VI SA/Wa 1944/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak Asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną sportową oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania M. P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] maja 2008 r. cofającą pozwolenie na posiadanie broni palnej sportowej do celów sportowych. Zajmując stanowisko w sprawie organ odwoławczy wyjaśnił, iż przeciwko M. P. toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 kk i art. 271 § 1 i 3 kk w zw. z art. 11 § 2 w zw. z art. 12 kk, sklasyfikowanego w kodeksie karnym jako przestępstwo przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów oraz o czyny z art. 61 § 1 kks i 62 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks w zw. z art. 6 § 2 kks. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas, gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko m.in. życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Ujawnienie przez organ Policji wskazanych wyżej okoliczności ma charakter wiążący a więc obliguje organ do cofnięcia pozwolenia na broń. Organ, przywołując orzeczenia Naczelnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podkreślił, iż uzasadniona obawa wyłączająca możliwość posiadania pozwolenia na broń istnieje wobec osób, przeciwko którym postawiono zarzut popełnienia przestępstwa m.in. przeciwko mieniu. W takiej sytuacji organy Policji muszą jedynie ustalić fakt prowadzenia przez uprawniony organ postępowania karnego albowiem ustawodawca obawę użycia broni niezgodnie z przepisami związał wprost z przestępstwami przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Organy właściwe w sprawach pozwoleń na broń nie są zobowiązane do udowodnienia, że posiadacz pozwolenia na broń faktycznie użyje jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, albowiem do cofnięcia prawa do broni wystarczy tylko domniemanie takiego zachowania powzięte na podstawie bezspornego ustalenia, iż wobec niego toczy się postępowanie karne o jedno z wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy przestępstw. Organ podkreślił, iż zastosowany jako podstawa marterialnoprawna decyzji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy ma charakter obligatoryjny a w postępowaniu administracyjnym nie ustala się winy czy niewinności osoby posiadającej zezwolenie na broń. Prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym i ochrona interesu społecznego jest nadrzędna nad interesem jednostki. Nadto organ wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania, o których mowa w art. 105 § 1 i 2 kpa. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. P., zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku art. 15 ust. 1 pkt 6 z ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji polegający na niewyjaśnieniu przez organ okoliczności domniemanego popełnienia zarzucanych mu czynów i zaliczenie w sposób jednostronny na podstawie dowolnej oceny do osób, co do których, zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł m.in., iż Organ Policji nie wziął pod uwagę dotychczasowego postępowania skarżącego, jego opinii i cech osobowych. Podkreślił, iż nigdy nie był karany, nie toczy się przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, ani też o czyn przeciwko mieniu przy użyciu przemocy. Organ administracji bezpodstawnie uznał go za winnego popełnienia zarzucanych czynów naruszając tym samym zasadę domniemania niewinności. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Podstawą materialnoprawną zaskarżonych decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, oznacza więc obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych art. 15 ust. 1 pkt 2-6. W niniejszej sprawie spór sprowadza się do interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, w myśl którego pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Interpretując wskazany przepis ustawy o broni i amunicji należy mieć na uwadze także wykładnię celowościową. Dostęp do broni palnej jest ściśle reglamentowany. Poza wypadkami określonymi w ustawie, nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione (art. 2 ustawy). Ustawa ściśle reglamentuje cele, na które może być wydane pozwolenie na broń (art. 10 ust. 3) jak również określa szereg właściwości osób fizycznych np. limit wieku, określone właściwości psychiczne, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać. Jednym z warunków negatywnych jest warunek, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jest to warunek w dużej części uznaniowy. Interes bezpieczeństwa i porządek publiczny nie są definiowane przez prawo pozytywne, a w literaturze przedmiotu określone są jako tzw. pojęcia niedookreślone. Przez bezpieczeństwo, spokój i porządek publiczny "ogólnie rozumie się pewne dodatnie stany panujące w organizacji społecznej, których zachowanie gwarantuje uniknięcie określonych szkód zarówno przez całość organizacji, jak i przez poszczególnych ich członków (J. Jagielski (w:) M. Wierzbowski i inni Prawo administracyjne LexisNexis Warszawa 2007 str. 548). Poszczególne ustawy zajmujące się tą problematyką wypełniają tą blankietową treść konkretnymi ustaleniami (wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 356/07. W niniejszej sprawie podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni było toczące się przeciwko niemu postępowania karne o popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 kk i art. 271 § 1 i 3 kk w zw. z art. 11 § 2 w zw. z art. 12 kk, sklasyfikowanego w kodeksie karnym jako przestępstwo przeciwko mieniu i wiarygodności dokumentów oraz o czyny z art. 61 § 1 kks i 62 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks w zw. z art. 6 § 2 kks. Zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego przeciwko mieniu powoduje utratę wiarygodności strony, ponieważ świadczy, iż ma ona lekceważący stosunek do ustalonych prawem zasad, a tym samym nie daje także gwarancji zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni. Wobec posiadaczy pozwoleń na broń, naruszających obowiązujące przepisy prawa, organy Policji stosują bardzo restrykcyjną politykę, co do możliwości zachowania im prawa do posiadania i używania broni palnej. Wynika to z faktu, iż w takich przypadkach ustawodawca dał bezwzględnie prymat interesowi społecznemu, obligatoryjnie nakazując cofanie pozwoleń w myśl dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Należy, zatem stwierdzić, iż organy Policji trafnie przyjęły, że wobec skarżącego zachodzą przesłanki określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 omawianej ustawy. W świetle cytowanych przepisów uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, przez skarżącego posiadającego pozwolenie na broń wynika z faktu toczącego się wobec niego postępowania karnego o popełnienie przestępstwa określonego w art. art. 286 § 1 kk i art. 271 § 1 i 3 kk w zw. z art. 11 § 2 w zw. z art. 12 kk oraz o czyny z art. 61 § 1 kks i 62 § 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks w zw. z art. 6 § 2 kks. Takie ustalenie, po myśli art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, obligowało do cofnięcia skarżącemu udzielonego pozwolenia na broń palną myśliwską. Skarżący wobec rodzaju zarzucanych naruszeń prawa, nie daje bowiem gwarancji, iż nie użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Należy podkreślić, iż prawo posiadania broni nie należy w Polsce do praw obywatelskich gwarantowanych w Konstytucji RP. Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym także prawa europejskiego. Organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale nadto mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jak już bowiem wskazano wyżej, prawo do posiadania broni, ma w świetle powołanej ustawy, reglamentacyjny charakter. Wydawanie pozwoleń na broń może mieć, zatem miejsce w sytuacjach uznanych za szczególne, a ich cofanie winno nastąpić wówczas, gdy interes bezpieczeństwa i porządku publicznego jest zagrożony. Osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizję z prawem albowiem od posiadaczy broni palnej z całą pewnością wymagać należy nieskazitelnej postawy. W ocenie Sądu bezspornym jest, iż skarżący naruszając obowiązujący ład prawny takiej postawy nie okazał, a więc nie daje on gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie nie tylko bezpiecznego posiadania broni palnej, ale również jej używania. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt II OSK 356/07, zgodnie, z którym "...w ustawie o broni i amunicji ustawodawca określił, co w szczególności wchodzi w skład określenia "uzasadnionej obawy" użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jedną z tych okoliczności jest toczące się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu." Nietrafnym jest także zarzut eksponowany w skardze dotyczący naruszenia przez organ zasady domniemania niewinności albowiem zasada ta nie może mieć decydującego znaczenia dla interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Decydujące znaczenie ma interpretacja pierwszego członu tego przepisu, a więc wykazanie uzasadnionej obawy, że broń może być użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. O winie lub niewinności skarżącego orzeknie sąd karny, a w sprawie o cofnięcie pozwolenia na broń (także o jego wydanie) znaczenie ma sam fakt toczącego się postępowania karnego. Przesądził o tym ustawodawca wskazując, że w stosunku do osób skazanych lub podejrzanych o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i z tego powodu nie mogą uzyskać pozwolenia na jej posiadanie. Zasada domniemania niewinności jest zasadą procedury karnej i nie doznaje ona uszczerbku w postępowaniu o wydanie pozwolenia na broń (wyrok NSA z dnia 13 września 2007 r. sygn. akt II OSK 1191/06). Stwierdzić także należy, iż podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczące dotychczasowej postawy jak również fakt, iż nie był karany, nie toczy się przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, ani też o czyn przeciwko mieniu przy użyciu przemocy pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia i nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji administracyjnej, bowiem sąd administracyjny bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji, czyli zgodność z prawem materialnym i procesowym. Nadto powyższe okoliczności nie zmieniają faktu, iż skarżącemu przedstawiono zarzuty popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu, a to właśnie ten fakt stał się podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Reasumując, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.