VI SA/Wa 1709/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi T. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania decyzji w sprawie wykreślenia wpisu do ewidencji działalności gospodarczej oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r., działając na podstawie art. 127 § 2 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej Kpa., po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego – T. T. na postanowienie Prezydenta [...] z [...] czerwca 2009 r. odmawiające sprostowania decyzji w przedmiocie daty wykreślenia wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prezydent [...] decyzją z [...] kwietnia 2009 r., w oparciu o przepis art. 7e ust. 1 pkt 1 i art. 7g ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 ze zm.) – dalej Pdg. w związku z art. 66 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1808 ze zm.), wykreślił z dniem [...] kwietnia 2009 r. z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej dla Dzielnicy [...], wpis dokonany w dniu [...] października 1989 r., dotyczący działalności handlowej, zgłoszonej przez skarżącego z datą jej rozpoczęcia od [...] lipca 1986 r. Przedmiotowa decyzja stała się prawomocna z dniem [...] maja 2009 r. W dniu [...] czerwca 2009 r. do Urzędu Dzielnicy [...][...] skarżący skierował pismo, w którym zwrócił się o sprostowanie terminu zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, poprzez przyjęcie daty [...] grudnia 1992 r., gdyż data wskazana przez niego w oświadczeniu była omyłką pisarską i nie wynikała z przebytej drogi zawodowej oraz podjęcia w listopadzie 1999 r. zatrudnienia. Prezydent [...] postanowieniem z [...] czerwca 2009 r. odmówił sprostowania decyzji z [...] kwietnia 2009 r. W uzasadnieniu wskazał, że brak jest merytorycznych przesłanek świadczących o zasadności wniosku skarżącego o dokonanie sprostowania w decyzji daty wykreślenia wpisu z ewidencji, ponieważ termin zakończenia działalności gospodarczej podany został przez samego zainteresowanego, a zatem zgodnie z jego oświadczeniem. Pismem z [...] lipca 2009 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Dla poparcia swojego stanowiska przytoczył stanowisko doktryny oraz wybrane orzecznictwo sądowe i ponownie wskazał na zaistniałą oczywistą omyłkę pisarską dotyczącą określenia terminu zakończenia prowadzonej działalności, która w drodze sprostowania, nie będzie prowadziła do merytorycznej zmiany decyzji dotyczącej wykreślenia wpisu do ewidencji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej SKO) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie z [...] czerwca 2009 r. Podkreślono, przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych odnoszące się do ustalenia daty wykreślenia wpisu z ewidencji działalności gospodarczej, iż nie możliwa jest zmiana, w drodze sprostowania, której domagał się skarżący, wykreślenia wpisu z ewidencji z siedemnastoletnią datą wsteczną. Organ nie zgodził się z poglądem skarżącego wyrażonym w zażaleniu, jakoby dokonanie zmiany w dacie zaprzestania prowadzenia działalności nie rzutowało na treść samej decyzji i uznał, że działanie takie skutkowałoby działaniem wbrew przepisom prawa. W skardze na powyższe postanowienie SKO skarżący wniósł o jego uchylenie. Wskazał, że błędny termin zakończenia prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, który został przyjęty przez organ administracji, nie stanowi o wiarygodności prowadzonej ewidencji. Uznał, że działanie organu w oparciu o dane nieprawdziwe, których eliminacji organ nie podejmuje, należy traktować jako sprzeczne z przepisami prawa. W odpowiedzi na skargę SKO nie zgodziło się z zarzutem skarżącego, że przyjęcie innej daty niż faktyczne zaprzestanie działalności gospodarczej czyni prowadzoną ewidencję niewiarygodną. Podniosło, że to na osobie zarejestrowanej z tytułu prowadzonej działalności ciąży obowiązek zgłaszania organowi ewidencyjnemu zmian z tą działalnością związanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga T. T. nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 113 § 1 Kpa. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Przytoczony przepis nie wskazuje, co należy rozumieć pod tymi pojęciami, jednak w utrwalonym orzecznictwie sądowym przyjęto, że skoro powołany przepis nie zawiera ustawowej definicji pojęć "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "oczywiste omyłki", to - stosując ten przepis - należy mieć na uwadze potoczne znaczenie tych pojęć, tj. stosowane w życiu codziennym. Szczególnego rodzaju błędami występującymi w decyzjach administracyjnych oraz innych dokumentach są błędy ortograficzne, gramatyczne, zecerskie, jak również błędy "maszynowe", a więc błędy powstałe "przy przepisywaniu tekstu na maszynie, polegające najczęściej na zmianie lub przestawieniu litery". Sprostowanie dotyczyć może błędu ortograficznego, przestawienia liter, zamiany wyrazów, zgodnie z regułami języka polskiego. Oczywistość omyłki można zatem stwierdzić, porównując tekst decyzji z tekstem niektórych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy (vide: wyrok NSA w Lublinie z 13 marca 1998 r., sygn. akt I SA/Lu 1091/96, lex nr 33532). Przyjęta w art. 113 § 1 Kpa. klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca i stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania wyrażającą się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji (vide: wyrok NSA w Warszawie z 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt II SA 1072/99, lex nr 46235). Nie jest więc dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego (vide: wyrok WSA w Warszawie z 26 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 916/07, lex nr 399433). Biorąc pod uwagę powyższe należy jednoznacznie wskazać, iż dokonanie zmiany, o jaką wnosi skarżący na podstawie postanowienia "o sprostowaniu oczywistej pomyłki" na zasadzie art. 113 § 1 Kpa., oznaczałoby w rezultacie zmianę rozstrzygnięcia co do istoty. Przedmiotem decyzji wydanej w sprawie skarżącego, było bowiem wykreślenie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i data jego wykreślenia stanowi istotny element rozstrzygnięcia, gdyż konkretyzuje datę zaprzestania działalności gospodarczej. Wpis do ewidencji działalności gospodarczej stwarza domniemanie faktyczne, że osoba wpisana do ewidencji działalności gospodarczej prowadzi taką działalność przez okres od daty wskazanej w zaświadczeniu o wpisie do takiej ewidencji, do daty określonej w decyzji o wykreśleniu wpisu do ewidencji. Wykreślenie z ewidencji rodzi więc istotne skutki materialne, jako że oznacza ono pozbawienie przedsiębiorcy prawa do wykonywania działalności gospodarczej. Skarżący we wniosku o wykreślenie wpisu jako datę zaprzestania działalności gospodarczej podał datę [...] lipca 2002 r., w podaniu o sprostowanie decyzji wnosił zaś o przyjęcie daty [...] grudnia 1992 r. wskazując, że o pomyłce świadczy jego ścieżka zatrudnienia. Wskazane daty pozostają jednak bez wpływu na podjęte przez organ rozstrzygnięcie w zakresie daty zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Wniosek o wykreślenie wpisu skarżący złożył bowiem dnia 16 kwietnia 2009 r., decyzja w tym zakresie została wydana 17 kwietnia 2009 r., zaś wpis wykreślono z dniem 2 kwietnia 2009 r., tj. z datą o 14 dni wcześniejszą niż data zgłoszenia przez skarżącego zmian do ewidencji stosownie do przepisu art. 7d ust. 1 Pdg., a nie z datą [...] lipca 2002 r. wymienioną przez skarżącego we wniosku o wykreślenie wpisu. W kwestii daty wykreślenia wpisu z ewidencji działalności gospodarczej wypowiadały się wielokrotnie sądy administracyjne. Orzeczenia te wprawdzie były podejmowane pod rządem art. 18 i 19 nieobowiązującej już ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. nr 41, poz. 324), to jednak nie utraciły swojej aktualności względem treści przepisów art. 7d i 7e Pdg. I tak w wyroku z dnia 12 stycznia 1994 r. NSA w Warszawie (sygn. akt III SA 835/93) podkreślił, iż zewnętrznym przejawem woli zaprzestania działalności gospodarczej jest wniosek o jej wykreślenie z ewidencji (OwSS 1994/3/121). Na zarejestrowanym w ewidencji gospodarczej przedsiębiorcy ciąży obowiązek zgłaszania organowi ewidencyjnemu w ciągu 14 dni zmiany stanu faktycznego i prawnego odnoszące się do podmiotu gospodarczego i działalności gospodarczej, powstałe po wpisie do ewidencji, objęte danymi zawartymi w zgłoszeniu. Oznacza to, że zmiany w ewidencji dokonuje się co najwyżej z datą o 14 dni wcześniejszą niż data zgłoszenia zmian do ewidencji (vide: wyrok NSA w Warszawie z 29 marca 1999 r., sygn. akt II SA 123/99, lex nr 46193). W razie uchybienia czternastodniowemu terminowi do zawiadomienia o zaprzestaniu działalności gospodarczej terminem zakończenia tej działalności określonym w decyzji administracyjnej o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej jest data początkowa czternastodniowego okresu poprzedzającego zgłoszenie (vide: m.in. wyrok NSA w Warszawie z 28 września 1992 r., sygn. akt II SA 462/92, Wokanda 1993/2/25; wyrok NSA w Warszawie z 22 października 1998 r., sygn. akt II SA 645/98, lex nr 43210). W związku z powyższym wskazać również należy, iż niemożliwa jest zmiana, notabene w drodze sprostowania, której domaga się skarżący w przedmiocie wykreślenia wpisu do ewidencji z siedemnastoletnią datą wsteczną, gdyż brak jest ku temu przesłanki prawnej. Zmiana, bo takie jest w istocie żądanie strony, nie znajduje żadnej podstawy w obowiązujących przepisach prawa. Nadto należy wskazać, iż dokonanie zmiany podważałoby nie tylko wiarygodność, ale i jakikolwiek sens prowadzenia ewidencji działalności gospodarczej jako rejestru publicznego, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w cyt. wyżej wyroku z dnia 29 marca 1999 r. W tych warunkach, Sąd działając w oparciu o przepis art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.