VI SA/Wa 2111/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-29

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą i uzyskujący dochody z wynagrodzenia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ łączny dochód jego i żony, przy uwzględnieniu zwykłych wydatków i braku oszczędności, wskazuje, że poniesienie pełnych kosztów postępowania skutkowałoby uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla niego i rodziny. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa, przeznaczoną dla osób o niskich dochodach, które obiektywnie nie są w stanie pokryć kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący L. E. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Skarżący wraz z żoną osiągają łączny dochód około 3000 zł miesięcznie, nie posiadają oszczędności, a wydatki pochłaniają całość dochodu. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, z której dochody są zmienne, a czasem generuje straty.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego L. E. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. E. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. E. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2015 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego L. E. od kosztów sądowych. L. E. (dalej też jako skarżący) wniósł w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z informacji zawartych we wniosku oraz przedłożonych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną. Skarżący otrzymuje dochód z tytułu wynagrodzenia w kwocie 1 286 złotych netto oraz prowadzi działalność gospodarczą w postaci [...], z której, jak oszacował, średni miesięczny dochód sięga 350 złotych. Zaświadczenie z biura rachunkowego potwierdza, że dochód skarżącego z prowadzonej działalności w poszczególnych miesiącach 2015 roku wyniósł przykładowo 345 złotych, 332 złotych, dwukrotnie ponad 1100 złotych, ale też kilkukrotnie odnotowana została strata (przykładowo 1404 złote, 1100 złotych, 414 złotych czy też 332 złote). Żona skarżącego otrzymuje emeryturę w kwocie 1503 złotych miesięcznie. Skarżący wraz z żoną są właścicielami mieszkania o pow. 49,5 m2. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności. Wskazał, że posiada szereg krótkoterminowych zobowiązań a wydatki pochłaniają całość dochodu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż dochody uzyskiwane przez skarżącego i jego żonę sięgały kwoty około 3 000 złotych. Przy takiej skali dochodu i zwykłych codziennych wydatkach, stwierdzić należy, że poniesienie przez skarżącego pełnych kosztów postępowania skutkowałoby uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla niego i jego żony. Ponadto zgodnie z oświadczeniem skarżącego nie dysponuje on oszczędnościami, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. W związku z powyższym, uznając za zasadne przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło