VI SA/Wa 2005/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi K. G. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: zawiadomić Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o stwierdzonym istotnym naruszeniu prawa polegającym na wydaniu przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej (art. 113 § 1 k.p.a.) z dnia [...] stycznia 2013 r., które to postanowienie w sposób niedopuszczalny zmienia istotę merytorycznego rozstrzygnięcia w decyzji tego organu z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia przez K. G. pozarolniczej działalności gospodarczej Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia stwierdził, że K. G. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresach od dnia 14 marca 2001 r. do dnia 29 lutego 2004 r., od dnia 1 kwietnia 2004 r. do dnia 30 kwietnia 2004 r., od dnia 1 października 2005 r. do dnia 31 października 2005 r. od 1 grudnia 2005 r. do 31 grudnia 2005 r. i od 1 stycznia 2006 r. do 30 kwietnia 2008 r. i nie jest objętą obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jako wspólnik spółki cywilnej B. K. i F.K. A., F. J., G.K. w okresach od dnia 1 marca 2004 r. do dnia 31 marca 2004 r., od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 30 września 2005 r., od dnia 1 listopada 2005 r. do dnia 30 listopada 2005 r. od dnia 1 maja 2008 r. do dnia 9 maja 2011 r. oraz jest objęta obowiązkowym objętą obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej pod nazwą T. K. G. w okresach od dnia 1 lipca 2002 r. do dnia 30 września 2002 r., od dnia 1 lipca 2003 r. do dnia 31 lipca 2003 r., od dnia 1 lipca 2004 r. do dnia 31 lipca 2004 r. jest objętą obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej pod nazwą T. K. w okresach od dnia 1 października 2002 r. do dnia 30 czerwca 2003 r., od dnia 1 sierpnia 2003 r. do dnia 30 czerwca 2004 r., od dnia 1 sierpnia 2004 r. do dnia 9 maja 2011 r. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. wydanym na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia sprostował oczywistą pomyłkę pisarską w w/w decyzji w ten sposób, iż w punkcie II p. 2 decyzji w miejsce "jest objęta obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej" wpisał "nie jest objęta obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej". W postępowaniu administracyjnym organy wydają decyzje i postanowienia. Zgodnie z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji w sytuacji, gdy rozstrzyga sprawę, co do jej istoty w całości lub w części, albo w inny sposób kończy sprawę w danej instancji. Natomiast zgodnie z art. 123 § 1 i 2 k.p.a. postanowienia wydawane w toku postępowania dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Powoduje to występowanie zasadniczej różnicy pomiędzy materią rozstrzyganą w drodze decyzji i w drodze postanowienia. Zgodnie z art. 113 § ust. 1 organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Przedmiotem sprostowania może być decyzja, postanowienie (art. 126 k.p.a.) i ugoda (art. 122 k.p.a.). Sprostowanie decyzji w trybie art. 113 § 1 k.p.a. może dotyczyć tylko nieistotnych wadliwości decyzji, polegających na prostowaniu błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek. Różnica pomiędzy zmianą decyzji a jej sprostowaniem wynika z tego, czy decyzja jest dotknięta wadą istotną czy też nieistotną i decyduje to również o formie rozstrzygnięcia, które następuje odpowiednio decyzją lub postanowieniem. Oczywista omyłka pisarska to widoczne, wbrew zamierzeniu organu niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Inne oczywiste omyłki to omyłki stojące na równi z błędami pisarskimi, polegające na tym, że w decyzji wyrażono treść, która widocznie jest niezgodna z myślą organu, a została wpisana przez przeoczenie, tj. niewłaściwy dobór słowa. Sprostowanie na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. nie może jednak prowadzić do merytorycznej zmiany orzeczenia i to nawet wówczas, gdy zaistniały rozbieżności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a uzasadnieniem, wyrażającym wolę organu. Sprostowaniu nie podlegają wady (błędy i omyłki) istotne m.in. w zakresie konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (tak: J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 9 Wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, s. 551). W tej formie nie jest możliwe takie ingerowanie w treść decyzji administracyjnej, które - co do zasady - mogłoby przyczynić się do zmiany jej rozstrzygnięcia merytorycznego. Sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji czy ponownego rozstrzygnięcia w sposób odmienny od pierwotnego (tak: NSA w wyroku z dnia 4 maja 1988 r., sygn. III SA1466/87, OSP 1990, Zeszyt 11-12, poz. 398). Nie podlegają zatem sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (por. wyroki NSA z: dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt II SA/863/00, LEX nr 77522; z dnia 24 września 1988 r., sygn. akt I SA 152/97, 24 września 1999 r., IV SA 1184/97, z dnia 1 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1067/97 niepubl.). Merytoryczny błąd rozstrzygnięcia nie może być prostowany jako oczywista omyłka, a zmiana merytorycznej treści decyzji poprzez sprostowanie oczywistej omyłki stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyroki NSA z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. IV SA 618/96, z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. II GSK 498/08). Mając na uwadze powyższe, nie można podzielić stanowiska organu I instancji, iż niewłaściwe wskazanie w decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. okresu podlegania przez K. G. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej ma charakter oczywistej omyłki, którą sprostować można w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Sprostowanie okresu podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej dokonane w trybie art. 113 § 1 k.p.a., nie odpowiada treści tego przepisu, albowiem w ten sposób dochodzi do zmiany zawartego w decyzji organu rozstrzygnięcia. Z powyższych względów Sąd stwierdził celowość dokonania sygnalizacji w trybie art. 155 p.p.s.a. Organ w myśl § 2 art. 155 p.p.s.a. zobowiązany jest rozpatrzyć sygnalizację zawartą w niniejszym postanowieniu i w terminie 30 dni powiadomić Sąd o zajętym stanowisku.