VI SA/Wa 1925/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-12
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Pamela Kuraś - Dębecka, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną jest obligatoryjne w przypadku, gdy przeciwko posiadaczowi toczy się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu, nawet jeśli nie wykazano bezpośredniego związku między tym przestępstwem a obawą użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne, gdy wobec posiadacza toczy się postępowanie karne o przestępstwo przeciwko mieniu, zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca poprzez wskazanie przestępstw przeciwko mieniu jako podstawy do cofnięcia pozwolenia, zdefiniował stan faktyczny, od którego zależy zastosowanie normy prawnej, co skutkuje obowiązkiem organu cofnięcia pozwolenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji, która utrzymała w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną sportową i bojową. Cofnięcie nastąpiło z powodu toczącego się przeciwko skarżącemu postępowania karnego o popełnienie przestępstw przeciwko mieniu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, twierdząc, że samo toczące się postępowanie karne nie jest wystarczającą podstawą do cofnięcia pozwolenia bez wykazania uzasadnionej obawy użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2008 r. sprawy ze skargi G. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową i sportową oddala skargę
Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. cofającą G. C. (dalej: strona, skarżący) pozwolenie na broń palną sportową i bojową.
Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postępowanie administracyjne zostało w niniejszej sprawie wszczęte z urzędu z uwagi na toczące się przeciwko stronie postępowanie karne. Mianowicie ustalono, iż Prokuratura Rejonowa B. wytoczyła przeciwko G. C. akt oskarżenia, zarzucając mu dwukrotne popełnienie czynów z art. 297 § 1 kk. i art. 13 § 1 kk. w zw. z art. 286 § 1 kk. i art. 294 § 1 kk. i art. 270 § 1 kk. w zw. z art. 11 § 2 kk. – przestępstwa posłużenia się fałszywymi dokumentami w staraniach o kredyt bankowy (czyn przeciwko obrotowi gospodarczemu) i usiłowanie popełnienia przestępstwa oszustwa w stosunku do mienia znacznej wartości (czyn przeciwko mieniu) oraz przestępstwo fałszowania dokumentów (czyn przeciwko wiarygodności dokumentów) w sytuacji tzw. kumulatywnego zbiegu przepisów ustawy. Podstawą prawną zastosowaną w powyższym stanie faktycznym był przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 Ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm., dalej: ubia). Z dyspozycji tych przepisów wynika, iż właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kategorii osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6. tj. takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazano, iż obligatoryjny charakter powołanych przepisów prawa jednoznacznie nakazuje organom Policji cofnięcie uprawnionemu pozwolenia na broń w wypadku stwierdzenia popełnienia przez posiadacza broni przestępstwa przeciwko mieniu, a także w wypadku prowadzenia przeciwko niemu postępowania karnego o popełnienie przestępstwa wymierzonego przeciwko wyżej wskazanej wartości.
Pełnomocnik G. C. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucił naruszenie prawa materialnego – art. 18 ust. 1 pkt 2 oraz z art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia poprzez przyjęcie, że w stosunku do strony istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, art. 2 Konstytucji RP poprzez dokonanie interpretacji wskazanego wyżej przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia w sposób sprzeczny z zasadą sprawiedliwości społecznej, nadto – przepisów prawa materialnego – art. 6, 7 i 8 k.p.a. – poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, bez dokładnego wyjaśnienia sprawy, uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wbrew zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Jak wynika z uzasadnienia skargi, pełnomocnik G. C. wyraża pogląd, iż niedopuszczalne jest cofnięcie pozwolenia na broń wyłącznie na podstawie faktu prowadzenia postępowania przeciwko stronie postępowania karnego, bez dokonania analizy drugiej przesłanki określonej w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia, tj. uzasadnionej obawy, że posiadacz może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jego zdaniem organy policji są obowiązane wykazać realny charakter obawy, o której mowa w wyżej wskazanym przepisie. "Nie mogą więc stosować prostego przełożenia, że każda osoba skazana lub wobec której toczy się postępowanie karne, winna mieć cofnięte pozwolenie na broń" (str. 3 skargi). Przewidywania organów Policji co do negatywnych zachowań posiadacza broni winny być zdaniem skarżącego oparte o takie ustalenia co do jego dotychczasowego trybu życia, jak nadużywanie alkoholu, dopuszczenie się czynów nagannych, czy też ujemne cechy charakteru (porywczość, nieopanowanie, niezrównoważenie psychiczne itp.). W przeciwnym razie ocena oparta jest na dowolności. Pełnomocnik podkreślił, iż wniesienie aktu oskarżenia było efektem pomówienia Skarżącego przez współoskarżonego, wskazując jednocześnie na brak podstaw merytorycznych stawianych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, powołując się na wcześniejszą argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny dokonuje kontroli orzeczenia administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem. W szczególności podlega ocenie, czy w konkretnym przypadku doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 par.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a.).
Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest bezpodstawna z następujących przyczyn.
Skarżący – G. C. – został w postępowaniu administracyjnym uznany za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co było podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej i bojowej.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia - co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Podstawą faktyczną zastosowania powyższych przepisów prawa było bezsporne ustalenie, iż skarżący został postawiony w stan oskarżenia o popełnienie dwóch przestępstw związanych z usiłowaniem wyłudzenia kredytów bankowych, przy czym dwa z zarzucanych mu przestępstw w ramach tzw. kwalifikacji kumulatywnej były wymierzone przeciwko mieniu (oszustwo – art. 186 par. 1 kk.). Według poglądu skarżącego, który stawiał zarzuty sprowadzające się do stwierdzenia braku jakiegokolwiek związku stawianych mu (bezpodstawnie) zarzutów karnych z obawą, o jakiej mowa w wyżej powołanym przepisie prawa – brak było podstaw do cofnięcia mu pozwolenia na broń. Kwestią prawną wymagającą zatem przesądzenia w niniejszej sprawie była interpretacja przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. Na wstępie niniejszych rozważań podkreślić należy, iż decyzja wydana w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia ma cechy związania administracyjnego, co oznacza, że organ administracji w przypadku stwierdzenia określonego stanu faktycznego przewidzianego ustawą - ma obowiązek cofnąć pozwolenie na broń. Ocena, czy posiadacz broni, wobec którego toczy się postępowanie administracyjne o cofnięcie tej broni na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia, jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, musi zostać wydana w oparciu o zebrane w trakcie postępowania administracyjnego dowody. Do takich dowodów należą orzeczenia sądów karnych, w szczególności dotyczące skazania za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lub informacje o toczących się postępowaniach karnych w takich sprawach. Należy uznać, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia eksponując, poprzez użycie słów "w szczególności", skazanie za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (lub toczące się postępowania w takich sprawach), a więc precyzując stan faktyczny, od którego zależy zastosowanie normy prawnej wobec posiadacza broni, którego skazanie lub postępowanie karne dotyczy, przesądził o tym, iż co do takich osób spełniona jest przesłanka uzasadnionej obawy, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co skutkować musi cofnięciem pozwolenia na broń. W rozpatrywanej sprawie skarżący został oskarżony m.in. o popełnienie przestępstwa zaliczanego do kategorii przestępstw przeciwko mieniu. Przestępstwo to zostało wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia jako takie, z którym ustawodawca wiąże określony skutek w postaci "uzasadnionej obawy", o której traktuje art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. O ile w przypadkach skazania za inne przestępstwa, niż wymienione wprost w katalogu zawartym w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zobiektywizowanie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego, to w przypadku czynów wymienionych w tym przepisie organ obowiązany jest do cofnięcia pozwolenia na broń. Nie można podzielić poglądu skarżącego, aby przesłanką cofnięcia tego pozwolenia musiał być związek popełnionego przestępstwa z posiadaniem broni. Ustawodawca związał skutek w postaci cofnięcia pozwolenia na broń wyłącznie z faktem skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko następującym wartościom: życiu, mieniu i zdrowiu, bądź prowadzenia postępowania karnego o popełnienie czynów wymierzonych przeciwko tym wartościom przez uprawnionego do posiadania broni. Nie ulega wątpliwości, iż przestępstwo określone w art. 286 § 1 kk. należy do tego rodzaju przestępstw. Zostało bowiem umieszczone w Rozdziale XXXV kodeksu karnego (Przestępstwa przeciwko mieniu). Niezasadny jest zarzut skarżącego odnoszący się do naruszenia procedury administracyjnej w niniejszej sprawie. Wbrew wyrażonemu przez niego w skardze poglądowi, postępowanie administracyjne odpowiada wymogom proceduralnym. W szczególności Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 6, 7 i 8 k.p.a. stwierdzając tym samym, ze organy Policji w sposób należyty zgromadziły istotny do wyjaśnienia sprawy materiał, a następnie poddały go analizie, która doprowadziła do konkretnego rozstrzygnięcia, którego motywy znalazły odzwierciedlenie w decyzjach.
Rozważania skarżącego na temat okoliczności związanych ze sprawą karną w niniejszej sprawie nie mają znaczenia prawnego. Organy Policji nie mogą samodzielnie dokonywać oceny materiału dowodowego tej sprawy w zakresie możliwości – bądź jej braku – przypisania winy skarżącemu w odniesieniu do stawianych w akcie oskarżenia zarzutów. Należy to bowiem do wyłącznej kompetencji sądu powszechnego. W sprawie, której przedmiotem jest cofnięcie pozwolenia na broń znaczenie ma sam fakt toczącego się postępowania karnego, a ten wątpliwości nie budzi.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia Konstytucji poprzez wydanie zaskarżonych decyzji, należy wskazać, iż zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie: "Prawo do posiadania broni nie jest wolnością konstytucyjną; jest atrybutem władztwa państwowego. System pozwoleń na broń stanowi wyjątek od generalnej zasady zakazu posiadania broni i amunicji przez obywatela." (vide m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2008 r. sygn. akt: II OSK 698/07). Z tych powodów zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji nie mógł być uwzględniony.
Słusznie w tej sytuacji organy uznały, że podnoszony przez skarżącego dotychczasowy tryb życia - w tym pozytywna opinia w miejscu zamieszkania - nie mogły mieć wpływu na treść decyzji. Z tego względu okoliczność ta, brana pod uwagę w postępowaniu administracyjnym, nie zmieniła oceny prawnej stanu faktycznego w niniejszej sprawie.
Należy wskazać, iż Sąd przy ocenie niniejszej sprawy podzielił pogląd prawny zaprezentowany przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrażony wyroku z dnia 23 października 2008 r. sygn. akt: II OSK 1238/07 (niepubl.).
Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło