VI SA/Wa 1481/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-21

Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Małgorzata Grzelak, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy prawidłowo odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "KORONA Wędliny od pokoleń" ze względu na jego podobieństwo do zarejestrowanych znaków towarowych, nie przeprowadzając kompleksowej analizy porównawczej na płaszczyznach wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, a także nie uwzględniając w pełni wizerunku przeciętnego konsumenta?
Ratio decidendi
Urząd Patentowy nie zastosował się do wskazań sądu zawartych w poprzednim wyroku, ponownie nie przeprowadzając kompleksowej analizy porównawczej znaków na płaszczyznach wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, a także nie uwzględniając w pełni wizerunku przeciętnego konsumenta. Zbagatelizowano znaczenie grafiki spornego znaku, błędnie przypisując nadmierne znaczenie elementowi słownemu "KORONA" i nie wyjaśniając wystarczająco, dlaczego dodanie grafiki nie zmienia odbioru całego znaku ani dlaczego odbiorca może uznać nowy znak za pochodzący z tej samej rodziny znaków.
Stan faktyczny
Spółka G. Sp. z o.o. złożyła wniosek o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy "KORONA Wędliny od pokoleń". Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego, uznając znak za podobny do zarejestrowanych znaków "KORONA" i wprowadzający w błąd co do pochodzenia towarów. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzja została utrzymana w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił poprzednią decyzję, wskazując na konieczność kompleksowej analizy porównawczej znaków. Urząd Patentowy ponownie wydał decyzję utrzymującą odmowę, jednak Sąd uznał, że organ ponownie nie zastosował się do wskazań sądu, nie przeprowadzając pełnej analizy i zbagatelizował znaczenie grafiki.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej i zasądził od Urzędu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2017 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 15 października 2009 r. M. sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła do Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (nazywanego dalej: "UP") wniosek [...] o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy "KORONA Wędliny od pokoleń" przeznaczony do oznaczenia w: 29 kl.: mięso, ekstrakty mięsne, wędliny, drób, ryby, dziczyzna, oleje i tłuszcze, konserwy mięsne, przetwory mięsne 35 kl.: promocja, reklama, kojarzenie kontrahentów, prowadzenie negocjacji, pomoc w zawieraniu transakcji handlowych, badania rynku, pokazy towarów, marketing, prowadzenie sklepów/hurtowni z mięsem, wędlinami, przetworami mięsnymi, drobiem, dziczyzną, olejami i tłuszczami zwierzęcymi, oraz pośrednictwo handlowe w tym zakresie, również w systemie on-line. Umową zawartą w dniu 10 lutego 2010 r. w W. M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. zbyła na rzecz spółki G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. prawo z dokonanego w U P opłaconego zgłoszenia, na które nie zostało jeszcze udzielone prawo ochronne na znak towarowy. Związku z powyższym w dniu 11 czerwca 2010 r. G. Sp. z o.o. złożyła w UP wniosek o przeniesienie zbytego prawa ze zbywcy na nabywcę. Pismem z dnia 5 lipca 2010 r. UP poinformował, że uwzględnił wniosek spółki. Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. UP, na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 145 ust. 1 p.w.p. odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy KORONA Wędliny od pokoleń zgłoszony przez G. Sp. z o.o., O. pod numerem [...]. W uzasadnieniu organ, powołując się na art 132 ust. 2 pkt 2 stwierdził, że nie jest możliwe uzyskanie ochrony na znak identyczny lub podobny do znaków już zarejestrowanych, jeżeli znaki te przeznaczone są do oznaczania towarów identycznych lub podobnych i jeżeli w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego znaki te poprzez swoje podobieństwo mogłyby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów (konkretny wytwórca) lub usług (określony usługodawca). UP uznał, że zgłoszony słowno-graficzny znak towarowy "KORONA Wędliny od pokoleń" ([...]) i przeciwstawione mu również słowno-graficzny "KORONA" ([...]) oraz wyłącznie słowny "KORONA" ([...]) są do siebie podobne - zawierają bowiem to samo, charakterystyczne i w szczególności odróżniające dla wnioskowanego zakresu ochrony wyrażenie "KORONA". W przypadku przedmiotowego oznaczenia jest ono dodatkowo rozwinięte o zwrot "Wędliny od pokoleń", który jednak przez sposób zapisu, tj. poniżej znacznie mniejszą czcionką, a także opisowy charakter dla wnioskowanego zakresu ochrony, nie będzie wystarczającą odmiennością, aby uznać te oznaczenia za niepodobne w takim stopniu, aby odbiorcy nie byli narażeni na ryzyko pomyłek. W opinii UP, podobnie rzecz się ma z użytym w porównywanych znakach słowno-graficznych elementem graficznym w postaci stylizowanej korony, a więc wizualizacji elementu słownego, który niewątpliwie należy uznać za najbardziej w nich odróżniający. Dlatego też konsumenci, mając styczność z porównywanymi znakami, mogą uznać, że każdy z nich jest rozwinięciem lub inną wersją wcześniejszego. Dodatkowo organ podniósł, że zgodnie z utrwalonym w doktrynie poglądem przy ocenie podobieństwa znaków słowno-graficznych zasadnicze znaczenie mają z reguły elementy słowne. W dniu 19 lipca 2013 r., G. Sp. z o.o. z siedzibą w O., złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Decyzją z dnia [...] marca 2014 r., Urząd Patentowy RP działając na podstawie art. 245 ust. 1 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., po rozpoznaniu wniosku z dnia 19 lipca 2013 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2013 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "KORONA Wędliny od pokoleń", zgłoszonego w dniu 15 października 2009 r. przez G. Sp. z o.o. z siedzibą w O., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Pismem z dnia 5 maja 2014 r. G. Sp. z o.o. z siedzibą w O. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję UP z dnia [...] marca 2014 r., wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wyrokiem z dnia 12 marca 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, podnosząc że badanie niebezpieczeństwa wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towaru ze znakiem, jako względnej podstawy odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy, określonej w obowiązującym w Polsce stanie prawnym, w przepisie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., wymaga szerszej i przede wszystkim pełnej, tj. w trzech płaszczyznach (wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, z uwzględnieniem ich dystynktywnych i dominujących elementów), analizy kryteriów oceny tego niebezpieczeństwa, niż wskazał to organ administracji w rozstrzyganej sprawie. Sąd wskazał na konieczność " kompleksowej oceny przeciwstawionych przez UP oznaczeń w stosunku do oznaczenia "KORONA Wędliny od pokoleń", zarówno na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej jak i znaczeniowej w kontekście całościowym. Pominięcie kompleksowego badania podobieństwa znaków choćby na jednej z płaszczyzn, prowadzi do niepełnej oceny podobieństwa znaków i wadliwości wydanej decyzji administracyjnej. Jest to istotna kwestia, gdyż takie znaki towarowe należy porównywać na trzech ww. płaszczyznach, a ponadto należy wskazać, iż nie ma tutaj żadnego wyłączenia się tych sfer oddziaływania, przeciwnie każda z nich łączy się z drugą. W pierwszej kolejności zdaniem Sądu na uwagę zasługuje fakt, że UP nie dokonał pełnej analizy porównawczej towarów i usług wszystkich wskazanych znaków z zakresem ochrony zgłaszanego oznaczenia. Organ porównał znak skarżącej i znaki przeciwstawione w warstwie fonetycznej oraz wizualnej, ale nie zrobił tego w płaszczyźnie znaczeniowej. W ocenie Sądu w skarżonej decyzji zabrakło niezwykle istotnego elementu porównania znaków w płaszczyźnie znaczeniowej. Znak towarowy skarżącej zawiera element słowny złożony z czterech wyrazów "KORONA Wędliny od pokoleń". Natomiast przeciwstawione oznaczenie posiada w elemencie słownym tylko jeden wyraz "KORONA". Występuje tu zatem znaczna różnica w wymowie obu oznaczeń jeżeli chodzi o ich treść. Zdaniem Sądu, UP dokonał również nieprawidłowej analizy w zakresie ustalenia definicji przeciętnego nabywcy produktów mięsnych, przyjmując błędnie, że taki nabywca nie analizuje szczegółowo oznaczeń wspomnianych produktów. W ocenie Sądu UP pominął materiał dowodowy i twierdzenia strony skarżącej dotyczące analizy porównawczej towarów i usług (zakresu ochrony) porównywanych oznaczeń, dotyczące analizy porównawczej znaków na płaszczyźnie słownej, wizualnej i znaczeniowej, jak również organ dokonał oceny zdolności rejestrowej znaku skarżącej i analizę porównawczą wszystkich oznaczeń bez uwzględnienia formy ich prezentacji jako całości. W tym stanie rzeczy zasadny jest zarzut skargi w zakresie naruszenia przepisu art. 7, art. 8, 77 i art. 78 § 1 k.p.a. w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Reasumując Sąd uznał, że rozpoznając sprawę ponownie, na skutek niniejszego wyroku, organ ponownie podda analizie porównywane znaki pod kątem przesłanek względnej przeszkody w rejestracji znaku towarowego wynikającej z kolizji z innym znakiem towarowym (art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.) przy uwzględnieniu powyższych wskazań i poglądów zawartych w części prawnej uzasadnienia wyroku. Przede wszystkim z przeprowadzeniem analizy znaku skarżącej i znaków przeciwstawionych na płaszczyźnie znaczeniowej i pełniejszego przeanalizowania definicji wizerunku przeciętnego konsumenta (odbiorcy) w odniesieniu do towarów danego rodzaju (wędliny, mięso) i ryzyka skojarzenia ze znakiem wcześniejszym. W tym stanie rzeczy ustosunkowywanie się przez Sąd do pozostałych argumentów skargi, mających charakter merytoryczny jest na obecnym etapie postępowania przedwczesne. Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] maja 2016 r. po ponownym rozpoznaniu sprawy zakończonej decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] maja 2013r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny KORONA Wędliny od pokoleń zgłoszony dnia 15 października 2009r. za numerem [...] przez: G. , O., Polska, działając na podstawie art. 245 ust. 1 w związku z art. 132 ust.2 pkt.2 p.w.p. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ stwierdził, że problem jednorodzajowości towarów stanowi kwestię wstępną, rozstrzyganą przed badaniem podobieństwa oznaczeń. Dopiero stwierdzenie owej jednorodzajowości uzasadnia rozpoczęcie badania podobieństwa oznaczeń. Używanie przecież nawet identycznych oznaczeń dla towarów niepodobnych, nie wywołuje ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia tych towarów. Towary i usługi są zaś tego samego rodzaju, gdy w razie oznaczania ich podobnym znakiem o przeciętnej sile oddziaływania, potencjalny klient może uważać, że pochodzą one z tego samego przedsiębiorstwa. Kierując się tymi wskazówkami UP stwierdził, iż podobieństwo przytoczonych wszystkich towarów i usług jest bezsporne. Podkreślił, że "jednorodząjowość" towarów i usług nie może być interpretowana jako ich "identyczność". Przy ocenie podobieństwa towarów i usług należy wziąć pod uwagę wszystkie istotne czynniki, które charakteryzują relacje pomiędzy tymi towarami i usługami, w tym takie jak ich rodzaj, przeznaczenie, sposób użytkowania, oraz to czy konkurują ze sobą lub są względem siebie komplementarne. Następnie organ dokonał oceny podobieństwa znaków uznając, że zarówno w znaku zgłoszonym do rejestracji jak i znakach przeciwstawionych w przedmiotowej sprawie takim elementem dominującym jest wspólny element, czyli słowo KORONA. Określenie to we wszystkich przypadkach jest identyczne pod względem słownym (K-o-r-o-n-a ), pod względem fonetycznym (Ko-ro-na) i znaczeniowym (korona (łac. corona, wieniec) jest najpowszechniejszym atrybutem władzy monarszej, używana m.in przez cesarza, króla, czy księcia, używanym od średniowiecza Korona jest noszona na głowie monarchy. Podobieństwo zaś ocenia się według cech wspólnych, a nie występujących między nimi różnic. Związane jest to z faktem, iż różnice nie wykluczają podobieństwa. Zdaniem organu różnica polegająca na dodaniu w znaku zgłoszonym słów Wędliny od pokoleń nie różnicuje porównywanych znaków, chociażby z tego względu, że słowa te nie mają same w sobie znamion odróżniających, będąc wyłącznie sloganem reklamowym. Slogan reklamowy oznacza hasło wyrażające przewodni komunikat (motyw) kampanii promocyjnej. Często przedstawia obietnicę dotyczącą korzyści oferowanych przez daną markę. Jak z powyższego wynika zwrot ten nawiązuje do starych, tradycyjnych receptur, co wywołuje pozytywne skojarzenia. Traci więc znaczenie fakt, że znak zgłoszony jest znakiem czterowyrazowym, również z tego względu, że ten drugi człon nie posiada fantazyjnego charakteru, gdyż ma swoje konkretne znaczenie. Oznacza wręcz, że dane towary (WĘDLINY) są produkowane według starych, sprawdzonych receptur (OD POKOLEŃ). Co więcej ów slogan zapisany został znacznie mniejszymi literami i umieszczony pod wspólnym dla wszystkich znaków słowem KORONA. Organ stwierdził, że prawdą jest oczywiście fakt, że wielu klientów czyta etykiety kupowanych produktów. Jednak w przypadku wędlin zakupów dokonuje się równie często, jeżeli nie częściej, na tzw. stoiskach manualnych. Tam zaś ze względu na wielość wyłożonych wędlin nawet uważny klient nie jest w stanie zauważyć drobnego napisu reklamowego zapisanego kursywą. Porównując warstwę wizualną - przedmiotowy znak jest oznaczeniem słowno- graficznym. Jego warstwa graficzna składa się z postaci stylizowanej zamkniętej na górze korony w kolorze złotym z czerwonym wnętrzem, pośrodku owalnego kształtu również w kolorze czerwonym ze złotą obwódką umieszczono biały napis "KORONA" wykonany lekko stylizowaną czcionką, zaś pod owalem widoczne są części czerwonej wstęgi i napis "Wędliny od pokoleń". Tym jednak ,co jest najbardziej charakterystyczne w całej kompozycji, to napis "KORONA" i rysunek tejże. W przypadku przeciwstawionego znaku [...] również mamy do czynienia z rysunkiem korony (otwartej) w kolorze czerwonym ze złotą kropką na górze, pod spodem zaś znajduje się duży napis "KORONA" w kolorze niebieskim. Również w znaku [...] otwarta korona ma kolor czerwony i niebieski napis. Jednakże i w tych dwóch znakach mamy do czynienia z dominującą czerwoną kolorystyką. Graficzny jest również przeciwstawiony znak unijny. Co prawda jest on czarno-biały, ale wewnątrz litery "O" umieszczono rysunek stylizowanej zamkniętej korony, przypominającej koronę ze znaku zgłoszonego. Jednak tym co w tym znaku przede wszystkim zwraca uwagę to duży wykonany kapitalikami napis "KORONA". Natomiast przeciwstawiony znak [...] jest znakiem słownym, w wyniku czego słowo "KORONA" jest szczególnie widoczne. Jak z powyższego wynika wszystkie pięć znaków nie różni się tak bardzo wizualnie, gdyż powtarzają one nie tylko słowo "KORONA", ale również jej rysunek. Są więc koncepcyjnie zbliżone, opierają się bowiem na idei połączenia wspólnego słowa "KORONA" i jej rysunku w kolorze całkowicie czerwonym ([...]) i zawierającym kolor czerwony [...]. W wyniku tego znamiona odróżniające, jak różny kształt owych koron, czy też napis wykonany innym kolorem - tracą na znaczeniu, zaś w przypadku znaku unijnego tego typu szata graficzna uwypukla tylko warstwę słowną oznaczenia, nie tylko nie eliminując podobieństwa między przedmiotowym oznaczeniem a znakiem chronionym, ale je jeszcze dodatkowo wzmacnia. W konsekwencji uzasadniony wydaje się wniosek, iż cechą dominującą znaków jest wyraz "KORONA" i znaki te są rozpoznawalne jedynie przez to wyrażenie, grafika zaś jest cechą drugorzędną i nie zmienia odbioru całego znaku. Elementy graficzne są tu więc neutralne i pełnią jedynie rolę ozdobną. Nie posiadają silnie fantazyjnego charakteru. Urząd Patentowy jest przekonany, że zarówno przeciętny, jak i dobrze zorientowany konsument będą poszukiwać danego towaru i usługi posługując się warstwą słowną oznaczenia i jedynie warstwą słowną, nie zaś opisując elementy graficzne występujące w tym oznaczeniu. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w znakach słowno-graficznych to elementy słowne mają jednak dla odbiorcy większą siłę oddziaływania niż graficzne. Jak z powyższego wynika dodanie grafiki w zgłoszonym znaku powodować może zatem wręcz wrażenie, iż zgłoszone oznaczenie jest nową - wzbogaconą o inny element graficzny - wersją znaków już istniejących na rynku. Organ doszedł do wniosku, że zbieżności jakie występują w analizowanych znakach są na tyle duże, aby sądzić, że odbiorca może uznać "nowy" znak (znak zgłoszony) za oznaczenie pochodzące "z tej samej rodziny" znaków podmiotu od lat istniejącego na rynku i, że "nowy" znak jest oznaczeniem tworzącym pewną serię znaków. Zarejestrowane znaki towarowe użyte w reklamie radiowej będą podobnie brzmiały dla przeciętnego odbiorcy jak znak zgłoszony. Wypowiedziany przez lektora w reklamie radiowej znak zgłoszony będzie brzmiał identycznie jak przeciwstawione mu znaki zarejestrowane, a dalszy element znaku zgłoszonego - "Wędliny od pokoleń", stanowi oznaczenie opisowe, któremu brak jest zdolności odróżniającej. Pismem z dnia 30 czerwca 2016 r. G. Sp. z o.o. z siedzibą w O., reprezentowana przez rzecznika patentowego R. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na powyższą decyzję, zarzucając: 1. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. z powodu błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania poprzez nieprawidłową ocenę przesłanki odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy na skutek uznania, iż nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym i bezpodstawne uznanie, że w dacie zgłoszenia oznaczenie skarżącego nie spełniało ustawowych warunków udzielenia prawa ochronnego; 2. Naruszenie prawa procesowego tj: a) art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 i 10 k.p.a. oraz art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez: - nieuwzględnienie (pominięcie) materiału dowodowego i twierdzeń skarżącego dotyczących analizy porównawczej towarów i usług (zakresu ochrony) oznaczenia skarżącego oraz przeciwstawionych przez organ czterech znaków towarowych poprzez nieprzeprowadzenie szczegółowej analizy poszczególnych towarów i usług, - nieuwzględnienie (pominięcie) materiału dowodowego i twierdzeń skarżącego dotyczących analizy porównawczej oznaczenia skarżącego oraz przeciwstawionych przez organ czterech znaków towarowych na płaszczyźnie słownej, wizualnej i znaczeniowej, a w szczególności w zakresie porównania elementów graficznych znaków, przedłożonych na okoliczność wykazania, iż porównywane oznaczenia nie są do siebie podobne w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., - dokonanie oceny zdolności rejestrowej znaku skarżącego i analizy porównawczej wszystkich oznaczeń bez .; uwzględnienia formy ich prezentacji jako całości, co skutkowało brakiem wyczerpującej oceny stopnia podobieństwa oznaczeń lub jego braku, - dokonanie oceny zdolności rejestrowej znaku skarżącego i analizy porównawczej wszystkich oznaczeń przyjmując, że potencjalny nabywca towarów i usług jest osobą nieuważną bądź mało uważną, b) art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o błędne założenia natury faktycznej i prawnej, nieznajdujące oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym i rzeczywistym stanie sprawy, c) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez brak należytego wyjaśnienia stronie przesłanek, którymi Urząd Patentowy kierował się przy rozstrzyganiu sprawy, w szczególności w zakresie określonym w pkt a), 3. Naruszenie przepisu art. 153 p.p.s.a., poprzez zignorowanie przez organ oceny prawnej i wskazań (wytycznych) wyrażonych w przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 marca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1853/14. Powołując się na powyższe podstawy strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona rozwinęła podniesione zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę miał na uwadze, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 marca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1853/14 uchylił wydaną w toku przedmiotowej sprawy decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2014r. Organ administracyjny rozpoznając ponownie sprawę i Sąd w niniejszym postępowaniu na podstawie art. 153 p.p.s.a. pozostawały związane oceną prawną, oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w powyżej opisanym wyroku WSA. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Artykuł 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziło do niespójności działania systemu władzy publicznej. Związanie oceną prawną wyrażoną w wyroku (uzasadnieniu orzeczenia) oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Dlatego w razie wnoszenia kolejnych skarg, sąd administracyjny weryfikuje m.in. sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich wskazań, nie wnika on natomiast w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen (wyrok NSA z dnia 21.4.2010 r., II FSK 2129/08, Lex nr 596261). Art. 153 p.p.s.a. określa taką relację między organem administracyjnym a sądem, która sprowadza się do związania organu oceną prawną i wskazaniami do dalszego postępowania, gdzie nie ma miejsca na polemikę organu z oceną prawną i wskazaniami do dalszego postępowania. Dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia w opisanym powyżej zakresie, Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w nich naruszeń prawa skutkujących koniecznością ich uchylenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 marca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1853/14 wskazał, że organ rozpoznając sprawę ponownie, podda analizie porównywane znaki pod kątem przesłanek względnej przeszkody w rejestracji znaku towarowego wynikającej z kolizji z innym znakiem towarowym (art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.) przy uwzględnieniu wskazań i poglądów zawartych w części prawnej uzasadnienia wyroku. Przede wszystkim z przeprowadzeniem analizy znaku skarżącej i znaków przeciwstawionych z uwzględnieniem płaszczyzny znaczeniowej i pełniejszego przeanalizowania definicji wizerunku przeciętnego konsumenta (odbiorcy) w odniesieniu do towarów danego rodzaju (wędliny, mięso) i ryzyka skojarzenia ze znakiem wcześniejszym. W ocenie ponownie orzekającego Sądu organ nie zastosował się do wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku WSA wyroku z dnia 12 marca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1853/14. Na wstępie stwierdzić należy, że Sąd podziela stanowisko organu, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z identycznością bądź przynajmniej podobieństwem towarów, do oznaczania których mają służyć porównywane znaki. Przechodząc do oceny podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń i spornego znaku podkreślić trzeba, że zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem, zarówno krajowym jak i wspólnotowym, punktem wyjścia przy ocenie podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych, w szczególności, w których poszczególne elementy są takie same lub podobne, jest całościowe wrażenie wywierane przez każde z dwóch oznaczeń (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 2010 r. z dnia 23 marca 2010 r. LEX nr 596915). Nie ma więc, co do zasady, przeszkód do inkorporowania w znaku późniejszym elementów znanych we wcześniejszych znakach, o ile późniejszy znak zachowuje swój charakter odróżniający, nie wprowadzający w błąd nabywcy co do pochodzenia towarów oznaczanych tym znakiem. Szczególną formę wśród znaków towarowych posiada znak słowno-graficzny. Ocena podobieństwa takiego znaku jest trudna i tutaj musi być właśnie dokonany rzetelny bilans podobieństwa i różnic. Znak słowno-graficzny z reguły łączy w sobie poprzez szczególne powiązanie znak słowny z graficznym. Oceniając, na gruncie przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., podobieństwo spornego znaku i znaków przeciwstawionych, ocena podobieństwa prowadzona jest w trzech płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, z uwzględnieniem ich dystynktywnych i dominujących elementów. A zatem jak podkreślił WSA w wyroku z dnia 12 marca 2016 r. przeciwstawione przez UP oznaczenia powinny być oceniane w stosunku do oznaczenia "KORONA Wędliny od pokoleń" kompleksowo, zarówno na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej jak i znaczeniowej w kontekście całościowym. Pomimo że organ ponownie dokonał analizy porównywanych znaków na trzech płaszczyznach znów nie dokonał ich całościowej oceny, przypisując szczególną moc odróżniającą elementowi słownemu KORONA, który powtarza się we wszystkich przeciwstawionych znakach. Wbrew jednak twierdzeniom organu zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości nie istnieje żadna zasada, zgodnie z którą część słowną znaku należałoby uznać za wyróżniającą i fantazyjną i by element słowny złożonego znaku towarowego był zawsze elementem dominującym w całościowym wrażeniu wywoływanym przez ten znak. ( por. wyrok TS z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie C-488/06 L&D SA v. OHIM, pkt. 84). Organ porównując warstwę wizualną przedmiotowego znak słowno- graficznego wskazał, że jego warstwa graficzna składa się z postaci stylizowanej zamkniętej na górze korony w kolorze złotym z czerwonym wnętrzem, pośrodku owalnego kształtu również w kolorze czerwonym ze złotą obwódką umieszczono biały napis "KORONA" wykonany lekko stylizowaną czcionką, zaś pod owalem widoczne są części czerwonej wstęgi i napis "Wędliny od pokoleń". Organ uznał że tym co jest najbardziej charakterystyczne w całej kompozycji, to napis "KORONA" i rysunek tejże. Zdaniem organu wszystkie pięć znaków (sporny i przeciwstawione) nie różni się tak bardzo wizualnie, gdyż powtarzają one nie tylko słowo "KORONA", ale również jej rysunek. Są więc koncepcyjnie zbliżone, opierają się bowiem na idei połączenia wspólnego słowa "KORONA" i jej rysunku w kolorze całkowicie czerwonym ([...]) i zawierającym kolor czerwony [...]. W wyniku tego znamiona odróżniające, jak różny kształt owych koron, czy też napis wykonany innym kolorem - tracą na znaczeniu, zaś w przypadku znaku unijnego tego typu szata graficzna uwypukla tylko warstwę słowną oznaczenia, nie tylko nie eliminując podobieństwa między przedmiotowym oznaczeniem a znakiem chronionym, ale je jeszcze dodatkowo wzmacnia. W konsekwencji za uzasadniony organ uznał wniosek, że cechą dominującą znaków jest wyraz "KORONA" i znaki te są rozpoznawalne jedynie przez to wyrażenie, grafika zaś jest cechą drugorzędną i nie zmienia odbioru całego znaku. Elementy graficzne są tu więc neutralne i pełnią jedynie rolę ozdobną. Nie posiadają silnie fantazyjnego charakteru. W ocenie Sądu powyższe stanowisko Urzędu ponownie rozpoznającego sprawę uznać należy za niewystarczające. Organ nie uzasadnił dlaczego jego zdaniem grafika spornego oznaczenia jest cechą drugorzędną i nie zmienia odbioru całego znaku. Urząd ponownie uchylił się od całościowej oceny przedmiotowego oznaczenia przez pryzmat wrażenia jakie może wywołać u przeciętnego odbiorcy. Organ zobowiązany był ocenić, a ocena ta powinna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji czy grafika spornego oznaczenia jest na tyle skomplikowana, szczegółowa, nieczytelna czy wieloznaczna, że przeciętny odbiorca wędlin nie będzie w stanie skojarzyć tego znaku z producentem. Czy też może grafika ta jest na tyle prosta, niewyszukana, ale jednocześnie tworzy właściwie dobraną kompozycję kolorów i elementów ozdobnych, że możliwe jest jej utrwalenie w świadomości przeciętnego odbiorcy wędlin i mięs, który powyższy znak będzie wiązał z konkretnym producentem wyrobów mięsnych i wędliniarskich, bez ryzyka wprowadzenia odbiorcy w błąd co do pochodzenia towaru. Brak uzasadnienia stanowiska organu dlaczego jego zdaniem dodanie grafiki w zgłoszonym znaku powodować może zatem wręcz wrażenie, że zgłoszone oznaczenie jest nową - wzbogaconą o inny element graficzny - wersją znaków już istniejących na rynku, w sytuacji gdy grafika przeciwstawionych oznaczeń w sposób istotny różni się od siebie pomimo zbieżnych elementów. Brak wyjaśnienia na jakiej podstawie organ doszedł do wniosku, że w analizowanych znakach występuję tego rodzaju zbieżności, że odbiorca może uznać "nowy" znak (znak zgłoszony) za oznaczenie pochodzące "z tej samej rodziny" znaków podmiotu od lat istniejącego na rynku i że "nowy" znak jest oznaczeniem tworzącym pewną serię znaków. W ocenie Sądu zatem organ ponownie rozpoznający sprawę po raz kolejny zbagatelizował znaczenie grafiki spornego znaku, błędnie przypisując natomiast szczególne znaczenie elementowi słownemu KORONA. Ponadto Sąd w wyroku z dnia 12 marca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1853/14 wskazał, że znak towarowy skarżącej zawiera element słowny złożony z czterech wyrazów "KORONA Wędliny od pokoleń", a ponadto w obecnych czasach konsument uważnie czyta etykiety i informacje na produktach mięsnych i zapamięta wspomniany zwrot, gdyż właśnie nawiązanie do starych tradycyjnych receptur jest pożądane i pozytywnie kojarzone, jak również zapamiętywane przez konsumentów. Przeciętny odbiorca, "który jest uważny" poszukuje w zakresie także wyrobów wędliniarskich renomowanych, często o tradycyjnej recepturze, element słowny znaku skarżącej składający się z czterech elementów słownych: "KORONA Wędliny od pokoleń", może wskazywać na tradycyjność stosowanych receptur używanych do wyrobu wędlin. W takim przypadku tego rodzaju wyroby mogą być szczególnie poszukiwane przez klientów i stanowić element odróżniający. Sąd podkreślił, że z doświadczenia życiowego wynika, iż z pewnością część konsumentów uważnie czyta etykiety i informacje na produktach mięsnych (znaki towarowe, składy produktów i informacje o producencie, w tym również pochodzenie towaru). W związku z tym pamięta widniejące tam oznaczenia, a w przypadku znaku towarowego skarżącej może zapamiętać cały zwrot "KORONA Wędliny od pokoleń", gdyż właśnie nawiązanie do starych tradycyjnych receptur w branży mięsnych wyrobów jest pożądane, pozytywnie kojarzone, jak również zapamiętywane przez konsumentów. Mimo, że Sąd w wyroku z dnia 12 marca 2015r. wskazał na konieczność pogłębionej analizy powyższych aspektów, organ ponownie rozpoznając sprawę ogólnikowo stwierdził, że mamy do czynienia ze sloganem, który nie posiada fantazyjnego charakteru, gdyż ma swoje konkretne znaczenie. Oznacza wręcz, że dane towary (WĘDLINY) są produkowane według starych, sprawdzonych receptur (OD POKOLEŃ). Co więcej ów slogan zapisany został znacznie mniejszymi literami i umieszczony pod wspólnym dla wszystkich znaków słowem KORONA. W ocenie Sądu organ zobowiązany był do dokonania całościowej oceny spornego oznaczenia a nie jego poszczególnych elementów, a ponadto pełniejszego przeanalizowania definicji wizerunku przeciętnego konsumenta (odbiorcy) w odniesieniu do towarów danego rodzaju (wędliny, mięso) i ryzyka skojarzenia ze znakiem wcześniejszym (z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w wyroku WSA z dnia 12 marca 2015 r.), Mając na uwadze, że sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę, za niezbędne Sąd uznał uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy Urzędowi Patentowemu. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ uwzględni wyrażone powyżej stanowisko Sądu. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 i § 4 p.p.s.a w zw. z § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz.U. z 2003 poz.212 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło