VI SA/Wa 2031/08
WyrokWSA w Warszawie2009-01-28
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Pamela Kuraś - Dębecka, Magdalena Maliszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu po wydaniu postanowienia o uchybieniu terminu, ale przed jego doręczeniem?Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest zobowiązany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, jeśli odwołanie zostało złożone po terminie i strona nie złożyła jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu. Organ nie może antycypować późniejszego złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W przypadku, gdy wniosek o przywrócenie terminu zostanie złożony po wydaniu postanowienia o uchybieniu terminu, ale przed jego doręczeniem, organ powinien najpierw rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu. Jednakże, jeśli wniosek ten nie został złożony wraz z odwołaniem, organ jest zobligowany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu.Stan faktyczny
Starosta ustalił skarżącym opłatę eksploatacyjną za wydobycie torfu bez koncesji. Skarżący wnieśli odwołanie od tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ zostało ono złożone dzień po upływie 14-dniowego terminu. Skarżący zarzucili naruszenie art. 134 k.p.a., wskazując, że złożyli wniosek o przywrócenie terminu po wydaniu postanowienia o uchybieniu terminu, ale przed jego doręczeniem. Organ odwoławczy argumentował, że w momencie wydawania postanowienia wniosek nie był jeszcze złożony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi E. S. i G. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Starosta G. ustalił skarżącym – E. S. i G. S. opłatę eksploatacyjną za wydobycie kopaliny torfu bez wymaganej koncesji.
Od powyższej decyzji skarżący pismem z dnia 16 czerwca 2008 r. wnieśli odwołanie, stawiając merytoryczne zarzuty wobec wyżej opisanej decyzji.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. stwierdziło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego złożenia. Jak wynika z treści uzasadnienia, decyzja Starosty G. z dnia [...] maja 2008 r. została doręczona skarżącym w dniu 2 czerwca 2008 r, na co wskazuje pisemne pokwitowanie odbioru pisma ("zwrotka"), dołączone do akt sprawy. Decyzja zawierała pouczenie o możliwości, sposobie i terminie do wniesienia odwołania. Termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie, co zostało uregulowane w art. 129 par. 2 k.p.a., przy czym sposób liczenia terminu został określony w art. 57 par. 1 k.p.a. Odwołanie z dnia 16 czerwca 2008 r. zostało złożone w Sekretariacie Starostwa bezpośrednio przez skarżących w dniu 17 czerwca 2008 r., czego dowodzi prezentata Kancelarii z datownikiem potwierdzającym dzień złożenia pisma. Organ wskazał, iż skoro doręczenie decyzji nastąpiło w dniu 2 czerwca 2008 r. to 14 – dniowy termin upływał w dniu 16 czerwca 2008 r. Odwołanie zostało zatem złożone z jednodniowym uchybieniem terminu, co obligowało organ do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oraz uchybienia terminu do jego wniesienia na podstawie art. 134 k.p.a. w sytuacji braku wniosku o przywrócenie terminu.
W skardze na powyższe postanowienie E. S. i G. S. podnieśli zarzut naruszenia art. 134 k.p.a. poprzez stwierdzenie niedopuszczalności odwołania przy przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu. Wskazali, że taki wniosek został przez nich złożony z zachowaniem 7 – dniowego terminu do jego złożenia liczonym od dnia "dowiedzenia się" o uchybieniu terminowi – t.j. w dniu 24 lipca 2008 r. Podkreślili, że zgodnie z utrwaloną doktryną prawa oraz orzecznictwem, w sytuacji, w której strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, organ może wydać postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania z powodu uchybienia terminu dopiero po ostatecznym rozpoznaniu wniosku strony o przywrócenie terminu. W odpowiedzi na skargę organ - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. - wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia, t.j. w dniu [...] lipca 2008 r. prośba o przywrócenie terminu nie została jeszcze złożona. Wniosek w tym przedmiocie został bowiem przez skarżących złożony dopiero w dniu 24 lipca 2008 r. Nie jest zatem uzasadniony zarzut przedwczesnego wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 134 k.p.a. Nadto organ wskazał, iż postanowieniem Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. orzekło o odmowie skarżącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny dokonuje kontroli orzeczenia administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem. W szczególności podlega ocenie, czy w konkretnym przypadku doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 par.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a).
Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest bezpodstawna z następujących przyczyn.
Zgodnie z przepisem art. 129 par. 2 k.p.a. termin ustawowy do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W przypadku przekroczenia ustawowego terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. Zgodnie z jednoznacznym orzecznictwem sądów administracyjnych w powyższym zakresie, uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi kategorię obiektywną. Konsekwencją stwierdzenia przekroczenia tego terminu jest powstanie po stronie organu obowiązku wydania postanowienia o uchybieniu terminu do jego wniesienia. Przepis art. 134 k.p.a. stanowi bowiem normę prawną bezwzględnie obowiązującą, zaś rozstrzygnięcie na jego podstawie ma charakter związany, a nie uznaniowy (vide: Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2006 r. I SA/Wa 1225/06, LEX nr 320589).
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący wnieśli odwołanie z przekroczeniem ustawowego, 14 – dniowego terminu. Nie składali równocześnie z odwołaniem wniosku o jego przywrócenie. W dacie wydawania zaskarżonego postanowienia wniosek ten nie był jeszcze złożony. Jak wynika z treści skargi, wniosek w tym przedmiocie złożyli w terminie późniejszym, gdyż o fakcie uchybienia terminowi do złożenia odwołania dowiedzieli się dopiero z treści zaskarżonego postanowienia. Jak słusznie zauważył organ, skarżący byli prawidłowo pouczeni o sposobie oraz terminie wniesienia odwołania w treści decyzji I instancji. W tym miejscu należy podkreślić, iż zgodnie z zasadą dokonywania przez organy administracji oceny stanu faktycznego istniejącego w dacie wydawania decyzji administracyjnej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. nie mogło "antycypować" późniejszego złożenia przez skarżących wniosku o przywrócenie terminu. Organ ten był zatem zobligowany do wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 134 k.p.a. Sąd, dokonując wykładni tego przepisu na potrzeby niniejszej sprawy, oparł swoje poglądy o istniejące orzecznictwo sądowoadministracyjne, zgodnie z którym: "wniesienie odwołania po terminie może spowodować różne skutki procesowe. Jeżeli wnoszący odwołanie nie wystąpił jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia, wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, a jeżeli wraz z odwołaniem skarżący złożył taki wniosek wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania". (vide – Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2007 r, sygn. akt: IV SA/Wa 2405/06, Lex: nr 316765). Okolicznością mającą zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie jest, że skarżący nie złożyli wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem.
Wskazanie argumentacji dotyczącej spóźnienia we wniesieniu odwołania dopiero w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, z powołaniem się na fakt złożenia prośby o przywrócenie terminu po wydaniu zaskarżonego postanowienia, t.j. w dniu [...] lipca 2008 r., nie może odnieść skutku w postaci jego uchylenia, bowiem w opisanej sytuacji organ mógł wydać tylko postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Nie ma istotnego znaczenia fakt, iż postanowienie SKO w P. z dnia [...] września 2008 r. odmawiające skarżącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W przypadku ewentualnego wyeliminowania powyższego orzeczenia administracyjnego z obrotu prawnego na mocy wyroku WSA, skarżący nie będą pozbawieni możliwości dalszej obrony swoich praw. Mianowicie, w takiej sytuacji będą mogli podjąć akcję w kierunku wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie.
Należy podkreślić, iż kategoryczne unormowanie instytucji terminu do wniesienia odwołania jest podyktowane nadrzędną zasadą trwałości decyzji administracyjnych.
Reasumując, Sąd stwierdził, iż zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło