VI SA/Wa 1863/06

WyrokWSA w Warszawie2006-12-04

Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Maria Jagielska, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów wspólnotowych (rozporządzenia Rady EWG) może stanowić podstawę do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym, który odnosi się do naruszenia wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych?
Ratio decidendi
Naruszenie przepisów wspólnotowych (rozporządzenia Rady EWG) nie może stanowić podstawy do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym, który odnosi się do naruszenia wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych. Ustawodawca nie utożsamiał naruszenia przepisów umów międzynarodowych z naruszeniem przepisów prawa wspólnotowego, a możliwość nałożenia kary za naruszenie przepisów wspólnotowych została wprowadzona dopiero ustawą z dnia 29 lipca 2005 r.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na J. J. za brak wpisu imienia kierowcy na wykresówce, co stanowiło naruszenie rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85. Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo oddalił skargę, uznając, że naruszenie prawa wspólnotowego może być podstawą kary na podstawie ustawy o transporcie drogowym. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok, wskazując na naruszenie prawa procesowego i materialnego przez WSA, a następnie sprawę przekazano do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej nałożenia kary w wysokości 100 złotych za brak wpisu imienia kierowcy na wykresówce, stwierdził, że decyzje te nie podlegają wykonaniu, oraz zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz J. J. kwotę 175 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2006 r. sprawy ze skargi J. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] maja 2004 r. w części dotyczącej nałożenia kary w wysokości 100 złotych za brak wpisu imienia kierowcy na wykresówce; 2. stwierdza, że decyzje o których mowa w punkcie 1 nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz J. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. kwotę 175 (sto siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrokiem z dnia 27 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1261/05 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 221/05 i przekazał sprawę temuż Sądowi do ponownego rozpoznania oraz zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz J. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P. kwotę 820 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uchylonym wyrokiem Sąd Wojewódzki w Warszawie oddalił skargę J. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1750 zł., przy czym decyzja organu odwoławczego dotyczyła tej części decyzji organu I-instancji, która nałożyła karę w wysokości 100 zł., w pozostałej części odwołanie było rozpoznane w odrębnym postępowaniu. Kara w wysokości 100 zł. została wymierzona za to, że w czasie kontroli samochodu należącego do przedsiębiorstwa ww. J. J. i A. J., prowadzonego przez kierowcę A. K., która miała miejsce dnia [...] kwietnia 2004 r. okazało się, że w wykresówkach nie było wpisane imię kierowcy. Jako podstawa decyzji wskazany został art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 14, poz. 1371 ze zm.), a w uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 15 ust. 5 lit. a rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. każdy członek załogi pojazdu nanosi na swoją wykresówkę na początku jej używania swoje imię i nazwisko. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za nietrafny zarzut, że decyzja o karze została skierowana do podmiotu niebędącego stroną w sprawie. Skarżący podnosili, że podmiotem tym powinien być kierowca, który prowadzi działalność transportową, a na rzecz skarżących świadczył usługę na podstawie umowy cywilnej, bowiem ustawodawca w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie jednoznacznie skierował sankcję do podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Odnosząc się natomiast do zarzutu, że na podstawie art. 92 ustawy o transporcie nie jest możliwe nałożenie kary za naruszenie rozporządzenia Rady (EWG) Sąd powołał się na Traktat dotyczący przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, który po pozytywnym wyniku referendum został przyjęty, ratyfikowany, potwierdzony i ogłoszony w Dzienniku Ustaw. Na mocy tego Traktatu z dniem 1 maja 2004 r. zaczęło w Polsce obowiązywać prawo Unii Europejskiej, które jest prawem pierwotnym bądź też wtórnym, zaś podstawową zasadą prawa wspólnotowego jest zasada nadrzędności, która przewiduje, że prawo pierwotne oraz akty prawne wydane na jego podstawie będą stosowane przed prawem krajowym. Prawo pierwotne to traktaty, zaś do prawa wtórnego zalicza się m.in. rozporządzenia i te akty stają się częścią prawa krajowego, mają taką samą moc obowiązującą we wszystkich państwach członkowskich i są zintegrowane z systemami prawnymi tych państw, a ich obowiązywanie zależy jedynie od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Wobec tego zaskarżona decyzja nie narusza prawa obowiązującego w dniu jej wydania, gdyż od dnia 1 maja 2004 r. na mocy rozporządzenia Rady (EWG) z dnia 20 grudnia 1985 r. organ mógł wskazać jako podstawę materialnoprawną odpowiedzialności skarżących art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym. Z tym poglądem nie zgodził się Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, który rozpatrywał sprawę wobec wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez J. J. prowadzącego działalności gospodarczą pod firmą P. Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut podnoszony w skardze kasacyjnej, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, z czego wynika uznanie, że organ administracji zgodnie z prawem utożsamił naruszenie przepisów Rozporządzenia Rady (EWG) z naruszeniem wiążącej Polskę umowy międzynarodowej. Niewyjaśnienie przyczyn, dlaczego naruszenie prawa wspólnotowego wtórnego jest tożsame z naruszeniem umowy międzynarodowej według oceny NSA stanowi naruszenie art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) i to w stopniu, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Poza tym Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie zgodził się ze skargą kasacyjną, iż skoro art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym przewidywał kary za naruszenie wiążących Rzeczypospolitą Polską umów międzynarodowych to uznanie, iż możliwe było nałożenie kary za naruszenie przepisów wspólnotowych uznać należy za naruszenie tego przepisu. Za naruszenie przepisów wspólnotowych, dotyczących przewozów drogowych możliwe jest nałożenie kary od dnia 21 grudnia 2005 r. tj. wejścia w życie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 180, poz. 1497) a wprowadzenie tej zmiany, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego świadczy o tym, iż ustawodawca nie utożsamiał naruszenia przepisów umów międzynarodowych z naruszeniem przepisów prawa wspólnotowego. Tak więc obok naruszenia prawa procesowego w sprawie Sąd dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, co skutkowało ostatecznie uchyleniem zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i skierowaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a., "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny". W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznał, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2004 r. oraz decyzja organu I instancji z dnia [...] maja 2004 r. w części dotyczącej nałożenia kary w wysokości 100 zł. za brak wpisu imienia kierowcy na wykresówce nie może się ostać z przyczyn szczegółowo podanych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] września 2006 r. Pogląd odmienny, wyrażony przez pełnomocnika organu w załączniku do protokołu z rozprawy z dnia [...] listopada 2006 r. nie mógł być wzięty pod uwagę, albowiem doprowadziłoby to do naruszenia wytycznych, zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którymi to wytycznymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jest bezwzględnie związany. Organy administracyjne, idąc tokiem rozumowania Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dopuściły się naruszenia prawa materialnego, albowiem naruszyły przepis art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 14, poz. 1371 ze zm.) utożsamiając naruszenie przepisów prawa wspólnotowego tj. art. 15 ust. 5 lit. a rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. z naruszeniem umowy międzynarodowej. W stanie prawnym, obowiązującym na datę wydania zaskarżonej decyzji brak było w ustawie o transporcie drogowym normy sankcjonującej za naruszenie przepisów prawa wspólnotowego. Z tych to względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152, art. 200 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło