VI SA/Wa 1568/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2016 r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2016 r. Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "GITD") z [...] października 2013 r. Nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: "K.p.a."), art. 2 ust 35a, art. 64 ust. 1 i ust. 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1 i ust. 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. b i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm., dalej: "P.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260, dalej: "u.d.p."), § 5 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 951), po rozpatrzeniu odwołania B. G. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą B. (dalej: "Strona", "Skarżąca"), utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] sierpnia 2013 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej. Powyższą decyzją, wydaną na podstawie art. 64 i art. 140aa ust. 1 – 3 P.r.d. i art. 104 § 1 K.p.a., organ I instancji nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł, jak za brak zezwolenia kategorii VII. W zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że [...] maja 2013 r. w M. na drodze wojewódzkiej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z ciągnika marki D. o nr rej. [...] wraz z naczepą marki B. o nr rej. [...], którym kierował L. K., wykonujący przejazd drogowy z ładunkiem pręta żebrowanego (ładunku podzielnego) w imieniu Strony. Organ dodał, że na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061), droga wojewódzka nr [...] została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. Organ wskazał również, że zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, nacisk osi nie może przekraczać w przypadku potrójnej osi przyczep i naczep, przy odległości (d) między osiami składowymi pomiędzy 1,3 m a 1,4 m (1,3 < d 1,4) - 24 tony. Jak stanowi natomiast § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a) ww. rozporządzenia dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy - 40 ton. Wyjątek wprowadza § 57 ust. 3, który stanowi, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony. GITD wyjaśnił, że ciągnik marki D. o nr rej. [...] został po raz pierwszy zarejestrowany [...] stycznia 1998 r., a naczepa marki B. [...] października 1999 r., co oznacza, że ww. wyjątek znajduje zastosowanie. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono nacisk na potrójnej osi nienapędowej naczepy 27,9 t, czyli przekroczenie dopuszczalnego nacisku o 3,9 t, a więc 16,25% dopuszczalnej wartości oraz łączną masę pojazdu 44,35 t, czyli przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 2,35 t, a więc o 5,59 % dopuszczalnej wartości. Organ wskazał również, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru równości nawierzchni na stanowisku kontroli pojazdów z [...] lipca 2011 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu LP 600 o nr fabrycznych [...] i [...]. Wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P. z datą ważności do 30 czerwca 2014 r. Kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z [...] maja 2013 r. GITD zgodził się z organem I instancji, iż w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należało nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII w wysokości 2.000 zł, nakładaną gdy, stosownie do art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. b P.r.d., nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%. GITD wyjaśnił, że norma dotycząca nacisków potrójnych osi jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Podczas kontroli stwierdzono natomiast przekroczenie dopuszczalnej wartości na potrójnej osi nienapędowej o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, tj. o wartość 16,25 %. GITD wskazał również, że zgodnie z art. 64 ust. 2 P.r.d., pojazdem nienormatywnym, na przejazd którego uzyskano zezwolenie nie można przewozić ładunku innego niż ładunek niepodzielny, za wyjątkiem zezwoleń kategorii I lub II. Stosownie natomiast do treści art. 140 ab ust. 2 P.r.d., w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu z [...] września 2013 r., organ wskazał, że jakkolwiek w instrukcji zawarto jedynie informację, iż waga LP600 przeznaczona jest do statystycznego pomiaru nacisków kół i osi pojazdów, to organ odwoławczy doszedł do odmiennego wniosku i nie podzielił tezy, że wagi te nie służą do wyznaczania rzeczywistej masy całkowitej pojazdu, pomiaru osi wielokrotnych. Organ odwoławczy odmawia słuszności stanowiska Najwyższej Izby Kontroli (Delegatury w Lublinie) zawartego w wystąpieniu pokontrolnym nr LLU-4114- 03-01/2010/1/10/06, dotyczącego m im. wag LP 600, SAW 10C, jak również nie podziela stanowiska Głównego Urzędu Miar zawarte w piśmie z dnia 22 kwietnia 2011 roku, nr WPRPWP/M31 076/354/11, iż "odpowiednie do ustalenia dmc są wagi nieautomatyczne klasy dokładności III o odpowiednim obciążeniu maksymalnym Max", które to nie zostało poparte żadną analizą prawną, ani tym bardziej faktyczną. Nie zawiera ono uzasadnienia, które doprowadziłoby do tejże konkluzji. Tym samym zdaniem organu nie pozwala na dokonanie analizy logiczności i poprawności wniosków bez wkraczania w sferę wiedzy specjalistycznej. Istotne jest to chociażby z faktu, że wagi o dokładności IIII (dokładność zwykła) zostały dopuszczone do dokonywania za ich pomocą procesu ważenia stosownymi dokumentami. GITD podzielił stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 lipca 1998 r., III SA 396/97 (LEX nr 35489) zgodnie z którym: "wyjaśnienia, instrukcje lub pisma resortowe, nie wydane na podstawie delegacji ustawowej, nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięć organów administracyjnych". Zdaniem organu odwoławczego w świetle zebranego materiału dowodowego, procedura kontrolna, w trakcie której wykonano czynności ważenia za pomocą urządzeń zalegalizowanych przez kompetentny organ, przebiegała prawidłowo i w miejscu do tego przeznaczonym. Organ nie uznał wyników ważenia okazanych przez kierowcę przy kontroli dokonanych na wadze stacjonarnej wykazujących, iż łączna masa pojazdu z ładunkiem wynosi 38880 kg, opierając się na wynikach ważenia z kontroli drogowej. GITD dodał, że Strona nie może przenieść odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia na kierowcę, gdyż zgodnie z art. 140aa ust. 3 pkt 1 P.r.d., karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Ustawodawca nie wskazał przeto kierowcy jako adresata takiej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził również, że Strona w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. W skardze z [...] listopada 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając decyzję GITD z [...] października 2013 r., Skarżąca zarzuciła obrazę art. 7, art. 77 i art. 107 § 1 K.p.a. Wniosła o uchylenie decyzji GITD i umorzenie postępowania. Za naczelny zarzut skargi Skarżąca podała użycie w czasie kontroli wagi, które nie nadawały się, w jej ocenie, do ważenia całościowego pojazdu. Podniosła, że nie kwestionuje sposobu przeprowadzenia samego ważenia, ale sprzęt na którym tego ważenia dokonano. Wskazała, że kierowca w chwili kontroli miał przy sobie świadectwo odbioru wraz z dowodem dostawy, z których wynikała waga całkowita ładunku – 23.750 kg oraz dokument ważenia kontrolnego, z którego wynikała masa brutto – 38.880 kg i tara – 15.140 kg, netto 23.740 kg. To w ocenie jej dowodzi, że jako przedsiębiorca nie musiała posiadać stosownego zezwolenia na przejazd ww. pojazdem jako nienormatywnym, gdyż waga tego pojazdu była prawidłowa. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z 11 lipca 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 3661/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] sierpnia 2013 r. WSA uznał, że doszło do naruszenia art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu użyte do ważenia pojazdu wagi są przeznaczone tylko do statycznych pomiarów nacisku kół lub osi. Zatem w przypadku ustalenia dopuszczalnej masy pojazdu dokonany pomiar nie może być uznany za przeprowadzony prawidłowo, a w konsekwencji jego wynik nie może stanowić podstawy do nałożenia kary pieniężnej na Skarżącą. Na powyższy wyrok skargę kasacyjną wniósł GITD. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 2640/14, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. NSA wskazał, że Sąd I instancji oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji przyjął jako wzorzec materialnoprawny przepisy ustawy o drogach publicznych tj. art. 13g ust. 1, ust. 1a, ust. 1b pkt 1, ust. 2 tej ustawy. Tymczasem przejazd miał miejsce 29 maja 2013 r. a kara została nałożona za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych bez zezwolenia kategorii VII, w wysokości określonej w art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. b P.r.d. NSA wyjaśnił, że powołane i omówione przez Sąd I instancji przepisy ustawy o drogach publicznych zostały uchylone art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 222, poz.1321; dalej ustawa zmieniająca), która weszła w życie z dniem 19 października 2012 r. Tą samą ustawą wprowadzono do Prawa o ruchu drogowym Rozdział 4 - Kary pieniężne za przejazd pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu. NSA podkreślił, że zmiana dokonana ustawą zmieniającą nie polegała jedynie na przeniesieniu dotychczasowych uregulowań z ustawy o drogach publicznych do ustawy Prawo o ruchu drogowym, lecz obejmowała zmianę zasad dotyczących przejazdu pojazdem nienormatywnym i stosownie do przyjętych nowych rozwiązań prawnych uległy zmianie przepisy odnoszące się do kar pieniężnych związanych z naruszeniem tych zasad. NSA uznał, że powyższe czyni usprawiedliwionym zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art.13g u.d.p., poprzez jego zastosowanie i przepisów Prawa o ruchu drogowym poprzez ich niezastosowanie. Zdaniem NSA, Sąd I instancji najpierw powinien ustalić wzorzec kontroli poprzez wyznaczenie przepisów prawa materialnego, które w sprawie powinny mieć zastosowanie, a następnie dokonać wykładni tych przepisów, po czym ustalić czy elementy stanu faktycznego ustalonego w sprawie są wystarczające do ich subsumcji. Rozpoznając ponownie sprawę Sąd zważył, co następuje: Badając legalność zaskarżonej decyzji, Sąd doszedł do wniosku, że skarga jest zasadna. Przedmiotowa sprawa dotyczy odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony był ładunek podzielny w postaci pręta żebrowego. Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd wynika z art. 140aa ust. 3 pkt 1 P.r.d., zgodnie z którym karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Jak wynika natomiast z art. 140aa ust. 1 P.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Pojazdem nienormatywnym jest, w świetle definicji art. 2 pkt 35a P.r.d., pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Przy tego rodzaju przekroczeniu, gdy przejazd pojazdem nienormatywnym związany jest z przewozem ładunku podzielnego, naruszony zostaje art. 64 ust. 2 P.r.d., zgodnie z którym zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II. Dodać należy, że zgodnie z art. 2 pkt 35b P.r.d., ładunkiem podzielnym jest ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody, mógł być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. W zakresie tej definicji mieści się przewożony przedmiotowym pojazdem pręt żebrowy. W konsekwencji naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, określonego w art. 64 ust. 2 P.r.d., w świetle art. 140ab ust. 2 P.r.d., za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Ustawodawca nie przewidział odrębnej kary za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków podzielnych, lecz uregulował konstrukcję prawną polegającą na zastosowaniu kary jak za przejazd bez zezwolenia, bez sprecyzowania konkretnej kategorii zezwolenia. Organ I instancji nałożył na Skarżącego, na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. b P.r.d., karę pieniężną, jak za brak zezwolenia kategorii VII, którą w wysokości 2.000 zł, wymierza się, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%. W przedmiotowej sprawie, przy wykorzystaniu wag typu LP 600, stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku potrójnej osi nienapędowej oraz dopuszczalnej masy całkowitej. W świetle powyższego, Sąd uznał za zasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a., co do poczynionych ustaleń w zakresie wyników ważenia pojazdu w związku z zastosowaniem niewłaściwych wag pomiarowych użytych do ważenia kontrolowanych pojazdów, tj. wag przenośnych do pomiarów statycznych typu LP 600. Z art. 61 P.r.d., wynika wprost, że przewożony ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Do nałożenia kary w określonej ustawą wysokości upoważnia jednak uzyskanie takich wyników ważenia pojazdu, które nie budzą wątpliwości. Zakres odpowiedzialności przewoźnika za popełnione naruszenia przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, czy dopuszczalnych nacisków ładunku na poszczególne osie pojazdu ustawodawca przekłada na wysokość kary pieniężnej, uzależniając ją od wyników ważenia. Z tego względu, w ocenie Sądu, wszelkie ustalenia faktyczne w zakresie wyników ważenia nie mogą budzić żadnych wątpliwości w zakresie prawidłowości ich przeprowadzenia. Jest to bowiem zasadniczy dowód stanowiący podstawę odpowiedzialności administracyjnej strony w zakresie wysokości nałożonej kary pieniężnej. Należy wskazać, że zasady użytkowania urządzeń określają bezpośrednio ich producenci (w tym przypadku instrukcja obsługi wagi LP 600), co następnie jest weryfikowane w oparciu o obowiązujące normy zawarte zarówno w świadectwach homologacji oraz certyfikatach zatwierdzenia typu urządzenia (WE nr PL 05004) oraz świadectwach legalizacji (dla nr wag LP 600 wykorzystanych w rozpatrywanej sprawie). Z powyższych dokumentów wynika, że waga nieautomatyczna LP 600 służy do pomiaru nacisków kół i osi (w układzie dwóch połączonych wag lub ich odpowiedniej konfiguracji w zależności od rodzaju pojazdu lub zespołu pojazdów). Należy zauważyć, że wagi przenośne nieautomatyczne do pomiarów statycznych typu LP 600 nie posiadają zatem homologacji do pomiaru masy całkowitej pojazdu oraz nacisków osi wielokrotnych. Brak możliwości dokonywania na podstawie wskazań tego typu wag pomiarów (wyników sumarycznych nacisków kół i osi) wynika także z samej Instrukcji obsługi wag LP 600, których przeznaczenie zostało przez producenta wskazane na str. 3 Instrukcji obsługi. Wynika z niej jednoznacznie, że wagi te są przeznaczone tylko do statycznych pomiarów nacisku kół lub osi. Sąd zauważa, że wagi użytkowane przez organy inspekcji drogowej, jako przyrządy pomiarowe podlegające prawnej kontroli metrologicznej mogą być wprowadzane do obrotu i użytkowania oraz użytkowane tylko wówczas, jeżeli posiadają odpowiednio ważną decyzję zatwierdzenia typu lub ważną legalizację. Taki system dopuszczenia do używania wskazanych urządzeń ma na celu, stosownie do ustawy o miarach, zapewnienie jednolitości miar i wymaganej dokładności pomiarów wielkości fizycznych w Rzeczypospolitej Polskiej. Dlatego też prawnej kontroli metrologicznej podlegają przyrządy pomiarowe stosowane przy pobieraniu opłat, podatków i niepodatkowych należności budżetowych oraz ustalaniu opustów, kar umownych, wynagrodzeń i odszkodowań, a także przy pobieraniu i ustalaniu podobnych należności i świadczeń (art. 8 ust. 1 pkt 4 ustawy o miarach). Zatem urządzenie jest weryfikowane pod kątem dopuszczenia do użytkowania na podstawie określonych danych technicznych producenta. W przypadku gdy urządzenie takie miałoby zostać dopuszczone do obrotu czy użytkowania w celu innym niż to wynika z danych uzyskanych od producenta, wymagałoby to wykonania ponownej legalizacji w oparciu o nowe dane techniczne producenta. Zważywszy zatem, że w badanej sprawie pomiar nacisku na osie pojazdu dokonany w toku kontroli na drodze przy użyciu wag LP 600 posiadających co prawda aktualne świadectwa legalizacji, jednak dokonany niezgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń określonych w świadectwie legalizacji oraz niezgodnie z instrukcją producenta wag, w ocenie Sądu, stanowi to działanie nieprawidłowe, gdyż jest niezgodne z zasadami określającymi sposób ustalania kar za przejazd pojazdem nienormatywnym w zakresie ustalenia stanu faktycznego badanej sprawy. Zostały w ten sposób naruszone przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku ustalenia dopuszczalnej masy pojazdu dokonany pomiar nie może bowiem być uznany za przeprowadzony prawidłowo, a w konsekwencji jego wynik nie może stanowić podstawy do nałożenia kary pieniężnej na Skarżącą. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji weźmie pod uwagę powyższą ocenę Sądu i dokona reasumpcji wyników ważenia uzyskanych przy użyciu wag do pomiarów statycznych, opisanych w protokole z kontroli. Dopiero po prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego organ będzie mógł zdecydować o ewentualnym nałożeniu kary pieniężnej. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.