VI SA/Wa 1499/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-08

Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Pamela Kuraś-Dębecka, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która posiadała wpis na listę radców prawnych w latach 1972-1977, a następnie przez wiele lat nie wykonywała zawodu radcy prawnego, może zostać wpisana na listę radców prawnych na podstawie przepisów obowiązujących po 1982 r., w szczególności art. 77 ustawy o radcach prawnych, oraz czy posiada rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie spełniał przesłanek do wpisu na listę radców prawnych. Kluczowe było stwierdzenie, że art. 77 ustawy o radcach prawnych wymagał posiadania wpisu na listę w dniu wejścia w życie ustawy (1 października 1982 r.), czego skarżący nie spełnił. Ponadto, skarżący nie wykazał się odpowiednią praktyką zawodową ani rękojmią prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w rozumieniu art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy, ze względu na długą przerwę w wykonywaniu zawodu i wykonywanie czynności w ramach innych funkcji zawodowych.
Stan faktyczny
W. P. złożył wniosek o wpis na listę radców prawnych, powołując się na wcześniejszy wpis z lat 1972-1977. Po odmowie wpisu przez Okręgową Izbę Radców Prawnych i utrzymaniu jej w mocy przez Krajową Radę Radców Prawnych oraz Ministra Sprawiedliwości, skarżący wniósł skargę do WSA. Zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 77 ustawy o radcach prawnych oraz zarzut nieważności decyzji Ministra Sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wpisu na listę radców prawnych oddala skargę W. P. w dniu [...] lutego 2008 r. złożył w Radzie Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] wniosek o wpis na listę radców prawnych, powołując się na posiadany w latach 1972 - 1977 wpis na listę Okręgowej Komisji Arbitrażowej w [...]. Wnioskodawca przedstawił dokumenty, z których wynikało, że w okresie 1977 - 1980 przebywał za granicą, zaś od roku 1980 do dnia złożenia wniosku, jak to ujął "wykorzystywał swoją wiedzę i praktykę prawniczą we własnym zakresie w prowadzonych firmach w K.". Zespół radców prawnych działający w ramach Komisji organizacyjno-regulaminowej Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] przeprowadził z kandydatem w dniu [...] marca 2008 r. rozmowę, w której ten poinformował, że z zawodem prawniczym miał styczność pracując w prokuraturze jako asesor przez niecały rok, a następnie przez okres trzech lat w dwóch firmach jako radca prawny na ½ etatu (1972 r. – 1976 r.). Od roku 1980 prowadzi działalność w branży samochodowej i zamierza prowadzić działalność gospodarczą połączoną z obsługą prawną i doradztwem menadżerskim. Ostatnio pisał skargę do NSA w postępowaniu podatkowym lecz kasacji nigdy nie sporządzał. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]. uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2008 r., odmówiła wpisu wnioskodawcy na listę radców prawnych uznając, że nie daje rękojmi prawidłowego wykonania zawodu radcy prawnego z uwagi na brak praktyki zawodowej po zdanym w 1972 r. egzaminie na stanowisko radcy prawnego w Okręgowej Komisji Arbitrażowej w [...] Od powyższej uchwały w dniu [...] kwietnia 2008 r. W. P. złożył odwołanie do Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych, wnosząc o uchylenie zaskarżonej uchwały i wpisanie na listę radców prawnych Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]., ewentualnie uchylenie uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania tej Radzie. W uzasadnieniu podniósł, że uchwała została wydana z naruszeniem przepisów art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych oraz § 5 i § 8 regulaminu postępowania rad okręgowych izb radców prawnych i Rady Krajowej Izby Radców Prawnych w sprawach wpisu na listę radców prawnych i listę aplikantów radcowskich. Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2008 r., utrzymało w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] Prezydium uznało, że w tej sprawie przepis art. 25 ust. 1 pkt. 2 ustawy o radcach prawnych, który mógłby stanowić podstawę wpisu wnioskodawcy w brzmieniu nadanym przez art. 2 pkt. 6 lit. a ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 163, poz. 1361 ze zm.) - utracił moc obowiązującą z dniem 31 grudnia 2006 r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt K 30/06 (Dz. U. z 2006 r., Nr 206, poz. 1522). Od powyższej uchwały W. P. w dniu [...] czerwca 2008 r. wniósł odwołanie do Ministra Sprawiedliwości, w którym zarzucił, że została ona wydana z naruszeniem przepisów art. 24 ust. 1 pkt. 6 i art. 77 ustawy o radcach prawnych. Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r., Nr [...] uchylił uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych w Warszawie z dnia [...] maja 2008 r., Nr [...]. W dniu [...] września 2008 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych na powyższą decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2008 r. w przedmiocie uchylenia uchwały dotyczącej odmowy wpisu W. P. na listę radców prawnych. Po wyznaczeniu terminu rozprawy na dzień 17 grudnia 2008 r., Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych pismem złożonym w Sądzie w dniu 25 listopada 2008 r. cofnęło przedmiotową skargę wnosząc zarazem o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. W uzasadnieniu wniosku Prezydium wskazało na jednolite orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w podobnych sprawach odnoszących się do odmowy wpisów na listy radców prawnych osób po innych niż "radcowski" egzaminach prawniczych przez właściwe organy samorządu radcowskiego. Wskazało, że zaskarżona decyzja była zgodna z przepisami prawa i wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2006 r. sygn. akt K 30/06. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie [...] umorzył postępowanie sądowoadministracyjne. Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2009 roku podjęło uchwałę utrzymującą w mocy uchwałę nr [...] Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]. z dnia [...] marca 2008 roku w sprawie odmowy wpisu na listę radców prawnych. W uzasadnieniu organ samorządu stwierdził, że po uwzględnieniu skutków prawnych wynikających z poszczególnych faz postępowania składającego się na tok niniejszej sprawy w obiegu prawnym pozostała uchwała organu I instancji nr [...] z dnia [...] marca 2008 r., zakwestionowana odwołaniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. Organ odwoławczy rozpoznając sprawę w granicach złożonego wniosku, przyjął za podstawę prawo obowiązujące w dniu rozstrzygnięcia. Badając stan faktyczny sprawy, organ ustalił, że po roku 1977 strona nie była wpisana na listę radców prawnych, ani też nie figurowała na liście w dniu 1 października 1982 r. Skutkowało to nie wpisaniem W. P. na tę listę z urzędu, w związku z przejęciem prowadzenia list przez organy samorządu zawodowego (art. 77 ustawy o radcach prawnych). W dacie złożenia wniosku wpisowego, w dacie podejmowania uchwał przez organy samorządu zawodowego radców prawnych, a także w dniu wydania przez Ministra Sprawiedliwości decyzji kasacyjnej co do uchwały organu kontroli instancyjnej - brak było podstawy prawnej do "reaktywowania wpisu" zgodnie z wnioskiem. Organ wyjaśnił, iż podstawą wpisu na listę radców prawnych, po utracie mocy z dniem 15 września 1997 r. przepisów art. 78 - 80 ustawy o radcach prawnych, mogły być - w dacie złożenia wniosku z dnia 13 lutego 2008 r. - przepisy art. 24 oraz 25 ustawy, przy czym należy wskazać, że wnioskujący nie ubiegał się o wpis na podstawie art. 25 w wersji nadanej "nowelą czerwcową z 2005 r.". Wobec braku podstaw faktycznych i prawnych do stosowania w tej sprawie przepisów dotyczących "przepływu międzyzawodowego", podstawą ewentualnego sprostania oczekiwaniom wnioskującego nie mógł być także art. 25 ustawy o radcach prawnych - bez względu na brzmienie przepisów tego aktu normatywnego wynikających z kolejnych nowelizacji tej ustawy. W dniu [...] maja 2009 r. W. P. odwołał się od powyższej uchwały do Ministra Sprawiedliwości podnosząc, iż uchwała Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych została podjęta z obrazą art. 24 ust. 1 pkt. 5 i art. 77 ustawy o radcach prawnych, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu podkreślił, iż nie ubiegał się o reaktywację wpisu na listę radców prawnych wyłącznie w oparciu o art. 77 cyt. ustawy. Wskazał, że przez ostatnie 5 lat (a nawet 20 lat), nie wykonywał zawodu radcy prawnego na warunkach określonych cytowaną ustawą. Natomiast w tym czasie w oparciu o stosunek pracy prezesa zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, udział we władzach jednej partii politycznej, jednego stowarzyszenia i jednej fundacji - świadczył tym jednostkom pomoc prawną. Podkreślił, iż na potwierdzenie praktyki posiada stosowne dokumenty lub adresy gdzie one się znajdują. Stwierdził, iż aby ocena o posiadaniu lub nie posiadaniu stosownej praktyki do wykonywanego zawodu radcy prawnego była zasadna, należałoby sięgnąć głębiej do wykonywanej przez niego działalności. W wyniku rozpoznania odwołania Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę podkreślając, że przepis art. 77 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. Nr 19, poz. 145), który wzeszedł w życie w dniu 1 października 1982 r., a na który powoływał się Wacław Podolski stanowi, że "radców prawnych, wpisanych na listę radców prawnych w dniu wejścia w życie ustawy, wpisuje się z urzędu na listę radców prawnych przewidzianą niniejszą ustawą". Zapis ten w niezmienionym brzmieniu nadal obowiązuje. Odnosząc się do realiów niniejszego postępowania, Minister Sprawiedliwości dokonał ponownej oceny sytuacji prawnej W. P. przy uwzględnieniu treści przepisu art. 24 ustawy o radcach prawnych w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku. Organ powołując się na orzecznictwo podkreślił, iż przedmiotem oceny kandydata w zakresie wpisu powinien być także praktyczny kontakt z wykonywaniem danego zawodu prawnego. Przez pojęcie to rozumie się faktyczne wykonywanie czynności zawodowych. Pojęcie rękojmi jest rozumiane jako uroczyste poręczenie, zagwarantowanie, zapewnienie, że z racji posiadanych cech zawód zaufania publicznego, do której to kategorii zaliczany jest również zawód radcy prawnego, będzie wykonywany prawidłowo. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, W. P. nie spełniał ustawowych kryteriów, bowiem od 1977 r. nie miał faktycznego kontaktu z wykonywaniem czynności rozumianych jako praktyczny kontakt z wykonywaniem zawodu radcy prawnego. Organ podkreślił ponadto, że egzamin radcowski, który w 1972 r. W. P. zdał w Okręgowej Komisji Arbitrażowej w [...] nie był egzaminem radcowskim, o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt. 6 ustawy o radcach prawnych, gdyż w tym czasie był on egzaminowany na innych zasadach niż wynikające z ustawy o radcach prawnych, która wtedy nie obowiązywała. Tym samym kandydat nie spełniał kolejnego wymogu uzyskania wpisu na listę radców prawnych określonego we wskazanym przepisie. Dodatkowo podniesiono, że strona działała aktywnie jako prawnik w odmiennym stanie prawnym w latach 1966 – 1977, zaś czynności wykonywane po 1977 r., nie mogły zostać uznane za czynności z zakresu świadczenia pomocy prawnej. Na powyższą uchwałę W. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podtrzymując argumentację prezentowaną w postępowaniu administracyjnym. Dodatkowo podniesiono, iż ustawa nie określa czasookresu przez jaki maksymalnie można nie wykonywać zawodu bez wpływu na jego reaktywację. Gdyby intencje ustawodawcy były odmienne to z pewnością dałby temu wyraz tak jak to zrobił w nieaktualnym już artykule 78 ustawy o radcach prawnych. W skardze zawarto również zarzut nieważności zaskarżonej decyzji i uchwały podjętej przez Prezydium KRRP. Zarzut oparty był na art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. a uzasadniany tym, że decyzja Ministra Sprawiedliwości z [...] sierpnia 2008 r. była prawomocna i ostateczna, a uchylała obie uchwały organów samorządu zawodowego z dnia [...] marca 2008 r. i z dnia [...] maja 2008 r. Zatem minister nie mógł ponownie wydać decyzji (obecnie zaskarżonej), a nadto Prezydium KRRP nie zwróciło sprawy do OIRP w [...] która powinna, zdaniem skarżącego, ponownie przeprowadzić postępowanie. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wnosząc o oddalenie skargi. Odnosząc się natomiast do zarzutu nieważności zaskarżonej decyzji minister stwierdził, że zarzut ten został postawiony niezasadnie, gdyż decyzja z dnia [...] sierpnia 2008 r. uchylała jedynie uchwałę Prezydium KRRP i nie kończyła postępowania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. Najdalej idący zarzut skarżącego to zarzut nieważności decyzji administracyjnej i uchwał samorządu radcowskiego. Otóż Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. nie uchylił, jak podnosił to skarżący, uchwały Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] maja 2008 r. i uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] marca 2008 r., lecz wydał decyzję kasacyjną wyłącznie w stosunku do uchwały Prezydium KRRP z dnia [...] maja 2008 r. Zatem zarzut nieważności decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2009 r. oparty na tym, iż jakoby minister procedował w sprawie już uprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną nie był trafny. Podobnie zarzut podjęcia uchwały wyłącznie przez Prezydium KRRP, zamiast przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez OIRP w [...]., również nie był trafny, gdyż decyzja ministra dotyczyła wyłącznie uchwały podjętej przez organ odwoławczy. W tych warunkach organ ten mógłby podjąć uchwałę kasacyjną wyłącznie wówczas, gdyby zachodziły okoliczności wskazane w art. 138 § 2 k.p.a. lub w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., lecz w tym drugim przypadku obowiązany byłby do jednoczesnego podjęcia uchwały reformatoryjnej. Jeden z zarzutów skarżącego był wywodzony z art. 77 ustawy o radcach prawnych, zgodnie z którym radców prawnych, wpisanych na listę radców prawnych w dniu wejścia w życie ustawy, wpisuje się z urzędu na listę radców prawnych przewidzianą niniejszą ustawą. Skarżący w zarzutach naruszenia prawa materialnego eksponował, stawiając na pierwszym miejscu, zarzut błędnej wykładni tego przepisu (przepis ten wszedł w życie z dniem 1 października 1982 r. tak jak ustawa o radcach prawnych). Stawiając powyższy zarzut powołano się na zaświadczenie Prezesa Okręgowej Komisji Arbitrażowej w [...] . z dnia [...] października 1972 r., które to potwierdzało zdanie przez W. P. egzaminu na stanowisko radcy prawnego zgodnie z Uchwałą Rady Ministrów nr [...] z [...] grudnia 1961 r. Skarżący nie był w dacie wejścia w życie ustawy o radcach prawnych wpisany na listę radców prawnych, co sam przyznaje i co wynika z ustaleń organu administracji, gdyż zawód radcy prawnego wykonywał i był wpisany na listę radców prawnych w latach 1972 - 1977. Stąd jego zarzut błędnej wykładni art. 77 ustawy o radcach prawnych był niezasadny. Jak stwierdza w skardze faktem jest, że zawód radcy prawnego wykonywał w latach siedemdziesiątych, lecz jego zdaniem nie ma normy czasowej powodującej utratę uprawnień na skutek jej przekroczenia. To stanowisko skarżącego nie jest zgodne z treścią art. 77 ustawy, jako że przepis ten jednoznacznie wskazuje na konieczność posiadania wpisu na liście radców prawnych w dacie 1 października 1982 r. (wejścia w życie ustawy o radcach prawnych). Osoby, które ten warunek spełniały, zgodnie z wymienionym przepisem były wpisywane z urzędu na listę radców prawnych określonej okręgowej izby radców prawnych z chwilą wejścia w życie ustawy o radcach prawnych (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 4 października 1999 r. w sprawie II SA 1120/99). W związku z tym, że skarżący nie podlegał, w dacie wejścia w życie ustawy o radcach prawnych, wpisowi z urzędu na listę radców prawnych, ubiegając się o wpis musiał spełnić warunki podane w art. 25 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych, tj. wykazać się zdanym egzaminem prokuratorskim i swym dotychczasowym zachowaniem dawać rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Skarżący zdał egzamin prokuratorski i został mianowany [...] stycznia 1969 r. asesorem Prokuratury Powiatowej w S. Jednakże już w tym samym roku 1969 podjął inną pracę (w charakterze głównego ekonomisty) i dalsza jego praca zawodowa (poza okresem wykazanym jako radca prawny w latach 1972 – 1977) nie wiązała się z obsługą prawną w rozumieniu art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. Należy w tym miejscu wskazać na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2006 r. w sprawie K 30/06, w którym to Trybunał w tezie I.4 stwierdził, że art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 6 lipca 1982 r. powołanej w punkcie 2, w brzmieniu nadanym przez art. 2 pkt 6 lit. a) ustawy z 30 czerwca 2005 r. powołanej w punkcie 1, w zakresie, w jakim stwarza możliwość dopuszczenia do wykonywania zawodu radcy prawnego osób, które po złożeniu wskazanych w nim egzaminów nie wykazują się odpowiednią praktyką w zawodzie prawniczym, jest niezgodny z art. 17 ust. 1 Konstytucji. Wyrok ten w dacie złożenia wniosku o wpis i w dniu wydania pierwszej decyzji przez ministra był ostateczny i miał, zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, moc powszechnie obowiązującą. Trybunał nie uchylił w całości przepisu art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o radcach prawnych lecz stwierdził jedynie jego niezgodność z Konstytucją RP w zakresie podanym w tezie I.4. W uzasadnieniu natomiast wskazał na konieczność badania przez właściwe organy samorządów zawodowych, a w rezultacie także przez właściwy organ nadzoru, czy kandydat do zawodu radcy prawnego wykazuje się odpowiednią praktyką w zawodzie. Spełnienie tego warunku następowało przez zachowanie przesłanki z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych – dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Przez rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego należy rozumieć wykazanie się umiejętnością porównywalną z tą jaką posiadają osoby będące radcami prawnymi. Nie można stosować innych kryteriów do osób ubiegających o wpis od tych jakie wymaga się od wykonujących już zawód radcy prawnego. Nie sposób bowiem przyjąć, by w zawodzie radcy prawnego funkcjonowały osoby o pełnych kwalifikacjach i nie posiadające wystarczających umiejętności do wykonywania tego zawodu (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 sierpnia 1994 r. w sprawie II SA 860/93 czy przykładowo wyroki WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r. w sprawie VI SA/Wa 545/07, z dnia 12 lutego 2007 r. w sprawie VI SA/Wa 2084/06). Jak już nadmieniono skarżący miał styczność zawodową z zawodem prawniczym w trakcie aplikacji prokuratorskiej i asesury w latach 1966 – 1969, przy czym rok 1969 nie był pełny, gdyż w tym samym roku zmienił zawód oraz w latach 1972 – 1977 będąc wpisany na listę radców prawnych. Dalsza kariera zawodowa skarżącego nie miała bezpośredniego związku z wykonywaniem zawodu prawnika, a tym bardziej zawodu radcy prawnego. To, że W. P. w ramach pełnionych funkcji zawodowych kierował pisma dotyczące jego miejsc pracy do sądów i występował przed sądami, nie może być uznane w ocenie Sądu jako wykonywanie zawodu prawniczego. Podkreślenia bowiem wymaga, że pisma te i występowanie przed sądami miało miejsce w ramach pełnionych funkcji zawodowych przez skarżącego, a nie jako osoby świadczącej pomoc prawną tym instytucjom. Należy bowiem zauważyć, że przedstawiciele wielu firm i instytucji, także posiadający wykształcenie prawnicze, wielokrotnie sami sporządzają pisma kierowane do sądów i reprezentują swoje zakłady pracy na rozprawach. Nie oznacza to jednak, że świadczą na ich rzecz pomoc prawną w rozumieniu przepisów ustawy o radcach prawnych lub ustawy Prawo o adwokaturze. Podobnie występowania przed sądem w sprawie własnej nie można zakwalifikować jako sprawowanie samemu sobie pomocy prawnej. Przy badaniu rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego nie można pominąć odległości czasowej pomiędzy wnioskiem o wpis, a faktycznie wykonywaną praktyką w zawodzie prawniczym (przykładowo por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 23 stycznia 2007 r. w sprawie VI SA/Wa 2087/06 oraz w sprawie VI SA/Wa 2088/06 oraz z dnia 30 czerwca 2006 r. w sprawie VI SA/Wa 821/06). Organ administracji i organy samorządu zawodowego zwróciły uwagę na te okoliczności zasadnie, w ocenie Sądu w składzie orzekającym, wyprowadzając wniosek, że praktyka wykazana przez skarżącego, z uwagi na jej niewielki okres i odległość w czasie z czym wiąże się niewątpliwie również wykonywanie jej w innym stanie prawnym od obecnie obowiązującego, nie dawała podstawy do uznania, że skarżący spełnił przesłankę z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych. Zdaniem Sądu praktyka w zawodzie prawniczym, aby mogła stanowić podstawę do stwierdzenia, że kandydat do zawodu radcy prawnego daje rękojmię prawidłowego wykonywania tego zawodu, musi mieć formę stałego, legalnego zatrudnienia, potwierdzonego stosownymi dokumentami. W rozpoznawanej sprawie W. P. tak rozumianą praktyką się nie wykazał. Organ administracji, zgodnie ze wskazanym wyżej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, dokonał oceny praktyki jaką wykazał skarżący uznając, że nie daje ona podstawy do przyjęcia, iż W. P. spełnia wymaganie rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego i Sąd orzekający w sprawie nie stwierdził, by ocena ta była niezgodna z powołanym wyżej przepisem art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych lub by została dokonana z naruszeniem przepisów postępowania. Organ administracji odniósł się, w kontekście dalszego obowiązywania tezy I.4 wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2006 r. w sprawie K 30/06, również do faktu, iż art. 25 (objęty wymienioną tezą) został zmieniony przez art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. (Dz. U. Nr 37, poz. 286) zmieniającej ustawę o radcach prawnych z dniem 25 marca 2009 r. Odniesienie to wynikało z faktu procedowania w sprawie przez Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych i Ministra Sprawiedliwości po wejściu w życie noweli tego przepisu. Minister Sprawiedliwości analizując obecny stan prawny, w ocenie Sądu w składzie orzekającym zasadnie stwierdził, że nie mógł mieć on wpływu na rozstrzygnięcie. Skarżący bowiem poza faktem, iż sprawa jego wpisu była rozpatrywana na podstawie wniosku złożonego przed nowelizacją art. 25 ustawy o radcach prawnych, nie spełniał także warunków wynikających z tego przepisu po jego zmianie. Nie zajmował stanowiska prokuratora (art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy), a ponieważ egzamin prokuratorski złożył przed 1 stycznia 1991 r. nie miał do jego sytuacji zastosowania również przepis art. 25 ust. 1 pkt 4 noweli. Zauważenia wymagało, iż Minister Sprawiedliwości w osnowie zaskarżonej decyzji jako prawną podstawę kompetencyją błędnie powołał art. 68 ust. 6a ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (j. t. Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.) zamiast art. 31 ust. 2a ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (j. t. Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1059 ze zm.). Błędne powołanie tego przepisu jako oczywista omyłka jest już dostrzegalne w dalszej treści osnowy decyzji, a zdecydowanie mając na uwadze jej uzasadnienie. W osnowie decyzji organ wyraźnie akcentuje, iż rozpatrzył sprawę odwołania W. P. od wskazanej uchwały Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych utrzymującej w mocy konkretną uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] o odmowie wpisu wnioskodawcy na listę radców prawnych tej OIRP. Natomiast treść uzasadnienia decyzji nie budzi wątpliwości, iż odnosi się do wniosku skarżącego i rozstrzygnięć organów samorządu radcowskiego ze wskazaniem na właściwe przepisy ustawy o radcach prawnych, a nie na przepisy ustawy Prawo o adwokaturze. Nie ma zatem wątpliwości, że w związku z wymienionym błędem nie chodzi o mylne zastosowanie przepisów prawa, na podstawie których Minister Sprawiedliwości dokonał rozstrzygnięcia, lecz o oczywistą omyłkę nie mającą wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie lub ustalenia faktyczne będące podstawą rozstrzygnięcia. Aczkolwiek w ocenie Sądu omyłka ta nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy, to jednak organ administracji powinien rozważyć celowość wyeliminowania jej zgodnie z właściwymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdzając naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub przepisów prawa materialnego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło