VI SA/Wa 175/22
WyrokWSA w Warszawie2022-05-16
Skład orzekający: Sławomir Kozik, Barbara Kołodziejczak - Osetek, Dorota Pawłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może samodzielnie ustalić datę rozpoczęcia biegu okresu zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, czy też jest związany datą wskazaną przez sąd powszechny w orzeczeniu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest związany datą początkową biegu okresu zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznymi, która została wskazana przez sąd powszechny w orzeczeniu. Sąd administracyjny nie może samodzielnie ustalać tej daty, ani też rozszerzać czy zawężać okresu zakazu orzeczonego przez sąd. W przypadku braku wskazania przez sąd innej daty początkowej niż data uprawomocnienia się orzeczenia, organ administracji musi się do niej zastosować.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kategorii B, wydanej na podstawie orzeczonego przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów. Strona skarżąca kwestionowała datę rozpoczęcia biegu okresu zakazu, domagając się liczenia go od dnia zwrotu lub utraty prawa jazdy. Organ administracji utrzymał w mocy decyzję o cofnięciu uprawnień, wskazując datę rozpoczęcia zakazu od dnia uprawomocnienia się wyroku sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak - Osetek Sędzia WSA Dorota Pawłowska Protokolant ref. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami oddala skargę
Przedmiotem skargi wniesionej przez M. B. (dalej: "Strona", "Skarżący"), jest decyzja z 4 listopada 2021 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej: "SKO", "Kolegium", "organ") nr [...], wydana na podstawie art. 2 w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018r., poz. 570), art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 17 pkt 1, art. 108 § 1 i art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "K.p.a."), art. 182 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2021r., poz. 53, dalej: "K.k.w."), art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami (Dz. U z 2021 r., poz. 1212, dalej: "u.k.p."), po rozpatrzeniu odwołania Strony, utrzymał w mocy decyzję z 17 września 2021 r., znak: [...], Starosty [...] o cofnięciu Stronie uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie prawa jazdy kat. B, numer prawa jazdy [...], numer druku [...], wydanego 26 listopada 2010 r., przez Starostę [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium wskazało, że organ I instancji jako powód cofnięcia uprawnień wskazał okoliczność, że wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z 9 marca 2021 r., sygn. akt [...], wobec Strony został orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat i uznał, że zakaz biegnie od 22 czerwca 2021 roku do 22 czerwca 2024 r. włącznie.
SKO rozpoznając odwołanie od decyzji I instancji powtórzyło, że wyrokiem Sądu Rejonowego w [...], z 9 marca 2021 roku, sygn. akt [...], którego odpis znajduje się w aktach sprawy, wobec Strony orzeczony został środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z 22 czerwca 2021 r., sygn. akt [...]. Z akt sprawy wynika również, że Strona posiada uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B.
Kolegium stwierdziło, że dokonane ustalenia, w świetle mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa, obligują organ właściwy do wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, do wydania decyzji o cofnięciu Stronie posiadanych przez niego uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w zakresie kategorii B. Kolegium uznało również, że prawidłowo wskazano w decyzji I instancji termin rozpoczęcia i zakończenia biegu okresu zakazu kierowania pojazdami.
SKO dodało, przytaczając treść art. 43 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku Kodeks karny (Dz. U. z 2020r., poz. 1444, dalej: "K.k.", że przepis ten określa zasadę, iż zakaz prowadzenia pojazdów obowiązuje od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o takim zakazie. Bieg okresu, na który orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów, rozpoczyna się zatem, co do zasady od dnia uprawomocnienia się orzeczenia. Organ wskazał, że wprawdzie art. 63 § 4 K.k. stanowi, że na poczet orzeczonego środka karnego, o którym mowa w art. 39 pkt 3, zalicza się okres zatrzymania prawa jazdy lub innego dokumentu, jednak jest to przepis określający dyrektywę dla sądu przy wymierzaniu tego środka karnego. Skoro w ww, wyrokach sądy powszechne nie orzekły o zaliczeniu na poczet orzeczonego wobec Strony zakazu prowadzenia pojazdów, okresu faktycznego zatrzymania prawa jazdy, to wykonując wyrok organy administracji publicznej nie mogą wskazać terminu rozpoczęcia biegu okresu zakazu kierowania pojazdami w inny sposób, iż określony w art. 43 § 2 K.k. Wskazując termin rozpoczęcia biegu okresu zakazu kierowania pojazdami organy administracji związane są bowiem prawomocnym wyrokiem sądu, który orzekł zakaz prowadzenia pojazdów oraz dyrektywą wynikającą z art. 43 § 2 K.k. Stąd, zdaniem organu, nie można uwzględnić żądania Strony ustalenia terminu rozpoczęcia okresu zakazu kierowania pojazdami od dnia wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy. Datą początkową orzeczonego wobec Strony zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych jest dzień, w którym ww. wyrok Sądu Rejonowego w [...] stał się prawomocny, tj. 22 czerwca 2021 r.
W skardze z 14 grudnia 2021 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący zaskarżając decyzję SKO z 4 listopada 2021 r. w całości, wniósł o jej uchylenie w całości oraz poprzedzającej ją decyzję I instancji, a także o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1) art. 7 w zw. z art. 77 § K.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,
2) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, podczas gdy należało uchylić decyzję organu I instancji w całości i umorzyć postępowanie w całości,
3) art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie i nieuchylenie decyzji organu I instancji i nie umorzenie postępowania w całości, podczas gdy nie zachodziły przesłanki do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że bez znaczenia jest data, w której wyrok będący podstawą cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami stał się prawomocny. Termin rozpoczęcia biegu zakazu prowadzenia pojazdów należy liczyć albo od dnia zwrotu przez Stronę prawa jazdy albo od dnia poinformowania przez Stronę wydziału komunikacji właściwego organu administracji publicznej o jego utracie (zgubieniu, zniszczeniu lub kradzieży). Zatem powyższe rozważania wraz z powołanymi orzeczeniami sądowymi w konfrontacji z okolicznościami sprawy, w sposób niekwestionowany pokazują uchybienia zaistniałe w sprawie, które to uchybienia bezsprzecznie stanowią podstawę do uchylenia skarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja I instancji nie naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
Materialnoprawną podstawą wydania decyzji I instancji oraz zaskarżonej decyzji był art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. w zw. z art. 182 § 2 K.k.w. Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. Starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów.
Wobec Skarżącego zapadł wyrok Sądu Rejonowego w [...] z 9 marca 2021 r., sygn. akt [...], którym został orzeczony wobec Skarżącego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z 22 czerwca 2021 r., sygn. akt [...]. Skarżący posiada uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B.
W sentencji decyzji I instancji, Starosta [...] cofnął Skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi, prawa jazdy kat. B, numer prawa jazdy [...], numer druku [...], wydanego 26 listopada 2010 r., przez Starostę [...]. Z uzasadnienia natomiast tej decyzji wynika, że zakaz biegnie od 22 czerwca 2021 r. do 22 czerwca 2024 r. włącznie, czyli do dnia uprawomocnienia się powyższego wyroku Sądu Rejonowego w [...].
Analizując mające zastosowanie w niniejszej sprawie przepisy prawa, należy wskazać, że zgodnie z art. 182 § 1 zd. 1 K.k.w., w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. § 2 tego artykułu stanowi, że organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Zgodnie natomiast z art. 184 K.k.w., przesyłając odpis wyroku, w którym orzeczono środek karny wymieniony w niniejszym oddziale lub oddziale 1, albo zawiadomienie o wymierzeniu takiego środka, sąd podaje na podstawie treści wyroku datę początkową, od której należy liczyć okres wykonywania tego środka.
Dodać również należy, że zgodnie z 43 § 2 K.k., pozbawienie praw publicznych, zakazy i nakaz obowiązują od uprawomocnienia się orzeczenia. Natomiast zgodnie z 63 § 4 K.k., na poczet orzeczonego środka karnego, o którym mowa w art. 39 pkt 3, zalicza się okres zatrzymania prawa jazdy lub innego odpowiedniego dokumentu.
W świetle powyższej regulacji prawnej wyjaśnienia wymaga, że z art. 182 § 2 K.k.w. wynika, że cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami musi zatem nastąpić na ściśle wyznaczony okres, wynikający z orzeczonego przez sąd zakazu prowadzenia pojazdu, a organ administracji nie może rozszerzać ani zawężać orzeczonego przez sąd zakazu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 698/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 29 czerwca 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 1712/19).
Wskazania również wymaga, że Sąd Rejonowy w [...] przesyłając odpis prawomocnego wyroku z 9 marca 2021 r. sygn. akt [...] celem wykonania środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, nie podał na podstawie treści wyroku innej daty początkowej, od której należy liczyć okres wykonywania orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, poza datą uprawomocnienia się powyższego wyroku, tj. – 22 czerwca 2021 r.
W ocenie Sądu, powyższe w sposób nie budzący wątpliwości, rozstrzyga kwestię daty początkowej, od której należy liczyć okres wykonywania tego środka karnego, zgodnie z treścią art. 184 K.k.w. Wyjaśnienia wymaga, że w niniejszej sprawie nie doszło do zatrzymania prawa jazdy Skarżącego ponieważ jak sam to podnosił w postępowaniu administracyjnym, zgłosił zatrzymującym go funkcjonariuszom Policji, że prawo jazdy zostało przez niego wcześniej zagubione.
W tych okolicznościach treść sentencji wyroku Sądu Rejonowego w [...] z 9 marca 2021 r. sygn. akt [...], nie budzi wątpliwości i jest ona wiążąca dla organów administracji wydających w niniejszej sprawie decyzje administracyjne obu instancji.
W tej sytuacji Sąd stwierdza, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez SKO przepisów postępowania w tym art. 7 w zw. z art. 77 § K.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 K.p.a. Organ działając na podstawie przepisów prawa, podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego oraz słusznego interesu Strony, rozpatrując w niniejszej sprawie wyczerpujący materiał dowodowy. Również uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom art. 107 § 3 K.p.a. W tej sytuacji Kolegium musiało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymać w mocy decyzję I instancji.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło