VI SA/Wa 1715/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-05
Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Magdalena Maliszewska, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo przeciwko mieniu stanowi wystarczającą przesłankę do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo przeciwko mieniu nie przesądza samo w sobie o istnieniu uzasadnionej obawy, że posiadacz broni może użyć jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ administracyjny, opierając się na takim rozstrzygnięciu karnym, ma obowiązek przeprowadzić pełne postępowanie dowodowe, które pozwoli na ocenę istnienia tej obawy, uwzględniając również dowody pozytywne dotyczące strony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej M. S. przez Komendanta Głównego Policji. Podstawą decyzji było warunkowe umorzenie postępowania karnego wobec M. S. o czyn z art. 278 § 1 i 5 kk (nielegalny pobór energii elektrycznej). Skarżący zarzucił organom błędną interpretację przepisów, wskazując, że warunkowe umorzenie nie jest równoznaczne ze skazaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy nie wykazały uzasadnionej obawy użycia broni w sposób sprzeczny z prawem.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta [...] Policji, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2008 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego M. S. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta [...] Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. cofającą pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej M. S. dalej: strona, skarżący).
Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte z urzędu z uwagi na fakt, iż przeciwko stronie toczyło się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu. W toku postępowania organ I instancji ustalił, iż wyrokiem Sądu Rejonowego w G. [...] z dnia [...] listopada 2007 r. (sygn. akt: [...]) zostało warunkowo umorzone postępowanie karne, które toczyło się przeciwko stronie o popełnienie czynu z art. 278 § 1 i 5 kk. (nielegalny pobór energii elektrycznej na sumę [...] zł na szkodę Rejonowego Zakładu Energetycznego w G.). Podstawą prawną zastosowaną w powyższym stanie faktycznym był przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 52 poz. 525 ze zm.) – dalej jako uobia. Z dyspozycji tych przepisów wynika, iż właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kategorii osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6 tj. takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Komendant [...] Policji podkreślił, iż warunkowe umorzenie postępowania zgodnie z art. 66 § 1 kk jest możliwe wówczas, gdy okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości, zaś wina sprawcy "zostaje uznana". Popełnione przez M. S. przestępstwo przeciwko mieniu wzbudza – zdaniem organu - uzasadnioną obawę, że może on swoim nieodpowiedzialnym postępowaniem doprowadzić do użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. K. zaznaczył, iż warunkowe umorzenie postępowania oparte jest wprawdzie na pozytywnej prognozie, lecz dotyczy ona sfery prawa karnego, a nie prawa administracyjnego dotyczącego bezpiecznego posiadania i używania broni. Dlatego też dał przewagę interesowi publicznemu nad interesem strony, wyrażającym się w posiadaniu broni palnej. Wobec dopuszczenia się przez stronę umyślnego naruszenia porządku prawnego, utraciła ona rękojmię, w ocenie organu, w zakresie zgodnego z prawem posiadania i używania broni palnej.
W odwołaniu od decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. M. S. wniósł o jej "weryfikację". Podniósł, iż w przepisie definiującym obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego brak jest "odniesienia się do warunkowego umorzenia postępowania karnego" oraz, że warunkowe umorzenie postępowania "nie jest zamienne" ze skazaniem prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo. Podkreślił, iż w stanie faktycznym sprawy karnej jego sprawstwo polegało nie tyle na kradzieży energii, co na nie zabezpieczeniu urządzenia rejestrującego jego pobór znajdującego się na jego posesji, a ponadto – iż po stwierdzeniu "anomaliów" – sam oddał rejestrator do analizy mechanoskopijnej. Podał, iż łowiectwo jest jego pasją, a niemożność jej realizacji – nieszczęściem.
Komendant Główny Policji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. wskazał ponownie na fakt umorzenia postępowanie karnego na mocy wyroku Sądu Rejonowego w G. [...] z dnia [...] listopada 2007 r. (sygn. akt: [...]), które toczyło się przeciwko stronie o popełnienie czynu z art. 278 § 1 i 5 kk. Odnosząc się do argumentacji strony podkreślił, że do katalogu przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia do przestępstw stwarzających obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego należą przestępstwa przeciwko mieniu, a zatem także przestępstwo z art. 278 § 5 kk popełnione przez stronę. M. S. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucił naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia. W uzasadnieniu podniósł, iż organy Policji dokonały błędnej interpretacji przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, pomijając fakt, iż warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest tożsame ze skazaniem za przestępstwo, a zatem wyrok tej treści nie stanowi przesłanki uzasadniającej zakwalifikowanie skarżącego do katalogu podmiotów określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd administracyjny dokonuje kontroli orzeczenia administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem. W szczególności podlega ocenie, czy w konkretnym przypadku doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a).
Skarżący M. S. został w postępowaniu administracyjnym uznany za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co było podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia - co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Przesłanką faktyczną cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń było ustalenie, że na mocy wyroku Sądu Rejonowego w G. [...] z dnia [...] listopada 2007 r. (sygn. akt: [...]) zostało warunkowo umorzone postępowanie karne, które toczyło się przeciwko stronie o popełnienie czynu z art. 278 § 1 i 5 kk. (nielegalny pobór energii elektrycznej na sumę [...] zł na szkodę rejonowego Zakładu Energetycznego w G.).
Na wstępie rozważań podkreślić należy, iż ocena, czy posiadacz broni, wobec którego toczy się postępowanie administracyjne o cofnięcie tej broni na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia, jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, musi zostać wydana w oparciu o zebrane w trakcie postępowania administracyjnego dowody. Do jednych z takich dowodów należą orzeczenia sądów karnych, w szczególności dotyczące skazania za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lub informacje o toczących się postępowaniach karnych w takich sprawach. Należy uznać, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia eksponując, poprzez użycie słów "w szczególności", skazanie za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (lub toczące się postępowania w takich sprawach), a więc precyzując stan faktyczny, od którego zależy zastosowanie normy prawnej wobec osoby – posiadacza broni, której skazanie lub postępowanie karne dotyczy, przesądził o tym, iż co do takich osób jest uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co skutkować musi cofnięciem pozwolenia na broń. W rozpatrywanej sprawie jednak wobec skarżącego postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu zostało warunkowo umorzone. W ocenie Sądu taka forma rozstrzygnięcia sprawy karnej nie przesądza o istnieniu uzasadnionej obawy, że strona może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2007 r. (sygn. akt: VI SA/Wa 2252/06), zgodnie z którym "wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne nie przesądza o istnieniu obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia". W takim przypadku organ nie może opierać się wyłącznie na fakcie skazania za takie przestępstwo, lecz ma obowiązek przeprowadzić pełne postępowanie dowodowe umożliwiające dokonanie oceny istnienia bądź nieistnienia "uzasadnionej obawy", o której traktuje art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. Co do uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, dotyczy ona przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie i inne). Należy pamiętać, iż pozwolenie na broń wydawane jest przez Policję po wszechstronnym i starannym badaniu, czy nie zachodzą przeciwwskazania, o których mowa w art. 15 ust. 1 uobia. Cofnięcie takiego pozwolenia powinna poprzedzać również wnikliwa procedura. Przemawia za tym również ochrona nabytego uprawnienia (vide: wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r. sygn. akt II OSK 128/05 niepublikowany).
W przypadku niniejszej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że organy Policji nie wykazały, że skarżący nie daje rękojmi, iż nie użyje broni w sposób sprzeczny z prawem czyli, że nie jest on osobą gwarantującą postępowanie zgodne z prawem. W ocenie Sądu nie spełniona została dyspozycja tego przepisu w postaci uzasadnionej obawy niezgodnego z prawem użycia przez skarżącego broni w przyszłości.
Organy Policji zgromadziły – poza wyżej opisanym wyrokiem sądowym – dowody w postaci opinii z miejsca zamieszkania oraz z macierzystego koła łowieckiego. Zwłaszcza odnotowania wymaga fakt, iż skarżący jest członkiem koła łowieckiego i opinia z macierzystego koła łowieckiego jest "bardzo pozytywna. Organy nie wykazały jednak – w ocenie Sądu - że uzasadnione są obawy, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. Sąd doszedł jednocześnie do przekonania, iż dowody świadczące w sposób pozytywny o skarżącym zostały przez organy Policji niesłusznie pominięte, co stanowi naruszenie zasady wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, jak również obowiązku całościowego odzwierciedlenia stanowiska organu w ramach uzasadnienia decyzji (art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a.).
Jak wyżej wskazano, dla cofnięcia pozwolenia na broń nie wystarczy fakt warunkowego umorzenia postępowania za przestępstwo przeciwko mieniu, bez ustalenia okoliczności wskazujących dodatkowo na fakt, iż strona postępowania nie daje gwarancji przestrzegania prawa, co jest równoznaczne z brakiem rękojmi koniecznej dla posiadacza broni. Organy administracyjne nie wykazały, aby obawy, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia miały zobiektywizowany (uzasadniony) charakter.
Reasumując - wadliwa interpretacja przepisów prawa materialnego: art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia spowodowała, iż niezbędnym stała się eliminacja decyzji z obrotu prawnego.
Z uwagi na powyższe, w oparciu o art. 145 § 1 lit. a) p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
Orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zapadło na podstawie art. 200 p.p.s.a, zaś w przedmiocie niewykonalności uchylonych decyzji - na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło