VI SA/Wa 1491/06
WyrokWSA w Warszawie2007-04-23
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Ewa Marcinkowska, Dorota Wdowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze w sytuacji, gdy strona odwołała się od pisma organu pierwszej instancji, które nie stanowiło decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze, ponieważ strona odwołała się od pisma Starosty, które Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za niebędące decyzją administracyjną ani innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej. Odwołanie może być wniesione tylko od decyzji administracyjnej, a postępowanie odwoławcze staje się bezprzedmiotowe, gdy nie ma rozstrzygnięcia, które mogłoby podlegać kontroli organu drugiej instancji.Stan faktyczny
Skarżący J. M. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Organ pierwszej instancji (Starosta) zawiadomił skarżącego o wykonaniu środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów poprzez zatrzymanie prawa jazdy. Skarżący odwołał się od tego zawiadomienia, uznając je za decyzję. Kolegium umorzyło postępowanie odwoławcze, powołując się na wcześniejsze postanowienie WSA, które uznało pismo Starosty za niebędące decyzją administracyjną. Skarżący zarzucał naruszenie prawa, w tym przedawnienie kary i niewłaściwe postępowanie Kolegium.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Anna Mruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokat A. L. prowadzącej Kancelarię Adwokacką przy ul. [...] lok.[...] w W. kwotę 240 ( dwieście czterdzieści ) złotych podwyższoną o 22% VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
J. M. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] utrzymującą w mocy wcześniejszą decyzję tego organu z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy.
Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] czerwca 1995 r. sygn. akt [...], zmienionym następnie wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w P. Wydział [...] z dnia [...] stycznia 1996 r. sygn. akt [...], została orzeczona w stosunku do J. M. kara dodatkowa zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 2 lat.
W dniu 20 grudnia 2004 r. J.M. zgłosił się do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w G. celem wymiany prawa jazdy w trybie art. 150 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ ustalił wówczas, że wyrok sądu karnego w zakresie orzeczonej kary dodatkowej zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych nie został do tej pory wykonany.
Pismem z dnia [...] stycznia 2005 r. Starosta [...] zawiadomił skarżącego o wykonaniu środka karnego orzeczonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G.– Wydział [...] sygn. akt [...] poprzez zatrzymanie dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami na okres 24 miesięcy. W treści przedmiotowego zawiadomienia Starosta [...] poinformował stronę, iż po odbyciu orzeczonej kary dodatkowej, której początek liczy się od dnia [...] grudnia 2004 r. a koniec upływa z dniem [...] grudnia 2006 r., skarżący będzie mógł ubiegać się o przywrócenie prawa jazdy.
Skarżący w piśmie z dnia 14 kwietnia 2005 r. zwrócił się do Starosty [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z otrzymanym zawiadomieniem o wykonaniu środka karnego. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że w zawiadomieniu organ wskazał nieprawidłowy wyrok sądu karnego, gdyż wyrok zapadł w dniu [...] stycznia 1996 r. i został wydany przez Sąd Wojewódzki w P. Ponadto poinformował organ, że na podstawie tego wyroku sam zawiesił na okres 2 lat tj. od [...] stycznia 1996 r. do końca lutego 1998 r. prowadzenie pojazdów mechanicznych, a tym samym nałożona na niego kara dodatkowa została już wykonana. Podniósł też, że według przepisów prawa karnego sprawa uległa przedawnieniu po upływie trzech lat.
W piśmie z dnia 11 maja 2005 r. Starosta [...] wyjaśnił skarżącemu, iż – wbrew jego twierdzeniom - podstawę określenia wymiaru kary stanowi wyrok Sądu Rejonowego w G. wydany w sprawie sygn. akt[...], który został zmieniony wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w P. w zakresie wymiaru kary dodatkowej. Ponadto poinformował skarżącego, iż w świetle przepisów kodeksu karnego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych nie biegnie do czasu zwrotu właściwemu organowi dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdów. Orzeczony wobec skarżącego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych rozpoczął więc bieg dopiero od dnia [...] grudnia 2004 r., tj. od daty złożenia przez niego prawa jazdy w Starostwie Powiatowym w G. w celu wymiany dokumentu na podstawie art. 150 ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Pismem z dnia 21 maja 2005 r., skierowanym bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., skarżący odwołał się od pisma Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. zawiadamiającego go o wykonaniu środka karnego, uznając to pismo za decyzję. Wnosząc o uchylenie decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. skarżący stwierdził, iż brak jest podstaw prawnych do zatrzymania mu przez Starostę [...] prawa jazdy.
Odwołanie to zostało przekazane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., wraz z pismem przewodnim z dnia 30 maja 2005 r., do Starosty [...] celem podjęcia działań określonych w art. 132 lub 133 k.p.a.
W piśmie z dnia 7 czerwca 2005 r. Starosta [...] poinformował Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., iż nie wykona działań wskazanych w piśmie Kolegium z dnia 30 maja 2005 r., gdyż pismo Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. zawiadamiające skarżącego o wykonaniu środka karnego nie jest decyzją kończącą postępowanie administracyjne, a ponadto nie spełnia kryteriów decyzji zawartych w art. 107 k.p.a. W konsekwencji organ stwierdził, iż od pisma tego nie przysługuje skarżącemu odwołanie i poinformował, że w związku z tym odesłał skarżącemu wniesione przez niego "odwołanie".
W dniu 15 czerwca 2005 r. J.M. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, którą określił jako "Wniosek o rozpatrzenie sporu kompetencyjnego pomiędzy organem samorządowym (Starostą) a Samorządowym Kolegium Odwoławczym".
W uzasadnieniu skargi podniósł m.in., iż w jego ocenie odwołał się od decyzji Starosty [...] do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., jednakże organ ten nie zajął stanowiska i nie rozpatrzył odwołania, pomimo, że – zdaniem skarżącego – jest w tej sprawie organem II instancji.
W odpowiedzi na tę skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego lub o oddalenie skargi, podnosząc, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi spór kompetencyjny pomiędzy Starostą [...], a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w P. Organ poinformował jednocześnie Sąd, iż po otrzymaniu pisma Starosty [...] z dnia 7 czerwca 2005 r. sprawa związana z wniesiony przez skarżącego "odwołaniem" została zarejestrowana w Kolegium do rozpatrzenia zgodnie z właściwością.
Pismem z dnia 26 sierpnia 2005 r. skarżący J. M. został wezwany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do udzielenia informacji, czy jego pismo z dnia 12 czerwca 2005 r. skierowane do Sądu, nazwane "Wnioskiem o rozpatrzenie sporu kompetencyjnego pomiędzy organem samorządowym (starostą) a samorządowym kolegium odwoławczym", stanowi: skargę na czynność Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] w przedmiocie zawiadomienia o wykonaniu środka karnego poprzez zatrzymanie dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami, czy też skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie nierozpoznania odwołania skarżącego z dnia 21 maja 2005 r.
W wykonaniu powyższego wezwania skarżący w piśmie z dnia 6 września 2005 r. poinformował Sąd, iż jego skarga z dnia 15 czerwca 2005 r. stanowi skargę na czynność Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] w przedmiocie zawiadomienia o wykonaniu środka karnego poprzez zatrzymanie dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami. Jednocześnie poinformował, iż podtrzymuje swoją skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesiło postępowanie w sprawie rozpatrzenia "odwołania’ wniesionego przez J. M. od pisma Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. do czasu rozstrzygnięcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniesionej przez niego skargi "o rozpoznanie sporu kompetencyjnego" wskazując, iż istnieje bezpośredni związek pomiędzy rozstrzygnięciem skargi przez Sąd, a rozstrzygnięciem niniejszego postępowania odwoławczego.
Na skutek wniesionego przez J. M. odwołania od tego postanowienia zostało ono utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2005 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 18 października 2005 r. w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 1473/05 odrzucił skargę J. M. na czynność Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. w przedmiocie zawiadomienia o wykonaniu środka karnego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż pismo Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. w przedmiocie zawiadomienia o wykonaniu środka karnego poprzez zatrzymanie dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami nie stanowi zarówno decyzji administracyjnej, jak i innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w przepisach art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w związku z tym skarga J. M. podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w/w ustawy, albowiem skarżący zaskarżył pismo nie podlegające kontroli sądu administracyjnego.
Po uprawomocnieniu się postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o odrzuceniu skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. podjęło zawieszone postępowania w sprawie "odwołania’ wniesionego przez J. M. od pisma Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., a następnie decyzją z dnia [...] maja 2006 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzyło postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2005 r., w którym Sąd stwierdził, iż pismo Starosty [...] od którego odwołanie wniósł J.M. nie stanowi ani decyzji administracyjnej, ani innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej.
J.M. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego.
W uzasadnieniu decyzji organ ponownie powołał się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2005 r. o odrzuceniu skargi. Ponadto powołał się na stanowisko wyrażone przez Sąd Okręgowy w P. [...] w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2005 r. sygn. [...] wydanym w sprawie z wniosku J. M. o umorzenie postępowania karnego wykonawczego, gdzie Sąd ten stwierdził, iż rozważania na temat ewentualnego umorzenia postępowania wykonawczego z uwagi na przedawnienie wykonania kary są na obecnym etapie postępowania bezprzedmiotowe, bowiem w niniejszej sprawie 10-letni okres przedawnienia wykonania kary upłynie dopiero [...] stycznia 2006 r.
J. M. wniósł skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skardze podniósł, iż po uprawomocnieniu się wyroku sądu karnego nikt go nie powiadomił żeby zdał prawo jazdy. Według skarżącego z dniem [...] czerwca 2005 r. nastąpiło przedawnienie wykonania orzeczonej kary dodatkowej. W ocenie skarżącego rozpoznanie odwołania od decyzji Starosty [...] o zatrzymaniu prawa jazdy leżało w kompetencji Samorządowego Kolegium Odwoławczego jako organu II instancji. Ponadto skarżący poinformował, że orzeczoną karę dodatkową wykonał sam nie prowadząc przez dwa lata pojazdów mechanicznych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz podkreślając, że roszczenie skarżącego wykracza poza zakres uprawnień przypisanych Kolegium określonych w art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga J. M. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. o umorzeniu postępowania odwoławczego nie narusza prawa.
Zgodnie z treścią przepisów art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 z późn. zm.) kolegia są organami wyższego stopnia w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej; są organami właściwymi w szczególności do rozpatrywania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, żądań wznowienia postępowania lub do stwierdzania nieważności decyzji.
J. M. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. "odwołanie" od pisma Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr pisma [...] zawiadamiającego go o wykonaniu środka karnego orzeczonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...]– Wydział [...] sygn. akt [...] poprzez zatrzymanie dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami na okres 24 miesięcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 18 października 2005 r., wydanym na skutek wniesionej przez J.M. skargi sygn. akt VI SA/Wa 1473/05 orzekł, iż pismo Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. zawiadamiające skarżącego o wykonaniu środka karnego poprzez zatrzymanie dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami nie stanowi zarówno decyzji administracyjnej, jak i innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w przepisach art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tej sytuacji, opierając się na powołanym wyżej rozstrzygnięciu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. podjęło decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego.
Przepis ten nie wskazuje przesłanek umorzenia postępowania odwoławczego, dlatego też odwołując się w tym zakresie do treści art. 105 k.p.a., należy stwierdzić, iż umorzenie postępowania odwoławczego następuje w sytuacji, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny.
W niniejszej sprawie postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe z uwagi na brak jednego z elementów stanowiących przedmiot tego postępowania tj. brak rozstrzygnięcia administracyjnego wydanego przez właściwą jednostkę samorządu terytorialnego, które mogłoby zostać poddane kontroli Samorządowego Kolegium Odwoławczego w tym postępowaniu. Odwołanie jest bowiem prawnym środkiem zaskarżenia, które służy od decyzji wydanej w pierwszej instancji. Strona może więc skorzystać z odwołania tylko wówczas, gdy istnieje nieostateczna decyzja administracyjna w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż prawo strony do wniesienia odwołania jest ściśle powiązane z zasadą dwuinstancyjności postępowania, zgodnie z którą sprawa administracyjna załatwiona decyzją administracyjną może być, po wniesieniu odwołania, ponownie rozpatrzona i rozstrzygnięta przez organ drugiej instancji.
Z treści art. 182 k.k.w. wynika, iż w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu.
Starosta [...] po otrzymaniu odpisu prawomocnego wyroku sądu karnego orzekającego zakaz prowadzenia pojazdów powinien w ocenie Sądu wszcząć z urzędu postępowanie i wydać decyzję o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi na okres 2 lat, a decyzja ta mogłaby zostać poddana kontroli w postępowaniu odwoławczym. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2006 r. I OSK 361/05, LEX nr 196288).
Decyzja taka nie została jednak przez właściwy organ wydana lecz zawiadomił on tylko skarżącego pismem z dnia [...] stycznia 2005 r. o wykonaniu środka karnego. Pismo Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., nie będące (zgodnie z postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie z dnia 18 października 2005 r.) decyzją administracyjną, nie mogło być przedmiotem kontroli w postępowaniu odwoławczym przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym.
W tym stanie faktycznym i prawnym rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. o umorzeniu postępowania odwoławczego należy uznać za prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło