VI SA/Wa 2133/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a: odmówić przyznania M. D. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. M. D. (dalej też jako skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. W skardze zwróciła się o przyznanie prawa pomocy, w związku z czym przesłano skarżącej urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF celem wypełnienia i odesłania do Sądu. W przedłożonym formularzu skarżąca podniosła, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, przy czym oboje małżonkowie zamieszkują wspólnie u matki męża. Skarżąca, jak również jej mąż nie posiadają żadnych nieruchomości, oszczędności, jak też ruchomości. Skarżąca wyjaśniła, iż uzyskuje dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie 2 150 zł netto miesięcznie, przy czym z załączonego do Formularza PPF zaświadczenia wystawionego przez pracodawcę wynika, iż wynagrodzenie netto za miesiąc październik 2010 r. wyniosło 1 564 zł., Skarżąca podkreśliła przy tym, iż 200 zł miesięcznie przeznacza na koszty dojazdu do pracy. Skarżąca wskazała, iż jej mąż nie pracuje i poszukuje zatrudnienia. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącej, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie: a/ informacji, czy skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, czy też jest wykreślona z ewidencji, czy zawiesiła wykonywanie działalności (wraz z odpowiednimi dokumentami potwierdzającymi powyższe informacje), b/ wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, c/ kopii zeznania podatkowego skarżącej za rok 2009 (ewentualnie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu osiągniętego przez żonę skarżącego w ubiegłym roku), d) zaświadczenia z właściwego Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu w ewidencji osób bezrobotnych męża skarżącej, e) wykazu koniecznych miesięcznych wydatków. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego skarżąca przedłożyła: a/ zaświadczenie wójta potwierdzające fakt zawieszenia z dniem 1 stycznia 2010 r. działalności gospodarczej na okres 24 miesięcy, b/ kopię zeznania podatkowego skarżącej za rok 2009 r., z którego to zeznania wynika, iż w 2009 roku osiągnęła dochód w wysokości 63 225 zł. Na tę sumę składa się dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie 21 673 zł. i dochód z tytułu działalności gospodarczej w kwocie 41 261 zł. (przy przychodzie sięgającym kwoty 16 073 469 zł. i kosztach jego uzyskania na poziomie 16 010 244 zł.), c/ wykaz niezbędnych wydatków. Skarżąca w piśmie przewodnim wymieniła jako załącznik także kopię zeznania podatkowego męża, jednak dokumentu tego nie nadesłała. Skarżąca nie przedłożyła również wyciągów z rachunku bankowego, nie wyjaśniła także, czy posiadają z mężem rachunki bankowe. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie natomiast do treści art. 255 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżąca została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy czym odpowiedź skarżącej była niepełna. Skarżąca nie przedstawiła bowiem dokumentów obrazujących sytuację majątkową jej męża, jak również nie przedłożyła wyciągów z rachunków bankowych. Nie wskazała przy tym, iż nie posiadają z mężem żadnych rachunków bankowych. Nie jest więc wiadome na etapie rozpoznawania wniosku, czy skarżąca i jej mąż posiadają rachunki bankowe, ani jakie operacje były wykonywane na tych rachunkach oraz jaka była wysokość salda w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Tym samym, skoro skarżąca nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów w zakresie dotyczącym kwestii posiadanych rachunków bankowych i dokonywanych na nich operacji, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia natomiast oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Jeszcze raz podkreślić należy, iż zawarte w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (tak J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.