VI SA/Wa 1491/08

WyrokWSA w Warszawie2008-10-29

Skład orzekający: Zbigniew Rudnicki, Małgorzata Grzelak, Grażyna Śliwińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy popełnienie przez posiadacza pozwolenia na broń przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, nawet jeśli nie jest ono bezpośrednio skierowane przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, może stanowić uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, skutkującą cofnięciem pozwolenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, nawet jeśli nie jest przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń. Kluczowa jest ocena zachowania posiadacza broni, która może rodzić uzasadnioną obawę, że broń zostanie użyta w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt skazania nie jest wystarczający, lecz ocena nieodpowiedzialnego zachowania.
Stan faktyczny
Skarżący K. C. został pozbawiony pozwolenia na broń palną myśliwską z uwagi na skazanie prawomocnym wyrokiem za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Organy Policji uznały, że takie zachowanie, świadczące o skrajnej nieodpowiedzialności, rodzi uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. Skarżący kwestionował tę ocenę, wskazując na brak bezpośredniego zagrożenia dla życia, zdrowia lub mienia oraz na pozytywne opinie środowiskowe i długoletnie posiadanie broni.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant Izabela Jaworska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] marca 2007 r. cofającą K. C. pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 z późn. zm.). Podstawę faktyczną, na której oba organy Policji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowiło ustalenie prowadzenia samochodu w stanie nietrzeźwości (0,66 i 0,76 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu) na podstawie wyroku skazującego z [...] sierpnia 2005 roku sygn. akt [...] Sądu Rejonowego w [...] - uznającego skarżącego winnym kierowania samochodem w stanie nietrzeźwości tj. występku z art. 178a § 1 Kodeksu karnego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i przeprowadzeniu postępowania Komendant Główny Policji stwierdził, że katalog przestępstw, których popełnienie może wzbudzić obawy co do zgodnego z prawem użycia broni nie jest zamknięty, a dyspozycja przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi dla organów Policji jedynie wytyczną interpretacyjną w sprawach cofnięcia pozwolenia na broń. Organy Policji przyjęły więc, iż do przesłanek nie pozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć także przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy Oceniając okoliczności tego czynu popełnionego przez stronę - umyślnie wymierzonego przeciwko bezpieczeństwu komunikacji stwierdził, że jako jego sprawca godził się świadomie na jego popełnienie, czyli tym samym na ewentualne skutki tego czynu: kalectwo, czy śmierć ludzi lub uszkodzenie mienia nie tylko jego, ale i innych uczestników ruchu drogowego. Podkreślił, że przekroczył blisko trzykrotnie próg dopuszczalnego stężenia alkoholu we krwi (0,25 mg/l). Innymi słowy, decydując się na kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości strona wykazała się skrajną nieodpowiedzialnością i brakiem wyobraźni, a zatem takimi cechami, które podważają wiarygodność osoby dysponującej tak istotnym z punktu widzenia bezpieczeństwa i porządku publicznego narzędziem, jakim jest broń palna. Na poparcie takiej oceny powołał się na pogląd wyrażony przez tutejszy Sąd w innej sprawie, o zbliżonym stanie faktycznym (wyrok z 10 stycznia 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 1972/07). Zdaniem organu, taka postawa skarżącego wobec ładu prawnego, stanowiąca wręcz plagę społeczną - uzasadnia zaliczenie skarżącego do kategorii osób, co do których zachodzi uzasadniona obawa co do właściwego, bezpiecznego obchodzenia się z bronią, czyli mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W ocenie organów administracji pozytywne opinie z miejsca zamieszkania i Koła Łowieckiego nr [...] w L. oraz PZŁ w L., oraz pozytywne badania psychologiczno-lekarskie - zebrane w toku postępowania administracyjnego - nie eliminują faktu takiego zachowania, popełnienia czynu umyślnego o znacznej szkodliwości, którego następstwa mogą być tragiczne. Organ odwoławczy odniósł się także do zarzutu poniesienia kosztów związanych z uzyskaniem orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, wskazując, że strona obowiązana była je ponieść także wówczas, gdy pozwolenia na broń nie zachowa, lub go nie uzyska. Wskazał na regulację dotyczącą tych kosztów w art. 15 ust. 8 ustawy o broni i amunicji w zw. z § 12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenia na broń (Dz.U. z 2000 r. nr 79, poz. 898 zm.). Pouczył jednocześnie, że o ile skarżący poniósł koszty badań na skutek odwołania organu II instancji, to może domagać się ich zwrotu od organu I instancji. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. C. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zarzucił organowi nadinterpretację prawa i nieuwzględnienie wyroku NSA, jaki został przez niego wskazany w odwołaniu. Powołał się na niski wymiar, jaki został wobec niego zastosowany w wyroku skazującym z uwagi na poddanie się karze, że uiścił nałożoną grzywnę. Zwrócił uwagę, że organ administracji orzekał po blisko trzech latach od tego czynu i tym samym został ponownie ukarany za ten sam czyn. Została, jego zdaniem, naruszona także hipoteza zawarta w podstawie prawnej decyzji, bo wyraźnie odwołuje się ona do czynów wymierzonych przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Ponownie powołał się na pogląd NSA zaprezentowany w wyroku z15 grudnia 2006 r. IIOSK 88/2006 dotyczącym według niego niedopuszczalności zastosowania kary dodatkowej. Skarżący podkreślił, że jako funkcjonariusz milicji posiadał broń od 1974r., natomiast od 1994 r. posiadał pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej, pozwalającej mu na realizację życiowej pasji jaką jest łowiectwo. Wskazał brak przesłanek do cofnięcia mu pozwolenia na te broń ze względu na pozytywne opinie środowiskowe i ujmujące się za nim opinie jego koła łowieckiego i PZŁ oraz badania lekarskie, na które został skierowany, ponosząc dodatkowe koszty blisko tysiąc złotych. Przed rozprawą skarżący wraz z pismem procesowym nadesłał kopię postanowienia Sądu Rejonowego [...] Wydział Grodzki w [...] z dnia 22 października 2008 roku zarządzającego na jego wniosek zatarcie skazania z wyroku tego Sądu z dnia [...] sierpnia 2005 roku. Zarzucił, że nie wyjaśniono również okoliczności faktycznych, które wskazywałyby w sposób jednoznaczny, że jego zachowanie w tym konkretnym przypadku narażało na jakikolwiek uszczerbek życia, zdrowia bądź utraty mienia. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że broń jest towarem szczególnie reglamentowanym, a dostęp do jej posiadania jest ograniczony przepisami ustawy. Z tego względu zarówno od osób ubiegających się o wydanie pozwolenia na posiadanie broni, jak i od osób już posiadających przedmiotowe pozwolenie należy wymagać, aby poza spełnieniem wymagań formalnych swoją postawą dawali gwarancję, że posiadanej broni nie będą używać w sposób sprzeczny z bezpieczeństwem lub porządkiem publicznym. Skarżący dopuszczając się wskazanego w zaskarżonej czynu zabronionego takiej gwarancji nie daje. Dopuszczenie się przez posiadacza broni prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwym, jako nieodpowiedzialne i bez wyobraźni co do następstw, rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym stanie może on skorzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie użyć jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, a więc w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. 02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. 02.153.1270 z późn. zm. – zwana dalej p.p.s.a.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto w myśl art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy - nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie jest ona zasadna. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W ocenie Sądu użycie w tym przepisie zwrotu "w szczególności" poprzedzającego wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż w stosunku do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. W pozostałych przypadkach kolizji z prawem osób posiadających pozwolenie na broń, które zostały skazane prawomocnym wyrokiem, bądź toczą się przeciwko nim postępowania karne, ustawodawca polecił każdą sprawę rozpoznawać indywidualnie z uwzględnieniem całokształtu okoliczności, które przemawiają za uzasadnioną obawą. Innymi słowy, przekonują o utracie dotychczasowej wiarygodności i zaufania na tyle, że należy uznać, że w świetle określonego, łamiącego zasady porządku prawnego zachowania, że w interesie społecznym nie leży pozostawienie broni w ręku tej osoby, bowiem istnieje ryzyko, że może jej użyć niezgodnie z prawem. Każde zatem naruszenie przepisów prawa, a zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie z punktu widzenia istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Obawa ta musi być realna, wynikać z rzeczywistych przesłanek. W warunkach ustawowej reglamentacji wydawania pozwolenia na broń palną, podyktowanej względami bezpieczeństwa i porządku publicznego, organy Policji w niniejszej sprawie prawidłowo oceniły, że zachowanie skarżącego potwierdzone w wyroku karnym skazującym za popełnienie umyślnego czynu kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości przekraczającym blisko trzykrotnie normę dopuszczalną – stanowi o obawie, o której mowa w art. w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Organ odwoławczy w tym przypadku nie powoływał się jedynie na fakt skazania wyrokiem karnym, lecz wykazał bezpośredni związek pomiędzy popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany i cechami charakteru oraz jego postępowaniem, które stworzyło obawę, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ma racje skarżący, iż czyn z art. 178a § 1 kk. za popełnienie którego został skazany, tj. prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie przeciwko zdrowiu, życiu czy mieniu. Ustawodawca nie wprowadził bowiem generalnego zakazu posiadania broni przez wszystkie osoby skazane wyrokami sądów za popełnienie przestępstw, lecz przez osoby posiadające szczególne cechy, wskazujące na możliwość zachowań wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 o broni i amunicji, w tym skazane za popełnienie przestępstw wymienionych tym przepisem albo w stosunku do których toczy się postępowanie o popełnienie takich przestępstw. Tym samym, sam fakt skazania za jego popełnienie nie stanowił samoistnej przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń lecz ocena tego typu nieodpowiedzialnego zachowania dająca podstawę do przyjęcia uzasadnionej obawy, iż osoba posiadająca broń może ją użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd wziął pod uwagę złożone przed rozprawą postanowienie Sądu Rejonowego [...] Wydział Grodzki w [...] z dnia 22 października 2008 roku o zatarciu skazania z wyroku tego Sądu z dnia [...] sierpnia 2005 roku jak również przeanalizował zarzuty skarżącego, co do nie wyjaśnienia "okoliczności faktycznych, które wskazywałyby w sposób jednoznaczny, że jego zachowanie w tym konkretnym przypadku narażało na jakikolwiek uszczerbek życia, zdrowia bądź utraty mienia". W ocenie Sądu, organ odwoławczy w dacie wydania zaskarżonej decyzji [...] maja 2008 r. dokonał analizy czynu zabronionego na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym wyroku skazującego, który w dacie wydania decyzji nie uległ zatarciu. Okoliczność ta nie ma jednak w niniejszej sprawie istotnego znaczenia wobec tego, że jak wskazano wyżej, podstawą cofnięcia pozwolenia na broń było nie tyle skazanie, co ocena zachowania skarżącego. Można oczywiście zarzucić organowi, że nie powoływał się szczegółowo – z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. - na inny materiał dowodowy znajdujący się w aktach administracyjnych np. złożone przed Sądem zeznania świadka - funkcjonariusza Policji, który zatrzymał skarżącego. Uchybienie to, w ocenie Sądu, nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem ta szczegółowa analiza jeszcze bardziej obciąża skarżącego i jest dla niego niekorzystna. Sąd administracyjny nie dokonuje własnych ustaleń faktycznych, kontroluje jednak prawidłowość ostatecznej oceny zebranego przez organ w sprawie materiału dowodowego. Ocenie tej nie można postawić zarzutu dowolności, skoro skarżący został zatrzymany w wyniku pościgu policyjnego i na skutek zawiadomienia zgłoszonego Policji przez innego uczestnika ruchu drogowego o zajeżdżaniu mu drogi. Także jego wyjaśnienia złożone przed Sądem potwierdziły, że świadomie wsiadł do pojazdu w stanie nietrzeźwości, po spotkaniu towarzyskim mimo, że od domu dzieliło go zaledwie 1500 m. Skarżący potwierdził także, co wynikało z zeznań tego świadka, że nie zatrzymał się na pierwsze wezwanie Policji. W tej sytuacji zarzuty, jakoby organ nie wyjaśnił, żeby "jego zachowanie w tym konkretnym przypadku narażało na jakikolwiek uszczerbek życia, zdrowia bądź utraty mienia" są chybione, bowiem ostateczna ocena postawy skarżącego, jego brak odpowiedzialności zostały ocenione i uzasadnione przez organ. Nie ma wpływu na wynik sprawy także fakt, że zaskarżona decyzja zapadła trzy lata po fakcie, który jest przedmiotem oceny, kiedy skarżący korzystał nadal z posiadanego pozwolenia i bez kolizji z prawem. Należy zauważyć, że organ z urzędu powziął informację w połowie roku 2007, a we wrześniu wszczął postępowanie administracyjne, po otrzymaniu zarówno informacji z rejestru karnego jak i prawomocnego wyroku. Nie można też zgodzić się z zarzutem wprowadzenia kary dodatkowej. Regulacja przyjęta w ustawie o broni i amunicji, wobec reglamentacyjnego charakteru samego pozwolenia jest niezależna, ale jak wynika z cytowanego w podstawie prawnej decyzji przepisu, powiązana jest w szczególności z karalnością, i z toczącym się postępowaniem karnym, ale ogólnie punktem wyjścia jest ocena co do uzasadnionej obawy w świetle zachowania, postawy, cech osobowych sprawcy. Zatarcie skazania, jakie Należy podkreślić, że organ ustosunkował się do zebranych opinii z miejsca zamieszkania, koła łowieckiego i Polskiego Związku Łowieckiego i nie można się dziwić, że świetle poczynionych wyżej ustaleń, co do zachowania skarżącego uznał, że zniweczyło ono te dobre opinie. Także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 marca 2008 r. (sygn. akt II OSK 275/07) stwierdził, że organ może wprawdzie uznać, że wobec niewątpliwego faktu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwym skarżący należy do osób, co do których zachodzi obawa użycia broni w sposób sprzeczny z interesem porządku i bezpieczeństwa publicznego, lecz stwierdzenie takie musiałoby być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem nie tylko okoliczności związanych z prowadzeniem pojazdu, lecz i wskazujących na sposób postępowania, cechy charakteru, opinię i inne okoliczności dające podstawę do wnioskowania o możliwości zaistnienia sytuacji wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Mając powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę orzekając, jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło