VI SA/Wa 1705/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-18
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Piotr Borowiecki, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umieszczenie na dachu pojazdu urządzenia reklamowego z napisem, nazwa częściowo pokrywająca się z firmą przedsiębiorcy oraz zamontowanie drogomierza połączonego z kasą fiskalną, stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym dotyczących wykonywania przewozów okazjonalnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umieszczenie na dachu pojazdu urządzenia reklamowego, które może sugerować wykonywanie przewozów taksówką, a także zamontowanie drogomierza połączonego z kasą fiskalną, stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym dotyczących zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy oraz zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych. Brak licencji taksówkowej przy jednoczesnym naruszeniu tych zakazów uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę S. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie przewozów okazjonalnych pojazdem z naruszeniem zakazu umieszczania na nim oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy, umieszczania lub używania taksometru oraz umieszczania na dachu urządzenia technicznego. Skarżąca kwestionowała ustalenia faktyczne dotyczące charakteru wykonywanych przewozów oraz interpretację przepisów prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2010 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lipca 2010r., Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), art. 18 ust. 5 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn. zm., dalej: "u.t.d."), art. 92 ust. 1 i ust. 4 u.t.d. oraz lp. 1.1, 2.9.1, 2.9.3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] maja 2010 r. wniesionego przez skarżącą spółkę S. Sp. z o. o. z siedzibą w W. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2010 r., Nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł w związku z wykonywaniem przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu:
a) umieszczania i używania w pojeździe taksometru,
b) umieszczania w pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy, a także,
c) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych,
utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Z akt sprawy wynika, iż w dniu [...] marca 2010 r., o godz. 14:20 w W., na ulicy E. przeprowadzono kontrolę pojazdu marki [...] o nr rej. [...] kierowanego przez A.P.
W toku kontroli kierujący samochodem okazał: prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu wraz z polisą OC, zaświadczenie o spełnieniu wymagań określonych w ustawie o transporcie drogowym, wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób udzielonej S. Sp. z o.o., ważnej do dnia 20 października 2053 r. oraz paragon z kasy fiskalnej, na którym widniała nazwa skarżącej S. Sp. z o.o. wraz z adresem: ul. P. 46A, [...] W., NIP [...].
Kontrolujący ustalili, że w samochodzie zamontowany jest drogometr [...], firmy N., połączony przewodami z kasą fiskalną tej samej firmy. Działanie obu urządzeń było zintegrowane.
W trakcie kontroli stwierdzono również, że na dachu pojazdu zamontowane jest urządzenie, na którym znajdują się dwustronne napisy "[...]". Urządzenie nie posiadało instalacji elektrycznej, było przykręcone do dachu pojazdu za pomocą metalowych uchwytów.
W związku z poczynionymi ustaleniami, inspektorzy stwierdzili naruszenie art. 18 ust. 5 lit. a) i c) u.t.d.
Kierujący pojazdem odmówił podpisania protokołu kontroli Nr [...] z dnia [...] marca 2010 r.
Podczas kontroli wykonano dokumentację fotograficzną oraz przesłuchano w charakterze świadka kierowcę – A.P., który zeznał, że przewozy osób na rzecz skarżącej wykonuje na podstawie umowy zlecenia. Zlecenie przewozu osób dostaje drogą radiową (terminal – [...]) z centrali S. Osobom przewożonym kierowca wystawia paragon fiskalny z kasy fiskalnej zarejestrowanej na rzecz skarżącej Spółki. Rozliczenie ze skarżącą Spółką następuje raz w tygodniu. W dniu [...] marca 2010 r. rozpoczął pracę około godziny 7 min. 45, do czasu kontroli wykonał osiem przewozów (kursów) pasażerów.
Kierowca potwierdził, że na dachu pojazdu zamontowana jest reklama, na której widnieją dwustronne napisy [...]. Urządzenie nie jest podłączone do instalacji elektrycznej. Naklejki zawierające tekst o usunięciu zgodnie z ustawą zostały naklejone na cyfrę "4". Reklama na dachu pojazdu została przymocowana za pomocą metalowych uchwytów. W samochodzie zamontowany został drogometr ([...]), który połączono przewodami z kasą fiskalną N.
Kierowca wyjaśnił, że po zakończeniu przewozu klienta – pasażera, drogometr wskazuje kierowcy czas i przejechane kilometry razy stawka za kilometr, wyświetlając kwotę końcową do zapłaty. Na drogometrze można ustawić tzw. taryfy zgodnie z obszarem przewozu lub porą dnia i dniem tygodnia (święto, noc, II strefa). Po zakończeniu kursu, kierowca drukuje paragon z kasy. Podczas kontroli drogowej, kierowca na polecenie kontrolującego, wykonał wydruk raportu obrotu kasjera niefiskalnego.
W notatce służbowej z dnia [...] marca 2010 r. inspektor transportu drogowego podał, że podczas kontroli pojazdu marki [...] o nr rej. [...] stwierdził, że na boku pojazdu oraz na jego dachu znajdował się numer telefonu "[...]". W celu sprawdzenia, czy należy on do właściciela licencji, inspektor wykonał telefon na podany numer. Jednocześnie zadzwonił pod numer: "[...]" i numer ten okazał się nieprawidłowy.
Pismem z dnia [...] marca 2010 r. skarżąca Spółka została zawiadomiona przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o wszczęciu z urzędu, w wyniku kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu [...] marca 2010 r., postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, wyszczególnionych w protokole z zatrzymania i kontroli pojazdu z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...].
Pismem z tego samego dnia [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego uzupełnił zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia [...] marca 2010 r., informując stronę, że zgodnie z art. 61 § 1 i § 4 k.p.a., po ponownej analizie materiału dowodowego dotyczącego kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu [...] marca 2010 r., której wyniki zostały zawarte w protokole kontroli Nr [...], stwierdzono wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu: umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych, umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy oraz umieszczania lub używania w pojeździe taksometru.
Po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego powołaną wyżej decyzją z dnia [...] maja 2010 r., na podstawie art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 w związku z art. 18 ust. 5 lit. a), b) i c) u.t.d. w zw. z lp. 2.9. pkt 1, 2, 3 załącznika do u.t.d. nałożył na skarżącą Spółkę karę pieniężną w łącznej wysokości 15.000 zł z tytułu wykonywania przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu: umieszczania lub używania w pojeździe taksometru (kara 5.000 zł), umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem (kara 5.000 zł) oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych (kara 5.000 zł).
W uzasadnieniu, organ I instancji wskazał, że podstawą nałożenia kary były ustalenia faktyczne dokonane w dniu [...] marca 2010 r., z których wynikało, że na dachu kontrolowanego pojazdu zostało umieszczone urządzenie techniczne bez instalacji elektrycznej z dwustronnym napisem: [...]. Naklejka zasłaniała cyfrę 4. Nadto stwierdzono, że na lewym boku pojazdu napis "[...]"; na prawym boku pojazdu napis "[...]", z tyłu na klapie samochodu napis "[...]", na tylnej prawej szybie informację "[...]". Stwierdzono również, że w kontrolowanym pojeździe zamontowano drogometr firmy N. połączony przewodem elektrycznym z kasą fiskalną. W toku kontroli ustalono, że na bokach oraz na banerze pojazdu umieszczono oznaczenia zawierające numer telefonu [...]. Na każdym numerze jedna z cyfr "4" (na każdym była to inna cyfra 4) była zaklejona nalepką z napisem "[...]". Ponadto, na pojeździe umieszczono napisy [...] oraz [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca Spółka, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji, stwierdziła, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. a), b) i c) u.t.d. w związku z art. 7 i art. 77 k.p.a. Wskazała również na naruszenie art. 55 § 1a u.t.d. w związku z art. 10 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w związku z przeprowadzeniem czynności kontrolnych pod nieobecność przedsiębiorcy albo osoby przez niego upoważnionej. Strona wskazała również na naruszenie art. 73 § 1 w związku z art. 10 § 1 k.p.a. poprzez utrudnianie skarżącej zapoznania się z aktami sprawy.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że w trakcie postępowania administracyjnego organ nie wykazał, iż w momencie kontroli pojazdem był wykonywany przewóz okazjonalny. Skoro nie została wykazana podana okoliczność, organ bezpodstawnie zarzucił stronie naruszenie zakazów określonych w art. 18 ust. 5 lit. a), b) i c) u.t.d.
Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 235/09, z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 212/09 oraz z dnia 9 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 329/09, strona zarzuciła, że organ nie wskazał jakie urządzenie i na jakiej podstawie uznał za "urządzenie techniczne" w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d.
Odnośnie stwierdzonego naruszenia art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d., skarżąca zauważyła, że napis "[...]" lub napis "[...]" nie są oznaczeniami przedsiębiorcy, którego nazwa brzmi: "S. Sp. z o.o.". Zatem w przedmiotowej sprawie brak jest dowodów wskazujących, iż "[...]" czy "[...]" to nazwy używane przez skarżącą.
Zdaniem skarżącej, oznaczenie "[...]" wskazane w decyzji organu I instancji, nie jest numerem telefonu strony. Telefon Spółki, pod którym przyjmowane są zlecenia na przewozy taksówkowe jest następujący: [...]. W tym stanie rzeczy, rozszerzająca wykładnia zastosowana przez organ mogłaby prowadzić do przyjęcia poglądu, iż każdy napis lub oznaczenie umieszczone na pojeździe stanowiłoby złamanie przytoczonego przepisu i nakładało obowiązek nałożenia kary pieniężnej.
Mając na uwadze treść art. 18 ust. 5 lit. a) u.t.d., strona wskazała, że legalna definicja "taksometru" powinna nastąpić w oparciu o rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać taksometry elektroniczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 4, poz. 24). W opinii strony, urządzenie zainstalowane w skontrolowanym pojeździe nie było taksometrem, lecz drogometrem firmy N., który nie spełniał wymagań technicznych zawartych w w/w rozporządzeniu. Tym samym, skarżąca została ukarana za posługiwanie się przez kierowcę urządzeniem, którego używanie nie jest zabronione przez ustawę o transporcie drogowym.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego, powołując się na przepisy prawa materialnego, w tym art. 4 pkt 11 i art. 18 ust. 5 oraz art. 92 ust. 1 i 4 u.t.d. oraz lp. 2.9 pkt 1, 2.9. pkt 2 oraz 2.9 pkt 3 załącznika do u.t.d. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy przyjął, że w toku czynności kontrolnych kierowca okazał do kontroli m.in. wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób udzielonej S. Sp. z o.o. oraz zaświadczenie o zatrudnieniu i spełnianiu wszystkich wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym wystawione przez skarżącą. Sporządzono wydruk z kasy fiskalnej zamontowanej w zatrzymanym pojeździe, zarejestrowanej na "S." Sp. z o.o. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca pojazdu zeznał, iż w dniu kontroli, do momentu jej przeprowadzenia, wykonał osiem okazjonalnych przewóz osób na rzecz strony.
Na podstawie powyższych okoliczności stwierdzono, że podmiotem wykonującym przewóz w dniu kontroli była S. Sp. z o.o.
Organ odwoławczy przyjął, że na dachu zatrzymanego pojazdu umieszczono urządzenie techniczne z napisem "[...]" oraz "[...]". Na boku pojazdu umieszczono napisy "[...]" oraz "[...]". W zatrzymanym pojeździe zamontowano również drogomierz marki N., który został połączony z kasą fiskalną. Powyższe okoliczności udokumentowano za pomocą dokumentacji fotograficznej. Potwierdził je również przesłuchany w charakterze świadka kierowca zatrzymanego pojazdu.
Po analizie zgromadzonego w postępowaniu materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że argumenty strony podniesione w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie.
Odnosząc się do argumentu strony, że umieszczone na dachu pojazdu urządzenie nie było urządzeniem technicznym w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d., organ odwoławczy jako niezasadne uznał utożsamianie urządzenia technicznego z lampą, a także twierdzenie, że lampa powinna być podłączona do instalacji elektrycznej. Organ odwoławczy przyznał, że przepisy nie definiują pojęcia "urządzenie techniczne", jednakże czynnikiem decydujący w myśl art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. jest jego odbiór przez nieograniczoną liczbę osób, u których tego rodzaju oznaczenie mogłoby wywrzeć wrażenie, że pojazd można zatrzymać w celu zawarcia umowy przewozowej. W ocenie organu odwoławczego, takie urządzenie pełni rolę znaku identyfikującego podmiot wykonujący okazjonalny transport drogowy osób, wbrew zakazowi określonemu w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d., który ma uniemożliwić podmiotom wykonującym przewozy okazjonalne upodabnianie ich pojazdów do taksówek, a w konsekwencji zapobiec wprowadzaniu w błąd potencjalnych klientów co do charakteru świadczonych usług.
W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego, umieszczone na dachu pojazdu urządzenie służyło ww. celom i niewątpliwie upodabniało zatrzymany pojazd od przewoźników wykonujących transport drogowy osób taksówką. Analiza sporządzonej w czasie kontroli dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wskazuje, że umieszczone na dachu zatrzymanego pojazdu przedmiotowego urządzenia służyło prowadzonej działalności gospodarczej.
Odnosząc się do naruszenia zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą lub telefonem przedsiębiorcy, organ odwoławczy podał, że w art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d. nie chodzi o dosłowne utożsamianie nazwy z firmą, pod którą przedsiębiorca figuruje we właściwym rejestrze lub ewidencji. Zdaniem organu, nie ma znaczenia fakt, że umieszczona na pojeździe nazwa "[...]" nie pokrywa się z firmą przewoźnika. Innymi słowy, w art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d., nie chodzi o to, aby nazwa przedsiębiorcy ściśle pokrywała się z jego firmą. Zasadność przyjętej interpretacji wynika również z faktu, że w art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d. ustawodawca nie posłużył się pojęciem firmy, która została zdefiniowana w art. 43 i nast. k.c.
Jako niezasadne organ odwoławczy uznał twierdzenie strony, że jej odpowiedzialność z tytułu naruszenia art. 18 ust. 5 lit. a) u.t.d. została wyłączona w związku z tym, że w pojeździe zamontowany był drogomierz a nie taksometr. Odwołując się do treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2009 r. sygn. akt II GSK 911/08, organ odwoławczy podkreślił, że urządzenia te pełnią takie same funkcje.
Poza sporem, zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, pozostawał również fakt, że strona wykonywała działalność gospodarczą, w myśl art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155 poz. 1095 ze zm.), w zakresie transportu drogowego osób pomimo, iż w chwili kontroli w zatrzymanym pojeździe nie znajdował się żaden pasażer.
O wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług przewozu przez skarżącą przesądziło oznaczenie kontrolowanego pojazdu wskazujące w sposób jednoznacznie, że służy on do przewozu osób, wykazując zamiar zawarcia umowy z potencjalnym pasażerem o odpłatne wykonanie usługi przewozu. Do uznania za działalność gospodarczą nie jest konieczne faktyczne wykonanie usługi, ale sam fakt, iż jest ona oferowana i możliwa do realizacji. Ponadto, kierowca okazał kontrolującym wypis z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Powyższe świadczy o tym, że przedsiębiorca przedsięwziął kroki w celu wykonywania w sposób zorganizowany i ciągły swojej działalności. Odnośnie przymiotu zarobkowości organ odwoławczy wskazał, iż każda działalność gospodarcza ukierunkowana jest na osiągnięcie zysku, a jego brak nie świadczy o tym, że przedsiębiorca działalności takiej nie wykonuje. Każda działalność gospodarcza związana jest z ryzykiem straty. Zatem okoliczność, że w pojeździe nie znajdowała się poza kierowcą żadna inna osoba, która skorzystałaby odpłatnie z usługi przewozu nie może stanowić o tym, że przedsiębiorca nie wykonywał działalności gospodarczej. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał też, że w przypadku przewozu osób normalną sytuacją jest oczekiwanie w wyznaczonym w tym celu miejscu postojowym na klienta, którą należy traktować jako formę działalności ukierunkowanej na osiągnięcie zysku. Zasadność przyjętego stanowiska potwierdził, w ocenie organu odwoławczego, wydruk z zamontowanej w pojeździe kasy fiskalnej jak również zeznania przesłuchanego w charakterze świadka kierowcy pojazdu, który zeznał, iż w dniu kontroli wykonał osiem przewozów osób.
Organ odwoławczy nie stwierdził zasadności zarzutu strony o uniemożliwieniu jej czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, gdyż w toku postępowania upoważniony przez stronę R.D. zapoznał się osobiście z aktami sprawy w dniu 2 kwietnia 2010 r. Wniosek pełnomocnika strony o zapoznanie się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji wpłynął natomiast do [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego dwa tygodnie po wydaniu zaskarżonej decyzji. Trudno znaleźć przesłankę do stwierdzenia, że w omawianym postępowaniu ograniczono uprawnienia strony do realizacji zasady wynikającej z art. 10 k.p.a. Natomiast powołany przez skarżącego art. 55 ust. 1a u.t.d., odnosi się do kontroli wykonywanych w siedzibie przedsiębiorcy, a nie kontroli drogowych.
W opinii organu odwoławczego bezzasadne były również zarzuty strony dotyczące niezgodnego z prawem nadania zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż art. 93 ust. 3 u.t.d. obliguje organ I instancji do takiego postępowania. Organ II instancji natomiast, działając jako organ odwoławczy w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, może na podstawie art. 135 k.p.a., wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. Po analizie akt sprawy oraz wniosku skarżącej postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. uznał przedmiotowy wniosek za bezzasadny i postanowił o jego oddaleniu.
Pismem opatrzonym datą: "[...] lipca 2010 r." (nadanym w dniu [...] lipca 2010r.) skarżąca Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2010 r., wnosząc o jej uchylenie w całości.
Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 18 ust. 5 u.t.d. przez błędne ustalenie i przyjęcie, iż w momencie kontroli pojazdem był wykonywany przewóz okazjonalny,
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. przez jego niewłaściwe zastosowanie w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a.,
3. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d. przez jego niewłaściwe zastosowanie w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a.,
4. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 18 ust. 5 lit. a) u.t.d. przez jego niewłaściwe zastosowanie w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a.,
5. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 55 § 1a) u.t.d. przez przeprowadzenie czynności kontrolnych pod nieobecność przedsiębiorcy albo osoby przez niego upoważnionej.
W uzasadnieniu skarżąca podała, że prawo nie zabrania umieszczania na pojazdach oznaczeń z nazwą, adresem, telefonem przedsiębiorcy lub umieszczania na dachu samochodu lamp lub innych urządzeń technicznych. Tego typu oznaczenia są zabronione jedynie przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych, których wykonywanie, w momencie kontroli, nie zostało udowodnione.
Powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 212/09, z dnia 2 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 235/09, z dnia 15 grudnia 2009 r. sygn. akt: II GSK 170/09 i 9 lutego 2010 r. sygn. akt: II GSK 329/09 oraz mając na uwadze treść art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d., skarżąca wskazała, że termin "urządzenie techniczne" oraz "lampa" nie jest definiowany ani w ustawie o transporcie drogowym ani w regulacjach pokrewnych. Zatem, w ocenie strony, obowiązkiem Sądu wynikającym z art. 141 § 4 p.p.s.a. było przedstawienie opisu urządzenia i wyjaśnienie, na jakiej podstawie zostało uznane za odpowiadające określeniu ustawowemu.
Przepis art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d., zabrania umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy, tymczasem napis "[...]" nie jest oznaczeniem przedsiębiorcy, którego nazwa brzmi: "S. Sp. z o.o." W sprawie brak jest dowodów wskazujących na to, iż w/w napis to nazwa używana przez skarżącą. Organy nie udowodniły powiązań strony z nazwą "[...]", który mógłby stanowić ewentualną podstawę do zastosowania art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d.
W ocenie strony, niezgodna z podstawowymi zasadami prawa administracyjnego rozszerzająca wykładnia zastosowana przez organ administracji mogłaby prowadzić do przyjęcia poglądu, iż każdy napis lub oznaczenie umieszczone na pojeździe stanowi złamanie przytoczonego przepisu i implikuje obowiązek nałożenia kary pieniężnej.
Odnośnie naruszenia art. 18 ust. 5 lit. a) u.t.d., skarżąca podała, że legalna definicja "taksometru" może zostać wyinterpretowana na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać taksometry elektroniczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych. Urządzenie zainstalowane w skontrolowanym pojeździe było drogomierzem firmy N., a nie taksometrem, ponieważ nie spełniało licznych wymagań technicznych zawartych w w/w rozporządzeniu.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.").
Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów należy stwierdzić, że skarga S. Sp. z o.o. jest nieuzasadniona.
Wbrew twierdzeniom skarżącej nie budzą wątpliwości ustalenia organu, iż w dniu kontroli skarżąca wykonywała przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu: umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy, umieszczania lub używania w pojeździe taksometru oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych, co wyczerpało znamiona naruszenia określonego w art. 18 ust. 5 lit. a), b) i c) u.t.d.
Przewóz wykonywany był przez podmiot świadczący usługi przewozowe na rzecz skarżącej Spółki, na podstawie umowy zlecenie zawartej w grudniu 2008 r. (v. protokół przesłuchania świadka z dnia [...] marca 2010 r., k.-66 akt administracyjnych). Z zeznań kierowcy pojazdu wynikało jednoznacznie, że w dniu kontroli dokonał osiem razy przewóz pasażerów (protokół przesłuchania świadka, j.w., k.-66 tychże akt).
W myśl art. 4 pkt 1 u.t.d., krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na podejmowanie i wykonywanie transportu drogowego, jako gospodarczej działalności usługowej, stosownie do art. 5 ust. 1 u.t.d., wymagane jest uzyskanie odpowiedniej licencji.
Natomiast w myśl art. 6 ust. 1 u.t.d., wykonywanie transportu drogowego taksówką wymaga odpowiedniej licencji, której udziela się przedsiębiorcy, po spełnieniu warunków podanych w tym przepisie. Licencja ta udzielana jest na określony pojazd i obszar obejmujący: gminę, gminy sąsiadujące - po uprzednim zawarciu przez nie porozumienia, miasto [...] - związek komunalny (art. 6 ust. 4 u.t.d.).
Według ustaleń organów administracji dokonanych w niniejszym postępowaniu, skarżąca Spółka posiadała licencję nr [...] uprawniającą do wykonywania krajowego transportu drogowego osób, której stosownym wypisem legitymował się podczas kontroli kierujący pojazdem (kserokopia wypisu Nr [...] z licencji nr [...], k.-61 akt administracyjnych).
Nie budzi wątpliwości, iż licencja ta nie spełniała warunków określonych w art. 6 ust. 4 u.t.d. dla licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Posiadana przez Spółkę licencja nie była wydana na kontrolowany pojazd oraz nie precyzowała, zgodnie z tym przepisem - obszaru, na którym przedsiębiorca był uprawniony do świadczenia usług transportowych osób. Zatem przedstawiona do wglądu organom kontrolnym licencja uprawniała wyłącznie do wykonywania przewozów okazjonalnych zdefiniowanych w art. 4 pkt 11 u.t.d., jako przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, gdyż nie odpowiadała warunkom licencji "taksówkowej".
W art. 5 ust. 1 u.t.d. ustawodawca wyraźnie wskazał, iż na wykonywanie transportu drogowego wymagana jest odpowiednia licencja, do otrzymania której przedsiębiorca musi spełniać konkretne warunki, inne dla licencji na przewozy okazjonalne oraz inne dla licencji "taksówkowej" (art. 6 u.t.d.). W następstwie tej regulacji zostały ograniczone uprawnienia dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą na podstawie licencji uprawniającej do przewozów okazjonalnych w stosunku do przedsiębiorców wykonujących przewozy osób na podstawie licencji "taksówkowej", co znalazło jednoznaczny wyraz w dyspozycji przepisu art. 12 ust. 1b u.t.d., według którego licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką.
Konsekwencją zróżnicowania przewozów okazjonalnych i przewozów wykonywanych na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką było wprowadzenie w ustawie o transporcie drogowym art. 18 ust. 5 lit. a) – c). Zgodnie z tym przepisem przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się:
a) umieszczania i używania w pojeździe taksometru,
b) umieszczania w pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy, a także,
c) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że skarżąca nie legitymowała się licencją uprawniającą do wykonywania transportu drogowego taksówką, o której mowa w art. 6 u.t.d. Posiadała jedynie licencją na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Tym samym nie miała prawa do umieszczania i używania urządzeń oraz oznaczeń, o których mowa w art. 18 ust. 5 lit. a-c u.t.d.
Odnosząc się do zarzutu błędnego, zdaniem strony, utożsamienia taksometru z drogometrem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż zarzut nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zauważyć, że w pojeździe poddanym kontroli był zamontowany drogometr firmy N. połączony z kasą fiskalną, co wynika wprost z załącznika do protokołu kontroli z dnia [...] marca 2010 r. (k.-60 akt administracyjnych), dokumentacji fotograficznej pojazdu wykonanej przez kontrolującego (k.-65, k.-71-74 ww. akt), kopii instrukcji obsługi drogometru MK-1 (k. 69-70) oraz protokołu przesłuchania świadka - kierowcy - z dnia [...] marca 2010 r. (k.-66 ww. akt).
Nadto, kwestia różnic pomiędzy taksometrem a drogomierzem (dalmierzem), która w opinii skarżącej powinna zaważyć na wydanym rozstrzygnięciu, była już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 13 maja 2009 r. w sprawie o sygn. akt. II GSK 911/08 uznał, że "nie jest trafny zarzut skargi kasacyjnej, że kontrolowany samochód nie był wyposażony w taksometr, lecz drogomierz (dalmierz) a więc urządzenie, którego nie wymienia art. 18 ust. 5 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. (...) Dalmierz połączony z kasą fiskalną jest urządzeniem równoważnym dla taksometru w rozumieniu art. 18 ust. 5 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, gdyż urządzenie to służy temu samemu celowi co taksometr, a więc dla wyliczania należności za wykonywany taksówką przewóz osób, na co wymagana jest licencja, której skarżący nie posiadali". Podobne stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny zawarł w wyroku z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 202/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny powyższy pogląd podziela.
Zdaniem Sądu, za niezasadne należy również uznać zarzuty dotyczące naruszenia art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d., gdyż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy bezspornie potwierdził, iż do takiego naruszenia doszło. Wskazany przepis zabrania umieszczania na pojeździe, który nie jest taksówką oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy.
Podzielając pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokach z dnia 23 marca 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 194/10 oraz z dnia 19 kwietnia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 353/10 należy podkreślić, że dla zaistnienia deliktu administracyjnego określonego w cytowanym przepisie wystarczy, że ziści się tylko jedna z wymienionych tam sytuacji, a mianowicie, że na pojeździe umieszczona jest nazwa przedsiębiorcy albo adres, albo jego telefon. Jako przedsiębiorcę rozumie się nie tylko przedsiębiorcę – stronę postępowania, ale również innego przedsiębiorcę, jeżeli zostanie wykazana między tymi podmiotami więź, która sprawia, że umieszczenie nazwy innego przedsiębiorstwa ma na celu przysporzenie klientów przedsiębiorcy wykonującemu transport drogowy. Tym bardziej w dyspozycji art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d. mieści się sytuacja, gdy na pojeździe została umieszczona nazwa, która częściowo pokrywa się z nazwą przedsiębiorstwa wykonującego transport. Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt II GSK 180/09 stwierdził, że podany powyżej przepis nie może być rozumiany w ten sposób, że do naruszenia zawartego w nim zakazu dochodzi tylko wtedy, gdy nazwa przedsiębiorcy umieszczona na pojeździe jest tożsama z firmą, pod jaką przedsiębiorca figuruje we właściwym rejestrze. W przepisie tym ustawodawca nie posłużył się bowiem pojęciem "firmy" lecz "nazwy", która może być nadana przez przedsiębiorcę wyodrębnionym składnikom majątkowym i różnić się od jego firmy.
W związku z tym umieszczenie przez skarżącą na boku pojazdu nazwy "[...]" zawierającej element "[...]" (k.-75 akt administracyjnych) stanowiący część firmy skarżącej "S. Sp. z o.o." stanowi naruszenie zakazu zawartego w art. 18 ust. 5 lit. b) u.t.d.
Zdaniem Sądu, jako niezasadny należało również uznać zarzut o bezpodstawnym nałożeniu, na podstawie art. 92 u.t.d., kary za umieszczenie na dachu kontrolowanego pojazdu urządzenia i potraktowania go przez organy jako lampy lub urządzenia technicznego, o których mowa w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d. W opinii strony, organy administracji bezpodstawnie zaniechały przedstawienia opisu spornego urządzenia i wyjaśnienia przyczyn uznania go za odpowiadające określeniu ustawowemu.
Odnosząc się do powyższego zarzutu skargi, należy wskazać, że podejmując się interpretacji pojęcia "lampy lub inne urządzenia techniczne umieszczone na dachu pojazdu", o których mowa w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d., stosownych wskazówek dla wykładni użytych zwrotów (podobnie jak przy pojęciu "taksometru") należy poszukiwać w wykładni celowościowej wprowadzenia zakazów zdefiniowanych w podanym przepisie. Zakazy te wprowadzono w celu zapewnienia skutecznej ochrony przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką przed konkurencją ze strony przedsiębiorców nie posiadających stosownej licencji oraz ochrony pasażerów przed wprowadzeniem w błąd, co do wykonywanego przejazdu. Stosując ten rodzaj wykładni uznać należy, że nie ma znaczenia prawnego ustalenie czy lampa umieszczona na dachu pojazdu była podłączona do instalacji elektrycznej, czy też nie, jak i dokładne rozróżnienie przedmiotów określanych przez ustawodawcę jako lampa lub inne urządzenie techniczne. Istota problemu sprowadza się bowiem do ustalenia, czy zainstalowane na dachu pojazdu urządzenie wyraźnie sugeruje, że oznaczony nim pojazd wykonuje przewóz w oparciu o licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką (tak:wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2010 r. sygn. akt II GSK 638/09).
W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uznać, że umieszczone na dachu pojazdu urządzenie reklamowe z napisem "[...]" oraz "[...]" naruszał zakaz ustanowiony w art. 18 ust. 5 lit. c) u.t.d.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 55 us.1a u.t.d., Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej. Przepis ten precyzuje prawa inspektora transportu drogowego i w konsekwencji odpowiadające im obowiązki kontrolowanego w trakcie prowadzonych przez inspektora czynności kontrolnych. Jednocześnie przepis ten stanowi, że czynności kontrolne przeprowadza się w obecności bądź osoby przez niego upoważnionej. Z czynności kontrolnych sporządzany jest protokół, który podpisują inspektor i kontrolowany, chyba że ten ostatni odmówi podpisania protokołu (art. 74 ust. 1 i 2 u.t.d.). Po przeprowadzeniu kontroli osobie kontrolowanej (kierowcy, przedsiębiorcy lub podmiotu wykonującego) przewóz drogowy inspektor doręcza kopię protokołu, zgodnie z art. 74 ust. 3 u.t.d. Sczegółowe zaś uregulowania dotyczące kontroli drogowej zawarte są w art. 87 u.t.d., do przeprowadzania której na mocy art. 89 ust.1 pkt 2 u.t.d. uprawnieni są także inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. Wobec powyższego kontrola drogowa może być przeprowadzana także w obecności kierowcy, zwłaszcza że na mocy art. 92a ust. 1 u.t.d. odpowiedzialności administracyjnej może podlegać także kierowca.
Reasumując należy stwierdzić, że skoro przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą był wykonywany w dniu [...] marca 2010 r. przez skarżącą Spółkę z ewidentnym naruszeniem zakazu umieszczania lub używania w pojeździe taksometru, umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń, organy inspekcji transportu drogowego prawidłowo zastosowały dyspozycję przepisu art. 92 ust. 1 u.t.d. w związku z lp. 2.9.1, 2.9.2 oraz 2.9.3 załącznika do tej ustawy, nakładając na Spółkę karę pieniężną w łącznej wysokości 15 000 złotych. Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło