VI SA/Wa 1623/05

WyrokWSA w Warszawie2006-04-27

Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Olga Żurawska-Matusiak, Piotr Borowiecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewóz drogowy wykonywany przez osobę zatrudnioną na podstawie umowy zlecenia, która jest jednocześnie pracownikiem przedsiębiorcy na podstawie umowy o pracę, można uznać za przewóz na potrzeby własne, zwolniony z obowiązku posiadania licencji na wykonywanie transportu drogowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że dla uznania przewozu za niezarobkowy przewóz na potrzeby własne, konieczne jest spełnienie wszystkich przesłanek określonych w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, w tym warunku, że pojazd jest prowadzony przez pracownika przedsiębiorcy. Sąd przyjął, że pojęcie 'pracownika' należy rozumieć zgodnie z definicją Kodeksu pracy, czyli osobę zatrudnioną na podstawie umowy o pracę. Ponieważ kierowca w chwili kontroli wykonywał przewóz na podstawie umowy zlecenia, a nie umowy o pracę, nie można było uznać przewozu za transport na potrzeby własne, co skutkowało zasadnością nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji.
Stan faktyczny
W dniu kontroli drogowej zatrzymano pojazd należący do skarżącego, którym kierował M. S. Stwierdzono, że kierowca nie okazał wypisu z licencji na transport drogowy rzeczy. Kierowca oświadczył, że nie jest pracownikiem skarżącego, a przewóz wykonuje na podstawie umowy zlecenia. Skarżący twierdził, że kierowca jest jego pracownikiem na podstawie umowy o pracę, a umowa zlecenia została sporządzona jako czynność dodatkowa. Organy administracji nałożyły karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, uznając, że nie był to przewóz na potrzeby własne, ponieważ kierowca nie był zatrudniony na umowę o pracę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2005 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącego D. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą w S. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.000,- złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Z akt sprawy wynika, iż w dniu [...] kwietnia 2004 r., w miejscowości J., na drodze krajowej nr [...], około godz. 15:55, zatrzymano i przeprowadzono kontrolę pojazdu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...], o dopuszczalnej masie całkowitej (d.m.c.) 5990 kg, należącego do skarżącego D. S., kierowanego przez Pana M. S. W toku kontroli stwierdzono, iż w/w pojazdem kierowca wykonywał przewóz na potrzeby własne firmy [...] z siedzibą w S. W treści protokołu inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego stwierdził, iż w trakcie kontroli kierowca nie okazał wypisu z licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy, a także wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu lub kart drogowych za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, kiedy prowadził pojazd, tj. za okres od [...] kwietnia do [...] kwietnia 2004 r., oraz karty opłaty drogowej. W toku kontroli kierowca oświadczył, iż nie jest pracownikiem firmy skarżącego D. S. -[...], zaś przewóz na potrzeby własne w/w firmy skarżącego wykonuje na podstawie umowy zlecenia. Kierowca kontrolowanego pojazdu nie zgłosił zastrzeżeń do treści protokołu, podpisując się pod jego treścią (vide: Protokół kontroli z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...] – w aktach administracyjnych sprawy). Pismem z dnia [...] kwietnia 2004 r. skarżący został zawiadomiony przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o wszczęciu postępowania administracyjnego i pouczony o przysługujących mu na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. prawach strony. Jednocześnie organ I instancji wezwał stronę do złożenia stosownych wyjaśnień odnośnie stwierdzonych w toku kontroli naruszeń oraz do przedstawienia kserokopii szeregu dokumentów, w tym m.in. umowy zlecenia za kurs z dnia [...] kwietnia 2004 r. oraz licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy. Pismem z dnia [...] kwietnia 2004 r. skarżący, ustosunkowując się do zawiadomienia o wszczęciu postępowania – przesłał do [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego żądane przez organ kserokopie dokumentów, w tym m.in. umowę zlecenia z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawartą z Panem M. S., na podstawie której osoba ta zobowiązała się, jako zleceniobiorca, do wykonywania czynności polegających na przewozie towarów pojazdem marki [...] o nr rej. [...] – jako kierujący pojazdem (§ 1 umowy zlecenia). Po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję z dnia [...] maja 2004 r., nr [...], na podstawie której nałożył na skarżącego karę pieniężną w łącznej wysokości 11.000,- złotych, w tym karę 8.000,- zł z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji oraz karę 3.000,- złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 8.000,- zł. Strona podniosła w uzasadnieniu, iż wbrew ustaleniom organu – zatrzymany do kontroli w dniu [...] kwietnia 2004 r. pojazd skarżącego wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, albowiem kierowca kierujący pojazdem był i jest pracownikiem przedsiębiorcy, który wykonywał przewóz na potrzeby własne. Skarżący wskazał, iż kierowca prowadzący zatrzymany pojazd był i jest pracownikiem [...], ale zatrudnionym w oddziale w G. Skarżący wyjaśnił, iż kierowca pytany przez kontrolujących, czy jest pracownikiem [...] w S., odpowiadał – zgodnie z prawdą, że nie, albowiem był przekonany, że jest pracownikiem innej firmy. Skarżący poinformował, iż kierowca kontrolowanego pojazdu jest zatrudniony w charakterze pomocy magazyniera, a ponieważ otrzymał polecenie wykonania pracy nie objętej warunkami umowy o pracę – sporządzone zostało zlecenie wystawione przez [...] w S.. Nie zmienia to jednak – zdaniem strony – faktu, iż kierowca kontrolowanego pojazdu jest pracownikiem skarżącego, zaś ustawa o transporcie drogowym nie wymaga, aby pracownik zatrudniony był na stanowisku kierowcy. Do odwołania skarżący załączył kopię umowy o pracę z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawartą pomiędzy skarżącym D. S. a Panem M. S. W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2004 r., nr [...] – uchylił w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2004 r. w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 8.000,- zł i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w tym zakresie przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż w związku z przedstawioną przez stronę umową o pracę z kierowcą wykonującym w chwili kontroli sporny przewóz, organ I instancji zobowiązany będzie zbadać, czy przedstawiona umowa o pracę zawarta została przed kontrolą. W ocenie organu II instancji powyższe jest konieczne do bezspornego orzeczenia, czy wydana przez organ I instancji decyzja była prawidłowa. W toku ponownego postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z dnia [...] października 2004 r. zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z zapytaniem o termin zgłoszenia w/w umowy o pracę z dnia [...] kwietnia 2004 r. do ubezpieczenia społecznego. Pismem z dnia [...] listopada 2004 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w S. poinformował organ, iż Pan M. S. był zgłoszony do ubezpieczenia społecznego od dnia [...] kwietnia 2004 r. do dnia [...] maja 2004 r. z tytułu zatrudnienia w należącym do skarżącego [...] z siedzibą w S. ZUS wskazał jednocześnie, iż dokument zgłoszeniowy ZUS ZUA został nadany w dniu [...] maja 2004 r. W wyniku dokonanych ustaleń [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...], na podstawie której - działając w oparciu o przepisy art. 93 ust. 1 w zw. z art. 92 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 4 pkt 3 i 4, art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) w zw. z Lp. 1.1.1 Załącznika do cyt. ustawy - nałożył na skarżącego D. S. karę pieniężną w wysokości 8.000,- złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego bez wymaganej licencji. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji, powołując się na zebrane w toku postępowania dowody, uznał, iż nie został spełniony warunek określony w art. 4 pkt 4 lit. a) ustawy o transporcie drogowym, albowiem kierowca kontrolowanego w dniu [...] maja 2004 r. pojazdu nie był pracownikiem skarżącego, co wynika z przedłożonej w toku postępowania umowy zlecenia z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawartej pomiędzy stroną skarżącą a Panem M. S. W ocenie organu okoliczność, że kierowca nie jest pracownikiem zatrudnionym na podstawie umowy o pracę powoduje, że do strony postępowania nie można zastosować przepisów dotyczących przewozu na potrzeby własne. Według organu I instancji przewóz wykonywany w dniu kontroli przez skarżącego przedsiębiorcę nosi wszelkie znamiona transportu drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 3 cyt. ustawy, a z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż w trakcie kontroli kierujący nie okazał do kontroli wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, ani dokumentu tego nie dosłano w toku dalszego postępowania. Organ I instancji uznał jednocześnie, iż na podstawie zgromadzonego w toku ponownego postępowania materiału dowodowego wynika, że Pan M. S. został zgłoszony do ubezpieczenia społecznego z tytułu zatrudnienia w dniu [...] maja 2004 r., za okres od dnia [...] kwietnia 2004 r. do dnia [...] maja 2004 r. W ocenie organu z zebranego materiału dowodowego, a w szczególności z oświadczenia kierowcy złożonego do protokołu kontroli, dokumentu umowy zlecenia przedstawionej przez stronę w postępowaniu wyjaśniającym oraz z informacji udzielonej przez ZUS – wynika, że w chwili kontroli kierowca nie był pracownikiem skarżącego, a więc wykonywany w dniu kontroli przewóz nie spełniał wszystkich wymaganych prawem przesłanek do zakwalifikowania go jako przewozu na potrzeby własne. Skarżący w piśmie z dnia [...] grudnia 2004 odwołał się od w/w decyzji organu I instancji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, skarżący podniósł, iż umowa o pracę wiąże pracownika i pracodawcę od daty określonej w umowie, a nie od daty zgłoszenia do ZUS. W tej sytuacji należy – w ocenie strony skarżącej – przyjąć, iż w dacie kontroli kierowca pojazdu był pracownikiem prowadzonego przez stronę [...] z siedzibą w S., a więc błędne było stanowisko organu, iż wykonywany był transport drogowy wymagający licencji. W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2005 r., nr [...] - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2005 r. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując się na obowiązujące w tej materii przepisy prawa materialnego, w tym m.in. na art. 4 pkt 3 i 4 i art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, oraz na wyniki przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2004 r. kontroli pojazdu skarżącego - stwierdził, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia prawa polegającego na wykonywaniu transportu drogowego bez stosownej licencji. W ocenie organu odwoławczego z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika jednoznacznie, iż kierowca zatrzymanego do kontroli pojazdu nie był zatrudniony przez skarżącego przedsiębiorcę na podstawie umowy o pracę, lecz wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia zawartej w dniu [...] kwietnia 2004 r. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego wyjaśnienia strony skarżącej zawarte w odwołaniu nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia, albowiem okazana w toku postępowania odwoławczego umowa o pracę nie jest dla organu wiarygodnym dokumentem. Organ stwierdził, iż podczas kontroli drogowej, a także w wyjaśnieniach składanych przed organem I instancji strona postępowania wskazywała, iż kierowca nie jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, lecz wykonuje czynności kierowcy na podstawie umowy zlecenia. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż decyzja Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego została wydana w dniu [...] maja 2004 r., zaś skarżący zgłosił do ZUS dokumenty ubezpieczeniowe dopiero w dniu [...] maja 2004 r. W związku z tym organ II instancji odmówił przyznania mocy dowodowej załączonej do akt sprawy umowy o pracę. W dniu [...] lipca 2005 r. skarżący D. S. – działając za pośrednictwem organu odwoławczego - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, strona skarżąca stwierdziła, iż M. S. był i jest pracownikiem firmy [...], w której jego podstawową funkcją jest praca w magazynie, zaś funkcja kierowcy wykonującego przewozy na potrzeby własne jest wykonywana sporadycznie, jako czynność dodatkowa. W ocenie strony skarżącej oświadczenie kierowcy złożone w toku kontroli spowodowane było nieprecyzyjnym pytaniem inspektorów Wojewódzkiej Inspekcji Transportu Drogowego. Zdaniem skarżącego pracownik był kontrolowany w drugim miesiącu pracy i nie zrozumiał pytania inspektorów, gdyż zatrudniony został jako pracownik magazynu, a nie kierowca. W ocenie skarżącego umowa o pracę wiąże pracownika i pracodawcę od daty określonej w umowie, tj. od dnia [...] kwietnia 2004 r. W tej sytuacji – zdaniem strony - należy stwierdzić, iż Pan M. S. był w dacie kontroli pracownikiem firmy [...], a więc sporny przewóz miał charakter przewozu na potrzeby własne. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej także p.p.s.a.). Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy. Podstawą zatem orzekania przez ten sąd jest materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed wymienionymi organami. Sąd bierze ponadto pod uwagę fakty powszechnie znane (vide: art. 106 § 4 p.p.s.a.), a także dowody uzupełniające z dokumentów, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu analizowana pod kątem legalności skarga D. S., przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą w S. - nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa. Przedmiotowa decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2005 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2004 r. - nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jak również unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy. Zdaniem Sądu zasądzając karę pieniężną w wysokości 8.000,- złotych organy inspekcji transportu drogowego obu instancji prawidłowo ustaliły, że w dniu [...] kwietnia 2004 r. skontrolowanym pojazdem marki [...] o nr rej. [...], należącym do skarżącego D. S., dokonywano transportu drogowego rzeczy polegającego na przewozie przez kierowcę M. S., niebędącego pracownikiem strony, towaru ze S. do W., co jednoznacznie potwierdza zgromadzony w toku postępowania administracyjnego materiał dowodowy. W konsekwencji organy Inspekcji Transportu Drogowego zasadnie przyjęły, iż skarżący przedsiębiorca wykonywał sporny przewóz nie posiadając stosownej licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy. Na wstępie należy podnieść, iż zgodnie z przepisem art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne to każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Zatem dla uznania przewozu za przejazd na potrzeby własne konieczne jest spełnienie wszystkich wskazanych powyżej przesłanek łącznie. W ocenie Sądu nie budzi więc jakiejkolwiek wątpliwości, iż istotę sporu w niniejszej sprawie stanowiło ustalenie, czy wykonywany w dniu [...] kwietnia 2004 r. przewóz towarów samochodem stanowiącym własność skarżącego przedsiębiorcy miał charakter niezarobkowego przewozu drogowego - przewozu na potrzeby własne w rozumieniu cyt. przepisu ustawy o transporcie drogowym. Z uwagi na oświadczenie kierowcy M. S. złożone w toku kontroli drogowej z dnia [...] kwietnia 2004 r. organ zobowiązany był przede wszystkim wyjaśnić, czy w zaistniałych okolicznościach prowadzenie pojazdu przez kierowcę zatrudnionego na podstawie umowy cywilnoprawnej (umowy zlecenia) wypełnia dyspozycję art. 4 pkt 4 lit. a) cyt. ustawy, tj. prowadzenia pojazdu przez pracownika przedsiębiorcy, a ponadto organ musiał ustalić, czy wykonywany w dniu [...] kwietnia 2004 r. przewóz spełniał pozostałe warunki dla uznania go za niezarobkowy przewóz na potrzeby w własne. Organy obu instancji definiując pojęcie pracownika odwołały się do definicji zawartej w art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, zgodnie z którą pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę , powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie powyższe stanowisko jest uzasadnione i znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie. Należy zauważyć, iż Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 18 października 1994 r., K 2/94; OTK 1994/2/36 podkreślił, iż kodeksom przysługuje szczególne miejsce w systemie prawa ustawowego i dlatego terminy i pojęcia używane przez kodeksy traktuje się jako wzorcowe i istnieje domniemanie, iż inne ustawy nadają im takie samo znaczenie. Jest niesporne, że zarówno aksjologia, jak i technika tworzenia prawa traktuje kodeksy w sposób szczególny. Również Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 15 stycznia 1993 r. (III ARN 89/32, POP 1393/4/70) wyraził pogląd, że "uznaną regułą wykładni jest odstępowanie od potocznego znaczenia słów i pojęć, gdy ustawodawca słowa lub pojęcia (terminy) definiuje w języku prawnym, tworząc tzw. definicje normatywne". W ocenie Sądu przyjąć należy, iż skoro ustawodawca nie zdefiniował pojęcia pracownik na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - zasadne jest odwołanie się do legalnej definicji pojęcia pracownika sformułowanej w kodeksie pracy. Należy wyraźnie stwierdzić, iż w art. 4 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym ustawodawca posłużył się pojęciem pracownika, nie zaś osoby zatrudnionej, wobec czego należy uznać, iż jeśli wykonywany w dniu kontroli przejazd pojazdem stanowiącym własność skarżącego przedsiębiorcy nie spełnia warunku, o którym mowa w ustawie, zasadne jest nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Ponadto - w ocenie Sądu – należy uznać, iż tak precyzyjne określenie warunków, jakim ma odpowiadać przewóz na potrzeby własne, miało na celu z jednej strony opisanie sytuacji, w której przedsiębiorca realizuje nieodpłatnie na własne potrzeby, pomocniczą w stosunku do jego podstawowej działalności działalność przewozową, nie wykonywaną w celach zarobkowych i niewymagającą ubiegania się o licencję, z drugiej natomiast miało zapobiec sytuacjom gdy osoba pod pozorem wykonywania przewozów na potrzeby własne, w rzeczywistości świadczy usługi transportowe. Tym samym przyjąć należy, iż również na przedsiębiorcy, który bez konieczności uzyskiwania licencji może przewozić wyprodukowane, wynajęte, wydzierżawione, czy też przez siebie zakupione towary - ciąży obowiązek szczególnego przestrzegania warunków, jakimi ustawodawca obwarował wykonywanie przewozów na potrzeby własne. Ustosunkowując się do argumentów strony skarżącej dotyczących niewłaściwego – jego zdaniem – ustalenia przez organy obu instancji, iż kierujący zatrzymanym do kontroli pojazdem był zatrudniony przez stronę na podstawie umowy zlecenia, należy stwierdzić, iż w świetle zgromadzonych w toku kontroli oraz postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organ I instancji materiałów dowodowych - wynika jednoznacznie, iż kierowca M. S. w dniu kontroli ([...] kwietnia 2004 r.) zatrudniony był nie na podstawie stosunku pracy (umowy o pracę), lecz na podstawie cywilnoprawnej umowy zlecenia, co w konsekwencji nie pozwala na przyjęcie, iż był pracownikiem strony skarżącej, a przewóz stanowił przewóz na potrzeby własne firmy prowadzonej przez stronę. Zdaniem Sądu należy wskazać, iż przepisy art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a. nakazują organowi prowadzącemu postępowanie podejmować wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia sprawy, dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a także w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Z kolei kontrola tej oceny, sformułowanej następnie w postaci uzasadnienia decyzji, polega na sprawdzeniu przez sąd administracyjny, czy organ ustosunkował się w swojej ocenie do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, czy uczynił to wyczerpująco, czy dokonał rozpatrzenia dowodów w ich wzajemnej korelacji i spójności, z uwzględnieniem zasad logiki i doświadczenia życiowego. Zdaniem Sądu podważenie oceny, której dokonał właściwy organ, byłoby możliwe tylko wówczas, gdyby była ona nielogiczna, niezgodna z zasadami doświadczenia życiowego, czy też oparta na przesłankach nie znajdujących odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym. Tego rodzaju zarzutu w niniejszej sprawie nie można sformułować. Należy zauważyć, iż po pierwsze w trakcie kontroli drogowej kierowca pojazdu oświadczył do protokołu sporządzonego przez inspektorów [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego, iż nie jest pracownikiem D. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...], zaś spornego przewozu dokonuje na podstawie umowy zlecenia. Po drugie, warto podkreślić, iż sama strona skarżąca na wyraźne wezwanie ze strony organu o przesłanie wyjaśnień dotyczących kontroli drogowej przesłała przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2004 r. kserokopię umowy zlecenia z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawartą z Panem M. S. Z umowy tej wynika wyraźnie, iż kierowca ten, jako zleceniobiorca, zobowiązuje się wykonać na rzecz skarżącego przedsiębiorcy, jako zleceniodawcy, zlecone czynności polegających na przewozie towarów jako kierujący pojazdem marki [...] o nr rej. [...] – (§ 1 umowy zlecenia). Jednocześnie strony omawianej umowy zgodnie postanowiły, iż w sprawach nie uregulowanych umową mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego (vide: § 10 umowy zlecenia). Przesłana w toku postępowania pierwszoinstancyjnego umowa cywilnoprawna wskazuje więc - zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego - na wiarygodność złożonych podczas kontroli oświadczeń kierowcy, który wyraźnie wskazał, iż nie jest pracownikiem skarżącego. W ocenie Sądu nie sposób przyjąć, kierując się oczywiście zasadami logiki i doświadczenia życiowego, iż zarówno kierowca skarżącego przedsiębiorcy, jak i sama strona skarżąca – pomimo wyraźnych wezwań ze strony organu do złożenia wyjaśnień - zgodnie "zapomnieli", iż łączy ich stosunek pracy oparty na umowie o pracę, pomimo, że umowę tą strony miały rzekomo podpisać w dniu [...] kwietnia, a więc niecały miesiąc wcześniej. Ocena dowodów przedstawionych przez skarżącego jest zgodna z zasadami poprawnego rozumowania i doświadczeniem życiowym, gdyż trudno jest przyjąć, iż pomimo konsekwentnych wyjaśnień strony skarżącej i kierowcy, organy obu instancji winny dokonać odmiennych ustaleń. Niespotykane jest w praktyce orzeczniczej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, aby obie strony - istniejącego rzekomo w dniu kontroli drogowej - stosunku pracy, opartego na podstawie umowy o pracę, z którym to stosunkiem wiążą się przecież nie tylko liczne uprawnienia, ale i obowiązki - nagle zapomniały zupełnie o tej umowie i jej postanowieniach, w tym dotyczących m.in. daty początkowej nawiązania owego stosunku. W tej sytuacji, dokonane dopiero na etapie postępowania odwoławczego oraz uszczegółowione w fazie postępowania sądowoadministracyjnego, wyjaśnienia strony skarżącej Sąd uznał za niewiarygodne i nie mające znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Trudno – zdaniem Sądu – czynić jakiekolwiek zarzuty organom obu instancji, iż oparły się na zebranym w toku postępowania materialne dowodowym, skoro z tego właśnie materiału wynika, iż kierowca kontrolowanego pojazdu nie był zatrudniony na umowę o pracę. W ocenie Sądu należy również wyraźnie wskazać, iż z informacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w S. zawartych w piśmie z dnia [...] listopada 2004 r. wynika, że Pan M. S. był zgłoszony do ubezpieczenia społecznego dopiero w dniu [...] maja 2004 r., a więc po wydaniu przez organ I instancji decyzji nr [...], co dodatkowo świadczyć może o braku wiarygodności oświadczeń skarżącego dotyczących statusu prawnego stosunku łączącego stronę skarżącą z w/w kierowcą. W tej sytuacji - według Sądu – trzeba przyjąć, iż fakt posiadania przez skarżącego przedsiębiorcę zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, miałby w sprawie znaczenie, gdyby kontrolowany w dniu [...] kwietnia 2004 r. przewóz należącym do strony pojazdem odpowiadał wszystkim przesłankom takiego przewozu, określonym w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Należy przyjąć, iż przedmiotowe zaświadczenie uprawnia do wykonywania takich przewozów, jednak samo w sobie nie przesądza o charakterze faktycznie wykonywanego i kontrolowanego przewozu. Zgodnie z przepisem art. 4 pkt 3 cyt. ustawy, transportem drogowym, w rozumieniu tej ustawy, jest również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt 4. Stosownie do art. 5 ust. 1 w/w ustawy podjęcie i zarobkowe wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Zgodnie z art. 87 ust. 1 cyt. podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. W konsekwencji Sąd uznał, iż skoro wykonywany przez skarżącego przewóz nie spełniał kryteriów zwolnienia z obowiązku posiadania licencji, organ prawidłowo zastosował dyspozycję przepisu art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w zw. z L.p. 1.1.1. Załącznika do tej ustawy, który karą 8.000,- złotych sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Zdaniem Sądu należy stwierdzić, iż organy inspekcji transportu drogowego obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ odwoławczy, jak również organ I instancji oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej i co ważne - logicznej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Powołane przepisy

art. 10 § 1 k.p.art. 93 ust. 1art. 92 ust. 1art. 4 pkt 3art. 5 ust. 1 ustawyart. 4 pkt 4art. 1 § 1art. 134 § 1 ustawyart. 133 § 1 p.p.s.a.art. 106 § 4 p.p.s.a.art. 106 § 3 p.p.s.a.art. 7 k.p.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło