełnienia przesłanek ustawowych prowadzących do ukarania osoby skarżącego nie zbadana wystarczająco wnikliwie. W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że organ dopuścił się naruszenia zarówno przepisów prawa materialnego tj. art. 92 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 6 września o transporcie drogowym, jak i wskazanych wyżej przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wymaga to ponownej szczegółowej analizy we wskazanym wyżej kierunku z uwzględnieniem zarzutów i wyjaśnień strony skarżącej oraz złożonych przez nią dokumentów. Wskazane wyżej okoliczności powodują konieczność uchylenia decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Na zasadzie art. 152 p.p.s.a. uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 p.p.s.a.