VI SA/Wa 2064/19
WyrokWSA w Warszawie2020-01-20
Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Pamela Kuraś-Dębecka, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli odwołanie zostało wniesione po terminie, nawet jeśli strona skarżąca twierdzi, że jej intencją było złożenie wniosku o przywrócenie terminu, a nie samo odwołanie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w drodze postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a., jeśli odwołanie zostało wniesione po terminie. Jest to okoliczność obiektywna, a przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Organ nie ma obowiązku badania intencji strony, jeśli w odwołaniu nie zawarto wniosku o przywrócenie terminu ani nie przedstawiono przyczyn uzasadniających uchybienie terminu z przyczyn niezawinionych.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła odwołanie od decyzji o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki z 14-dniowym terminem na jego wniesienie. Decyzja została jej doręczona 13 czerwca 2019 r., a odwołanie nadano na poczcie 28 czerwca 2019 r., co oznaczało uchybienie terminu. Główny Inspektor Farmaceutyczny (GIF) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i twierdząc, że jej intencją było złożenie wniosku o przywrócenie terminu, a nie samo odwołanie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 20 stycznia 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. C. na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego z [...] lipca 2019 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z [...] lipca 2019 r. Główny Inspektor Farmaceutyczny (dalej GIF) po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania B. C. ( dalej "Skarżąca") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego ( dalej WIF ) z [...] czerwca 2019 r. , stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Jako podstawę zaskarżonego postanowienia wskazano art. 112 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 i art. 115 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2019 r. poz. 499, ze zmianami), dalej: "u.p.f." oraz art. 134, art. 57 § 1 i art. 129 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a.",
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. WIF cofnął zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej wydane Skarżącej w dniu [...] października 2011 r.
Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, decyzja ta została doręczona Skarżącej w dniu 13 czerwca 2019 r. W doręczonym wraz z decyzją pouczeniu zawarta była informacja o sposobie wniesienia odwołania i terminie na dokonanie tej czynności -14 dni od doręczenia decyzji.
Pismo zatytułowane jako "Odwołanie" i datowane [...] czerwca 2019 r. Skarżąca nadała w placówce Poczty Polskiej dnia 28 czerwca 2019 r. (koperta ze stemplem pocztowym z datą), a zatem w piętnastym dniu od doręczenia decyzji. Tymczasem ostatnim dniem na wniesienie odwołania był [...] czerwca 2019 r. Wobec tego GIF uznał, że doszło do uchybienia ustawowego, czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania.
GIF wskazał , że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. termin do wniesienie odwołania wynosi 14 dni od doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie z art. 57 § 1 k.p.a. jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a.).
Wobec powyższego GIF stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające zastosowanie przepisu art. 134 k.p.a., co w konsekwencji czyni niemożliwym merytoryczne rozpatrzenie wniesionego odwołania.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 6 k.p.a. w związku z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie respektowania zasady sprawiedliwości społecznej,
- art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz naruszenie zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli,
- art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej,
- art. 9 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku dokładnego ustalenia przedmiotu żądania zgłoszonego przez stronę,
- art. 10 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku wysłuchania strony co do zebranych dowodów i materiałów.
Skarżąca podniosła, że w niniejszej sprawie organ odwoławczy sugerując się tytułem pisma, tj. "Odwołanie" uznał wbrew intencjom Skarżącej, że pismo nie zawiera wniosku o przywrócenie terminu. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zawierało wniosek o przyjęcie tegoż odwołania i rozpatrzenie go, nawet w przypadku uchybienia terminu.
Skarżąca, przywołując orzecznictwo sądowe podniosła, że decydujące znaczenie zawsze powinny mieć rzeczywiste intencje wnioskodawcy; a nie sam tytuł pisma, czy nawet literalne jego brzmienie ( np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2019 r. sygn. akt: III SA/Łd 279/19).
Jednocześnie Skarżąca wniosła w skardze o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi. Organ podtrzymał argumentację przedstawioną w postanowieniu a ponadto wskazał, że w treści odwołania nie wskazano przyczyn uchybienia terminu ani nie zawarto wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Skarga jest nieuzasadniona.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało na podstawie art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Przesłanką do wydania przez organ odwoławczy postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania jest zatem wniesienie odwołania po upływie terminu wynikającego z art. 129 § k.p.a.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie stwierdzenia tej okoliczności organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2126/12, LEX nr 1497908. wyrok NSA z dnia 23 sierpnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2573/17)
Treść art. 134 k.p.a. będącego bezwzględnie obowiązującą normą prawną wskazuje na obowiązek organu odwoławczego wyraźnego ustosunkowania się do tej czynności. Stwierdzenie uchybienia terminu wymaga zatem jednoznacznego rozstrzygnięcia w formie postanowienia (por. G. Łaszczyca, Komentarz do art. 134 k.p.a., teza 9, LEX 2010 r.).
W konsekwencji organ odwoławczy, do którego wpływa środek zaskarżenia, jest obowiązany w pierwszej kolejności zbadać, czy środek ten spełnia warunki formalne. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uprawiają do merytorycznego rozpoznania sprawy. Do warunków formalnych należy przede wszystkim złożenie środka zaskarżenia w przewidzianym przepisami prawa terminie.
Zatem w sytuacji gdy odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, organ nie ma innej możliwości jak tylko stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, co wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej - art. 134 k.p.a. i nie jest zależne od swobodnego uznania organu (wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., I SA/Gd 1482/96). Zgodnie bowiem ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, "nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie i obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996 r. SA/Łd 2665/95 - Robert Kędziora, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2014 r. str. 881).
Skoro w przedmiotowej sprawie Skarżąca wniosła odwołanie po terminie określonym w art. 129 § 2 k.p.a. , czego nie kwestionuje, to jak słusznie wskazał GIF, wydanie przez organ postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania było czynnością wymaganą przez ww. przepisy prawa.
Jednocześnie, wbrew zarzutom skargi, Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a.
W szczególności z akt sprawy nie wynika, aby w rozpoznawanej sprawie istniała konieczność wyjaśnienia przez organ kwestii intencji strony, a mianowicie czy wniesione przez Skarżącą w dniu 28 czerwca 2019 r. pismo , nazwane "odwołaniem" mogło być potraktowane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji WIF.
Jak słusznie wskazał GIF we wniesionym przez Skarżącą odwołaniu nie zawarto wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W treści skargi skierowanej do Sądu również nie przedstawiono przyczyn uzasadniających uchybienie terminu z przyczyn niezawinionych przez stronę.
W konsekwencji pozostałe zarzuty skargi dotyczące cofnięcia Skarżącej zezwolenia na prowadzenie apteki jako mające charakter merytoryczny nie mogły w być wzięte pod uwagę przez Sąd i zaważyć na wyniku tej sprawy, której istotą była kontrola legalności zastosowania przez GIF przepisu art. 134 k.p.a.
Nie można też podzielić stanowiska Skarżącej, że organ powinien zastosować w niniejszej sprawie tryb z art. 50 k.p.a. gdyż przepis ten dotyczy innych kwestii procesowych i nie znajduje zastosowania w rozpoznawanej sprawie.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło