VI SA/Wa 1664/09
WyrokWSA w Warszawie2009-11-20
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Ewa Frąckiewicz, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę za naruszenia przepisów transportu drogowego, w tym brak wykresówek oraz brak aktualnych badań lekarskich i psychologicznych kierowców, została prawidłowo wymierzona i czy postępowanie administracyjne było prowadzone z poszanowaniem prawa do czynnego udziału strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, stwierdzając dwa podstawowe naruszenia: brak wykresówek oraz brak aktualnych badań lekarskich i psychologicznych kierowców. Kara pieniężna, po zastosowaniu przepisów o jej ograniczeniu, została wymierzona prawidłowo. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu, wskazując na prawidłowe doręczanie pism i możliwość wypowiedzenia się strony. Zarzut dotyczący wykonywania transportu na terenach kopalni i placów budów nie miał wpływu na wynik sprawy, gdyż nie został udowodniony i nie obejmował wszystkich przejazdów.Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 30 000 zł za naruszenia przepisów transportu drogowego, w tym brak wykresówek oraz brak aktualnych badań lekarskich i psychologicznych kierowców. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów KPA, w szczególności brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu oraz brak odniesienia się do twierdzeń o wykonywaniu transportu na terenach kopalni i placów budów. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję organu odwoławczego za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] uchylił w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], i nałożył karę pieniężną w wysokości 30000 (trzydzieści tysięcy) złotych na A. B. (dalej także jako skarżący) i M. B., wspólników s.c. [...] w N.
Do wydania niniejszych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniach od [...] lutego 2009 r. do [...] marca 2009 r. przeprowadzono kontrolę przedsiębiorców wspólników spółki cywilnej A. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] oraz M. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą ul. [...],[...] N. Przeprowadzona kontrola działalności przedsiębiorców będących wspólnikami spółki dotyczyła przestrzegania przepisów transportu drogowego, prowadzenia dokumentacji kierowców, przestrzegania przepisów ustawy o ruchu drogowym i czasie pracy kierowców. Objęto nią okres od [...] lutego 2008 r. do [...] stycznia 2009 r. Ustalenia kontroli zawarto w protokole z [...] marca 2009 r. nr [...].
W toku kontroli stwierdzono następujące naruszenia:
1) nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie. Odnośnie tego naruszenia organ wskazał, że ilość brakujących wykresówek (łącznie 211 wykresówek: od kierowcy K. P. - 96 wykresówek, S. S. - 38 wykresówek oraz F. L. - 77 wykresówek) ustalono na podstawie ewidencji czasu pracy kierowcy uwzględniając czas prowadzenia pojazdu w poszczególnych dniach w określonych miesiącach, ponadto wzięto pod uwagę okres zatrudnienia oraz listę obecności. Jednocześnie organ stwierdził, ze skarżący nie skorzystał z możliwości wypowiedzenia się co do stwierdzonych podczas kontroli naruszeń,
2) wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Organ w świetle zebranego materiału dowodowego stwierdził, że A. B., M. B., R. B., K. P., S. S., F. L. nie posiadali aktualnych badań lekarskich,
3) wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Organ stwierdził, że A. B., M. B., R. B., K. P., S. S., F. L. nie posiadali aktualnych badań psychologicznych.
Łącznie organ I instancji nałożył na strony kwotę 111500 zł, którą ograniczył do kwoty 30000 zł.
Następnie skarżący złożyli odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, w którym wnieśli o jej uchylenie.
W wyniku rozpoznania odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego, stwierdził, że w zakresie naruszenia polegającego na nieokazaniu wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie - za każdy dzień, nałożona przez organ I instancji kara pieniężna jest słuszna i nałożona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Odnośnie zaś stwierdzonego przez organ I instancji naruszenia polegającego na wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne, organ odwoławczy uznał, że jest ona w tym zakresie wadliwa i winna być uchylona. Organ zwrócił uwagę, że organ I instancji uznał, że brak aktualnych badań lekarskich i psychologicznych odnośnie poszczególnych kierowców potraktował jako odrębne naruszenia, tzn. podzielił brak badań lekarskich jako jedno naruszenie oraz brak badań psychologicznych jako drugie naruszenie. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał na brzmienie przepisu lp. 1.8.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. W ocenie organu, ustawodawca formułując powyższy przepis użył tzw. alternatywy łącznej, co zgodnie z techniką legislacyjna oznacza, że zamysłem ustawodawcy było sankcjonowanie zachowania polegającego na niekierowaniu kierowcy na:
1) badania lekarskie,
2) badanie psychologiczne oraz
3) łącznie badania lekarskie i psychologiczne.
Stąd też, brak aktualnych badań psychologicznych i lekarskich poszczególnych kierowców należy traktować jako jedno naruszenie opisane w lp. 1.8.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Tym samym, organ I instancji nałożył niesłusznie za stwierdzone naruszenie lp. 1.8.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym karę pieniężną w wysokości 6000 złotych w sytuacji, gdy prawidłowo nałożona kara winna wynosić 3000 złotych i właśnie ta kwota powinna stanowić składową kary łącznej. Niemniej jednak, w ocenie organu odwoławczego, nie zmienia to faktu, że łączna kwota kary nałożonej na skarżącego winna wynosić 108500 złotych, pomniejszoną zgodnie z art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym do kwoty 30000 złotych
Następnie skarżący A. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Decyzji organu I instancji zarzucił naruszenie następujących przepisów:
1) art. 107 § 1, art. 104 § 1, § 2 kpa, poprzez zakończenie postępowania decyzją nie posiadającą rozstrzygnięcia, co do istoty sprawy (brak indywidualizacji obowiązku);
2) art. 10 § 1, art. 32, art. 40 § 2, art. 79 § 1, § 2, art. 81 kpa, poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu (ignorowanie pełnomocnika, niezawiadamianie o czynnościach dowodowych, niedoręczanie pism urzędowych);
3) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa, poprzez bezpodstawne przyjęcie, że skarżący wykonywał transport drogowy, przy braku odniesienia się do twierdzeń skarżącego, że transport był wykonywany na terenach kopali i placów budów.
Skarżący zarzucił, że sentencja zaskarżonej decyzji nie zawiera wskazania, na kogo kara została nałożona. Zdaniem skarżącego z tego powodu decyzja nie odpowiada wymogom art. 107 § 1 Kpa. W ocenie skarżącego, organ pierwszej instancji notorycznie uniemożliwiał mu czynny udział w postępowaniu. Skarżący posiadał jedynie szczątkową wiedzę o toczącym się postępowaniu. Był zaskakiwany czynnościami podejmowanymi przez organ, nie miał możliwości przygotować (odszukać) wymaganych dokumentów ani przedstawić okoliczności na swoją obronę. Ponadto w ocenie skarżącego organ nie odniósł się w żaden sposób do jego stwierdzeń, że część wykonywanych przez niego usług transportowych miała miejsce na terenach kopalni i placach budów. Nadto organy obu instancji nie przeprowadziły żadnych dowodów na potwierdzenie lub podważenie oświadczeń skarżącego. Wyjaśnienie wskazanej tu okoliczności ma fundamentalny wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia. W przekonaniu skarżącego transport wykonywany na terenie kopalni, czy budowy nie jest transportem drogowym, a co za tym idzie działalność taka leży poza zakresem normowania ustawy o transporcie drogowym określonym przepisem art. 1 tej ustawy.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej wydania.
Analizowana pod tym kątem skarga, w ocenie Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie. Dokonana kontrola przedsiębiorstwa należącego do wspólników bezspornie wykazała dwa podstawowe naruszenia tj. wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badanie lekarskie lub psychologiczne oraz nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie – za każdy dzień.
Za powyższe naruszenia skarżącym wymierzona została ostatecznie kara w łącznej kwocie i po zastosowaniu art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym w kwocie 30000 zł.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji o nałożeniu kary stanowił art. 92 ust. 1 pkt 2, 7 i 8 ustawy o transporcie drogowym w wersji na datę kontroli a także treść lp. 1.8.1. i lp. 11.4.1. załącznika do powyższej ustawy. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie doszło do naruszenia art. 107 § 1, art. 104 § 1 i § 2 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Organu obu instancji na pierwszej stronie wskazały adresatów decyzji. Użycie zaś w decyzji z dnia [...] lipca 2009 r. słowa w liczbie pojedynczej "przedsiębiorcę" nie stanowi istotnej wady rozstrzygnięcia, albowiem organ wyjaśnił, że pod pojęciem przedsiębiorcy należy rozumieć wspólników spółki cywilnej.
Odnosząc się do drugiego zarzutu skargi, Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że niezasadnie strona podnosi uchybienia dotyczące braku możliwości czynnego udziału w postępowaniu a także braku powiadomienia skarżącego i jego wspólnika o terminie przesłuchania.
W niniejszej sprawie wpierw przeprowadzono postępowanie kontrolne przedsiębiorstwa wspólników, co do którego nie stosuje się przepisów k.p.a. a następnie w następstwie stwierdzonych uchybień organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne.
Przesłuchania z dnia [...] lutego 2009 r. oraz z [...] marca 2009 r. miały miejsce podczas przeprowadzania czynności kontrolnych w przedsiębiorstwie. Poza tym organ kontrolny żądał od stron przedłożenia wymaganych dokumentów oraz złożenia wyjaśnień.
Wobec stwierdzenia naruszeń wszczęte zostało postępowanie administracyjne w czasie którego organ wzywał pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. o przesłanie istotnych dla sprawy materiałów, poza tym pouczył strony o treści art. 10 § 1 k.p.a. i 73 § 1 k.p.a. doręczając pismo, które strony odebrały w dniu 2 marca 2009 r. Zawiadomienie zaś z dnia [...] marca 2009 r. o zakończeniu postępowania dowodowego zostało odebrane przez osobę upoważnioną do odbioru korespondencji.
Podnoszona w kolejnym zarzucie okoliczność, iż wykonywanie usług transportowych miało miejsce na terenach kopalni i placów budów bez dokładnego sprecyzowania, czy odnosi się to do niektórych czy do wszystkich przejazdów nie może mieć wpływu na wynik sprawy. Wspólnik spółki M. B., będąc przesłuchany w dniu [...] marca 2009 r. podał, że tylko niektóre usługi transportowe wykonywane były na terenie kopalni i placów budów a jednocześnie nie zostały przedstawione na powyższą okoliczność żadne dowody.
W tym stanie rzeczy słusznie organ nie uwzględnił powyższych wyjaśnień jako wyłączających odpowiedzialność strony.
Z powyższych względów, skoro zarzuty skargi okazały się bezskuteczne Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło