VI SA/Wa 1792/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 r. sprawy ze skargi "K." Sp. z o. o. z siedzibą w P. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej "K." Sp. z o. o. z siedzibą w P. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD), na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania "K." Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej jako skarżąca) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. nakładającej na skarżącą karę pieniężną w wysokości 9900 złotych. Do wydania powyższego postanowienia doszło w następujących okolicznościach sprawy: W wyniku kontroli drogowej [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (WITD) decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 roku, nr [...] nałożył na "K." Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej też jako strona, skarżąca) karę pieniężną w kwocie 9.900 złotych. Pismem z 28 sierpnia 2010 r. pełnomocnik strony, będący adwokatem zgłosił się do udziału w postępowaniu powołując się na umocowanie go przez stronę do wszystkich spraw toczących się przed organami administracji zawarte w złożonym organowi pełnomocnictwie ogólnym z dnia 14 lipca 2010 r. (wpływ do organu 15 lipca 2010 r.) - (v. k. 10 akt sądowych). Decyzja z dnia [...] kwietnia 2011 r. została doręczona skarżącej spółce, która złożyła od powyższej decyzji odwołanie (v. odwołanie skarżącej z dnia 18 kwietnia 2011 r.). W odwołaniu skarżąca zarzuciła, że przedmiotowa decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi spółki oraz wskazała, że: "niniejsze odwołanie zostanie uzupełnione przez pełnomocnika spółki bezpośrednio w postępowaniu przed Głównym Inspektorem Transportu Drogowego" (v. k. 72 akt adm.). W piśmie z dnia 24 maja 2011 r. pełnomocnik skarżącej poinformował GITD, że treść decyzji z [...] kwietnia 2011 r. jest mu znana oraz zajął merytoryczne stanowisko wobec tejże decyzji wskazując, że wniesienie odwołania w niniejszej sprawie jest w pełni uzasadnione (v. k. 46-66 akt adm.). Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję (v. decyzja GITD z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] (k. 28-32 akt. adm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 stycznia 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 1705/11 uchylił ww. decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i stwierdził, iż nie podlega ona wykonaniu. Z kolei, zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził niedopuszczalność odwołania skarżącej (z dnia 18 kwietnia 2011 r.) od decyzji WITD z dnia [...] kwietnia 2011 r. W uzasadnieniu powyższego postanowienia GITD stwierdził, że w przedmiotowej sprawie decyzja organu I instancji nie została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącej spółki. Jednocześnie organ stwierdził, iż: bezspornym jest, że strona nie uchybiła obowiązkowi wynikającemu z art. 41 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż przed datą wydania decyzji administracyjnej, pismem z dnia 14 kwietnia 2010 r., (data wpływu do siedziby organu - 15 kwietnia 2010 r.) wskazała osobę pełnomocnika adwokata I. Z. oraz adres. Wobec wskazanego powyżej stanu faktycznego, należy uznać, iż organ, który nałożył na stronę karę pieniężną naruszył podstawowe zasady procedury administracyjnej, gdyż w myśl art. 40 k.p.a., pisma doręcza się stronie, a gdy działa przez przedstawiciela temu przedstawicielowi, bądź pełnomocnikowi strony. W niniejszej sprawie ww. okoliczności nie miały miejsca. Wobec powyższego nie można również mówić o biegu ustawowych terminów jak np. do wniesienia odwołania. Jednocześnie wskazać należy, iż pełnomocnictwo z dnia 14 lipca 2010 r. obejmuje zarówno upoważnienie do reprezentacji strony przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Transportu Drogowego, Głównym Inspektorem Transportu Drogowego oraz sądami wszystkich instancji. W skardze do tutejszego Sądu na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2012 r. skarżąca spółka reprezentowana przez adwokata zarzuciła naruszenie art. 78 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP, a także art. 127 §1 i art. 129 § 2 (w zw. z art. 126) k.p.a. w połączeniu z: art. 40 § 1 i 2 k.p.a., poprzez przyjęcie, że przepis ten nie tylko reguluje obowiązki procesowe organów rozpoznających sprawę w związku z doręczaniem pism, ale jednocześnie stanowi pozbawienie strony prawa do wniesienia własnego odwołania od doręczonej jej decyzji. W obszernym uzasadnieniu rozwinięto podniesione zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje i postanowienia wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżone rozstrzygnięcie. Art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.) określa, w jakich sytuacjach decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że normy zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego, a dotyczące doręczania pism (w tym także decyzji administracyjnej) mają chronić obywateli przed nadużyciami ze strony administracji i już tylko z tego powodu nie mogą być interpretowane niejako "na szkodę" obywatela, w sytuacji gdy ten podejmie wszelkie starania mające zapewnić mu prawo do wniesienia skutecznego odwołania od wydanej decyzji. Każda sytuacja naruszenia przez organ obowiązków doręczenia stronie decyzji (postanowienia) powinna być oceniania indywidualnie, ze szczególnym uwzględnieniem okoliczności sprawy oraz ewentualnych skutków procesowych dla podmiotu będącego adresatem rozstrzygnięcia, które to skutki spowodowane zostały nieprawidłowym doręczeniem decyzji (postanowienia) (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 268/07; wyrok z 6 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 600/08). Prezentowana w orzecznictwie wykładnia art. 40 § 2 k.p.a. wskazująca, że doręczenie decyzji stronie z pominięciem pełnomocnika jest bezskuteczne miała na celu ochronę strony przed negatywnymi, arbitralnymi działaniami organów administracji publicznej tak, aby nie pozbawić strony prawa do sądu. Strona ustanawiając pełnomocnika chce się bowiem ustrzec przed skutkami nieznajomości prawa, a zatem jeżeli organ pomija pełnomocnika w toku czynności postępowania administracyjnego, to w ten sposób niweczy skutki wspomnianej staranności strony w dążeniu do ochrony jej praw i interesów oraz zapewnienia sobie ochrony, jaką powinna uzyskać w państwie prawa. W celu tak rozumianych praw strony, gdy pominięcie pełnomocnika prowadziło do tego, że albo odwołanie (odpowiednio zażalenie) do organu administracji publicznej, albo skarga do sądu administracyjnego były uznane za spóźnione, Sądy stawały w obronie zagwarantowania przewidzianego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa do sądu (por. wyrok NSA z 6 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 600/08). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Skarżąca spółka nie poniosła negatywnych skutków prawnych, które mogłyby wynikać z nieprawidłowego doręczenia decyzji. Odwołanie zostało wniesione w terminie. Skarżąca w odwołaniu powiadomiła organ, że uzupełnienie tego odwołania zostanie złożone przez pełnomocnika bezpośrednio w postępowaniu przed Głównym Inspektorem Transportu Drogowego. Tak też zostało uczynione, gdyż pismo pełnomocnika skarżącej z dnia 24 maja 2011 r. stanowi merytoryczne uzupełnienie odwołania od decyzji organu I instancji wniesionego bezpośrednio przez skarżącą spółkę. Uwzględniając ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny należy stwierdzić, że organ zaskarżonym postanowieniem naruszył przepis art. 134 k.p.a. dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane w oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a. natomiast o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.