VI SA/Wa 1818/21
WyrokWSA w Warszawie2021-11-25
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Danuta Szydłowska, Grzegorz Nowecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy od uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w sprawie niezaliczenia roku szkoleniowego aplikacji radcowskiej przysługuje odwołanie w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Uchwała Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w sprawie niezaliczenia roku szkoleniowego aplikacji radcowskiej nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ została wydana na podstawie regulaminu wewnętrznego samorządu zawodowego, a nie przepisów prawa powszechnie obowiązującego. W związku z tym odwołanie od takiej uchwały jest niedopuszczalne, a stwierdzenie niedopuszczalności odwołania przez Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych jest zgodne z prawem.Stan faktyczny
E. B., aplikantka radcowska, nie została zaliczona do II roku aplikacji radcowskiej przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w Poznaniu z powodu negatywnej opinii patrona. Od tej uchwały złożyła odwołanie do Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych, które stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając, że uchwała nie jest decyzją administracyjną. E. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa i domagając się uchylenia uchwały.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 listopada 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. B. na uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych, na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu złożonego przez E. B. odwołania od uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
W uzasadnieniu uchwały Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych wskazało, że powołaną uchwałą z dnia [...] stycznia 2021 r. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. na podstawie § 28 ust. 3 uchwały Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] października 2009 roku nr [...] w sprawie uchwalenia Regulaminu odbywania aplikacji radcowskiej (tekst jednolity stanowi załącznik do uchwały Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w sprawie ogłoszenia tekstu jednolitego Regulaminu odbywania aplikacji radcowskiej - dalej jako "Regulamin") odmówiła aplikantce radcowskiej E. B. zaliczenia roku szkoleniowego 2020 w związku z uzyskaniem negatywnej opinii patrona.
Odwołanie od powołanej uchwały wniosła E. B. podnosząc szereg argumentów przemawiających w jej ocenie za koniecznością zaliczenia jej II roku aplikacji radcowskiej oraz wniosła o zmianę zaskarżonej uchwały i zaliczenie jej II roku aplikacji, alternatywnie o uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy Radzie Okręgowej Izby Radców Prawnych do ponownego rozpoznania.
Mając na uwadze ustalony stan faktyczny jak również obowiązujące uregulowania prawne, Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych stwierdziło, że odwołanie od uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] stycznia 2021 roku nr [...] dotyczącej odmowy zaliczenia roku szkoleniowego 2020 w związku z uzyskaniem negatywnej opinii patrona jest niedopuszczalne, a zatem nie może być rozpoznane.
Organ wskazał, że w niniejszej sprawie niedopuszczalność odwołania wynikła z przyczyn przedmiotowych. Uchwała Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2021 roku nr [...] nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu k.p.a., co wyklucza dopuszczalność złożenia od niej odwołania. Powyższego nie zmienia błędne pouczenie zawarte w zaskarżonej uchwale. Tym samym organ na podstawie art. 134 k.p.a., zobligowany był do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] stycznia 2021 roku odmawiającej zaliczenia roku szkoleniowego 2020 w związku z uzyskaniem negatywnej opinii patrona.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. B. zarzuciła:
- rażące naruszenie art. 2, art. 7 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "Konstytucja RP") poprzez nierozpatrzenie merytorycznie sprawy i uznanie, że sprawa o niezaliczenie roku szkoleniowego na aplikacji radcowskiej nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej;
- rażące naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP, art. 15 w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. oraz art. 60 pkt 6 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych poprzez ich niezastosowanie i w uznanie, iż od uchwały Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych stronie nie przysługuje odwołanie.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca opisała przebieg wydarzeń, które spowodowały niezaliczenie jej roku szkoleniowego aplikacji i podniosła argumenty przemawiające przeciwko podjęciu takiej uchwały oraz podważyła brak możliwości złożenia odwołania od tej uchwały.
Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżanej uchwały w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W ramach oceny, czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji/postanowienia nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postepowania, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).
Przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie sądowej jest uchwała Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych, wydana na podstawie art. 134 k.p.a., o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania od uchwały w sprawie niezaliczenia roku szkoleniowego aplikacji radcowskiej.
Kwestią sporną w sprawie jest to, czy od powyższej uchwały przysługiwało odwołanie.
Zgodnie z art. 1 pkt. 1 i 2 k.p.a. kodeks postępowania administracyjnego normuje (1) postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco oraz (2) postępowanie przed innymi organami państwowymi oraz przed innymi podmiotami, gdy są one powołane z mocy prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw określonych w pkt 1. Analiza powyższej regulacji prowadzi do wniosku, że aby mówić o stosowaniu postanowień k.p.a. konieczne jest, aby sprawa była załatwiania przez wydanie decyzji administracyjnej.
Zgodnie z art. 134 organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
W orzecznictwie podkreśla się, że niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak też z przyczyn podmiotowych. W pierwszej grupie wymienić można brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego lub wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. Do podmiotowych przyczyn niedopuszczalności odwołania zalicza się przypadki wniesienia środka zaskarżenia przez osobę niemającą do tego legitymacji bądź przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych (wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2007 r., II OSK 1661/06). W niniejszej sprawie niedopuszczalność odwołania wynikła z przyczyn przedmiotowych, a mianowicie z tego, że brak jest przedmiotu zaskarżenia tj. uchwała Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] stycznia 2021 roku nie zaliczająca aplikantowi radcowskiemu roku szkoleniowego 2020 w związku z uzyskaniem negatywnej opinii od patrona, nie została wydana w toku postępowania do którego stosuje się postanowienia k.p.a. oraz co za tym idzie nie jest uchwałą, od której stosownie do postanowień k.p.a. przysługuje odwołanie.
Uchwały organów samorządu zawodowego radców prawnych podejmowane na podstawie § 28 ust. 3 uchwały Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 17 października 2009 r. nr 90/VII/2009 w sprawie uchwalenia Regulaminu odbywania aplikacji radcowskiej. W powołanym zakresie organy samorządu zawodowego nie działają na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a wyłącznie na podstawie powołanej regulacji wewnętrznej. W przepisach prawa powszechnie obwiązującego brak jest jakiejkolwiek podstawy prawnej odnoszącej się do kwestii rozpoznania odwołania od uchwały stwierdzającej niezaliczenie roku szkoleniowego.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że uchwała Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w P. z dnia [...] stycznia 2021 r. nie zaliczająca Skarżącej roku szkoleniowego aplikacji radcowskiej w związku z uzyskaniem negatywnej opinii od patrona, nie jest decyzją administracyjną i dlatego też nie przysługuje od niej odwołanie. Do wniosku takiego prowadzi podstawa prawna na której została ona wydana tj. powołana powyżej uchwała Krajowej Rady Radców Prawnych w sprawie uchwalenia Regulaminu odbywania aplikacji radcowskiej. Nie jest to akt prawa powszechnie obowiązującego a jedynie uchwała organu samorządu zawodowego radców prawnych mająca wyłącznie wymiar wewnętrzny. Powyższy argument definitywnie przesadza, że uchwała Rady OIRP w P. z [...] stycznia 2021 r. nr [...] nie może być decyzją administracyjną, co oznacza, że nie stosuje się do niej postanowień k.p.a. oraz nie podlega ona kontroli sadów administracyjnych. Tym samym będąca przedmiotem skargi uchwała stwierdzająca niedopuszczalność odwołania jest zgodna z prawem.
Uznając zatem brak podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło