VI SA/Wa 1613/13
WyrokWSA w Warszawie2013-11-21
Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Pamela Kuraś-Dębecka, Elżbieta Olechniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kary pieniężne nałożone za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu zostały prawidłowo ustalone, jeśli kontrola została przeprowadzona przy użyciu wag nieautomatycznych do pomiarów statycznych, a stanowisko ważenia posiadało protokół pomiaru pochylenia terenu sprzed ponad 6 miesięcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wagi nieautomatyczne do pomiarów statycznych mogą być użyte do pomiaru dopuszczalnej masy całkowitej i nacisków osi, pod warunkiem posiadania ważnego świadectwa legalizacji. Protokół pomiaru pochylenia terenu, nawet sprzed ponad 6 miesięcy, jeśli nie ma przepisów stanowiących inaczej, może być dowodem prawidłowego przygotowania stanowiska ważenia, zwłaszcza gdy kierowca podpisał protokół kontroli bez uwag. Organy administracji nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani procesowego.Stan faktyczny
Skarżący został ukarany karą pieniężną za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Skarżący kwestionował ważność protokołu pomiaru pochylenia terenu stanowiska ważenia oraz dopuszczalność użycia wag nieautomatycznych do pomiarów statycznych. Organy administracji utrzymały karę w mocy, uznając, że wagi były legalizowane, a protokół pomiaru pochylenia terenu był wystarczający.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2013 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2013 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej WITD) z [...] stycznia 2013 r., którą nałożono na R. B. (dalej skarżący) karę pieniężną w wysokości 20.460,00 złotych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drodze, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t, dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m oraz dopuszczalnej masy całkowitej czteroosiowego pojazdu samochodowego z dwoma osiami kierowanymi jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 t. Jako podstawę zaskarżonej decyzji podano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a oraz art. 13 ust. 1 pkt 2; art. 13g ust. 1, ust. 1a, ust. 1 b pkt 1, ust. 2; art. 40c; art. 41 ust. 4, 5, 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 260), dalej u.d.p. oraz lp. 6 pkt 9 lit. d) i e), lp. 9 pkt 15 lit. d) załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych, a także art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), dalej p.r.d. i art. 5 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. Nr 222, poz. 1321), dalej ustawa zmieniająca.
Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Dnia [...] października 2012 r. w S. na drodze powiatowej nr [...] (Aleja [...]) zatrzymano do kontroli pojazd marki M. o nr rej. [...], którym kierował A. Z. i wykonywał nim przewóz drogowy kruszywa w imieniu skarżącego. Przebieg kontroli utrwalono protokołem, który kierowca podpisał bez uwag, stwierdzając przy tym, że w punkcie kontroli nie było możliwości dokonania rozładunku. W trakcie kontroli dokonano ważenia ww. pojazdu, w wyniku czego ustalono naruszenie następujących dopuszczalnych norm:
1. nacisk 27,8 t na podwójnej osi napędowej pojazdu - przekroczenie o 13,3 t;
2. masa całkowita pojazdu 42,4 t - przekroczenie dmc o 10,4 t.
Nadto kierowca nie miał zezwolenia na przejazd kontrolowanym pojazdem, jako pojazdem nienormatywnym.
WITD wszczął wobec skarżącego postępowanie administracyjne w wyniku którego nałożył na niego karę pieniężną w wysokości 20.460,00 złotych podając, że wysokość kar pieniężnych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t, określona jest w załączniku nr 2 do ustawy o drogach publicznych. Kary te wynoszą odpowiednio:
1. Lp. 6 - za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t:
2. pkt 9 - dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi:
i. lit. d - powyżej 16,5 t do 17,5 t - 1.740,00 złotych;
ii. lit. e - za każde rozpoczęte przekroczenie o 1,0 t powyżej 17,5 t dodatkowo - 1.440,00 złotych;
3. Lp. 9 - za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej:
4. pkt 15 - czteroosiowego pojazdu samochodowego z dwoma osiami kierowanymi, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne albo jeżeli każda z osi jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9.5 t:
i. lit. c - powyżej 42,0 t do 52,0 t – 2.880,00 złotych.
Organ pierwszej instancji wymierzył zatem karę pieniężną w wysokości: 1.740,00 złotych + (1.440,00 złotych x 11) + 2.880,00 złotych = 20.460,00 złotych.
Skarżący w złożonym w terminie odwołaniu wniósł o uchylenie decyzji WITD i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, gdyż w jego ocenie kontrola została przeprowadzona z naruszeniem prawa. Wskazał, że protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów był przeprowadzony 28 czerwca 2010 r., zatem wg ówczesnego zarządzenia Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2004 r. nr 16/2004 w sprawie postępowania inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego w trakcie kontroli parametrów pojazdów poruszających się po drogach publicznych, takie stanowisko powinno być zatwierdzane nie rzadziej niż co 6 miesięcy, zatem pomiar stracił ważność dnia 28 grudnia 2010 r. W odwołaniu skarżący wskazał, że zgodnie z nowym zarządzeniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego Inspektorzy powinni być wyposażeni w poziomice teleskopowe w celu dokonania pomiaru miejsca ważenia pojazdu, a geodeta nie będzie uprawniony już do weryfikacji ww. miejsc. W związku z powyższym skarżący uznał, że miejsce kontroli, w którym ważono ww. pojazd, nie legitymowało się ważnym protokołem z pomiaru pochylenia terenu.
Reasumując skarżacy odwołał się do treści art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej i stwierdził, że z materiału dowodowego w sprawie wynika jednoznacznie, że ww. miejsce kontroli nie legitymowało się w dniu kontroli ważnym protokołem pomiaru z pochyłości terenu, zatem kontrola ta została przeprowadzona w miejscu, które nie spełniało wymagań minimalnych dla przeprowadzenia tego typu kontroli.
GITD rozpoznając sprawę ponownie stwierdził, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia równości terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 28 czerwca 2010 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych 856073 i 856027. Wagi legitymowały się w chwili kontroli ważnymi świadectwami legalizacji ponownej, wydanymi przez Dyrektora Obwodowego Urzędu Miar w [...] z datą ważności do 28 lutego 2014 r. Nadto GITD wskazał, że przed dokonaniem ważenia kontrolowanego pojazdu powyższe dokumenty zostały okazane kierowcy, którego pouczono także o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Organ ustalił także, że pojazd zważono jednokrotnie, a kierowca nie wnosił o jego ponowne ważenie i po dokonaniu tych pomiarów sporządzono protokół kontroli, który kierowca podpisał bez uwag.
Odwołując się do art. 64 ust. 1 p.r.d. oraz art. 13g ust. 1, art. 13g ust. 1b pkt 1, art. 40c i art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p., a także do rozporządzeń Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. (odpowiednio: Dz. U. nr 138, poz. 932 i poz. 933 ze zm.) organ wskazał, że drogi powiatowe nie zostały wymienione w tych rozporządzeniach, zatem, w sprawie zastosowanie znajduje art. 41 ust. 6 u.d.p., w myśl którego drogi inne niż określone na podstawie ust. 4 i 5 stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w przypadku podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m dopuszczalna jest suma nacisków osi do 14,5 t włącznie w myśl zapisów lp. 6 pkt. 9 załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. W przypadku czteroosiowego pojazdu samochodowego z dwoma osiami kierowanymi, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 t dopuszczalna masa całkowita może wynosić do 32,0 t włącznie w myśl zapisów lp. 9 pkt 15 załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. W załączniku tym określone są wysokości kar pieniężnych (o których nowa w powołanym wyżej art. 13g ust. 1 u.d.p.), za przekroczenie dopuszczalnej masy oraz dopuszczalnych nacisków osi na drogach.
GITD odnosząc się do argumentu skarżącego odnośnie braku ważnego protokołu z pomiaru pochylenia terenu, legitymującego miejsce ważenia kontrolowanego pojazdu wyjaśnił, iż nie ma przepisów prawa powszechnie obowiązującego, które regulowałoby tą kwestię. Podał, że zgodnie z art. 23 ust. 3 - obowiązującego w trakcie kontroli, zarządzenia Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 listopada 2011 r. nr 50/2011 w sprawie zasad prowadzenia kontroli przez Inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, ważenie kontrolne nacisków osi i masy całkowitej pojazdu przy użyciu przenośnych wag do pomiarów statycznych przeprowadza się w miejscach spełniających następujące wymagania dotyczące obszaru ważenia tj. odcinka drogi lub placu, na którym znajduje się pojazd w czasie ważenia:
1. obszar ważenia pojazdów powinien posiadać utrwaloną i równą (płaską) nawierzchnię;
2. pochylenie podłużne nawierzchni w obszarze ważenia tj. na odcinku drogi lub placu, na którym znajduje się pojazd w czasie ważenia, nie powinno przekraczać 1%, a pochylenie poprzeczne 2%.
Natomiast w myśl art. 23 ust. 4 ww. zarządzenia, pochylenie nawierzchni w miejscu ważenia weryfikowane jest za pomocą wzorcowanej poziomicy lub niwelatora posiadającego ważną legalizację. Weryfikacji pochylenia nawierzchni nie dokonuje się w przypadku ważenia w miejscu sprawdzonym przez uprawnionego geodetę.
Mając na uwadze przepisy ww. zarządzenia oraz fakt, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia równości terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 28 grudnia 2010 r. GITD uznał, że w przedmiotowym przypadku nie była konieczna weryfikacja pochylenia nawierzchni za pomocą wzorcowanej poziomicy lub niwelatora posiadającego ważną legalizację. Podkreślił przy tym, że protokół pomiarów został sporządzony po przeprowadzeniu pomiarów, przez uprawnionego geodetę. Nadto GITD podał, że zarządzenie z 2004 r. zostało uchylone zarządzeniem nr 3/2006 z 7 lutego 2006 r. i w zarządzeniu tym usunięto zapis dotyczący ważności z pomiaru stanowiska wagowego. Zatem za bezzasadne przyjął twierdzenie skarżącego w tym zakresie. Organ uznał więc, że pomiar stanowiska jest bezterminowy.
GITD wskazał, że jego zarządzenia nie jest aktami prawa, a mają jedynie ułatwić i ujednolić procedurę ważenia przez Inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego.
Organ uznał, że w rozpatrywanym przypadku nie znajduje zastosowania art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy zmieniającej, gdyż kontrola drogowa obok przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu wykazała przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej ww. pojazdu.
GITD wskazał także, że ustawa o drogach publicznych nie definiuje pojęcia "należytej staranności", czy "braku wpływu", w związku z czym w zakresie należytej staranności należy posiłkować się regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym, tj. w art. 355 § 1 i 2 k.c. Obszernie omawiając te kwestie organ odwoławczy stwierdził, że skoro przewoźnik jest profesjonalistą w zakresie przewozu zatem powinien współdziałać z nadawcą/załadowca w taki sposób, aby dzięki jego kwalifikacjom czynności te zostały wykonane w sposób prawidłowy, tj. aby nie doszło do przekroczenia dopuszczalnych norm.
Natomiast odnośnie terminu "braku wpływu" GITD pomocniczo posłużył się wykładnią dokonywaną przez orzecznictwo sądów administracyjnych w zakresie art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym i przywołał wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 989/08 oraz z 6 kwietnia 2011 r. sygn. akt. II GSK 404/10.
GITD stwierdził, że skarżący nie przedstawił dowodów wskazujących, że dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem oraz że nie miał wpływu na powstanie stwierdzonych w dniu kontroli naruszeń. Wobec tego organ przyjął, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi możliwość uwolnienia się skarżącego od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszeń musi realnie zaistnieć - nie wystarczy tylko zakwestionować swojej odpowiedzialności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. B., podtrzymując stanowisko zajęte w odwołaniu odnośnie ważności protokołu tyczącego pochylenia terenu na stanowisku kontroli, zarzucił naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 68 i art. 107 k.p.a. Nadto podniósł, że wagami którymi dokonana ważenia ww. pojazdu, nie można sumować poszczególnych osi, a mimo to organ tak uczynił. Skarżący zarzucił także, że w sprawie nie dokonano drugiego ważenia, co jest dla niego niezrozumiałe i co pozbawiło możliwości zweryfikowania wyników ważenia. Nadto uznał, że dla wyniku kontroli istotnym było, iż kontrolę prowadzono bez wydania odpowiednich rozporządzeń, które regulowałyby te kwestie.
W uzasadnieniu skargi podniósł także, że wszystkie wskazane przez niego naruszenia przepisów prawa, opisane są między innymi w raporcie Najwyższej Izby Kontroli oraz w pismach skierowanych przez Głównego Urzędu Miar do Najwyższej Izby Kontroli. Skarżący zacytował stanowisko Najwyższej Izby Kontroli z raportu nr ewid. 154/2011/110006-111002-1110003- II1004-111005/LLU, że "każda oferowana waga musi zapewniać możliwość pomiaru masy całkowitej pojazdu, podczas gdy wybrana oferta nie odpowiadała temu opisowi - ze świadectwa homologacji, wydanego dnia ¡2.06.2008 r. przez federalny Instytut fizyczno- Techniczny w Berlinie (Niemcy) wynikało, że waga nieautomatyczna SA W 10C7II służy jedynie do pomiaru nacisków kół i osi (w układzie dwóch połączonych wag). Urządzenie to nie posiada homologacji na dokonywanie pomiarów masy całkowitej pojazdów." ponadto "z wyjaśnień GUM, pozyskanych w kwietniu 2011 r. na podstawie art. 29 ustawy o NIK wynika, że wagi SA W 10C nic powinny być stosowane do wyznaczania masy całkowitej pojazdu, a wynik takiego ważenia (poprzez sumowanie nacisków na osie) może być traktowany wyłącznie jako orientacyjny, wymagający sprawdzenia na innych urządzeniach. Ze świadectwa homologacji typu WE, dopuszczającego wagi SAW 10C na rynek europejski wynika, że urządzenia te przeznaczone są wyłącznie do pomiaru nacisku kół i pojedynczych osi. W świadectwie nie podano, że za pomocą tych urządzeń można wyznaczać masę całkowitą pojazdów, które obecnie w większości przypadków posiadają cztery lub więcej osi. Tym samym rzetelność pomiarów dokonywanych przy użyciu wag SA W 10C może być kwestionowana."
Zdaniem skarżącego polski ustawodawca nie przewidział procedury ważenia pojazdów wagami nieautomatycznymi do pomiarów statycznych. Jednocześnie skarżący podniósł, że do dnia dzisiejszego nie przedstawiono mu żadnego protokołu z pomiaru pochyłości terenu, który byłby ważny podczas ważenia.
W odpowiedzi na skargę GITD wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Organ odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż użyte podczas kontroli wagi nie mogły wyznaczyć masy całkowitej kontrolowanego pojazdu oraz powołanego raportu Najwyższej Kontroli z 26 marca 2012 r. wskazał, że raport ów został oparty na piśmie Głównego Urzędu Miar z 22 kwietnia 2011 r., który nie zawiera szczegółowego uzasadnienia poglądu a wobec tego nie mógł być wiążący dla organów stosujących prawo.
Ponadto GITD podniósł, że obecnie obowiązującą dyrektywa 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wag nieautomatycznych, która to obecnie stosuje się do wszystkich wag nieautomatycznych, w art. 2 ust. 2 jasno określa wykorzystanie wag nieautomatycznych do określania m.in. masy. W załączniku nr 1 w wymogach metrologicznych określono klasy dokładności wag od I do IIII. Jednocześnie w ww. dyrektywie brak jest stwierdzenia, że wagami o klasie dokładności IIII nie można dokonywać pomiaru masy całkowitej. Organ nie wie zatem skąd Główny Urząd Miar doszedł do takiej konkluzji, skoro zakaz o którym pisze Główny Urząd Miar w piśmie z 22 kwietnia 2011 r. nie jest ujęty w żadnym przepisie. Co więcej jest wręcz odwrotnie, bowiem ww. przepisy dopuszczają wagi o klasie dokładności IIII do ważeń wykorzystywanych dla ustalenia masy do obliczania kary (art. 2 ust. 2 w zw. z załącznikiem nr 1 "wymogi metrologiczne" lp. 2.1 ww. dyrektywy).
Dalej organ wyjaśnił, że ze świadectwa homologacji nr D98-09-08 dołączonego do instrukcji wag SAW 10 C/II wynika, że są one zgodne z wymaganiami dyrektywy WE nr 90/384/EWG wdrożonej do systemu prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. nr 4, poz. 23). Zgodnie z § 2 pkt 2 tego rozporządzenia jego przepisy stosuje się do wag nieautomatycznych służących do określania masy będącej podstawą obliczania (...) kar (...) lub podobnych typów opłat. Zatem wagami tymi organ administracji mógł ustalić także masę całkowitą kontrolowanego pojazdu. GITD wskazał na pkt 2.5 instrukcji obsługi wag użytych do kontroli, który dopuszcza sumowanie nacisków osi przy użyciu konfiguracji dwóch wag przy ważeniu różnego typu pojazdów, w tym z osiami wielokrotnymi. Ponadto zwrócił uwagę, że użycie w sprawie wag IIII klasy dokładności nie miało żadnego wpływu na wymiar nałożonej na skarżącego kary. Zdaniem GITD w aktach sprawy znajdują się potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie świadectw legalizacji ponownej wag użytych do ważenia kontrolowanego pojazdu skarżącego, z których wynika, iż są one wagami IIII klasy dokładności, przy czym wartość działki legalizacyjnej "e" = 50 kg. W załączniku do rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. nr 26. poz. 152) określono błędy graniczne dopuszczalne wskazań wag nieautomatycznych podczas legalizacji ponownej. Wynika, iż w największy dopuszczalny błąd graniczny dla wag nieautomatycznych klasy IIII wynosi +/- 1.5 e. Mając powyższe na uwadze GITD uznał, że w przedmiotowej sprawie będzie to masa 75 kg. Stosownie do § 6 ust 2 ww. rozporządzenia "błędy graniczne dopuszczalne wskazań wag nieautomatycznych w użytkowaniu równe są dwukrotnym wartościom błędów granicznych dopuszczalnych wskazań wag podczas legalizacji ponownej, określonym w załączniku do rozporządzenia". Tymczasem uzyskane w sprawie wyniki ważenia każdej osi zostały pomniejszone o 2%, co znacznie przekroczyło próg 75 kg. Na potwierdzenie takiego rozumowania organ przywołał dla porównania wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 sierpnia 2011 r. zapadły w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 402/11.
Reasumując GITD stwierdził, że użyte podczas kontroli wagi mogły zostać wykorzystane do wyznaczenia masy całkowitej kontrolowanego pojazdu i odwołał się do pkt 2.4 w zw. z pkt 2.5 instrukcji obsługi wagi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż skarga jest niezasadna.
W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Z akt sprawy wynika, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia równości terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 28 czerwca 2010 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych 856073 i 856027. Wagi legitymowały się w chwili kontroli ważnymi świadectwami legalizacji ponownej, wydanymi przez Dyrektora Obwodowego Urzędu Miar w Poznaniu z datą ważności do 28 lutego 2014 r.
Jednakże skarżący w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze zakwestionował zarówno ważenie, jak też miejsce, gdzie sporne ważenie zostało przeprowadzone.
Szczególnie podkreślanym zarzutem było użycie do kontroli wag nieautomatycznych do pomiarów statycznych zamiast wag do pomiarów dynamicznych. Dodatkowo skarżący powoływał się na fakt, że protokół pomiaru pochylenia terenu stracił ważność w dniu kontroli.
Ustosunkowując się zatem do tych zarzutów Sąd zauważa, że w świetle dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych przyjmuje się, że wagi nieautomatyczne do pomiarów statycznych mogą być użyte do pomiaru DMC oraz nacisku osi.
Co do użycia wag nienadających się do pomiaru nacisków osi na drogę to należy w tym miejscu powołać sie na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2013 r. gdzie uznano, że do ważenia pojazdu użyto wag posiadających deklaracje zgodności - stosownie do wymagań dyrektywy WE nr 90/384/EWG. "Uwzględniając zatem stanowisko Głównego Urzędu Miar wyrażone w piśmie z dnia 20 lipca 2010 r., nr BMP-0662-12/548/PR/10, podzielić należy pogląd WSA w Warszawie, iż zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r., użyte w sprawie wagi nieautomatyczne umożliwiały określenie masy będącej podstawą obliczenia kar. Wagi te mogły więc służyć zarówno do ustalenia dopuszczalnej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, jak również do pomiaru nacisku osi ".(sygn. akt II GSK 2281/11, II GSK 2280/11).
Dyrektywa WE nr 90/384/EWG wdrożona została do systemu prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23).
Ponadto w rozpoznawanej sprawie przedmiotowe wagi posiadały świadectwo legalizacji ponownej aktualne na dzień kontroli. W związku z tym pojazd z każdym ładunkiem można ważyć na każdej wadze pod warunkiem posiadania przez nie świadectwa legalizacji ( wyrok NSA z 5 lipca 2011 r., sygn. akt II GSK 704/10).
Natomiast odnosząc się do zastrzeżeń skarżącego zgłaszanych pod adresem miejsca kontroli pojazdów to Sąd podziela stanowisko organów transportu drogowego, że zostało ono przygotowane w sposób odpowiedni , co potwierdza sporządzony przez uprawnionego geodetę protokół pomiaru nachylenia terenu. Dokument ten, w ocenie Sądu, jest dowodem na prawidłowość "zalegalizowania" stanowiska pomiarowego. Strona wnosząca skargę , poza twierdzeniem o utracie ważności tego dokumentu nie przedstawia żadnych dowodów, które wskazywałyby na to, iż stanowisko to było wadliwie przygotowane pod względem technicznym. Ponadto kierowca pojazdu podpisał protokół kontroli i ważenia nie wnosząc do niego żadnych uwag oraz nie zażądał drugiego ważenia.
Jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie. Orzecznictwo sądowe przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu z kontroli drogowej (m.in. wyrok WSA w Warszawie z 8 września 2005 r., VI SA/Wa 1224/04 LEX nr 205475, wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2004 r., sygn. akt II SA 4151/02, LEX nr 148941).
W niniejszej sprawie protokół kontroli, podpisany przez kontrolowanego kierowcę bez uwag i potwierdza przekroczenia opisane w decyzji.
Natomiast w poruszanej przez skarżącego kwestii zarządzeń wydawanych przez GITD to Sąd podziela stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 1998 r. III SA 396/97 (LEX nr 35489) zgodnie z którym: "wyjaśnienia, instrukcje lub pisma resortowe, nie wydane na podstawie delegacji ustawowej, nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięć organów administracyjnych ".
Ustosunkowując się do powoływanego przez skarżącego stanowiska Głównego Urzędu Miar wyrażonego w piśmie z kwietnia 2011 r. skierowanego do GITD podkreślić należy za organem odwoławczym, że nie zostało ono poparte żadną analizą prawną uzasadniającą przedstawione w tym piśmie wnioski.
W konsekwencji, w ocenie Sądu należy uznać, iż organy administracji nie naruszyły przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem podjęły wszelkie możliwe i niezbędne zarazem czynności celem pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy. Ponadto poprzez pełne - w ocenie Sądu - uzasadnienie faktyczne obu zaskarżonych decyzji organ nie naruszył normy postępowania administracyjnego wskazanej w przepisie art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło